18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı müvekkilinin davalı borçluya ait malları taşımış olmasına rağmen taşıma ücretini tahsil edemediğini bu sebeple ... İcra Dairesi'nin 2018/... esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını ve fakat yapılan itirazla takibin durduğunu belirterek takibin devamını, davanın kabulünü, %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesini ve yargı ve harç giderlerinin davalıya tahmilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Alacağın zaman aşımına uğradığını, navlun ücretinden satıcının sorumlu olması gerektiğini, davacının iddiasını ispatlar belge sunamadığını, taşınan ürünlerin 03.07.2017 tarihinde teslim edildiğini, icra takibinin 24.11.2018 tarihinde yani 1 yıl sonra yapıldığını, taşımaya konu ürünlerin ... ile satıldığını, teslim şekline göre satıcı ihracatçının tüm taşıma ücreti ile sigorta masraflarını ödeyeceğini, taraflar arasında navlun ücretinin ödenmesi yönünde bir anlaşma olmadığını, dava dışı ...'un ihbarını talep ettiklerini belirtmiş, davanın reddini, %20 tazminat talep ettiklerini ve yargılama ve harç giderlerinin davacıdan tahsil edilmesini talep etmiştir.

Mahkememiz dosyasında ... Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak avacının tutmakla yükümlü olduğu 2018-2019 yıllarına ait yasal ticari defterler ve belgeleri incelenmek suretiyle takip ve dava tarihi itibari ile davacı alacağının bulunup bulunmadığının tespiti için Mali müşavir bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş olup,

07/10/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle;" Yukarıda arz ve izah edilen verilerle, takdir ve her türlü nihai kanaat ile hüküm tesisi keyfiyeti Yüce Mahkemenize ait olmak üzere aşağıdaki sonuca varılmıştır.

Davacı ... Limited Şirketi'nin, davaya konu 2017-2018-2019 yıllarına ait yasal ticari defterlerinin açılış (beratlarının) tasdiklerini ve kapanış tasdiklerini (beratlarının) yasal süresi içerisinde yaptırılmış olduğu, yasal ticari defterleri üzerinde yapılan usul incelemelerinde kayıtların VUK 215-219 maddesi hükümleri ile Tek düzen Hesap Planı Genel Tebliğine uygun tutulduğu ve defterlerin birbirlerini teyit ettikleri görülmüştür. 6102 sayılı TTK'nunu ile HMUK'n un 222. Maddesi amir hükümlerine göre Davacı ... Nakliyat Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin davaya konu 2017-2018-2019 yıllarına ait yasal ticari defterleri delil kudretine haiz görülmüş olup, Takdirin Sayın Mahkeme'nin olduğu. Davacı ile davalı arasında ticari borç ve alacak ilişkisinin olmadığı, Davacı ile davalı arasında hizmet ilişkisi olduğu,

Davacı/alacaklı firma ... Nakliyatın, ... ... ... (Dava dışı ... ... ... şirketinin iş verdiği nakliye şirketi) nakliye firmasından aldığı taşıma yaptığı, Davacı alacaklı firma ile ... ... ... ticari ilişkilerinin 01.01.2017 tarihinden başlayıp devam ettiği yukarıdaki cari hesap ekstresinde görüldüğü gibi tespit edilmiştir.

Davacı firmanın resmi defter ve kayıtlarında yapılan inceleme ve tespitleri neticesinde; -İcra takibine konu edilen davacının taşıma hizmeti ile ilgili alacak hesabını; ... (... ... ... nakliye firmasının) nolu hesapta tuttuğu, - İcra takibine konu edilen (1043 Euro) alacağın; ...- ... ... ... nakliye firmasının hesabına 28.06.2017 tarih ... nolu faturasını, yurt dışı nakliye bedeli açıklaması ile 2.650 Euro olarak kestiği ve ...- ... ... ... nakliye firmasının cari hesabına borç kaydedildiği, Dava konusu olan 1.043,29 Eurosu dava dışı ... ... ... ... şirketinin, ... firmasına göndermiş olduğu malların bedeli olduğu, 2650-1043,29 1.606,74 euro luk bakiyenin Almanya'dan Türkiye'ye taşınan diğer malların bedeli olarak toplamda 2.650 Euro olarak fatura kesildi; - Davacı/alacaklı firmanın taşıma hizmetinin karşılığı olan taşıma; Davacı/alacaklı firma ... Nakliyat, dava dışı ... ... şirketinin gönderdi; malları, taşıma hizmeti gereği ... firmasına ulaştırdığı, Davacı/alacaklı firmanın, dava dışı ... ... ... ... şirketinin, gönderilen davalı/borçlu ...'a gönderdiği malları taşıdigı, taşıma belgeleri, cmr belgeleri, gümrük belgeleri dosya muhteviyatında yer aldığı,

T. C ....icra Dairesi 2018/...

Esas sayılı icra dosyasında Davacı tarafın alacaklı olduğuna sayın mahkemenizin hükmetmesi durumunda;24.11.2018 takip tarihi itibari ile 1.043 Euro Asıl Alacak Tutarındaki toplam alacağa işleyecek yıllık %10 gecikme faizi uygulanabileceği,..." şeklinde görüş ve kanaatinde bulunulduğu görüldü.

Mahkememiz dosyasında, davalının yasal ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak; defterlerde gözüken alacak ve borç kayıtları ile hesap bakiyeleri tespit edilip, iddia , savunma ve itirazlar ile dosyaya sunulan belgeler değerlendirilerek varsa takip ve dava tarihi itibariyle davacının davalıdan alacağının bulunup bulunmadığı, varsa zamanaşımına uğrayıp uğramadığının saptanmasına ilişkin rapor alınması için dosyanın bir mali müşavir ve bir CMR alanında uzman bilirkişiden oluşacak heyete tevdine karar verilmiş olup,

23/08/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;" Davalı yanca sunulan yasal defterlerin usulüne uygun ve süresi içinde defter beratlarının Maliye Bakanlığı'na gönderilmiş olduğu ve sahibi lehine delil olma özelliğine haiz olduğunun değerlendirildiği,

Davacı vekilince irtibata geçilmiş olmasına rağmen iş bu rapor tarihine kadar herhangi bir belge/bilgi ibraz edilmediği, Davalı, davacı yan ile ticari ilişki içerisinde olmadıklarını beyan etmiş olup; davalı defter ve kayıtlarında davacıya ait hesap hareketi bulunmadığı görülmüştür.

Davaya konu taşımacılık; Almanya — Türkiye arasında gerçekleşen bir karayolu taşımacılığı olup CMR Konvansiyonu kapsamında yapılan bir taşımacılık olduğundan taşıma ilişkin ihtilafın öncelikli olarak CMR Konvansiyonu (Karayoluyla Uluslararası Eşya Taşıma Sözleşmesine İlişkin Anlaşma) hükümleri ile çözülmesi gerektiği

Dava dışı ... ... ... ... şirketinin davalı ... firmasına sattığı ürünleri davacı ... Nak. San. Tic. Ltd. Şti. firmasının taşıdığı ve ürünleri alıcısı adına yetkilendirilen ... Gümrül Müdürlüğü'ne bağlı ... firmasına 03.07.2017 tarihinde teslim ettiğinin tespit edildiği, tarafların bu konuda mutabık oldukları,

Davacı ... Ltd. Şti.'nin ve davalı ... Tic. A.Ş. firmalarının beyanları birlikte değerlendirildiğinde; dava dışı satıcı ... ... ... ... şirketinin taşıma işini ... firmasına verdikleri ve bu firmanın taşıma işini dava dışı ... ... nakliye firmasına verdiği fiili taşıma işini de davacı ... Tic. Ltd. Şti.'nin gerçekleştirdiği kanaatine ulaşıldığı, Satıcı dava dışı ... ... ... ... şirketinin taşıma ücretinin ödendiğini ispatlaması gerektiği kanaatine varıldığı, Somut olayda davanın taşıma veya alacak olarak değerlendirme konusundaki taktir Sayın Mahkemeye ait olduğu, Sayın Mahkemenin somut olayı CMR Konvansiyonunda yapılan bir taşımacılıktan doğan bir dava olarak taktir etmesi durumunda; davanın zaman aşımına uğradığı kanaatine varıldığı,

Somut taşımacılıkta taşıma ücretinin ödenip ödenmeyeceği konusunun yargılamayı gerektiren dosya kapsamı gözetilerek, takip yolu ile alacak talebi yöneltilmiş ise de inkâr tazminatına hükmedilip hükmedilemeyeceği hususu Sayın mahkemenin takdiri olacaktır." şeklinde görüş ve kanaatinde bulunulduğu görülmüştür.

Mahkememiz dosyasında, dosyanın tarafların rapora beyan ve itirazlarının değerlendirilmesi için ek rapor alınmak üzere bilirkişi heyetine tevdiine karar verilmiş olup, 04/12/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;" Sayın mahkeme EK görevlendirmesi gereği, KÖK rapora vaki beyan ve itirazlar incelenmiş ve değerlendirilmiş olup; nihai takdiri yüce mahkemeye ait olmak üzere, KÖK rapor sonuç ve kanaatimi değiştirmeyi gerektirir yeni bir değerlendirme sonucuna ulaşılmamıştır. Nihai takdir ve değerlendirmesi yüce mahkemeye ait olmak üzere arz ederim." şeklinde görüş ve kanaatinde bulunulmuştur.

Dava, uluslararası taşımacılıktan kaynaklanan alacağın tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptali davasıdır.

Davalı taraf davayı cevap dilekçesinde zamanaşımı definde bulunmuştur.

Her ne kadar davalının ilgili icra dosyasına sunduğu itirazında zamanaşımı definde bulunmadığı görülmüş ise de; itirazın iptali davasında borçlu, icra takibinde bildirdiği itiraz ve savunma sebepleriyle bağlı değildir. Borçlu, tüm savunma sebeplerini cevap süresi içinde ileri sürebilir. Yazılı yargılamada, savunma sebepleri ikinci cevap dilekçesi ibraz süresi içinde serbestçe değiştirebilir veya genişletebilir. Basit yargılamada ise, cevap süresi içinde savunmaların tamamı ileri sürülmelidir. (emsal mahiyette İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. H.D. 2021/1829 E., 2024/62 K. Sayılı kararı) Bu nedenle davalının zamanaşımı defi değerlendirilmiştir.

Dosyaya sunulan belge ve mal teslim belgelerinin incelenmesinden taşımaya konu malların 03/07/2017 tarihinde teslim edildiği, bu hususun dosya kapsamında alının bilirkişi raporu ile de sabit olduğu anlaşılmaktadır.

Dava konusu taşımanın güzergahı itibariyle uyuşmazlığa CMR hükümlerinin uygulanacaktır. Gerek CMR, gerekse TTK hükümlerine tabi taşımalarda navlun bedeline ilişkin alacak taleplerinde (TTK nın 1246.maddesi )uyarınca 1 yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu yerleşik uygulamadır. Yargıtay 11 HD nin 2015/14965 esas,2016/7010karar sayılı ilamında da ; navlun alacağı için zamanaşımı süresi bir yıl olup bu sürenin CMR 32/1-c bendine göre mukavelenin akdedildiği tarihten sonraki üç aylık dönemin sonunda başlayacağı kabul edilmiştir.

Davacı tarafça,gönderilenin emtiayı teslim alması nedeniyle navlundan sorumluluğu hükümleri nedeniyle davalı hakkında icra takibi başlatılmıştır.

TTK. 767/1 maddesinde açıkça haksız olarak alınan taşıma ücretinin geri alınması ve taşıma ücreti dahil olmak üzere taşıma mukavelesinden doğan bütün alacaklar bir yılda müruruzamana uğrar, 767/2 maddesinde ise bu müddetin eşya taşımasında eşyanın gönderilene vaki teslimi tarihinden başlayacağı açıkça belirtilmiş olduğu diğer yandan taraflar arasındaki taşımanın Almanya-Türkiye arasında olduğu ve uluslararası Karayolu taşımacılığı mahiyetinde sayılacağı, eşyaların Karayolu Uluslararası Nakliyatı için Mukavele Sözleşmesi CMR 32/1 maddesi uyarınca taşıma sözleşmesinden doğan alacak taleplerinin 1 yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu ve bu sürenin teslimden başlayacağı (Y.11.HD. 19/04/2000 Tarih 2000/6685 E. 2000/8974 K sayılı ilam.) anlaşılmakla, taşımadan kaynaklanan alacak için itirazın iptaline konu .... İcra Müdürlüğünün 2018/...

E. Sayılı icra takip dosyasında takibin, 08/03/2024 tarihli müzekkere cevabı ile belirtildiği üzere 26/12/2018 tarihinde başlatıldığı, dosya arasındaki belgelerden taşıma konusu malların tesliminin 03/07/2017 tarihinde yapıldığının ihtilafsız olduğu, teslim tarihinden başlayarak 3 aylık sürenin sonunun 03/10/2017 tarihine denk geldiği, bu hali ile takibin en geç 03/10/2018 tarihinde başlatılması gerektiği anlaşılmakla gerek takip gerekse daha sonrasına tekabül eden dava tarihi itibariyle zamanaşımı süresinin dolduğu anlaşılmakla takip tarihi itibarı ile bir yıllık müruruzaman aşımı süresinin dolduğu, alacağın takip tarihi itibarı ile zaman aşımına uğradığı anlaşılmakla, davacı tarafından açılan itirazın iptali davasının reddine, davanın red edilmiş olması nedeniyle davacının icra inkar tazminatının, davalının kötü niyeti ispatlanamadığından, davalının kötü niyet tazminatı talebinin de reddine karar vermek gerekmiştir. (Emsal mahiyette İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. H.D. 2021/1829 E., 2024/62 K. Sayılı kararı)

1.Davanın zamanaşımı nedeniyle REDDİNE,

2.Davalının şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine,

3.Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL harçtan peşin alınan 75,44 TL harcın mahsubu ile bakiye 352,16 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına.

4.Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca 6.311,59 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,

5.Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,

6.Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep edilmesi halinde kendilerine iadesine,

7.Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına. Dair, davacı vekili (e duruşma ile) ve davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibarin 2 hafta içerisinde ... Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/03/2024 Katip ... e-imza Hakim ... e-imza