2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

Davacılar vekilinin dava dilekçesinden özetle; Taraflar ... ve ... arasındaki anlaşmaya göre müvekkili ..., ...'a birim fiyatı 180-TL olan tonet sandalyelerden 350 adet, birim fiyatı 200-TL olan tonet sandalyelerden 140 adet, birim fiyatı 1.585-TL olan bahçe takımlarından 15 adet, birim fiyatı 280-TL olan kromaj sandalyelerden 500 adet teslim edecek ve bunun karşılığında ...'ın müvekkili ...'a 254.775,00-TL ödeyeceğini, müvekkili, taraflar arasındaki anlaşmanın kendisine düşen kısmını, yapılan bir hata sonucu 12 adet sandalye ve 5 adet masa ayağı eksik bir biçimde ifa ettiğini, bu durum neticesinde davalı ...'ın müvekkili edimini hiç ifa etmemişçesine taraflar arasındaki işbu sözleşmeden kaynaklı alacağı yönünden müvekkili ...'a karşı Kayseri Genel İcra Dairesinde ... esas sayılı dosya ile ilamsız icra takibine giriştiğini, bu durumda müvekkilinin haklı menfaatlerini korumak maksatlı mahkemenizde işbu menfi tespit davasını açtıklarını, açıklanan nedenlerle teminat mukabili olarak tedbiren Kayseri Genel İcra Dairesi ... esas sayılı icra dosyasında görülen icra takibinin ihtiyaten durdurulmasını, bunun mümkün olmaması halinde ise işbu icra takibinde vezneye giren paranın işbu dava sonuçlanıncaya kadar alacaklıya ödenmemesini, davanın kabulüyle birlikte müvekkilinin davalıya karşı borçlu olmadığının tespitini ve Kayseri Genel İcra Dairesi ... E. sayılı icra takibinin iptalini, dava konusu alacağın yüzde yirmisinden az olmamak kaydıyla davalının kötüniyet tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili Mahkememize sunmuş olduğu 25/01/2024 tarihli dilekçesi ile iş bu dava nedeni ile arabuluculuk sürecine gidilmediğini bildirmiştir. Dosyada arabuluculuk tutanağı bulunmadığından dava dilekçesi davalıya tebliğe çıkarılmamıştır. Dava, davacının 2004 sayılı İİK m.89 hükmü çerçevesinde açmış olduğu, dava dışı borçlu hakkında başlatılan kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takipte, takip alacaklısı davalıya takibe konu kambiyo senedi nedeniyle borçlu olmadığının tespitine ilişkin menfi tespit davasıdır.

Dava şartı medeni usul hukukuna ait bir kurumdur. Bunun amacı bir davanın esası hakkında incelemeye geçilebilmesi için gerekli bütün şartları ve bunların incelenmesi usulünü tespit etmek; böylece davaların daha çabuk, basit ve ekonomik bir şekilde sonuçlanmasına yardımcı olmaktır. Dava şartları dava açılabilmesi için değil mahkemenin davanın esası hakkında inceleme yapabilmesi (davanın esasına girebilmesi) için gerekli olan şartlardır. Buna davanın dinlenebilmesi şartları da denir. Mahkeme dava şartlarından birinin bulunmadığını tespit ederse davanın esası hakkında inceleme yapamaz; davayı dava şartı yokluğundan (usulden) reddetmekle yükümlüdür. Dava şartlarının bulunup bulunmadığı davada hâkim tarafından re'sen gözetilir. 6100 sayılı HMK’nun 114/1. maddesinde, dava şartları açıkça sayılmış ve yine HMK'nın 114/2. maddesi gereğince diğer kanunlarda sayılan dava şartlarına da atıfta bulunmuştur. 6102 sayılı TTK'nun 5/A maddesinde (Ek:6/12/2018-7155/20 maddesi):"(1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır..." şeklinde getirilen düzenleme ile arabuluculuk müessesesine başvurunun bir dava şartı olduğunu benimsenmiştir.

Öte yandan 05/04/2023 tarihli ve 32154 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 7445 sayılı İcra İflas Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 31. maddesi ile 6102 sayılı TTK’nın 5/A maddesinin birinci fıkrasında yer alan “paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında” ibaresi “para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında,” şeklinde değiştirilmiş, değişikliğin 01/09/2023 tarihinde yürürlüğüne gireceği düzenlenmesi getirilmiştir (m.43/a).

Tüm bu açıklamalardan sonra somut olayda; davanın menfi tespit istemine ilişkin olduğu, UYAP kayıtlarına göre davanın 18/01/2024 tarihinde açıldığı, bu tarih itibariyle davanın dava şartı arabuluculuk kapsamındaki davalardan olduğu, işbu dava açılırken herhangi bir arabuluculuk tutanağı sunulmadığı, davacı vekili tarafından sunulan 25/01/2024 tarihli beyan dilekçesi ile arabuluculuğa başvurulmadığı beyan edildiğinden düzenlenmiş bir zorunlu arabuluculuk son tutanağının mevcut olmadığı anlaşılmakla; arabulucuya başvurulmaksızın açılan işbu davanın, 6102 sayılı TTK'nun 5/A. maddesi ile 6325 sayılı kanunun 18/A. Maddesi ( 7445 sayılı "İcra İflas Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" 31. Maddesi ile değiştirilen) uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

1.Arabuluculuğa başvurulmadan açılan davanın dava şartı yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,

2.Alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcının davanın başında yatırılan 4.350,93-TL peşin harçtan mahsubu ile artan 3.923,33‬-TL'nin karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,

3.Davacı tarafından yargılama boyunca yapılan yargılama harç ve giderlerinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına, lehe vekâlet ücreti taktirine yer olmadığına,

4.Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine, Dair, tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açık olmak üzere karar verildi. 26/01/2024 Katip ...