2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

DAVA;

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan iş bu davanın dava dilekçesinde özetle; ... San. Tic Ltd Şti ‘ni 15 Nisan 2011 tarihinde %40 müvekkili ..., %60 davalı ... ortak olarak kurduklarını, davalı şirketin kuruluşundan bu yana şirketin tek yetkili müdürü olduğunu, davacının hiçbir zaman müdür olmadığını, davalının müdürü olduğu şirket ile aynı adreste %100 ortağı kendisinin olduğunu, müdür olduğu şirket ile aynı iş kolunda ... San Tic Ltd Şti ünvanlı şirketi kurduğunu, davalı, davacının haklarını kısıtladığını, müvekkili, şirkete dahi girişini engellediğini, davalı şirketin içini boşaltmaya ve müvekkili ile tüzel kişiliği zarara uğratmaya çalışmakta olup tüm şirket mallarını bedelsiz veya değerinin çok altında satıp elden çıkarmaya çalıştığını, davalı müdür ...'in ... Ltd. Şti'nin menkul ve gayri menkul mallarını satış yetkisinin kaldırılması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, yargılama sonuna kadar şirkete yönetim kayyımı, mümkün olmaz ise denetim kayyımı atanmasını, yargılama giderleri ve vekalet ücretini davalı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı taraf, TTK'nun 614.maddesi gereğince bilgi alma ve inceleme hakkını kullanma, şirkete denetçi ve kayyım atanması talebinde bulunmuştur. Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı başlığını taşıyan TTK’nun 614.maddesi “1- Her ortak, müdürlerden şirketin bütün işleri ve hesapları hakkında bilgi vermelerini isteyebilir ve belirli konularda inceleme yapabilir.

2.Ortağın, elde ettiği bilgileri şirketin zararına olacak şekilde kullanması tehlikesi varsa, müdürler, bilgi alınmasını ve incelemeyi gerekli ölçüde engelleyebilir; bu konuda ortağın başvurusu üzerine genel kurul karar verir.

3.Genel kurul, bilgi alınmasını ve incelemeyi haksız yere engellere, ortağın istemi üzerine mahkeme bu hususta karar verir. Mahkeme kararı kesindir” şeklinde düzenlenmiştir.

Bilgi alma ve inceleme hakkı ortaklık sıfatından doğar ve ortaklar tarafından pay sayısı ve oy hakkına ilişkin kısıtlamalar dikkate alınmaksızın kullanılır. (Baştuğ, İrfan /Göksoy, Can, Limited Şirkette Ortakların Denetleme Hakları, Prof.Dr.Oğuz İmregün’e Armağan, İstanbul 1998, s.49 ) Ortak, talepte bulunurken gerekçe sunmakla yükümlü olmadığı gibi, hakkın kullanımında şekil şartı da bulunmamaktadır. Hakkın kullanımını zaman bakımından kısıtlayan hükümler de geçersiz olup, limited şirket ortağının bu hakkının genel kurulda kullanma zorunluluğu bulunmamaktadır. Ortak, talebini genel kurul öncesinde veya sonrasına iletebileceği gibi bu imkan, konunun o toplantıda görüşüleceğini anlamına da gelmeyecektir. (Çamoğlu, Ersin, Limited Ortağın Bilgi Alma ve İnceleme Hakkının Kullanılması ve Sınırları, Prof.Dr.Hamdi Yasaman’a Armğan, Oniki Levha Yayıncılık, İstanbul 2017, s.156)

Limited şirket ortağının süre, şekil kısıtlaması olmadan bilgi alma ve inceleme hakkını kullanabileceği, ortağın talebini genel kurul öncesinde ya da sonrasında iletebileceği, genel kurulun bilgi alınmasını ve incelemeyi haksız yere engellemesi halinde mahkemenin bu hususta karar vereceği anlaşılmakla davacının bilgi alma ve inceleme hakkının kullanılması yönündeki talebinin kabulüne karar verilmiştir.

TTK 439/1.maddesinde, '' Genel kurulun özel denetim istemini reddetmesi halinde, sermayenin en onda birini, halka açık anonim şirketlerde yirmide birini oluşturan pay sahipleri üç ay içinde şirket merkezinin bulunduğu yer asliye ticaret mahkemesinden özel denetçi atanmasını talep edebilirler.''

TTK 440.maddesinde, ''(1) Mahkeme, şirketi ve istem sahiplerini dinledikten sonra karar verir. (2) Mahkeme istemi yerinde görürse, istem çerçevesinde inceleme konusunu belirleyerek bir veya birden fazla bağımsız uzman görevlendirir. Mahkemenin kararı kesindir'' şeklinde hükümler yer almaktadır.

TTK 439/2.maddesi '' Dilekçe sahiplerinin, kurucuların veya şirket organlarının, kanunu veya esas sözleşmeyi ihlal ederek, şirketi veya pay sahiplerini zarara uğrattıklarını, ikna edici bir şekilde ortaya koymaları halinde özel denetçi atanır.'' hükmünü içermektedir.

Özel denetim isteme hakkı ikincil/tali nitelikte olduğundan pay sahiplerinin genel kurulda daha önce "bilgi alma ve inceleme hakkı" kullanmış olması gerekmektedir. Özel denetim isteme, bilgi alma ve inceleme hakkının pay sahibine yardımcı olmadığı durumlarda "ikincil" ve "son araç" olarak başvurulabilecek bir yol olduğundan, ancak bilgi alma ve inceleme hakkı pay sahibine hiç bir yardımda bulunmadığı taktirde talep edilebilmektedir. Bu şart oluşmadığından diğer şartların incelemesine geçilmeksizin özel denetim talep edilmesi talebinin reddine karar verilmiştir.

Davacı taraf ayrıca şirkete kayyım atanmasını talep etmiş ise de, talebin mahkememizin ... esas sayılı dosyasında değerlendirildiğini, esasen işbu davanın konusunu da oluşturmadığı, TMK'nın 427/4. Maddesi uyarınca bir tüzel kişinin gerekli organlarından yoksun kalması ve yönetiminin başka yoldan sağlanamaması durumunda yönetim kayyımı atanacağı düzenlenlendiği, şirkette organ boşluğu olduğunun iddia ve ispat edilmediği, kayyım atanması koşullarının bulunmadığı anlaşılmakla bu yöndeki talebin reddi ile aşağıda yazılı olduğu biçimde hüküm kurulmuştur.

Açılan davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİNE,

1.TTK'nun 437. Maddesine göre davacıların bilgi alma ve inceleme çerçevesinde davalı şirkete ait finansal tablolar, konsolide finansal tablolar, yönetim kurulu yıllık faaliyet raporu ve denetleme raporlarının şirket merkezinde davacının incelemesine açık tutulmasına, gelir tablosu ve bilançonun bir suretinin gideri şirkete ait olmak üzere davacıya verilmesine,

2.Davacı tarafın şirkete özel denetçi ve kayyım atanmasına ilişkin talebinin reddine,

3.Alınması gereken harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

4.Davacı tarafından yapılan ilk açılış gideri 539,70 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5.Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'ne göre takdir olanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6.Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine, Dair, tarafların yokluğunda, dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde, TTK'nun 437/5 maddesi gereğince KESİN olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 21/11/2023 Başkan ...