8. Hukuk Dairesi

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

Davacı vekili dava dilekçesi ile; davalı ... şirketi tarafından kasko sigorta poliçesi ile sigortalanan ... plakalı aracın 27/12/2008 tarihinde yakılması nedeniyle sigorta şirketince sigortalısına ödenen zararın davacıdan tahsili talebiyle ilgili olarak İstanbul .... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyası ile davacı aleyhine 23.653,00-TL alacağın tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlatıldığını, aracın yakılması eylemini davacının gerçekleştirmediğini, eylemi gerçekleştiren kişinin.... isimli şahıs olup, bu şahsın Kartal 7. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2009/814 E., 2010/619 K. sayılı dosya ile cezalandırılmasına karar verildiğini, davacının davalı ... şirketine hiç bir borcunun bulunmadığını belirterek, davacının davalı ... şirketine borçlu olmadığınıın tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesi ile; ... plakalı aracın sigortalının adresinde park halinde iken bir kısım şahıslar tarafından yakılmak suretiyle hasara uğratıldığını, hasar miktarının tespit edilerek sigortalıya ödendiğini, emniyet müdürlüğünce yapılan soruşturma kapsamında şüpheli olarak isimleri geçen şahıslar hakkında İstanbul .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davacının da isminin soruşturma dosyasında geçmesi nedeniyle davacının da borçlu olarak gösterilerek kendisi hakkında takip yapıldığını, davacının takibe itiraz etmemesi nedeniyle dava açılmasına kendisinin sebebiyet veridğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmşitir. Mahkemece; Kartal Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2008/44711 soruşturma nolu dosyası kapsamında davacı ... hakkında herhangi bir iddianame düzenlenmediği, aleyhine iddianame düzenlenenin ... olduğu ve dosya davacısı ve diğer dava dışı kişiler hakkında 18/05/2009 tarih ve 2008/44711 soruşturma nolu dosyası üzerinden ek kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, bu karara karşı herhangi bir itiraz olmadığı, ek kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kesinleşmiş olduğu ve hakkında dava açılan dava dışı .. ise yapılan kovuşturma neticesinde Kartal 7. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2009/814 E, 2010/619 K. sayılı kararı ile hapis cezası ile cezalandırıldığı ve cezasının 23/07/2010 tarihinde kesinleşmiş olduğu, tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde davacıya atfedilebilecek herhangi bir zararlandırıcı eylemin, suçun tespit edilememiş olduğu, bu nedenle yapılan icra takibinden dolayı davacının davalıya borçlu olmadığı, davalı ... şirketinin tüzel kişi tacir olup 6102 sayılı TTK nın 18.maddesi uyarınca basiretli olmak zorunda olup, buna göre de biri hakkında takipte bulunurken basiretli davranarak takip borçlusu olup olmadığını belirleyerek takip yapması gerekmesine rağmen; davacının iddianamede ismi geçmemesine, herhangi bir ceza davasına muhatap olmamasına, aksine kesinleşmiş olan ek kovuşturmaya yer olmadığına dair takipsizlik kararına rağmen hakkında yapmış olduğu icra takibinden dolayı davacının davayı açmasına sebebiyet verdiği gerekçesiyle; "1-Davacının davasının kabulüne, davacının İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasındaki 21.800,00 TL asıl 1.853,00 Tl işlemiş faiz olmak üzere 23.653,00 TL lik takip dolayısıyla borçlu olmadığının tespitine, 2-Kabul edilen dava değeri üzerinden takdiren %20 oranında hesaplanan 4.730,6 TL tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine," karar verilmiş, karara karşı davalı ... şirketi vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. Davalı ... şirketi vekilinin istinaf sebepleri; davacı tarafından talep edilmemesine rağmen davacı lehine % 20 oranında tazminata hükmedilmesinin hatalı olduğu, davalı ... şirketinin kötü niyetle takip yapmadığı, davacıya icra takip dosyası kapsamında mernis adresine tebligat yapılmasına rağmen takibe itiraz etmemesi nedeniyle dava açılmasına davacının sebebiyet verdiği, bu nedenle davalı ... şirketinin yargılama gideri, harç ve vekâlet ücretinden sorumlu tutulmaması gerektiği, Kartal Cumhuriyet Başsavcılığı'nın soruşturma dosyası kapsamında davacının şüpheli olarak isminin geçmesi nedeniyle kendisi hakkında icra takibi yapıldığı, sigorta şirketinin soruşturma dosyasında taraf olmaması nedeniyle soruşturma dosyası sonucundan haber olmadığı, verilen kararın hatalı olduğu hususlarına ilişkindir. Dava, İİK 72/3. maddesi gereğince menfi tespit talebine ilişkin olup, davacı taraf, davalı ... şirketince sigortalanan aracın yakılması nedeniyle sigorta şirketince sigortalıya yapılan ödemenin zarar sorumlularından tahsili talebiyle başlatılan icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmektedir.

1.İstinaf edenin sıfatına, istinafın kapsam ve nedenine, dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına, davalı ... şirketince kasko sigorta poliçesi ile sigortalanın aracın dava dışı ... tarafından yakılmak suretiyle hasara uğratıldığının Kartal 7. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2009/814 E, 2010/619 K. sayılı kesinleşmiş kararı ile tespit edilmesine, davacı ...'nın zararlandırıcı herhangi bir eyleminin söz konusu olmadığının savcılık soruşturma dosyası ve ceza mahkemesi dosyası ile kesin olarak belirlenmiş bulunmasına, davalı ... şirketi tarafından, savcılık veya mahkeme tarafından verilmiş bir karar bulunmamasına rağmen, olayın sorumluları kesin olarak belirlenmeden henüz emniyet tarafından araştırma yapılması safhasında davacının da aralarında bulunduğu 5 kişi hakkında icra takibi yapılması nedeniyle, kendi kusurlu davranışlarının sonuçlarına katlanmaları gerekmesine göre, davacının davalı ... şirketine, sigortalı aracın yakılması üzerine meydana gelen zarar nedeniyle herhangi bir borcu bulunmamasına, dava açılmasına da davacının kendisinin sebebiyet vermemesine göre, Mahkemece davanın kabulüne karar verilerek yargılama harç ve giderlerinden davalı ... şirketinin sorumlu tutulmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Davalı ... şirketi vekilinin bu yöndeki istinaf talebinin HMK 353/1-b/1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmektedir.

2.Mahkemece HMK 26. maddesi ve İİK 72/5. maddesine aykırı olarak taleple bağlılık ilkesi aşılarak, davacı tarafın herhangi bir talebi olmaksızın davacı lehine alacağın % 20'si oranında tazminata hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı bulunmaktadır. Ancak bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden HMK 353/1-b/2 maddesi gereğince Mahkemece tazminata yönelik olarak verilen hükmün, hüküm fıkrasından çıkarılması suretiyle yeniden hüküm kurulması gerekmektedir.