ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
GEREKÇELİ KARARIN
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkil şirketlerin meydana getirdiği iş ortaklığı tarafından Diyarbakır İli Sur İlçesinde yürütülen restorasyon çalışmaları sırasında inşaat sahasına yönelik yapılan kundaklama saldırısı sonucu zararının meydana geldiğini, meydana gelen zararın ...numaralı İnşaat Bütün Riskler Sigorta Poliçesi kapsamında kaldığını, zararın karşılanması için davalı sigorta şirketine başvuru yaptıklarını, sigorta şirketi tarafından başvuruya red cevabı verildiğini belirterek davanın kabulü ile, fazlaya İlişkin hakları saklı kalmak üzere, dava değerini şimdilik ...TL olarak, davaya konu haksız fiil tarihi olan ...tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsil edilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Davanın belirsiz alacak olarak ikame edilemeyeceğini, somut olayda ise, davacı tarafından dava öncesi yaptırılan delil tespiti ile zararın miktarı öğrenilmiş olup huzurdaki davanın kendileri bakımından objektif olarak belirsizlik taşımadığının açık olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte sigortalı çevre, şehircilik ve iklim değişikliği bakanlığı toplu konut idaresi başkanlığı'nın yazılı izni alınmadan açılmış davanın reddi gerektiğini, ekspertiz raporuyla da tespit edildiği üzere davaya konu hasarın teminat kapsamı dışında kaldığını, hasara ilişkin ekspertiz incelemesi sırasında itfaiye olay raporu ve olay yeri inceleme raporu değerlendirilmiş olup itfaiye olay raporunda olayın ...tarihinde meydana geldiği, itfaiye ekiplerinin yangına saat ...’de müdahaleye başladığını, yangının ... sıralarında söndürüldüğü, olayın oluş şekli ve çıkış sebebi bölümünde “Altı ayrı noktada yangın çıkması sebebiyle yangının kundaklama sonucu olduğu kanaatine varıldı.” ibaresinin yer aldığının gözlemlendiğini, ...üzerinde bulunan ...nolu bina giriş katındaki camlarının kırık olduğu, ...ve ...bina giriş katlarının camlarının kırık olduğu tespitlerinin yapıldığı saptandığını, hasarın teminat kapsamı dışında olduğunu haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
GEREKÇE;
Dava, "İnşaat Tüm Riskler Sigorta Poliçesi" kapsamında hasar bedelinin tahsili istemine ilişkindir.
Taraflar arasında sigorta poliçesi akdedildiği konusunda bir ihtilaf bulunmadığı, ihtilafın; rizikoya konu yerde çıkan yangın sebebiyle davalının poliçe kapsamında sorumlu olup olmadığı, sorumlu ise poliçenin hangi riskleri kapsadığı ve hangi emtiaların poliçe kapsamında olduğu, hasarın poliçe kapsamında olması halinde zarar miktarının tespiti ve tahsili istemi noktasında toplandığı anlaşılmıştır.
Düzenlenen sigorta poliçesinin davalı ile sigorta ettiren davacı şirket arasında akdedilmiş olduğu, ...tarihlerini kapsadığı, sigortalı bilgilerinin ise T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Toplu Konut İdaresi ...Mah. Başbakanlık Toplu Konut İdaresi Başkanlığı olduğu, teminat kalemlerinin İnşaat Bütün Riskler Teminatı Sigorta Bedeli ..., Geçici Şantiye Tesisleri Teminatı ...Sigorta Bedeli, Mevcut Tesisler Teminatı ...olarak belirlendiği, riskin gerçekleşmesi durumunda idarenin yazılı izni olmadan yükleniciye ödeme yapılmayacağı şerhinin düşülmüş olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekili dava açmadan önce delil tespit yaptırmış olup, mahkememizce Diyarbakır ...Sulh Hukuk Mahkemesinden ...Değişik dosyası celbedilmiştir. Celbedilen dosyada elektrik elektronik mühendisi, inşaat mühendisi ile makine mühendisinden oluşan heyet ile rapor tanzim ettirilmiş, alınan rapora göre yanan malzemelerin bedelleri toplam ...olarak tespit edilmiştir.
Sigorta sözleşmesinde yazan şerhe binaen davacı vekiline Çevre ve Şehircilik İklim Bakanlığından davayı açmak için onaya ilişkin belgesini sunması için süre verilmiş davacı vekili ...tarihli beyan dilekçesi ekinde usulüne uygun olarak kayıt ve şart içermeyen muvafakat yazısını sunmuştur.
Davacı vekiline yangının çıkmış olduğu tarih olan ...yılı ve öncesi 5 yıla ilişkin tüm ticari defterlerin, kayıtların ve belgeleri sunması için süre verilmiş, davacı tarafından ticari defterlerin sunulması üzereine bir mali müşavir, bir sigorta uzmanı,bir elektrik mühendisi, bir inşaat mühendisi, bir makine mühendisinden oluşan bilirkişi heyetine dosyanın tevdi edilerek Yangın Sigortası Genel Şartları ile poliçede yer alan kayıtlar da dikkate alınmak suretiyle, hasara uğrayan her bir eşya yönünden ayrı ayrı olacak şekilde hangi teminat kapsamında olduğunun, davacıya ait defter ve kayıtları incelenmek ve sektör uygulamaları da değerlendirilmek suretiyle tespit edilmesi, ekspertiz raporundaki bedeller değik iş dosyasında belirtilen bedeller incelenerek her bir talep kalemi için ayrı ayrı bedel tespiti yönünden değerlendirme ve hesaplama yapılması, poliçe kapsamında olup olmadığı, poliçe teminat kapsamında olup olmadığı, var ise zararın miktarının tespiti amacıyla rapor düzenlenmesi istenilmiş, düzenlenen raporda ...tarihli raporda özetle; "Dava konusu şantiyede ...tarihli yangın hasarı dikkate alınarak yapılan piyasa araştırması sonucunda makine malzemelerinin ...TL tutarında bir ücret olacağı, Dava konusu şantiyede ...tarihli yangın hasarı dikkate alınarak yapılan piyasa araştırması sonucunda elektrik malzemelerinin ...TL tutarında bir ücret olacağı, dava konusu şantiyede ...tarihli yangın hasarı dikkate alınarak yapılan piyasa araştırması sonucunda inşaat malzemelerinin ...TL tutarında bir ücret olacağı, zayi olduğu iddia edilen malzemeler ve demirbaşlar ilgili faturalar ile karşılaştırılmış ve faturalarda var olduğu, ticari defterlere yasal süresinde işlendiği tespit edilmiştir. İlgili şantiye ...vergi numarası ile ...İş Ortaklığı adına tescilli iken bir kısım faturaların ortak şirketler adına kesildiği ve şantiyede kullanıldığı, dosya kapsamında bulunan ...poliçe ve zeyilnamelerinden ...— ...tarihleri arasını kapsayan İnşaat Bütün Riskler Sigorta Poliçesinin İnşaat Bütün Riskler Teminatı Sigorta Bedeli ..., Geçici Şantiye Tesisleri Teminatı ...Sigorta Bedeli, Mevcut Tesisler Teminatı ...Sigorta Bedeli ile teminat kapsamında olduğu, hadisenin meydana geldiği ...tarihinin poliçe vadesi içinde olduğu ve bu konuda uyuşmazlık olmadığı, dava konusu ...numaralı İnşaat Bütün Riskler Sigorta Poliçesi ile sigortalı yapılan inşaat işi sahasında meydana gelen kundaklama/yangın hadisesinin poliçe kloz/özel şartları kapsamında belirlenen şantiye sahasının çitle çevrili olması şartının ve MR112 Yangın Söndürme Araç — Gereçleri ve Yangına Karşı Alınacak Güvenlik Önlemlerine İlişkin Özel Koşullar Klozu ile belirlenmiş yangın önlemleri şartlarının eksper raporu ile “Şantiye sahasında yapılan fili incelemelerde saha etrafının dışarıdan kontrolsüz girişe müsaitlik veren açıklıklar bulundurduğu görülmüş, ayrıca inceleme sırasında yangınla mücadeleye olanak sağlayacak nitelikte herhangi bir söndürme ekipmanına rastlanmamıştır. Olarak yerine getirilmemiş olduğunun tespit edilmiş olması sebebiyle (kabulü halinde) meydana gelen hasar kök sebebi (kundaklama-mala zarar verme) ve dolaylı hasar sebebi (yangın hasarı) ile poliçede belirlenmiş fakat yerine getirilmediği tespit edilmiş olan kloz/özel şartlarına uygun olmadığı Genel İstisnalar bölümüm 5. Bendi kapsamında kalması sebebiyle teminat dışı olduğu.." şeklinde hazırlanmıştır.
Davacı vekili her ne kadar alınan rapora itiraz etmiş ise de alınan raporun alınanda uzman bilirkişi heyeti tarafından ibraz edilmiş olduğu, davacının iddia ettiği gibi önlemler alınsa idi yine de bu hasarın meydana gelip gelmeme hususunun belirlenmesinin dosyaya bir katkısının olmayacağı kanaat edilmekle itirazın reddine karar verilmiştir. Poliçenin ekini oluşturan ve “Teminat Kapsamı ve Garanti Hükümleri-İnşaat Sigortası Genel Şartları ve MR Hükümleri" başlığını taşıyan klozlar arasında MR 112 Klozu Yangın Söndürme Araç-Gereçleri ve Yangına Karşı Alınacak Güvenlik Önlemlerine İlişkin Özel Koşullar'da; "1- İşlerin seyrine paralel olarak, her zaman yeterli sayıda ve nitelikte yangınla mücadele ekipmanı ve yangın söndürme ünitesi, gerekli yerlerde çalışır ve hazır halde bulundurulmalıdır. Tazyikli su hortum ve besleme üniteleri, işlerin devam etmekte olduğu en üst seviyeden bir önceki kota kadar çalışır vaziyette tesis edilmiş olmalı ve boruların ağzı geçici kapaklarla kapatılmış olmalıdır.
2.Hortum ve taşınabilir yangın söndürücülerinin bulunduğu dolaplar haftada en az iki kez olmak üzere, belli aralıklarla kontrol edilmelidir. 3 Yerel yangın yönetmeliklerine uygun olarak, yangın kompartımanları (odaları), kalıpların sökülmesini takip eden en kısa sürede tesis edilmelidir. Asansör boşluğu, servis kanalları ve diğer tüm boşluklar en kısa sürede ve mutlaka malzemenin gelişinden ve kalıp sökümünü takip eden işlerin yapımının başlamasından önce geçici olarak kapatılmalıdır. - Atık malzeme bekletilmeden saha dışına alınmalıdır. İşlerin devam ettiği katlarda/alanlarda biriken yanıcı atıklar ise, her iş günü sonunda mutlaka temizlenmelidir.
5.Taşlama, kesme ve kaynaklama, alev tabancası veya lehim/kaynak makinesi kullanımı sıcak bitüm uygulaması gibi ve sadece bu işlerle sınırlı olmayan tüm “sıcak/ısıl işlemlerin” mutlaka yetkili müteahhitler tarafından, izne ve bildirim esasına bağlı olarak yürütülmesi sağlanmalıdır.
Isı çıkararak yanan ve alev/elektrik kullanımını gerektiren tüm işler yangınla mücadele konusunda eğitilmiş tam teçhizatlı en az bir işçinin gözetiminde uygulanmalıdır. (işlemi yapan işçi ile birlikte toplam 2 kişi). Sıcak işlerin uygulandığı alan, işler bitirildikten veya ara verildikten bir saat sonra iyice kontrol edilmelidir.
6.İnşaat/montaj malzemesinin depolanmasının gerektirdiği durumlarda, her bir depo, tek bir ünite için poliçede belirtilen limitleri aşmayacak şekilde alt depolama ünitelerine ayrılmalıdır. Her bir ünite diğerinden 50 metre mesafede kurulmalı veya aralarında yangına dayanıklı duvarlar bulundurulmalıdır. Tüm alev alıcı/yanıcı malzeme, özellikle yanıcı sıvı ve gazlar, sözleşme konusu inşaat/montaj işlerinden ve sıcak işlerden uzak alanlarda depolanmalıdır.
7.Şantiyede bir güvenlik koordinatörü bulundurulmalıdır. Güvenilir bir yangın alarm sistemi ve mümkünse itfaiye teşkilatına direkt bağlı bir uyarıcı hat çekilmelidir. Bir yangın önleme ve şantiye yangın operasyon planı yapılarak düzenli olarak güncelleştirilmelidir. Müteahhidin tüm elemanları yangınla mücadele konusunda eğitilmeli ve haftalık tatbikatlar yapılmalıdır. En yakın itfaiye teşkilatına inşaat/montaj sahası tanıtılmalı ve itfaiye girişleri her zaman ulaşım ve erişime açık tutulmalıdır.
8.Şantiye sahası çitle çevrili olmalı ve giriş – çıkışlar kontrol edilmelidir." şeklinde koşullara yer verilmiştir.
Tüm dosya kapsamı hasar dosyası, değişik iş dosyası , alınan bilirkişi heyet raporu, itfaiye olay raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde somut olayın kundaklama sonucu çıkan yangın ile hasar meydana geldiği, hükme esas alınan bilirkişi raporunda sigorta sözleşmesinde belirtilen gerekli güvenlik önlemlerinin almaması nedeniyle hasarın teminat dışı kaldığının belirtildiği sabit olmakla davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
1.Davanın REDDİNE,
2.Alınması gereken 427,60 TL peşin alınan harçtan peşin yatan 170,90TL harcın mahsubu ile 256,70TL bakiye harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3.Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4.Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap edilen 1.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
5.6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 3.200,00 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
6.HMK.'nın 333. maddesi ve HMKY'nin 47. maddesi gereğince gider avansının kullanılmayan kısmının yazı işleri müdürü tarafından ilgilisi hesap numarası bildirilmiş ise hesabına aktarılmasına, aksi halde masrafın gider avansından karşılanmak suretiyle PTT vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilerek iadesinin sağlanmasına,
Dair davacı vekilleri ile davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karara karşı, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun İstinafa ilişkin hükümleri doğrultusunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren iki (2) haftalık süre içerisinde (HMK'nın 345. maddesi), mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı
Katip Hakim