10. Hukuk Dairesi

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde hizmet tespiti davasında davanın kısmen kabulüne dair verilen kararın fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı fer'i müdahil Kurum ve davalı ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin davalıların murisine ait ve davalılardan bir kısmının ortağı olduğu işyerinde 15.05.1991 - 29.05.1996 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığını, çalışmalarının Kuruma eksik bildirildiğini beyanla Kuruma bildirilmeyenlerin günlerinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Fer'i Müdahil SGK Başkanlığı vekili, davacının iddiasını yazılı belgeler bağlamında somut ve inandırıcı delillerle kanıtlaması gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

... Tur., ve Otobüs İşletmeleri Tic. San. Ltd. Şti. Tasfiye Memuru ...'e dava dilekçesinin tebliğ edildiği, davaya cevap verilmediği görülmüştür. ... mirasçıları; ..., .... ... ve ... Türkseven'e dava dilekçelerinin tebliğ edildiği, davaya cevap vermedikleri görülmüştür.

İlk Derece Mahkemesinin 30.04.2019 tarih, E.2015/144, K.2019/128 sayılı kararıyla; "Davanın kısmen kabulü ile Davacı ...’ın davalı işverenlerden ... mirasçılarına ait ... nolu işyerinde 01.09.1992-15.08.1993 tarihleri arasında asgari ücretle 345 gün çalışmasının Kuruma bildirilmediğinin tespitine, Davacı ...’ın ... mirasçılarına ait 1004133.35 nolu işyerinde 16.08.1993-31.01.1995 tarihleri arasında asgari ücretle 525 gün çalıştığı, 325 günlük çalışmasının kuruma bildirildiği, 200 günlük çalışmasının bildirilmediğinin tespitine, ... Tur ve otobüs İşletmeleri Tic. San. Ltd. Şti.'ye ait 1047651.35 nolu işyerinde 01.02.1995-24.05.1996 tarihleri arasında asgari ücretle 474 gün çalıştığı, 374 günlük çalışmasının kuruma bildirildiği, 100 günlük çalışmasının bildirilmediğinin tespitine, Fazlaya ilişkin istemin reddine" karar verilmiştir.

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Fer'i müdahil Kurum vekili, Kurumun yazılı kayıtları ile çelişen tanık beyanlarının hükme esas alındığını, tüm deliller araştırılıp toplanarak karar verilmesi gerektiğini, ancak İlk Derece Mahkemesi tarafından davacının fiilen çalışıp çalışmadığının usulünce araştırılmadığını, hak düşürücü süre itirazlarının dikkate alınmadığını beyanla İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden yargılama yapılmasını ve talepleri doğrultusunda karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin 06.11.2019 tarih ve E.2019/1571, K.2019/1524 sayılı kararı ile "Fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine," karar verilmiştir.

. Bozma Kararı

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Dairenin 07.04.2021 tarih ve E.2020/4761, K.2021/4877 sayılı kararında; "1) Dava devam ederken taraflardan birinin ölmesi halinde MK 27/1 inci maddesi gereğince ölen kişinin taraf ehliyeti son bulur. Bu nedenle, davaya ölen tarafa karşı veya onun tarafından devam edilmesine imkan yoktur. Ölü kişi adına hüküm kurulamaz. Yalnız öleni ilgilendiren yani mirasçılara geçmeyen haklara ilişkin davalar tarafın ölümü ile konusuz kalır. Yalnız ölen tarafı ilgilendirmeyen, yani mirasçıları da ilgilendiren, mirasçıların malvarlığı haklarını etkileyen davalar tarafın ölümü ile konusuz kalmaz. Bu davalara, ölen tarafın mirasçıları tarafından veya ölen tarafın mirasçılarına karşı devam edilir.

Eldeki davada, dosya içinde yer alan ...

2.İş Mahkemesi'nin E.2011/761 sayılı dosyasından davacının hizmetlerinin geçtiğini iddia ettiği ...'in 30.03.1995 tarihinde vefat ettiği ve veraset ilamına göre ..., ..., ..., ... , ..., ... ve ... mirasçı oldukları ancak mirasçıların tümü davaya dahil edilmeden yargılamanın bir kısım mirasçılara karşı yürütülerek hüküm kurulduğu anlaşılmakla; murisin tüm mirasçılarına karşı davanın yöneltilmesi ve HMK’nın 124 üncü maddesi gereğince davaya dahil edilmesi gerekirken taraf teşkili sağlanmaksızın karar verilmiş olması isabetsizdir. Yukarıda belirtilen hukuki ve fiili durumlar ışığında, Mahkemece, davacıya mirasçıların tespiti ile HMK’nın 124 üncü maddesi gereğince davaya dâhil edilmeleri için süre verilmesi, davaya dâhil edilen mirasçıların gösterdiği deliller toplanmalı ve elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

2.Mahkeme kararının, davalı şirketin tasfiye memuru sıfatıyla davalı ...'e tebliğ edildiği, diğer mirasçılar ..., ... ve ...'e ise Tebligat Kanunu'nun 35 inci maddesine göre "Otobüs Firması Yazıhanesi" adresinde tebliğ edildiği, bu davalılara yapılan tebligatların usulüne uygun olmadığı anlaşılmakla; ..., ... ve ...'e Tebligat Kanunu'na uygun şekilde yeniden gerekçeli kararın tebliğ edilmesi gerekmekte olup taraf teşkili sağlandıktan sonra toplanan delillere göre bir karar verilmesi gerektiği" gerekçesiyle sair yönler incelenmeksizin söz konusu karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "... Eldeki davada; davacı davalılar murisi ... ve davalı şirket nezdindeki 15.05.1991 - 29.05.1996 tarihleri arasındaki kesintisiz çalışmasının tespitini istemiştir. Davalılar murisi ...'in ve davalı şirketin işyeri tescil bilgilerinden dava konusu dönemde faal oldukları anlaşılmıştır. Davacının 16.08.1993 tarihinden önce bildiriminin bulunmadığı, davalılar murisi ...'in ... sicil numaralı işyerinden verilen 01.09.1992 tarihli işe giriş bildirgesi dışında davacının 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi ve yukarıda belirtilen Yargıtay içtihatları kapsamında hak düşürücü süreyi kesen bilgi ve belge bulunmadığı, dinlenen tanık beyanları, özellikle ...

2.İş Mahkemesi'nin kesinleşen kararı ile davalı işyerlerinde 01.03.1987 - 24.05.1996 tarihleri arasındaki çalışmaları tespit edilen tanık ...'ın beyanları esas alındığında davacının davalı işyerlerinde 01.09.1992 - 24.05.1996 tarihleri arasındaki çalışmalarının aralıksız ve kesintisiz olduğu, davacının 01.09.1992 tarihinden önceki istemine yönelik 506 sayılı Kanun'un 79/10 uncu maddesi uyarınca 5 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiği kanaatine varıldığı" gerekçesiyle; "Davacının davasının kısmen kabulüne,

1.Davacı ...'ın davalı işveren ... mirasçılarına ait ... ss nolu işyerinde 01.09.1992- 15.08.1993 tarihleri arasında asgari ücret ile 345 gün çalıştığının, bu çalışmalarının Kuruma bildirilmediğinin tespitine,

2.Davacı ...'ın davalı işveren ... mirasçılarına ait ... ss nolu işyerinde 16.08.1993-31.01.1995 tarihleri arasında asgari ücret ile 525 gün çalıştığı, 325 günlük çalışmasının Kuruma bildirildiği, 200 günlük çalışmasının Kuruma bildirilmediğinin tespitine,

3.Davacı ...'ın davalı işveren ... Turizm ve Otobüs İşletmeciliği Tic. San. Ltd. Şti'ye ait 1047651,35 ss nolu işyerinde 01.02.1995- 24.05.1996 tarihleri arasında asgari ücret ile 474 gün çalıştığı, 374 günlük çalışmasının kuruma bildirildiği, 100 günlük çalışmasının Kuruma bildirilmediğinin tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine" karar verilmiştir. V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum ve davalı ...

Türkseven Arslan vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Fer'i müdahil vekili, hükmün eksik araştırmaya dayalı olduğunu, davanın reddi gerektiğini, delillerin hatalı değerlendirildiğini beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalı vekili, hükmün eksik araştırmaya dayalı olduğunu, davanın reddi gerektiğini, delillerin hatalı değerlendirildiğini beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespitine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci, 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddeleri.

3.Değerlendirme

1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında temyiz sebeplerine göre bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Açıklanan sebeplerle; Davalı ... Türkseven Arslan ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine, Aşağıda yazılı temyiz giderinin ilgilisinden alınmasına,

28.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.