10. Hukuk Dairesi
10. Hukuk Dairesi 2023/9444 E. , 2023/11114 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
İLK DERECE MAHKEMESİ: Kurtalan Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın fer'i müdahil Kurum vekili ile davalı işveren vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, fer'i müdahil Kurum ve davalı işveren vekilleri tarafından ayrı ayrı temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Kurtalan Belediye Başkanlığında 03.04.1992 işçi olarak işe başladığı, sigortalı işe giriş bildirgesi tanzim edildiği, 01.01.1999 tarihine kadar kesintisiz olarak Kurtalan Belediye Başkanlığında işçi olarak çalıştığı, ancak davalı işverenin sigortasını yatırmadığı, numarataj, su sayacı okuma, büro hizmetleri ve benzeri işlerde çalıştığı, aylık ücretinin imza karşılığı mutemet tarafından elden ödendiği, her ne kadar Kurum hizmet dökümünde 1993 yılında 23 gün, 1994 yılında 17 gün adına hizmet görünüyor ve ...v adına 1994 yılında 120 gün ve 1997 yılında 120 gün hizmet görünmekte ise de bu hizmetlerin kendisine ait olmadığı, ne şekilde hizmet dökümünde yer aldığını bilmediği, belirttiği tarihler arasındaki hizmetinin tamamının kesintisiz olarak davalı işyerinde geçtiği, 19920819 sigorta sicil numaralı sigorta sicil kartı ve Türkiye Belediye ve Genel Hizmetler İşçileri Sendikası üye tanıtma ve hüviyet kartı dikkate alındığında Kurtalan Belediye Başkanlığında çalıştığının sabit olduğu iddiasıyla 03.04.1992 - 01.01.1999 yılları arasındaki davalı işveren nezdinde hizmet akdine tabi çalıştığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; hak düşürücü 5 yıllık süresinin geçmesinden sonra açıldığı, davacının sigortasız çalıştığı dönemde sağlık yardımlarından nasıl faydalandığının Mahkemece incelenmesi gerektiği, eğer davacı yeşil kartlı olarak sağlık yardımlarından faydalanıyorsa primlerinin yatırılmadığının farkında olduğu ve durumun gereğine göre kendisinden beklenen özeni göstermediği için de hukuki koruma isteminin Mahkemece kabul edilmemesi gerektiği savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının fiilen çalıştığını gösterir bir belge ve kayda rastlanmadığı, bu hususun dinlenecek tanık beyanlarıyla da ispat edileceği, zamanaşımı süresinin geçtiği savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi tarafından; davacının, 03.04.1992 - 01.01.1999 tarihleri arasında davalı Belediyede kesintisiz çalıştığını, hizmet cetvelinde dava dışı işverenlerde geçtiği görünen 1993 yılında 23 gün, 1994 yılında 17 gün hizmetin, 1994 yılında 120 gün hizmetin, 1997 yılında 120 gün hizmetin kendisine ait olmadığını iddia ettiği, işe giriş bildirgelerinden davacının dava dışı işyerlerindeki 13.09.1993, 20.11.1993, 01.12.1993 tarihli işe giriş bildirgeleri ve prim hizmet bildirgeleri ile bildirilen çalışmaların davacıya ait olduğu, söz konusu işe giriş bildirgelerinin tamamının davacının imzasını içerdiği, davacının söz konusu çalışmaları ile davalı ... nezdinde iddia ve tespitini talep ettiği çalışmaların dava dışı işyerlerinde ilk işe giriş bildirge tarihi olan 13.03.1993 tarihinde kesintiye uğradığı, dolayısıyla 13.09.1993 - 01.01.1999 tarihleri arasındaki tespiti talep edilen hizmet sürelerinin dava tarihi itibari ile 5 yıllık düşürücü süreye uğradığı, davacının 03.04.1992 - 13.09.1993 tarihleri arasında davalı ...'nın "435" sicil numaralı işyerinde çalıştığının anlaşıldığı gerekçesiyle açılan davanın kısmen kabulüne, davacının 03.04.1992 - 13.09.1993 tarihleri arasında tam zamanlı sigortalı çalışması olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekili ile davalı vekili istinaf yoluna başvurmuşlardır.
B. İstinaf Sebepleri:
Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; hak düşürücü sürenin geçtiği, hizmet akdi unsurlarının oluşmadığı, davalının kamu kurumu olması nedeniyle belge bulunması gerektiği ve davanın ispat edilemediği iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı şirket vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının fiili çalışması bulunmadığı, hak düşürücü sürenin geçtiği, çalışmaya ilişkin kayıt ve belge bulunmadığı, tanıkların çok uzun süre öncesine ait çalışma dönemine ilişkin beyanlarına itibar edilemeyeceği iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının, 03.04.1992 - 01.01.1999 tarihleri arasında hizmetin tespitini talep ettiği, ...'ndan davacının 03.04.1992 tarihinde işe giriş bildirgesinin verildiği, davacıya ait hizmet cetveline göre dava dışı ...Yapı...Şirketi'nden 13.09.1993 - 01.10.1993, 20.11.1993 - 31.12.1993 tarihleri arasında, dava dışı ... Mak...Şirketi'nden 01.12.1993 - 30.04.1994 tarihleri arasında bildirimlerinin yapıldığı, ayrıca hizmet cetvelinde ...v adına Belya Ank...Şirketi'nden 1994/3 üncü dönemde 120 gün ve 1997/2 nci dönemde 120 gün bildirimlerin göründüğü, dava konusu dönemde başkaca sigortalılığının bulunmadığı, davalı idaredeki arşiv kayıtlarına farklı tarihlerde meydana gelen su basması ve yangın nedeniyle ulaşılamadığı, Mahkemece dinlenen bordro tanıklarının davacının çalışmalarını doğruladıkları, her ne kadar davalı idareye ait iş yeri bir kamu iş yeri ise de arşiv belgelerine yangın ve selden kaynaklı ulaşılamadığından tanık anlatımlarına dayalı olarak hüküm altına alınan dönemde davacının çalışmaları sübuta erdiğinden İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun bulunduğu gerekçesiyle davalı Kurtulan Belediye vekilinin yasal süresi içerisinde istinaf dilekçesinin sunulmamış olması nedeniyle istinaf dilekçesinin reddine, fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekili ile davalı vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.
B. Temyiz Sebepleri Fer'i müdahil Kurum vekili ile davalı vekili istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz isteminde bulunmuşlardır.
C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, 03.04.1992 - 01.01.1999 tarihleri arasında davalı işverene ait iş yerinden hizmet akdine tabi olarak çalıştığının tespiti davasıdır.
2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu'nun 79 uncu maddesi ilgili hükümlerdir.
3.Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgilisinden alınmasına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
13.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.