13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA: Davacı şirket yetkilisi dava dilekçesinde özetle; Kanuni temsilcisi olduğu .... adresindeki ... A.Ş. unvanlı, ... ticaret sicil no. lu ticari işletmenin 12/6/2022 tarihinde yaşanan se! felaketi sonucunda tamamen sular altında kaldığını, Şirketlerinde meydana gelen hasarın tespiti için .... sayılı değişik iş dosyası üzerinden delil tespiti başvurusu yapıldığını, söz konusu felaket nedeniyle ticari işletmede yapılan hasar kontrolleri sırasında işletme binamın ofis kısınında muhafaza edilen usulüne uygun tutulmuş ticari defterleri, faturaların, vergiye esas belgelerin ve sair her türlü belge ve evrakların zayi olduğu tespit edildiğinden, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununu 82 inci maddesinin yedinci fıkrasında yer alan “Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskanı veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve karuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir ziyanı öğrendiği tarihten itibaren önbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.” hükmü uyarınca iş bu davanın açıldığını belirterek zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE;

Mahkememizce bilirkişi heyetinden alınan 02.06.2023 tarihli raporda özetle; "Sayın mahkeme tarafından verilen gören kapsamında, davacı şirket 2015-2016-2017-2018-

2019.2020 ve 2021 yılı yasal defterlerinin kağıt ortamında tutulduğu ve yasal defter tasdiklerinin yaptırıldığı anlaşılmış olmakla birlikte davacı şirket yasal defterlerinin nerede, ne şekilde muhafaza edildiğine dair herhangi bir bilgi, resim vb. rastlanılmadığından dolayı “tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterleri, muhafaza etme hususunda gerekli ihtimamı gösterip göstermediğine “ yönelik tarafımızca değerlendirme yapılamamıştır. .... Noterliği tarafından Mahkemeye hitaben gönderilen yazıdan davacı şirket taleplerinde yer alan 2015-2016-2017-2018-2019-2020 ve 2021 e ait yasal defterlerin tasdik ettirildiği belirtilmiş olup , tasdik bilgilerine yer verilmediği,

.... Noterliğinden bahse konu dönemlere ilişkin yasal defter tasdik bilgilerinin, ... Ltd. Şti.’ den ,davacı tarafından zayi belgesi verilmesi talep edilen “... serisi ... serisi .... sürekli form faturalarının matbaa basım bilgilerinin, ... Ltd.Şti.’den, davacı tarafından zayi belgesi verilmesi talep edilen ... sıra numaralı sevk irsaliye matbaa basım bilgilerinin, Dosyaya kazandırılması durumunda davacı tarafından talep edilen belgelerin seri sıra numaraları ve tasdik bilgileri ile birlikte tespit edilebileceği," şeklinde görüş bildirmiştir.

Mahkememizce bilirkişi heyetinden alınan 16.11.2023 tarihli ek raporda özetle; "Dava konusu iş yerinde yapılan incelemede sonucunda sel baskını sonucu zarar gören ve zayi tespiti istenilen belgelerin muhafazası için yeterli ihtimamın gösterildiği kanaati oluşmuştur. .... Noterliği 26.10.2023 tarihli yazılı ekinde davacı şirkete 2015-2016-2017-2018-

2019.2020 ve 2021’ e ait yasal defter tasdik suretlerinin gönderildiği anlaşılmış olup, zayi belgesi talep edilen yasal defter tasdik bilgilerine aşağıda yer verilmiştir. ... Ltd. Şti.’den, davacı tarafından zayi belgesi verilmesi talep edilen “.... serisi ... serisi ... sürekli form faturalarının matbaa basım bilgilerine bu defada dosya içeriğinde rastlanılmamıştır. ... Ltd.Şti.’den, davacı tarafından zayi belgesi verilmesi talep edilen .... sıra numaralı sevk irsaliye matbaa basım bilgilerine bu defada dosya içeriğinde rastlanılmamıştır." şeklinde görüş bildirmiştir. Dava TTK 82/7. Madde gereğince zayi belgesi verilmesine ilişkindir.

TTK'nın 82/7. Maddesinde "...Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir..." hükmü bulunmaktadır.

Dosya kapsamının incelenmesinde, ....'ndan celp edilen 13/06/2022 tarihli rapor ve .... d. İş sayılı delil tespiti raporundan da anlaşılacağı üzere davacıya ait fabrikanın bulunduğu alanda 12/06/2022 tarihinde yaşanan sel baskını sonucunda davacıya ait ticari defter ve kayıtların zarar gördüğü, 16/11/2023 tarihli ek rapordan da anlaşılacağı üzere davacının ticari defter evrak ve kayıtları saklamak için gerekli ihtimamı gösterildiğine dair kanaatin oluştuğu anlaşılmakla dava dilekçesinde talep edilen yıllara ait yevmiye defteri, defteri kebir, envanter defterinin zayi olduğunun tespitine karar verilmiş diğer talepler yönünden ise bilirkişi heyetince talep edilen evrakların sunulamaması nedeniyle talebin reddine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

1.Davanın kısmen kabulü ile davacı ... ... Şirketi’nin hepsi .... Noterliği’nce tasdikli olan 2015-2016-2017-2018-2019-2020-2021 dönemlerine ait yevmiye defteri, defteri kebir ve envanter defterlerinin TTK 82/7. Maddesi gereğince zayi olduğunun tespitine,

2.Fazlaya ilişkin talebin reddine,

3.Alınması gereken 269,85 TL harçtan peşin alınan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 189,15 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

4.Yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,

5.Sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde iadesine, Dair davacı asılın yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile.... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 22/12/2023 Katip ...