10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

Davacı vekili dilekçesinde özetle; 08/08/2020 tarihinde saat 01:55 sıralarında kargo taşımacılığı yapan -----isimli şahsın sevk ve idaresindeki -----plakalı araç ile ----- isimli şahsın sevk ve idaresindeki ---- plakalı aracın ----- ilçesi istikametinde----- Karayolu km:---- konumunda çarpışması sonucu çift taraflı ölümlü trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen elim kazada müteveffa ---- plakalı araçta yolcu konumunda olduğunu, Trafik kazasında hayatını kaybeden müteveffanın anne ve kardeşleri olan davacıların, 6100 sayılı Yasa’nın 107.maddesi uyarınca toplanacak delillere göre, destekten yoksun kalma tazminat tutarları belirlenerek, olay tarihinden işletilecek avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte ortaklaşa ve zincirleme davalılara ödetilmesine; Sorumluluğun derecesine ve maddi zararın kapsamına göre, yargılamanın son aşamasında miktarı bildirilecek manevi tazminatın, olay tarihinden işletilecek faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte davalı --- Genel Müdürlüğünden tahsiline karar verilmesi talep etmiştir.

Davalı --- vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesine konu Trafik kazasıyla ilgili İş bu davanın dayanağını oluşturan tazminat talebinin İdaremize isnadı yerinde değildir. Zira yargılama konuşu kazanın ----NOLU---- yol kesiminde meydana geldiği belirtilmiş olup, söz konusu mahal müvekkil İdarenin bakım ve sorumluluk sahasında değildir. Kazanın meydana geldiği yer ---- Yol ağında yer almamaktadır. Söz konusu kaza ile müvekkil İdarenin herhangi bir ilgisi bulunmamaktadır. İzah edilen sebeple huzurdaki dava, müvekkil İdare yönünden pasif husumet yokluğundan reddolunmalıdır.Yukarıda arz ve izah edilen sebeplerle ve resen dikkate alınacak nedenlerle, ek cevap hakkımız da saklı kalmak kaydıyla, Yersiz açılan davanın usulden ve esastan reddi ile mahkeme masraflarının davacı tarafa yükletilmesine ve lehimize vekâlet ücretine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DOSYA:

Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 08/08/2020 tarihinde saat 01:55 sıralarında kargo taşımacılığı yapan----- isimli şahsın sevk ve idaresindeki ----- plakalı araç ile müteveffa ----- sevk ve idaresindeki -----plakalı aracın ----- ilçesi istikametinde ---- Karayolu -----konumunda çarpışması sonucu çift taraflı ölümlü trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen elim kazada şoför konumunda bulunan ----- vefat ettiğini, kaza tespit tutanağında müteveffanın şoförü olduğu ----- Plakalı aracın kusurlu olduğu sonucuna varılmış ise de bunu kabul etmenin mümkün olmadığını, Nitekim kazanın meydana geldiği yolda ---- Genel Müdürlüğünce herhangi bir önlem ve tedbirin alınmamış olması, tabela bulunmayışı, kazanın meydana geldiği yerde çevreden ve jandarma komutanlığından alınan şifai bilgilere göre adeta sayısız kazanın meydana gelmesi bilgilerinden de yola çıkarak burada kusurun esasında şoföre izafe edilemeyeceğinin açık olduğunu, müteveffanın 02/10/1985 doğumlu olup ölüm tarihinde 34 yaşında olduğunu, Müteveffa evli olup vefatı neticesinde geride yaşları 28 olan dul bir eş ve yine yaşları 5, 8 ve 12 olan üç küçük evlat bıraktığını, aileye tek destek müteveffa olduğundan müteveffanın vefatı ile davacıların müteveffanın desteğinden maddi ve manevi anlamda yoksun kaldıklarını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla her bir davacı yönünden şimdilik ayrı ayrı 100'er TL maddi tazminatın (destekten yoksun kalma tazminatı) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi talebinde bulunduklarını , yine şimdilik 100 TL cenaze gideri talepleri olduğunu, davacılar adına manevi tazminat talepleri olduğunu, manevi tazminatın bölünmezliği ilkesi gereği davacılardan eş için 100.000 TL diğer davacıların her biri yönünden ayrı ayrı 50.000 TL manevi tazminat talepleri olup toplamda 250.000 TL manevi tazminat talepleri bulunduğunu, manevi tazminat taleplerinin sadece davalı ---- Genel Müdürlüğüne yönelik olduğunu ileri sürerek trafik kazasında hayatını kaybeden müteveffanın eşi ve çocukları olan davacıların, 6100 sayılı Yasa’nın 107.maddesi uyarınca toplanacak delillere göre, destekten yoksun kalma tazminat tutarları belirlenerek, (fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere) olay tarihinden işletilecek avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte ortaklaşa ve zincirleme (sigorta şirketi yönünden poliçe limitleriyle sınırlı olmak koşuluyla) şimdilik 100'er TL maddi tazminattan 400 TL maddi tazminatın ve şimdilik 100 TL cenaze giderlerinin davalılara ödetilmesine; Toplamda 250.000 TL manevi tazminatın davalı ---- Genel Müdürlüğünden olay tarihinden işletilecek faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada Davalı Sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Söz konusu kazanın oluşumunda müteveffa sürücünün asli ve tam kusurlu olduğunu, dolayısıyla hak sahiplerinin kazaya karışan aracın poliçesinden tazminat talep edemeyeceğini, hukuka aykırı bir şekilde destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin başvurunun reddi gerektiğini beyan ederek haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen davada Davalı ---- Genel Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde özetle;Trafik kazasında bakılacak olan ilk şeyin kaza anında tanzim edilen kaza tespit tutanağı olduğunu, trafik kazası tespit tutanağında taraflarına bir kusur atfedilmediğini kazanın meydana geldiği yerin ölü nokta olmadığını, kazanın kara nokta kriterlerini de sağlamadığını, müvekkili olan davalının söz konusu dava ile herhangi bir ilgisi bulunmadığını beyan ederek müvekkili olan davalı yönünden davanın pasif husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Hastane evrakları, kaza tespit tutanağı, araç trafik tescil ve ruhsat bilgileri, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.

Dava dosyasında mevcut TC. Adalet Bakanlığı ---- Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesi’nin 20.10.2021 tarih ve-----sayılı rapora ve----. Öğretim üyeleri tarafından tanzim olunan 30.09.2022 tarihli rapora göre; davaya konu 08.08.2020 tarihinde meydana gelen trafik kazasında: Mülkiyeti ---- adına kayıtlı ve davalı ------- Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı ---- plakalı araç sürücüsü----- % 100 oranında kusurlu olduğu,----Plakalı araç sürücüsü----kusursuz olduğu, ---- Genel Müdürlüğü’nün kusursuz olduğu, tespit edilmiştir.

Mahkememiz tarafından 20.12.2022 tarihinde dosyanın aktüerya bilirkişisine tevdinine karar verilmiş ve aktüerya bilirkişi raporunu 07.04.2023 tarihinde mahkememize sunmuştur.

Aktüerya Bilirkişi raporunda özetle; Hukuki durumun nihai taktir ve değerlendirmesi Sayın Mahkemeye ait olmak üzere 08.08.2020 Tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu vefat ettiği bildirilen ------ ölümü sonucunda geride kalan hak sahibi davacılar tarafından davalı -----aleyhine olarak açılan iş bu destekten yoksun kalma sebebiyle maddi tazminat talebine ilişkin davada:

1.Hak Sahibi Davacı Eşi ----- Destekten Yoksun Kalma Sebebiyle Nihai ve Gerçek Maddi Zararı = 227.579,30 TL

2.Hak Sahibi Davacı Oğlu -----Destekten Yoksun Kalma Sebebiyle Nihai ve Gerçek Maddi Zararı = 11.282,74 TL

3.Hak Sahibi Davacı Kızı ----Destekten Yoksun Kalma Sebebiyle Nihai ve Gerçek Maddi Zararı = 29.407,04 TL

4.Hak Sahibi Davacı Kızı ----- Destekten Yoksun Kalma Sebebiyle Nihai ve Gerçek Maddi Zararı + 37.174,59 TL

5.Hak Sahibi Davacıların Destekten Yoksun Kalma

Sebebiyle Nihai ve Gerçek Maddi Zararları Toplamı = 305.443,66 TL Davaya konu trafik kazasının meydana gelmesinde ise mülkiyeti müteveffa ----- adına kayıtlı davalı -----ZMMS. Poliçesi ile sigortalı -----plakalı araç sürücüsü ------ % 100 oranında kusurlu olduğun, teknik bilirkişi raporları ile tespit edildiği, Hak sahibi davacıların, davalı sigorta kuruluşundan destekten yoksunluk tazminatı talebinde bulunabileceğinin Sayın Mahkemece kabulü halinde buna göre hesaplama yapıldığı şeklinde tespitte bulunduğu görülmüştür. DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE: Asıl Dava ve birleşen davanın, trafik kazasından kaynaklı destekten yoksun kalma tazminatı, cenaze giderleri ve manevi tazminat istemine ilişkindir. 2918 sayılı ---- Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, ---- Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1.maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı --- Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.

Görülmektedir ki, destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir. O halde destek sayılabilmek için yardımın eylemli olması ve ölümden sonra da düzenli bir biçimde devam edeceğinin anlaşılması yeterli görülür.

Bununla birlikte destekten yoksun kalan kimse devamlı ve gerçek bir ihtiyaç içerisinde bulunmalıdır. Genel olarak bakım ihtiyacı, sosyal düzeye uygun olan yaşamın devamını sağlamak için gerekli olanaklardan yoksun kalmayı anlatır. Eğer ölenin eylemli olarak baktığı davacı, ölüm yüzünden bu bakımın sağladığı yaşama düzeyinin altına düşmüş olursa, ihtiyaç bulunma koşulu gerçekleşmiş sayılır. Burada önemli olan, destekten yoksun kalan kimsenin ve ailesinin temsil ettiği sosyal ve ekonomik düzeye göre normal karşılanan giderlerdir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 21.04.1982 gün, -----sayılı kararı).

Diğer taraftan, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 06.03.1978 tarih ve----- sayılı kararının gerekçesinde de: "Destekten Yoksun Kalma Tazminatının eylemin karşılığı olan bir ceza olmayıp, ölüm sonucu ölenin yardımından yoksun kalan kimsenin muhtaç duruma düşmesini önlemek ve yaşamının desteğin ölümünden önceki düzeyde tutulması amacına yönelik sosyal karakterde kendine özgü bir tazminat olduğu” hususu vurgulanmış; Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 30.11.2005 gün ve ----. sayılı ilamında da aynı esaslar benimsenmiştir.

Somut olayda; Dava konusu trafik kazasının 08/08/2020 günü saat 01:55 sıralarında birleşen dosya davacıların desteği sürücü----- sevk ve idaresinde bulunan ----- plaka sayılı kamyonet ile ---- karayolunu takiben ------ istikametinden ---- istikametine doğru seyri sırasında kaza mahalli km 2 + 250 m'ye geldiği esnada önce yolun sağ tarafında bulunan emniyet şeridine girmesi ve akabinde yolun sol tarafına yönelip sol tarafta bulunan su kanalını da aşarak karşı yön bölümüne geçerek idaresindeki aracın ön kısımları ile karşı yön bölümünden seyirle gelen sürücü ----- sevk ve idaresinde bulunan -----plaka sayılı kamyonun sol ön kısımlarına çarpması sonucu, ----- plaka sayılı araçta yolcu olarak bulunan asıl davada davacıların desteği ----- ve birleşen dosya davacıların desteği sürücü ----- ölümüyle sonuçlanan dava konusu trafik kazası meydana gelmiştir.

Dosya kapsamında yer alan kaza tespit tutanağından kaza mahallinin yerleşim yeri dışı olduğu, azami hız limitinin 110 km/s olarak işaretlendiği, şerit sayısının 2 yol genişliğinin 7 m olduğu, yolun sathi kaplama bölünmüş devlet karayolu olduğu, mahalde emniyet şeridi ve yol şerit çizgilerinin mevcut olduğu, aydınlatma bulunmadığı, olay anında vaktin gece havanın açık yol yüzeyinin kuru olduğu, yol güzergahlarının virajlı ve eğimli olduğu, kazaya etken yol sorununun bulunmadığı, çarpışma noktasının sürücü ----- idaresindeki aracın seyir şeridi üzerinde işaretlendiği, kaza mahallinde ------ plaka sayılı araca ait 60m fren izi tespitinin bulunduğu anlaşılmıştır.Davaya konu -----plakalı aracın davalı ------şirketi nezdinde ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, Davalı Sigorta şirketi sigorta ettiği aracın işletilmesinden doğan zararları poliçe kapsamında teminat altına almıştır.

Bu kapsamda davalı sigorta şirketi zarardan sigorta hukukunin genel ilkeleri ve poliçe koşulları çerçevesinde sorumlu olacaktır. Dosyada mevcut poliçeden; ----- plakalı aracın kaza tarihinde davalı sigorta şirketi nezdinde ZMSS ile sigortalı olduğu anlaşılmıştır. Dosyada alınan bilirkişi Trafik İhtisas Dairesi'nin raporunda destek sürücünün kazanın meydana gelmesinde tam ve asli kusurlu olduğunun bildirilmiştir. -----plakalı aracın asıl davada davacıların desteği ----- (işleten) adına kayıtlı olduğu, araçta yolcu konumunda olduğu, birleşen dosya davacıların desteği ----- (sürücü) ise -----plakalı aracın şoförü olduğu anlaşılmıştır. 2918 sayılı --- Trafik Kanunu ve kaza tarihinde yürürlükte olan --- Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’na göre, aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı davalı sigorta şirketi, işletenin ve dolayısıyla sürücünün üçüncü kişilere verdiği zararları teminat altına aldığına, davacı sürücünün ve işletenin zarar gören üçüncü kişi konumunda bulunmadığına göre davacıların zarar talebinin teminat kapsamında olmadığı, davalı sigorta şirketi davacının zararından sorumlu olmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı, trafik kazasının meydana gelmesinde davalı --- Genel Müdürlüğü'nün sorumluluğunun bulunup bulunmadığının değerlendirilmesinde;

Davalı ---- Genel Müdürlüğü'nün kazanın meydana gelmesine kusuru bulunup bulunmadığı bakımından; talimat dosyasında alınan raporda ----- karayolunda 2 km'de kaygan zemin uyarı levhasının bulunduğu, mevsim şartlarına bağlı olarak asfalttaki terlemelere karşı tozlama çalışması yapıldığının ------ tarafından bildirildiği, mahkememizce alınan ----- görevli trafik uzmanı tarafından alınan raporda davalı Karayollarının hizmet kusurunun bulunmadığı, kazının meydana gelmesinde ---- %100 kusurlu olduğu bildirildiği görülmekle, davalı Karayollarının kazının meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığı kanaatine varılmış, dosyada alınan kusur raporlarının denetime elverişli olmakla, davaların reddi ile aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; ASIL DAVA BAKIMINDAN:

1.Mahkememize açılan maddi tazminat taleplerinin davalılar bakımından ayrı ayrı REDDİNE,

2.Manevi tazminat bakımından açılan davanın REDDİNE,

3.Alınması gerekli 269,85 TL harçtan peşin yatırılan 59,30 TL harcın düşümü ile geri kalan 210,55‬ TL harcın davacılardan tahsili ile hazineye İRAD KAYDINA ,

4.Dosyada yapılan 12 kep yazışması 9,60 TL, 22 e-teb. 176,00 TL, 22 adet normal tebligat ücreti 1010 TL, posta masrafı 220,00 TL, ATK ücreti 730,30 TL, Bilirkişi Ücreti : 5150,00 TL, Keşif Araç ücreti: 650,00 TL, Keşif harcı 571,90 TL, Keşif yol harcırahı 147,15 TL toplamı olan 8.664,95‬ TL yargılama giderinin davacı taraflardan tahsili ile hazineye İRAT KAYDINA,

5.Davalı ----- ve ----- kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiğinden Maddi tazminat bakımından karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 17.900,00 TL avukatlık ücretinin davacılardan alınarak davalılara VERİLMESİNE,

6.Davalı ----- kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden Manevi tazminat bakımından karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 17.900,00 TL avukatlık ücretinin davacılardan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

7.Davalı ----- tarafından yapılan 32,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa ödenmesine,

8.1.320,00 TL Arabulucu ücretinin davacılardan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA

8.Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına ,

9.Davalı tarafça yatırılan gider avansından artan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,

10.Davacı tarafça peşin yatırılmış olan gider avansından artan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, BİRLEŞEN DAVA BAKIMINDAN:

1.Mahkememize açılan maddi tazminat taleplerinin davalılar bakımından ayrı ayrı REDDİNE,

2.Manevi tazminat bakımından açılan davanın REDDİNE,

3.Alınması gerekli 269,85 TL harçtan peşin yatırılan 59,30 TL harcın düşümü ile geri kalan 210,55‬ TL harcın davacı taraflardan tahsili ile hazineye İRAD KAYDINA ,

4.Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına ,

5.Davacı tarafça peşin yatırılmış olan gider avansından artan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

6.Davalı -----ve------kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiğinden Maddi tazminat bakımından karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 17.900,00 TL avukatlık ücretinin davacılardan alınarak davalılara VERİLMESİNE,

7.Davalı ----kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden Manevi tazminat bakımından karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 17.900,00 TL avukatlık ücretinin davacılardan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

8.1.320,00 TL Arabulucu ücretinin davacılardan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,

9.----- Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ---soruşturma sayılı dosyasının karar kesinleştiğinde İADESİNE,Dair; Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.