12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

Mahkememizden verilen kararın ...Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi' nin 31/03/2022 tarih, 2020/1135 Esas - 2022/328 Karar sayılı ilamıyla BOZULMAKLA, yapılan açık yargılaması sonunda, G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili şirket ile davalı arasında yapılan yazılı olamayan sözleşmeye göre, Müvekkili Şirket tarafından davalı şirketin Diyarbakır Kenti Suriçi Bölgesi 158 Ada ve 177 Ada statik betonarme Uygulama Projelerinin hazırlanması keşif ve metraj dosyalarının hazırlanması, Diyarbakır Kenti Suriçi Bölgesi 158 Ada ve 177 Ada Elektrik Uygulama Projelerinin hazırlanması ile ihaleye esas dökümanlar ve keşif montaj dosyalarının hazırlanması, Diyarbakır Kenti Suriçi Bölgesi 158 Ada ve 177 Ada avan projelerinin yenilenmesi, uygulama projelerinin hazırlanması, 3D görsellerinin hazırlanması ve projelere esas keşif metraj ve ihale dökümanlarının hazırlanması, 180 ve 182. Adaların avan projelerinin hazırlanması, ilgili bakanlık ve idareler ile proje süreçlerinin takibi, yürütülmesi, hizmetlerinin sağlanması işleri yapılmış olup bu işler karşılığı müvekkil şirkete aylık 80.000,00-TL + KDV ödeme yapılması kararlaştırıldığını, davalı tarafından sadece 85.000,00-TL lik ilk ödemenin yapıldığını, daha sonra ödeme yapılmadığından davalıya 21.03.2018 Tarih , 074835 nolu 47.790,00-TL bedelli ve 21.03.2018 Tarih , 074833 nolu 120.360,00-TL bedelli faturalar düzenlenerek gönderildiğini, davalının faturaları iade ettiğini, bu kez alacağın tahsili için davalı hakkında ...6. İcra Müdürlüğü 2018/4323 e. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının borca ve tüm ferilerine itiraz ettiğini, haksız itiraz nedeniyle şimdilik 70.000 TL bakımından itirazın iptali takibin devamına ve %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini istemiş, dava sonra birleştirme talepli ek dava açarak 98.150,00-TL bakımından da itirazın iptaline takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Taraflar arasında akdi ilişki bulunmadığını, kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı tarafından her ne kadar müvekkiline çeşitli projeler kapsamında hizmet verildiği belirtilmekte ise de verildiği iddia olunan hizmetin ispatlanması gerektiğini , Yargıtay kararlarına göre fatura düzenlenmesi ve tebliğ edilen bu faturaya süresinde itiraz edilmemesinin tek başına alacağın varlığını göstermeyeceğini kaldı ki faturaya da itiraz edildiğini, alacağın likit olmadığını, davanın reddine karar verilmesini istemiştir. H U K U K İ N İ T E L E N D İ R M E - G E R E K Ç E : Dava, faturaya dayalı alacağın tahsili için yapılan icra takibine itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasıdır. ( İİK 67) ...6.İcra Müdürlüğünün 2018/4323 dosyası incelenmiş, 168.150,00 TL. alacak için faturaya dayalı ilamsız takip yapıldığı, borçlunun 11.04.2018 tarihinde borca ve faize itirazı üzerine icra takibinin durduğu, asıl davanın dava tarihinin 18.04.2018 olduğu bir yıllık hak düşürücü süre içinde açıldığı , birleşen davanın dava tarihinin 17.04.2019 tarihi olduğu , borca itiraz dilekçesi icra müdürü tarafından alacaklı vekiline tebliğ edilmediğinden 1 yıllık hak düşürücü sürenin öğrenme ve tebliğle başlayacağı, öğrenme tarihini gösterir yazılı delil olmadığından asıl davanın 18/04/2018 tarihinde açılmış olmasına göre 17/04/2019 tarihinde açılan ek davanın da 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açıldığı kabul edilmiştir.

Mahkememizce yapılan yargılama sonunda asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiş, karar davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. ''Dava konusu uyuşmazlık, taraflar arasında eser sözleşmesi kurulup kurulmadığı ve işin davacı tarafından davalıya teslim edilip edilmediği konusunda toplanmaktadır.

Mahkemenin de kabulünde olduğu gibi, Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarında (Yargıtay 15. HD. 2007/6533 E, 2008/1487 K; 2008/1494 E, 2008/5088 K) bir kısım ödemenin yapılmış olması ve bu ödemenin taraflar arasındaki başka bir işe yönelik olduğunun kanıtlanamaması durumunda, yanlar arasında eser sözleşmesinin kurulduğu kabul edilmektedir. Ancak; somut olayda davalı, dava konusu işe yönelik sözleşmenin dava dışı Yöre firması ile yapıldığını, davacının Yöre firmasının taşeronu olduğunu, işin bedelinin dava dışı Yöre firmasına tamamen ödendiğini savunmaktadır.

Dosya kapsamından, davacı tarafından davalıya dava konusu iş ilgili olduğu belirtilen 3 adet fatura kesildiği, bunlardan 10/07/2017 tarih 100.300,00 TL miktarlı ilk faturanın davalı tarafından ödendiği; 21/03/2018 tarih 120.360,00 TL ve 21/03/2018 tarih 47.790,00 TL miktarlı son iki faturanın ise, davalı tarafından iade edildiği, ödenmediği, bunun üzerine davacı tarafından takibe konulduğu, itiraz üzerine eldeki davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre, faturaya itiraz edilmiş ise, fatura tek başına akdi ilişkiyi kanıtlar nitelikte değildir (Yargıtay 15 HD 2019/3926 E 2020/2954 K). Bu durumda; davalı tarafın son iki faturaya konu işlerin yapımına yönelik olarak yanlar arasında sözleşme yapıldığını inkar ettiği kabul edilmelidir ve öncelikle, davacı yüklenicinin taraflar arasında sözleşme yapıldığını yasal ve yazılı delillerle kanıtlaması, akdi ilişkinin kurulmuş olduğunun kanıtlanması durumunda ise, sözleşme konusu olan işin yapılarak davalı iş sahibine teslim edildiğini ve iş bedelinin istenebilir olduğunu yine yasal delillerle kanıtlaması zorunludur (Yargıtay 15 HD 2008/3361 E 2008/6628 K).

Bu itibarla; mahkemece, bedeli ödenen ilk faturanın içeriğinde belirtilen işler ile dava ve takip konusu edilen faturaların içeriğindeki işlerin bir bütün olup olmadığı, tek iş sayılıp sayılamayacağı, bunların ayrılamaz işlerden olup olmadığı hususunda, konusunda uzman bilirkişiye inceleme yaptırılmalı; her üç faturanın içeriğinden belirtilen işlerin birbirinden ayrılamaz olduğu kabul edildiğinde; ilk faturanın bedelinin ödendiği nazara alınmak suretiyle, taraflar arasında bir eser sözleşmesinin kurulduğu kabul edilmeli ve sözleşme konusu işin davalıya teslim edilip edilmediği değerlendirilmelidir. Bununla birlikte; davalı, dava dışı Yöre firmasına ödeme yaptığını ileri sürdüğünden HMK'nun 221.maddesi gereğince, bu firmanın ilgili dönem ticari defterleri de incelenmeli ve davalıdan dava konusu iş ile ilgili ödeme alıp almadığı tespit edilerek, eldeki davaya etkisi değerlendirilmelidir. Mahkemece, yukarıda açıklanan hususlarda usulüne uygun bir inceleme ve değerlendirme yapılmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır. Açıklanan nedenlerle; davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının HMK'nun 353/1-a.6 maddesi gereğince kaldırılmasına '' karar verilmiş, kaldırma kararı sonrasında ;

Dava dışı Yöre Firmasının ticari defterleri incelenmiş bilirkişiden ek rapor alınmıştır. Bilirkişi rapor ve Ek raporunda; ''Dava dosyası içindeki evraklarda yer alan ÇŞB yazışmalarının, statik mekanik, elektrik proje çizim ve takiplerinin, whatsapp kayıtlarının, tanık beyanlarının ve maillerin incelenmesi sonucu Pozitif Firmasının bedeli ödenen ilk faturasının dava konulu işin proje kısmını kapsadığı, Davacı Firmanın kestiği 21.03.2018 tarihli 2 adet fatura içeriğinin de yapılan işin devamı niteliğinde olduğu görülmüştür.

Dava dışı Yöre Firmasının kayıtları incelendiğinde davacı firma ile Yöre firması arasında herhangi bir fatura veya ödeme kaydının borç alacak ilişkisinin olmadığı,

Dava dışı Yöre Firmasının davalı firmaya toplam tutarı 713.448,44 TL olan 5 adet fatura kestiği karşılığında ödemesini aldığı davalı firmadan herhangi bir alacağının olmadığı buna karşın Yöre Firmasının Davalı Firmaya 55.460 TL borcu olduğu,

Yöre Firması tarafından Davalı Firmaya kesilen 11.04.2018 tarihli fatura içeriğinin Davacı tarafından Davalı Firmaya kesilen 21.03.2018 tarihli davaya konu olan 2 adet fatura içeriğiyle aynı olduğu, Davacı icra takibini başlattıktan sonra Yöre Firmasi tarafından aynı içerikli faturanın kesildiği ve davalı firma tarafından ödendiği, Davacı firmanın ilk kestiği proje bedeli faturasının söz konusu iş dahilinde olduğu,

Davalı ve davacı aralarında herhangi bir yazılı sözleşme olmasa da, davacı firmanın 10.07.2017 tarihli ilk faturasını BHA firmasına kestiği ve BHA firmasının da faturadaki hizmeti aldığını kabul edip ödeme yaptığı, ilk faturadan sonra da davacı firmanın davaya konu olan 2 adet faturanın içeriğindeki hizmetleri vermeye devam ettiği, Davacı firmanın iade olan 2 adet fatura bedel içeriklerinin işin devamı niteliğinde olduğu, mimarlık hizmetlerini vermeye devam ettiğini, yazılı bir sözleşme olmasa da Mimarlık Hizmetlerinin Eser Sözleşmesi içinde değerlendirebileceği,'' mütalaa olunmuştur.

Davacı şirket yetkilisi Ahmet Berat EYLEN'in isticvabına karar verilmiş, 13/12/2022 tarihli celsede alınan beyanında; Yüklenici firma BHA Mimarlık Firması olup, alt taşeron çalıştırılması yasak olduğu için bizimle yazılı bir sözleşme yapmaktan kaçındı, işe başladık, işin bir kısmı yapıldıktan sonra biraz ödeme yapıldı, daha sonra düzenlediğimiz faturalar kabul edilmedi, davalı taraf ödeme güçlüğü çektiğini söyledi, hak ediş alamadığını söyledi, sözleşmemize göre Diyarbakır Sur içi alanının çiziminin tamamına yakını bize verilmişti ödeme alamadığımız için daha fazla devam edemeyeceğimizi söyledik, dava edilen rakam üzerinde mutabık kalmıştık,...Yöre firması davalı firmanın danışmanlık aldığı firmadır, Nurcin Hanım Gazi Üniversitesinde Mimarlık bölümünde hocadır, bizim iş yerimize geldi, eski eserler konusunda uzmanlığı vardır, restorasyon işlerinde tecrübeli olduğu için BHA firmasının yönlendirmesi ile bize geldi, yaptığımız çizimleri kontrol etti, öneri ve düzeltme tavsiyelerinde bulundu, bu kişi BHA firması adına gelip çalıştı, yazışmalarda da görüleceği üzere tüm toplantılarda BHA firması adına katıldım, Bakan Yardımcısıyla da görüştüm, onun da bize katkısı oldu ve biz işimizi yaptık...... benim arkadaşımdır, inşaat mühendisidir, kendi firması vardır, BHA firması, işi alan firma olduğu için ihale ile şartnameler gereğince bir inşaat mühendisi anahtar teknik personel olarak çalıştırması gerektiğini söyledi, ben de arkadaşımı tavsiye ettim, ..., BHA firmasının çalışanı haline geldi, kağıt üzerinde davalının teknik personeli oldu, maaşını ben vermedim, ancak Selim BEY' in firması olan Zeyrek Proje' den hizmet aldım, Zeyrek Proje isimli firma ...' in kendi firmasıdır, davaya konu Sur Projesinde statik ve betonarme proje hazırlama işinde hizmet aldım, ücretini de Zeyrek Proje ... Ltd. Şti' nin bizim şirkete kestiği faturanın ödemesini yaptım, ben davalıdan alacağımı alamayınca fatura kestim, davalı da bana ödeme yapmamak için benim kestiğim faturaların üzerindeki rakamdan Yöre Firmasında fatura düzenletti, Yöre Firmasından fatura almış,... Şeklinde açıklamalarda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı sonrasında SMMM bilirkişiden alınan raporda davacının düzenlediği faturaların aynısının dava dışı Yöre Firması tarafından da davalıya düzenlendiği , faturadaki işlerin aynı işin aynı kısımlarına ilişkin olduğu tespit edilmiş bu konudaki tereddüt giderilmiştir.

Netice olarak alınan bilirkişi rapor ve ek raporları, davacı şirket yetkilisinin beyanları ve tüm dosya kapsamına göre, davacı takibe giriştikten sonra dava dışı Yöre Firmasının davalıya yeni fatura düzenlediği davalının dava dışı firmaya ödeme yaptığı anlaşılmış ise de dosyadaki delillere göre dava dışı Yöre Firmasının davalıya danışmanlık hizmeti verdiği işi yapanın davacı olduğu, davacının takibe konu ettiği faturalarda belirlenen miktar kadar iş yaptığı, davalının davacıya bu miktar borcu olduğu kabul edilerek asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiş, alacak likit (belirlenebilir) olmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin yasal şartlarının oluşmadığına, yargılama giderlerinin davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Davacı icra takibine konu ettiği alacağın 70.000 TL sini asıl davaya konu etmiş, bilirkişiden rapor alındıktan sonra ek dava açıp bu dava ile birleştirmiştir.

Tarafları ve konusu aynı olan asıl ve birleşen dava için davanın esası tek bir icra dosyası için açılan itirazın iptali davası olması sebebi ile tek bir dava gibi itirazın iptaline takibin devamına karar verilen miktar üzerinden yargılama gideri ve vekalet ücreti takdir edilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

1.Asıl dava ve birleşen davanın KABULÜNE,

Davalının ...6.İcra Dairesinin 2018/4323 Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptaline, 168.150,00TL asıl alacağın takip tarihinden itibaren avans faizi işletilerek takibin devamına, Yasal şartlar oluşmadığından davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesine yer olmadığına,

2.Harçlardan sorumluluk,

a)Asıl davada harç, 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 4.781,70 TL harçtan, dava açılışında alınan 354,68 TL peşin harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 4.427,02 TL harcın DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,

b)Birleşen ...1. Asliye Ticaret Mah. 2019/207 Esas sayılı dosyada harç, 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 6.704,63 TL harçtan, dava açılışında alınan 1.676,16 TL peşin harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 5.028,47 TL harcın DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,

3.Yargılama giderlerinden sorumluluk, Asıl dava ve birleşen davada yargılama gideri,

Davacının, asıl davada yargılama sırasında yapmış olduğu 354,68 TL peşin harç, 35,90 TL başvurma harcı, 3.700,00 TL bilirkişi ücreti, 307,00 TL posta gideri, olmak üzere toplam 4.397,58 TL ile birleşen davada yapmış olduğu 1.676,16 TL peşin harç, 44,40 TL başvurma harcı, olmak üzere toplam 1.720,56 TL toplamı 6.118,14‬ TL yargılama giderinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,

4.Vekalet ücretlerinden sorumluluk, Asıl dava ve birleşen davada vekalet ücretinden sorumluluk, Davacının asıl ve birleşen davada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 26.222,50 TL vekalet ücretinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,

5.Birleşen ...1. Asliye Ticaret Mah. 2019/207 Esas sayılı dosyasında arabuluculuk ücreti, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,

6.Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

7.Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak YATIRANLARA İADESİNE,

Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ...Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/12/2022 Katip ... Hakim ... "Bu Evrak 5070 Sayılı Kanun Hükümlerine Göre UYAP Sistemi Üzerinden Elektronik Olarak İmzalanmıştır."