10. Hukuk Dairesi

Hükmün, davalılardan Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanağı, 5510 sayılı Kanun’un geçici 7/1’inci maddesi uyarınca uygulama alanı bulan, mülga 506 sayılı Kanun’un 79’uncu maddesidir. Bu tür sigortalı hizmetlerin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzeni ile ilgili olduğundan, özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunlu olup, herhangi bir hak kaybı veya yersiz sigortalılık süresi edinmeyi önlemek açısından taraflarca ileri sürülen tüm deliller celbedilmeli, gerektiğinde re’sen delil toplanmalıdır.

Davacı, davalı işveren şirketlere ait çeşitli inşaatlarda boyacı olarak 16.08.1992 tarihinden 27.02.2003 tarihine kadar sürekli olarak çalışmasına karşın, eksik bildirilen hizmetlerinin tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkemece; davanın kabulü ile, eksik bildirilen 2.843 günlük sigortalı çalışmasının tespitine karar verilmiştir.

Somut olayda, davalı ... .15.10.1993 tarihinde tescil edildiği, 01.07.1994 tarihinde 506 sayılı Yasa kapsamına alındığı, 10.02.1999 tarihinde Unvan değişikliği yapılarak,.... Ünvanını aldığı, yine .... 15.05.1998 tarihinde tescil edildiği, 12.04.1999 tarihinde 506 sayılı Yasa kapsamına alındığı, dosya içeriğine göre, davalı işverenlerin aldığı muhtelif işlerde değişik işyeri sicil numaraları ile, davacıya ait kısmi bildirimlerin yapıldığı anlaşılmaktadır.

Davacının tespitine karar verilen süredeki çalışma olgusu ve süresi şüpheye yer bırakmayacak şekilde belirlenebilmiş değildir. Bu nedenle; mahkemece, öncelikle davacının .... şahsi sicil dosyasının celbi gerekir. Ayrıca davalı işverenlerin tespiti istenilen süre içinde ihaleli işler veya sözleşme karşılığı yapmış olduğu işlerin belirlenmesi yönünde davacıdan hangi tarihler arasında nerelerde çalıştığının sorulması ve dayanak belgelerin ilgili yerlerden celbi gerekir. Bu dönemlerdeki dönem bordrolarının, puantaj cetvellerinin, ücret bordrolarının vs. celbi ile, bu belgelerde sigortalının imzasını içerenler yönünden imzanın kendisine aidiyeti sigortalı tarafından kabul edilenler ile, inkar edilip de aidiyeti ehil bilirkişi incelemesiyle saptananlardan yine, sigortalıca hata-hile-ikrah durumu iddia ve ispat edilemeyenler bakımından, işbu yazılı belgelerin aksi eşdeğerde delillerle kanıtlanmalı, çalışmalarının hangi nedenle bildirim dışı kaldığı hususu gereğince ve yeterince araştırılmalı, yukarda öngörülen nitelikte yazılı belge ibraz olunmayan çalışma süreleri yönünden ise, o dönemde sigortalı ile birlikte çalışan ve işverenin bordrolarında kayıtlı kişilerin somut bilgi ve görgülerine başvurulmalı, bu konuda, yeterli ve gerekli tüm soruşturma yapılarak uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir. O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.