3. Hukuk Dairesi
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 04/10/2022
NUMARASI: 2020/80 E - 2022/665 K
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak,ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle,dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde; Davalının kullanımında bulunan "... Mah. ... Sok. No:... Dükkan Kadıköy İstanbul" adresinde yapılan kontrollerde 26.05.2017 tarihinde; perakende satış sözleşmesi yapmadan ve kayıtsız sayaçtan elektrik kullandığı tespit edilmekle ... seri nolu Kaçak/Usulsüz Elektrik Tüketimi Tespit tutanağı düzenlendiğini ,01.06.2016 ile 26.05.2017 tarihleri arasında tüketimi doğru kayıt etmiş sayaç değeri dikkate alınarak 21.309,44 TL miktarlı tahakkuk yapıldığını,aynı adreste 14.07.2017 tarihinde yapılan kontrolde ise perakende satış sözleşmesiz kaçak elektrik kullandığı tespit edilmekle ... seri nolu Kaçak/Usulsüz Elektrik Tüketimi Tespit Tutanağı düzenlendiğini , 26.05.2017-14.07.2017 tarihleri arasında akım değerleri dikkate alınarak 879,12 TL miktarlı tahakkuk yapıldığını, söz konusu fatura bedellerinin ödenmemesi nedeniyle davalı hakkında İstanbul Anadolu ...İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası üze- rinden icra takibine girişildiğini, davalının haksız itirazı nedeniyle takibin durduğunu beyanla itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı taraf vekili cevap dilekçesinde özetle;
Davacı tarafın icra takip talebindeki talepleri ile bağlı olduğunu, İstanbul Anadolu ...İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyası üzerinden müvekkili aleyhine ilamsız takibe girişildiğini, kabul anlamına gelmemek üzere ,takipte borcun dayanağının sözleşme hesabına ait kaçak bedeli olarak gösterildiğini,açılan davada ise ala- cağın faturadan kaynaklandığının belirtildiğini,takipte faturadan kaynaklanan bir talep bulunmadığını, müvekkilinin bir fatura borcu varsa bile icra dosyasında böyle bir talepte bulunulmadığı için davanın reddinin gerektiğini, ekte sunulan sözleşmeye göre müşteri başlangıç tarihinin 21.07.2017 olduğunu, dolayısıyla kaçak elektrik tutanağının düzenlendiği 14.07.2017 tarihi itibariyle davalının aboneliği bulunmadığı gibi kaçak tüketiminin de olmadığını, ... şirketinden ... şirketine devir yapı- lırken müvekkili tarafından gerekli başvurularda bulunulmuş olmasına rağmen elektrik şirketinin uzun bir süre hiçbir fatura kesmediğini, daha sonra tahminlere dayalı bir fatura tahakkuku yaptığını, davacı şirketin kötü niyetli olarak uzun zaman beklediğini beyanla davanın reddini savunmuştur. İlk Derece Mahkemesi'nce: "Davanın KABULÜ ile; İstanbul Anadolu ...İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı icra dosyasında davalı tarafça yapılan itirazın iptali ile takibin 22.188,56 TL asıl alacak ve ferileri üzerinden devamına" karar verilmiştir.
İstinaf Başvurusu: Hüküm davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesinde; Cevap dilekçesinde belirttikleri üzere, dosyaya ibraz edilen kaçak elektrik tutanağı 14.07.2017 tarihli olmasına rağmen abonelik başlangıç tarihinin 21.07. 2017 günü olduğunu, kaçak elektrik tutanağının tutulduğu tarihte davalıaten abone olmadığı gibi sözleşme öncesinde de elektrik kullanımının söz konusu olmadığını, ... şirketinden ... şirketine devir yapılırken müvekkili tarafından gerekli başvurularda bulunulmuş olmasına rağmen elektrik şirketinin uzun bir süre hiçbir fatura kesmediğini ve daha sonra tahminlere dayalı bir fatura tahakkuku yaptığını, Kadıköy Belediyesi tarafından dosyaya gönderilen yazıda, "... Mah. ... cad. ... sok No:... deki binada ...'un faaliyette olup olmadığının sorulduğu, yapılan kontrol ve tahki- katlarda adreste başka firmaların olduğu, adı geçen firma ve ...'un tanınmadığı, adının dahi duyulmadığı"nın belirtildiğini, muhtar kayıtlarına göre de müvekkilinin belirtilen adreste kaydının bulunmadığını, dolayısıyla müvekkilinin tutanak tarihinde kaçak elektrik kullanmış olmasının mümkün olmadığını, dosyaya ibraz edilen 15.02.2021 tarihli bilirkişi raporunda ; ' 01.06.2016- 26.05. 2017 tarihlerinde kaçak tahakkukuna esas ilgili tesisatın sonlandırılmasına ilişkin herhangi bir tutanak, kesme ihbarı vs gibi bir belge dosyaya sunulmadığından bu tarihler arasında kaçak elektrik tüketim bedelinin somut gerekçeleri oluşmamıştır' denildiği halde, ikinci bilirkişi raporunda bu konuya hiç değinilmediğini, raporlar arasındaki çelişkiler giderilmeden aleyhe olan rapor hükme esas alınmak suretiyle hukuka aykırı şekilde hüküm kurulduğunu beyanla kararın kaldırılmasını istemiştir.6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre;Dava, İİK 67 maddesine dayalı itirazın iptali talebine ilişkindir. Dosya içeriğinden, Davacının çalışanları tarafından davalıya ait işyerinde yapılan denetimlerde ;26.05.2017 tarihinde perakende satış sözleşmesi olmadan elektrik kullandığı tespit edilmekle 26.05.2017 tarihli ... nolu tutanağın düzenlendiği, 14.07.2017 tarihinde ise PSS'siz ve kayıtsız sayaçtan elektrik enerjisi kullandığı tespit edilmekle ... nolu tutanağın düzenlendiği, Söz konu tutanaklar kapsamında tahakkuk olunan borç ödenmediğinden davacı/ alacaklı tarafından ... nolu müşteri ve ... nolu sözleşme hesabından kaynaklanan 22.186,56 TL asıl alacak+ 1.593,17 TL+ gecikme faizi + 286,77 TL KDV'den ibaret toplam 24.068,50 TL alacağın tahsili talebiyle İstanbul Anadolu ...İcra Dairesi 'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden ilamsız takibe girişildiği, ödeme emrinin 22.01.2018 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun 29.01.2018 tarihinde ibraz ettiği dilekçe ile takibe ve borca itiraz etmesi nedeniyle takip durdu- ğundan, itirazın iptali talebiyle eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır. Dava konusu uyuşmazlık "perakende satış sözleşmesi olmaksızın" elektrik enerjisi kulla- nılmasından kaynaklanmış olup kesilen elektriğin izinsiz olarak açıldığı yönünde bir iddia ileri sürülmemiştir. Tutanak tarihinde yürürlükte bulunan 08/05/2014 tarihli Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'nin 26.maddesinde," gerçek veya tüzel kişiler tarafından, dağıtım sistemine veya sayaçlara veya ölçü sistemine ya da tesisata müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmek; dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, yükümlülüklerini yerine getirmeden dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin izni dışında açmak " kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak tanımlanmış, devamında; "Kaçak elektrik enerjisi kullanımı tespit süreci" MADDE 27 – (1) 26 ncı maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde yer alan hususlar göz önünde bulundurularak; kullanım yerinde yapılan kontrollerde, gerçek veya tüzel kişiler tarafından; a) Dağıtım sistemine veya ölçü sistemine ya da tesisata tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle yapılan müdahalelerin tespiti veya 26 ncı maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bendi hallerinde, b) Elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek tüketilmesi halinde, c) Sayaçların tüketimleri doğru kaydetmediği şüphesi bulunması durumunda sayaç sökülerek yerine uygun bir sayaç takılmak sureti ile incelemeye alınır. Sökülen ve takılan sayaçlarla ilgili EK-2’de yer alan sayaç sökme takma tutanağı düzenlenir. İnceleme sonucunda sayaca müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesinin engellenmesi suretiyle elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden tüketildiğinin labaratuvar raporu ile tespiti halinde, EK-1’de yer alan kaçak tespit tutanağı düzenlenir. (2) Tutanaklarda yer alan bilgilerin eksiksiz ve okunaklı olarak doldurulması esastır. Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması MADDE 28 – (1) 26 ncı maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bendi kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için, a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan sayaç değerine göre, b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan sayaç değerinin bulunmaması durumunda, ihtilafsız aynı dönemki tüketim miktarına göre, hesaplanır. (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir. (2) Birinci fıkra kapsamında doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa, kullanım yerinin müstakil trafolu olup olmamasına bakılmaksızın; a) Meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 (üç) kW, diğerlerinde 5 (beş) kW’ın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak, b) Diğer abone gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0.60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’ın altında olmamak üzere ortalama günlük çalışma saatlerine göre, hesaplanır. Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir. (3) Mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır. (4) 26 ncı maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; elektrik enerjisinin kesildiği tarihteki endeks değeri ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihteki endeks değeri arasındaki fark dikkate alınarak hesaplanır. Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalamada esas alınacak süre MADDE 29 – (1) Kaçak elektrik enerjisi kullandığı tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır. a) 26 ncı maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır. b) 26 ncı maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde, 1) Kullanım yerine ilişkin olarak; perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma yapılmış olan yerler için, kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez. Ancak, sayaçtan geçirilmeden ayrı bir hatla kaçak elektrik enerjisi kullanımının tespiti halinde, kullanım süresi esas alınır. Ancak bu süre 180 günü geçemez. 2) (1) numaralı alt bentte belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak (1) numaralı alt bent çerçevesinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır.
3.Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı, 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz. c) 26 ncı maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre, tüketicinin tespite konu elektrik enerjisinin kesildiği tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süredir. (2) Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri; a) Meskenlerde; 5 saat kabul edilir. b) Tarımsal sulama abonelerinde; ilgili Tarım İl Müdürlüğünden ürün bazında alınacak sulama sezonu saati bilgisi çerçevesinde belirlenen saat olarak kabul edilir. c) Sanayi abone grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat kabul edilir. ç) Diğer abonelerde; 8 saat kabul edilir. d) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara, çalışma saatleri % 20 oranında artırılarak uygulanır. (3) İkinci fıkranın (c) bendinin uygulanmasında, vardiya sayısının tespitinde kaçak tespiti yapan kuruluşun görevlilerinin tespiti ve şirket kayıtları, bunun mümkün olmaması halinde kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen resmi belgeler göz önüne alınır. Çalışma saatlerinin ikinci fıkranın (c) bendinde belirtilenlerden daha fazla olmasının tespiti durumunda ise, tespit edilen saatler esas alınır. Kaçak elektrik enerjisinin faturalandırılması MADDE 30 – (1) Tüm kaçak kullanımlara ilişkin hesaplamalar Kurul onaylı fonsuz tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin abone grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı tarife üzerinden yapılır. Yapılan hesaplamalarda reaktif enerjiye ve trafo kayıplarına ilişkin bedeller ile abone/okuma/fatura başına uygulanan bedeller dikkate alınmaz. (2) Kaçak elektrik enerjisi kullandığı tespit edilen tüketicinin, 29 uncu madde çerçevesinde hesaplanan tüketimi, dahil olduğu abone grubuna kaçak elektrik enerjisi kullandığı dönemde uygulanmakta olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen fonsuz tarifenin 1,5 (bir buçuk) katı ile çarpılarak, kaçak enerji bedeli hesaplanır ve bu bedel fatura edilir. (3) Yapılan kaçak tüketim hesabı ve kaçak tüketime ek olarak yapılan hesaplamalar dönemi içinde kalan, varsa daha önce yapılmış tüketim miktarları tenzil edilir. (4) Tüketicinin aynı veya başka bir kullanım yerinde mükerrer kaçak elektrik enerjisi kullandığının tespiti durumunda, kaçak elektrik enerjisi kullanımının tespit edildiği tarihte yürürlükte olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen fonsuz tarifenin 2 (iki) katı göz önüne alınarak hesaplama yapılır. (5) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara ilişkin kaçak elektrik enerjisi kullanımlarındaki hesaplamalar, ticarethane abone grubuna uygulanan fonsuz tarife üzerinden yapılır." şeklinde düzenleme yapılmıştır. Kadıköy Belediye Başkanlığı Zabıta Müdürlüğü'nün 30.07.2020 tarihli cevabi yazı- sında " tutanakta belirtilen adres itibariyle yapılan araştırmada ...'un tanınıp bilinmediği, muhtarlık kaydının olmadığı" belirtilmiştir. Ancak ,dosyada mevcut İTO kayıtlarının tetkikinde; davalı ...'un ... sicil ro, ... oda sicil nolu "... Ticaret" unvanlı gerçek kişi işletmesinin kuruluş tarihi olan 04.03.2015 gününden itibaren kaçak tutanaklarında belirtilen "... Mah. ... Cad. ... Sk. ... Kadıköy/İstanbul" adresinde "restoran ve yiyecek içecek hizmetleri" alanında faaliyette bulunduğu , hali hazırda da ticaret sicili adresinde değişiklik olmadığı tespit edilmiş, Vergi Dairesi'nce" davalının bu adreste 08.10.2014 tarihinden itibaren kiracı olarak bu- lunduğu, faaliyetine 10.03.2015 tarihinde başladığı, 04.07.2020 tarihinde ise -kaçak tespitinden sonra- "... Mh. ... Sk. ... Apt. No:... İçkapı no: ... Kadıköy/İstanbul " adresi için adres değişikliği talebinde bulunduğu belirtilmiştir. Dava konusu konusu tutanakların düzenlendiği 26.05.2017 ve 14.07.2017 tarihleri itibariyle davalının belirtilen adreste fiili kullanıcı durumunda olduğu ,ancak abonelik sözleşmesinin bulunmadığı sabittir. 26.05.2017 tarihinde tesisatta bulunan ... marka ... nolu 2014 tarihli sayacın kayıtlı olup davacının tahakkuk hesabında (tüketimi doğru kaydetmiş) sayaç değerlerini dikkate aldığı, 14.07.2017 tarihinde de ise tesisatta ... marka ... nolu 2016 tarihli kayıtsız sayacın takılı olup tahakkuk hesabında kurulu güc ve kullanma faktörü dikkate alınmıştır. Elektrik Mühendisi ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporundaki tespit ve hesaplamanın yürürlükteki yönetmelik hükümlerine ve yargısal denetime uygun olduğu , söz konusu rapora göre davacının tespit ve tahakkukunda bir hata olmadığı anlaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle,ilk derece mahkemesince verilen kararda vakıa ve hukuki değer- lendirme noktasında, usul ve esasa aykırılık tespit edilmediğinden, davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 md gereğince reddine karar vermek gerekmiştir.
K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davalının istinaf başvurularının HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine, Davalıdan alınması gereken 1.515,70-TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 379,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.136,70 TL'nin istinaf eden davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına, İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına, İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine, Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 05/03/2024