2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan menfi tespit (kambiyo senetlerinden kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA:

Davacı vekili, ... ... ... İnşaata ait özel okul inşasının yüklenicisi olduğunu, bu inşaatın yapımında kullanılmak üzere davalı ile okul inşaatına mermer temini konusunda anlaştıklarını ve anlaşma karşılığında müvekkilinin davalıya ... ... . Şubesi'nin 10/08/2018 keşide tarihli, 21018561 sayılı ve 50.000,00 TL tutarlı, 10/09/2018 keşide tarihli, 21018562 sayılı ve 50.000,00 TL tutarlı, 10.10/2018 keşide tarihli, 21018564 sayılı ve 50.000,00 TL tutarlı, 04/08/2018 keşide tarihli, 1018831 sayılı ve 50.000,00 TL tutarlı, 04/08/2018 keşide tarihli, 018832 sayılı ve 50.000,00 TL tutarlı çekleri ile ... Bankasının 27/07/2018 keşide tarihli, 3700 sayılı ve 50.000,00 TL tutarlı toplamda 300.000,00 TL tutarında çekleri verdiğini, bu çeklerden 100.000,00 TL tutarında olan 2 adet çekin müvekkili tarafından davalıya ödendiğini, davalının sipariş bedeline mahsuben malzemeleri göndereceğini ve montajlarının yapılacağını beyan etmesine rağmen, beyanı doğrultusunda taahhütlerini yerine getirmediğini, buna rağmen davalının elinde bulunan diğer çekleri de bankaya ibraz etmesi sonucunda çeklerin de istenmeyerek davalıya ödendiğini, çek bedellerinin davalıya ödenmesine rağmen inşaat yapımında kullanılacak mermerlerin müvekkiline teslim edilmediğini ileri sürerek, davalıya teslim edilen çeklerin iadesine, aksi halde çeklerin iptaline ve davalıya ödenen 100.000,00 TL'sinin ticari faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, dava konusu çeklere ilişkin malzemelerin davacıya teslim edildiğini, davacının müvekkilinden aldığı mermerler ile işlerini bitirdiğini ancak davacı tarafından müvekkiline verilen çeklerin ödenmediğini, çeklerden dolayı borcunun bulunmadığını, mermerleri kimin aldığına dair evrakları bulunduğunda dosyaya sunulacağını savunarak, davanın reddini istemiştir. KANITLAR: 27/08/2020 Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk Son Tutanağı sunulmuştur.

Akbank T.A.Ş Genel Müdürlüğü tarafından 02/03/2022 tarihli cevabi yazısında 1018561 ve 1018562 nolu çekler hakkında yapılan araştırmanın tamamlandığı, 108562 nolu çeke ilişkin temin edilen bilgilerin tablolar halinde sunulduğu, 1018561 nolu çekin 10/08/2018 tarihinde... Türk Katılım Bankası A.Ş tarafından takastan sorgulandığını, ibraz edeni kişi bilgi ve ibraz anıdaki çek görüntüsünün ilgili bankadan talep edilmesi gerektiği bildirilmiştir.

21/02/2023 tarihli cevabi yazısında, 108564 seri numaralı çekin 10/10/2018 tarihide ...Bankası tarafından takas aracılığı ile sorgulandığını, yetersiz bakiye kodu ile işlem gördüğü, 06/11/2018 tarihinde banka sorumluluk bedeli ödenmiş olup temin edilen belgelerin gönderildiği, 1018831 ser numaralı çekin 31/10/2018 tarihinde ibraz edilmiş, banka sorumluluk bedelinin ödendiği, 1018832 seri numaralı çekin 30/11/2018 tarihinde ibraz edildiği banka sorumluluk bedelinin ödendiği ile temin olunan belgelerin gönderildiği açıklanmıştır.

Albaraka Bankası tarafının 03/10/2022 tarihli cevabi yazısından 1018561 nolu çekin ... Granit ve Mermer Sanayi Ticaret Limited şirketi tarafından 10/08/2018 tarihinde bankalarının İvedik Şubesine ibraz edildiği, ödeme yapıldığının tespit edildiğini, mezkur çeki ibraz eden kişi bilgisi ve çek görüntüsünün gönderildiği anlaşılmıştır. ... ... Bankası A.Ş tarafının 06/02/2023 tarihli yazısıyla, 3700 nolu çek hesabının ... İnşaat Makine Elektrik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine ait olduğunu, çekin takas merkezlerinden ibraz edildiğini, çekin karşılıksız işlemi gördüğünü ve takas bilgilerinin gönderildiği bildirilmiştir.

Mali müşavir ile nitelikli hesap uzmanı bilirkişiden oluşturulan bilirkişi kurulundan rapor alınmış, anılan raporda: dosya kapsarmından davacı Doğanel İnş.A.Ş'nin İstanbul Başakşehir'de bulunan Dark İnşaat'a ait özel okul inşaatının yüklenicisi olduğu, davalı ... Kabakça ile (Sıla İnşaat Mermer Taahhüt Ticaret) okul inşaatında kullanılmak üzere mermer temini konusunda anlaştıkları, taraflar arasında yazılı sözleşmenin bulunmadığı, davalı sipariş edilen malzemeleri teslim ettiğini beyan etmesine rağmen, dosya kapsamında sipariş edilen malzemelerin davalı tarafından davacı şirkete teslim edildiğine ilişkin herhangi bir belgeye rastlanılmadığı, bu kapsamda hukuki değerlendirme ve nihai takdirin mahkemeye ait olduğunu, tarafların ticari defter ve kayıtları ile çekler ve banka kayıtlarının incelemesi neticesinde, Davacının ticari defterlerine göre, Akbank'ın 10.08.2018 tarihli 1018561 nolu 50.000,00 TL bedelli ve 10.09.2018 tarihli 1018562 nolu 50.000,00 TL bedelli çeklerin davalı ... Kabakçı tarafından tahsil edildiği, tahsil edilen bu 2 adet çekin davacı şirketin 2018 takvim yılına ait yevmiye defterinde kayıt altına alındığı, davalının ticari defterlerinin vergi müfettişinde incelemede bulunduğu, bu nedenle ticari defterlerini ibraz edemeyeceklerini beyan edildiğinden incelenemediği, Akbank tarafından gönderilen 02.03.2022 tarihli müzekkere cevabına göre, 10,09,2018 keşide tarihli ve 1018562 sayılı 50.000,00 TL bedelli davalı tarafından ciro edilen çek bedelinin 14.09.2018 tarihinde dava dışı ...'a ödendiği, ... Katılını Bankası A.Ş.'den talep edilen 1018561 nolu çeke ilişkin bilgilerinin, ilgili banka tarafından dosyaya gönderilmediği, davacının ticari defterlerinde kayıtlı bulunan ve iadesi veya mümkün olmazsa iptalini talep ettiği Akbank'ın 10.10.2018 keşide tarihli 1018564 sayılı 50.000,00 TL tutarlı, 04.08.2018 keşide tarihli 1018831 sayılı 50.000,00 TL tutarlı, 04.08.2018 keşide tarihli 018832 sayılı 50.000,00 TL tutarlı çekler ile ... Bankası'nın 27.07.2018 keşide tarihli 3700 sayılı 50.000,00 TL tutarlı çeke ilişkin ciro ve ödeme bilgilerinin dosya kapsamında bulunmadığı hususları görüş olarak açıklanmıştır.

Davacı vekili, 23/03/2023 tarihli celsede tahsil edilen 2 çek bedeli toplamı 100.000,00 TL'nin istirdadını istediklerini, diğer taleplerinden feragat ettiklerini bildirmiştir.

Dava, ticari satım bedeline mahsuben verilen çeklere dayalı istirdat ve borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Somut uyuşmazlıkta taraflar arasında mermer teslimi yönünde sözlü satım sözleşmesi bulunduğu, davacının alıcı, davalının satıcı sıfatlarının olduğu, satım bedeline mahsuben davacının dava konusu çekleri teslim ettiğini ileri sürdüğü, davalının ise mermerleri teslim ettiği, davacının satım bedeline mahsuben verdiği çeklerin bir kısmının karşılıksız çıktığını, iddiaların yersiz bulunduğunu savunduğu, teslim edilen iki çekin tahsil edildiği, diğerlerinin ise karşılıksız çıktığı hususları uyuşmazlık konusu değildir.

Çekişme, taraflar arasında sözlü olarak gerçekleşen satım sözleşmesi uyarınca davalının mermer emtiasını davacıya teslim edip etmediği, davalının satım bedeline mahsuben verdiği çeklerin bedelsiz kalıp kalmadığı, tahsil edilen kısmın istirdadı, diğerlerin ise iptallerinin gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

Davacı vekilinin tahsil edilen çekler dışındaki çeklere ilişkin davasından feragat ettiği için, başkaca bir araştırmaya gerek olmaksızın bu kısım davasının feragat nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.

Tahsil edilen ve bedelinin istirdadı dava edilen çeklere ilişkin davanın incelenmesine gelince; taraflar arasındaki uyuşmazlık satım sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Satım sözleşmesi, satıcının, satılanın zilyetlik ve mülkiyetini alıcıya devretme, alıcının ise buna karşılık bir bedel ödeme borcu yükümlendiği akittir. Sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça veya aksine bir adet bulunmadıkça, satıcı ve alıcı borçlarını aynı anda ifa etmekle yükümlüdür. Satım sözleşmesinin geçerli olabilmesi için, icap ve kabul iradelerinin birleşmesi yeterlidir. Yazılı yapılması, geçerlilik bakımından önemli değildir. Kural olarak, satıcı satılanın teslim edildiğini, alıcı ise bedelin ödendiğini ispatla yükümlüdür. Öte yandan, çek de bir ödeme aracıdır. Dava konusu olay satım sözleşmesinde kaynaklıdır. Edimlerin aynı anda ifası söz konusudur. Davalı çekler vermek suretiyle ödeme yaptığını kanıtlamıştır. O halde, davacı emtianın teslim edilmediğini ispatla yükümlüdür. İspat açısından bir kanıt sunmamış, yemin deliline de dayanmamıştır. Bu durum karşısında, davacının istirdat istemli davasının da reddine karar vermek gerekmiştir.

1.Davacının 10/08/2018 tarihli, 21018561 ve 10/09/2018 tarihli, 21018562 çek nolu toplam 100.000,00 TL tutarlı çeklerin bedellerinin tahsiline yönelik davasının subut bulmadığından REDDİNE,

2.Dava konusu diğer çeklerin iadeleri olmadığı takdirde iptallerine ilişkin davasının feragat nedeniyle REDDİNE,

3.Alınması gerekli 179,90 TL harçtan peşin alınan 8.543,25‬ TL harcın mahsubu ile bakiye 8.363,35‬ TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,

4.Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,

5.Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6.Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde iadesine,

7.6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, bu amaçla karar kesinleştiğinde işbu karar eklenmek suretiyle ilgili vergi dairesine yazı yazılmasına, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 23/03/2023 Katip ...