10. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki Almanya sigorta başlangıç tarihinin bu tarih öncesi borçlanılan ev kadınlığı süresi kadar başa çekilerek sigorta başlangıç tarihinin tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA

Davacı vekili, davacının Almanya'da 01.09.2000 tarihi itibariyle sigortalılık başlangıcının bulunduğunu, bu tarihin öncesinde bulunan ev kadınlığı süresini 3201 sayılı Kanun kapsamında borçlanıp ödediğini, 01.09.2000 Almanya sigorta başlangıç tarihinin, borçlanma süresi kadar başa çekilerek Türkiye'de yaşlılık aylığına esas olmak üzere sigorta başlangıç tarihinin 29.11.1990 olarak tespitine karar verilmesini, davalı Kurumun aksine işlemlerinin iptalini talep ve dava etmiştir.

Davalı Kurum vekili, yapılan Kurum işlemlerinin usul ve yasaya uygun bulunduğunu belirterek davanın reddini istemişir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacının sigorta giriş tarihinin 29.11.1990 tarihi olduğunun tespitine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davalı Kurum vekili, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu usul ve yasaya aykırı olarak verildiğini, davanın reddi gerektiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...Dosya kapsamından, davacının 17.08.2014-31.08.2014 tarihleri arasında Türkiye'de 4/a kapsamında sigortası bulunduğu, Alman Rant Sigortasına giriş tarihinin 01.09.2000 olduğu, 29.10.1990 tarihinden itibaren Almanya’da ikamet ettiği, davacının 3600 gün borçlanma talebinde bulunduğu, Kurumun talebi kabul ederek borç tahakkuk belgesi düzenlediği, davacının borçlanma bedelini ödediği ve davacı sigorta başlangıç tarihinin 29.11.1990 olarak tespit edilmesini talep ettiği, Kurumun davacının sigorta başlangıç tarihinin 01.09.2000 olduğunu belirterek talebi reddettiği anlaşılmaktadır...

Davacının yurt dışı sigortalılık başlangıcı öncesi yapılan borçlanma sigortalılık başlangıcını geriye çekmeyecektir. Ancak, Türkiye'deki sigorta başlangıcı olan 17.08.2014 tarihinden borçlanılan 3600 gün geriye gidilir ise sigortalılık başlangıç tarihi 17.08.2004 olacaktır. Bu tarih de kurumun kabul ettiği sigorta başlangıç tarihinden daha sonraki bir tarihtir...

O hâlde, Kurum işleminin yerinde olduğu, Mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken, bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin davanın kabulüne karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı..." olduğu gerekçesi ile istinaf başvurusunun kabulüne, Ilk Derece Mahkemesinin kararının ortadan kaldırılmasına, mevcut delillerin hüküm kurmak için yeterli olması ve delil toplanması ile duruşma açılmasına gerek olmaksızın davanın reddine karar verilmiştir.

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili davacının borçlanma süresinin yurt dışı sigortalılık başlangıç tarihini geriye çekmesi gerektiğini, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu usul ve yasaya aykırı olarak verildiğini belirterek temyiz başvurusunda bulunmuştur. C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının yurt dışı ev kadınlığı borçlanma süresinin, yurt dışı sigortalılık başlangıç tarihini başa çekip çekemeyeceği hususundadır.

2.İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile, 3201 sayılı Kanun'un 5 inci maddesi

2.Davanın yasal dayanağı olan 3201 sayılı Kanun'un "Süre tespiti, sigortalılığın başlangıcı ve sürelerin değerlendirilmesi" başlıklı 5 inci maddesinin 2 nci ve 3 üncü bendi "Sosyal güvenlik kanunlarına tabi hizmetleri olanların, borçlandıkları gün sayısı, prim ödeme gün sayıları ile ilgili hizmetlerine katılır. Sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki süreler borçlanılmış ise, sigortalılığın başlangıç tarihi, borçlanılan gün sayısı kadar geriye götürülür. Sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi hizmeti bulunmayan istek sahiplerinin sigortalılıklarının başlangıç tarihi, borçlarını tamamen ödedikleri tarihten borçlanılan gün sayısı kadar geriye götürülen tarihtir." düzenlemesini,

Aynı maddede 5 inci bent olarak bulunan "(Ek fıkra: 17.04.2008-5754/79 md.) Sosyal güvenlik sözleşmesi yapılmış ülkelerdeki hizmetlerini, bu Kanuna göre borçlananların, sözleşme yapılan ülkede ilk defa çalışmaya başladıkları tarih, ilk işe giriş tarihi olarak dikkate alınmaz.(Ek cümle: 10.09.2014-6552/29 md.) Ancak, uluslararası sosyal güvenlik sözleşmelerinde Türk sigortasına girişinden önce âkit ülke sigortasına girdiği tarihin Türk sigortasına girdiği tarih olarak kabul edileceğine ilişkin özel hüküm bulunan ülkelerdeki sigortalılık sürelerini borçlananların âkit ülkede ilk defa çalışmaya başladıkları tarih, ilk işe giriş tarihi olarak kabul edilir." düzenlemesini amirdir.

3.Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.İnceleme konusu davada, davacının yurt dışı sigortalılık başlangıç tarihinin 01.09.2000, Türkiye'de sigortalılık başlangıç tarihinin 17.08.2014 tarihi olduğu, davacının 3201 sayılı Kanun kapsamında 29.10.1990-28.10.2000 tarihleri arasında 3600 günlük ev kadınlığı borçlanması yaparak ödediği anlaşıldığından, temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalılar vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

05.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.