4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili ... tarihli dava dilekçesinde özetle; aralarındaki ticari ilişki sebebiyle davalı ...'a çektiği kredi borcunun taksitlerine karşılık gelecek şekilde her biri ... TL bedelli sıralı senetler imzalayıp verdiğini, senetlerin vadesi geldiğinde ödeme yapmak istediğini, ancak elden yaptığı ilk ödeme sonrasında senedi kendisine iade edilmeyince senet bedellerini davalının krediyi kullandığı ... daki ... Iban numaralı hesabına yatırdığını, bu ödemelerin bir kısmının banka tarafından kendisine protesto çekildiği için bankaya ödediğini, senetleri bankadan teslim aldığını, bir kısmının ise davalı elinde bulunduğundan bankamatik vasıtasıyla davalının hesabına kendi TC numarasını girmek suretiyle ödediğini, Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyasına konu ... tarih ve ... TL bedelli senedin önce elden ödendiğini, davalı tarafından senet iade edilmeyince bu kez ... tarihinde davalının hesabına bankanın işletebileceği kredi faizi de hesaplanarak ... TL olarak tekrar yatırıldığını, ... tarih ve ... TL bedelli senet ... tarihinde yine vade farkı hesaplanıp eklenmek suretiyle ... TL olarak davalının hesabına ATM aracılığıyla yatırıldığını, ... tarih ve ... TL bedelli senedin ... tarihinde vade farkıyla birlikte ... TL olarak davalının hesabına ATM aracılığıyla yatırıldığını, ... tarih ve ... TL bedelli senedin ... tarihinde vade farkıyla birlikte ... TL olarak ATM aracılığıyla davalının hesabına yatırıldığını, ... tarih ve ... TL bedelli senedin ise vade tarihinden de önce ... de ... TL olarak yine ATM aracılığıyla yatırıldığını, ... tarih ve ... TL bedelli senedin ... tarihinde yine ATM aracılığıyla ... TL olarak davalının hesabına yatırıldığını, ancak iş bu senetlerin davacı tarafından düzenli şekilde hesaba yatırılmak suretiyle ödenmesine rağmen ödenmiş bulunan dolayısıyla bedelsiz kalmış olan iş bu senetlerin (... tarih ve ... TL, ... tarih ve ... TL, ... tarih ve ... TL, ... tarih ve ... TL bedelli, ... tarih ve ... TL, ... tarih ve ... TL bedelli senetler) davalı tarafından Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyasıyla kötü niyetli olarak takibe konu edildiğini, davacının icra tehdidi altında bir takım alacaklarına haciz konulmuş olması nedeniyle asıl alacak miktarı olan ... TL olan senetleri İcra Müdürlüğüne ekli tahsilat makbuzları aracılığıyla faiz ve masraflarıyla birlikte ... TL olarak tekrar ödemek durumunda kaldığını, davacının bu esnada Antalya ... İcra Hukuk Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyası ile takibin iptali davası açtığını, ancak bu davanın ödeme belgelerinin IİK 169/a maddesinde belirtilen belgelerden olmadığı gerekçesiyle reddedildiğini, Antalya ... İcra Hukuk Mahkemesi .../... E. -.../... K sayılı red kararına karşı Antalya BAM ... Hukuk Dairesine yaptıkları istinaf başvurusunun da reddedildiğini, davacı tarafından davalı hakkında bedelsiz kalan senedi kullanmak suçlamasıyla suç duyurusunda bulunulduğunu ve Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yapılan soruşturma neticesinde davalı hakkında bedelsiz senedi kullanma suçundan iddianame düzenlendiğini ve Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyasıyla ceza davası açıldığını ve halen derdest olduğunu, Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyasına konu sıralı olarak verilen senetlerden vadesi gelen ve bankaya tevdi edilerek protesto edilen ... vade tarihli senet bedelini bankaya ödemek için giden davacının ... Şubesinin ATM'sinden davalının hesabına senet bedeli olan ... TL'yi ödendiğini, bankamatik aracılığıyla senet borçlusu tarafından alacaklının hesabına yapılan bu ödemeye rağmen banka tarafından ... vadeli senedin, alacaklısı görünen davalı ...'a iade edilince davalı tarafından bu senedin de kötü niyetli olarak Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... E sayılı dosyasından takibe konulduğunu ve icra tehdidi altında ... TL olarak davacı tarafından tekrar ödenerek senedin iade alındığını beyanla; öncelikle tedbiren Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyasında yatırmış oldukları mükerrer tahsilatların tamamı henüz davacı alacaklıya ödenmediğinden, yatırılan meblağın alacaklıya ödenmesinin engellenmesine, davacının Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas ve Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyalarında takibe konu senetler ve dolayısıyla takipler yönünden borçlu olmadığının tespitine, icra dosyalarına konu senetler için mükerrer olarak yapılan ödemelerin istirdatına, davalının yüzde yirmiden aşağı olmamak üzere tazminat ödemesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili ... tarihli cevap dilekçesinde özetle; Antalya ... İcra Hukuk Mahkemesinin .../... Esas - .../... Karar sayılı kararı ile davacı tarafından açılmış olan borca itiraz davasının reddine karar verildiğini, bu karar aleyhine başvurulan istinaf incelemesinin reddedildiğini, davacı tarafın, takip konusu bonolara ilişkin ödemeler yaptığını ve takibin kötü niyetli olduğunu iddia ederek ikame etmiş olduğu menfi tespit davasına bir takım mesnetsiz ödeme dekontları ibraz ettiğini, öncelikle mezkur dekontların icra dosyasına konu edilen bonolara ilişkin olmadığını, ödeme yaptığını iddia ettiği bonolara ilişkin herhangi bir açıklama yapılmadığını, sunulan dekontların bono bedellerini doğrulamadığını, kötü niyetli olarak borçlu olmadığının tespitini isteyen davacı borçlunun yatırdığı paraların mezkur bonolara ilişkin olmadığını kendisi de bilmesine rağmen, haksız olarak menfaat elde etme çabasına girdiğini, bu bilgiye haiz olan davacının, borcunu ödediği makbuzlara paranın neye ilişkin yatırıldığını yazması gerektiğini, davacının açıkça kötü niyetli ve haksız olduğunu, kabul etmemekle birlikte bonoların vade tarihleriyle, iddia edilen ödeme makbuzlarının tarihlerinin birbiriyle örtüşmediğinin dikkate alınması gerektiğini, davacının davalıya halen sıra bonolar halinde borcu bulunduğunu ve kambiyo senetlerine ilişkin borçların aranacak borçlardan olması nedeniyle, paranın alacaklı olduğu bilinen kimseye değil, bonoyu elinde bulundurana ödenmesi gerektiğini, davacı-borçlu tarafından açılan menfi tespit-istirdat davasının reddine, kötü niyetli olarak borcunu açıkça inkar eden davacı borçlu aleyhine %20 den aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, ücret-i vekaletin ve dava masraflarının davacı-borçludan tahmiline karar verilmesini istemiştir. Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyası ve Antalya ...İcra Müdürlüğünün .../... Esas ile Antalya ...İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyaları celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında; Dava dosyası Antalya ...İcra Müdürlüğünün .../... Esas, Antalya ...İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyalarında takibe dayanak bono bedellerinin davacı tarafından davalının ... hesabına ödenip ödenmediği, takip tarihleri ve dava tarihi itibariyle davacının borçlu olup olmadığı, yapılan fazla ödeme var ise fazla ödeme miktarlarının tespiti hususunda mali müşavir bilirkişiye tevdii edilmiş, mali müşavir bilirkişi tarafından sunulan ... tarihli raporda özetle; "...Antalya ...İcra Müdürlüğünün .../... Esas ile Antalya ...İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyaları üzerinde yapılan incelemede, taraflar arasında parasal bir ilişkinin olduğu, davalı tarafın 7 adet bononun ödenmediği iddiasıyla davacı aleyhine başlattığı Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas ve Antalya ...İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyalarındaki borçların tamamının davacı tarafından icra müdürlüğüne ödendiğinin anlaşıldığı, takibe dayanak bono bedellerini davacı tarafından davalının ... hesabına ödenip ödenmediği, takip tarihleri ve dava tarihi itibari ile davacının borçlu olup olmadığı, yapılan fazla ödeme var ise yapılan fazla ödeme miktarının tespitinin yapılabilmesi için; davacının davalı hesabına yatırdığını iddia ettiği (icra takibi yapılan senet bedelleri olarak) ödemelerin yapılıp yapılmadığının tespiti için davalı tarafın ... ... nın ilgili şubesindeki ... iban numaralı hesabının 2016 ve 2017 tüm işlemlerinin göründüğü hesap dömümünün temininin gerektiği" şeklinde tespit ve rapor edilmiştir. ...na müzekkere yazılarak davacının, davalının hesabına yatırdığını iddia ettiği ödemelerin yapılıp yapılmadığı hususunda 2016 ve 2017 tüm işlemlerin göründüğü hesap dökümü celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Dosya önceki rapor düzenleyen bilirkişi ...'e tevdii edilmiş, bilirkişi tarafından sunulan ... tarihli ek raporda özetle; "...davalı tarafın 7 adet bononun ödenmediği iddiasıyla davacı aleyhine başlattığı Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas ve Antalya ...İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyalarındaki senede dayalı borçların toplamı olan ... TL bedelin, davacı tarafından icra müdürlüklerine ödendiğinin anlaşıldığı, davacı tarafın davalı tarafından başlatılan icra takip tarihi (ve dava tarihi) öncesinde takip konusu 7 adette ... TL tutarındaki senet bedellerini davalı tarafın banka hesabına ... TL olarak yatırdığının ... Şubesindeki davalı tarafın hesap özetinden tespit edildiği, davacı taraf, ... TL tutarındaki senet bedellerini takip tarihleri öncesinde davalının banka hesabına ... TL olarak ödediği, davacı taraf, ... TL tutarındaki senet bedellerini takip tarihleri öncesinde davalının banka hesabına ödedikten sonra Antalya ... Ve ... İcra Müdürlüğü dosyalarına da ... TL olarak tekrar ödediği" tespit ve rapor edilmiştir.
DEĞERLENDİRME ve GEREKÇE
Dava, icra takibinden sonra açılan menfi tespit ve mükerrer ödenen icra takibine konu senet bedellerin istirdadına ilişkindir.
Dava konusu somut olayda,
Mahkememizce davanın ispatına yönelik olarak davacının dava dilekçesinde bildirdiği şekilde bankadan gelen yazı cevabı ve icra dosyalarının incelendiği, alınan mahkeme ve Yargıtay denetimine elverişli bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere takip dosyalarında takibe dayanak senet bedellerinin davacı tarafından takip tarihinden önce davalının banka hesabına ödendiği anlaşıldığından davacının Antalya ...İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyasında ... düzenleme tarihli ..., ..., ..., ..., ..., ... ödeme tarihli ... TL bedelli toplam 6 adet bono yönünden ve Antalya ...İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyasında ... düzenleme tarihli ... vade tarihli ... TL bedelli bono yönünden borçlu olmadığının tespitine, bu dosyalar nedeniyle ödenen ... TL'nin davalıdan istirdadına karar vermek gerekmiştir.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 01/02/2010 gün ve 2008/9583 Esas, 2010/1069 Karar sayılı emsal içtihadında "...borçlu ödeme emrine itiraz etmemiş veya itiraz etmiş olup da itirazının icra mahkemesince kaldırılmış olması nedeniyle kesinleşen bir icra takibine rağmen, borçlu olmadığı kanısında olabilir. Borçlu olmadığının tespiti için menfi tespit davası açabilir. Borçlu, böyle bir menfi tespit davası açmamış ve borcu cebri icra tehdidi altında ödemiş ise ödemiş olduğu paranın kendisine geri verilmesi için takip alacaklısına istirdat davası açabilir (İİK’nun 72/VII ). İstirdat davasının amacı, davacı borçlunun ödeme emrine itiraz etmemesi veya itiraz edip de itirazının kaldırılmış olması nedeniyle kesinleşen icra takibi dolayısıyla cebri icra tehdidi altında ödemek zorunda kaldığı ve fakat gerçekte borçlu olmadığı bir paranın geri verilmesidir.
İİK 72/7. md.de istirdat davalarında, haklı çıkan yararına tazminata hükmedileceğinden söz edilmediğinden İİK 72/7. maddeye göre açılan istirdat davasında davayı kaybeden tarafın asgari yüzde kırk tazminata mahkum edilmesine imkan yoktur..." şeklinde belirtilmiştir.
Her ne kadar davacı borçlunun davasının kabulü ile borçlu olmadığının tespitine ve fazla ödenen ... TL'nin davalıdan istirdadına karar verilmiş ise de; İİK.72/1. Maddesinde istirdat davalarında haklı çıkan yararına tazminata hükmedileceğine dair düzenleme bulunmadığından davacı lehine tazminata hükmedilmemiş, açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
1.Davacının davasının KABULÜNE, Buna göre; davacının Antalya ...İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyasında ... düzenleme tarihli ..., ..., ..., ..., ..., ... ödeme tarihli ... TL bedelli toplam 6 adet bono yönünden,
2.Antalya ...İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyasında ... düzenleme tarihli ... vade tarihli ... TL bedelli bono yönünden BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE,
3.Bu dosyalar nedeniyle ödenen ... TL'nin davalıdan İSTİRDADI ile davacıya ÖDENMESİNE,
4.Koşulları ve yasal unsurları oluşmadığından davacının kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE,
5.Alınması gerekli ... TL ilam harcından peşin alınan ... TL harç ile tamamlanarak alınan ... TL harçtan düşüldükten sonra bakiye ... TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
6.Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
7.Davacı tarafından yapılan ... TL davetiye, ... TL posta gideri, ... TL bilirkişi giderinden ibaret toplam ... TL yargılama gideri ile ... TL ilk dava masrafı ve ... TL gideri olmak üzere toplam ... TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
8.Artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana İADESİNE,
Dair; davacı vekili ve davalı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.10/02/2020 Katip ... ¸E- İmzalı Hakim ... ¸E- İmzalı