7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARARIN
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... İşletme Müdürlüğü (Avcılar/İstanbul) personelinin 2015 ve üzeri modelde 12 adet araçla 730 gün süreyle taşınmasına ilişkin hizmet alımı- işi, ihale kapsamında müvekkili firmaya verilerek, davalı şirket ile 14.02.2018 tarihli Hizmet Alımına Ait Sözleşme imzalandığını, Sözleşme uyarınca müvekkilinin, yüklenici sıfatıyla, personellerin belirtilen güzergahlarda taşınması işini 05.03.2018-04.03.2020 tarihleri arasında ifa ettiğini, sözleşmenin 14.maddesinde "Fiyat farkı ödenmesi ve hesaplanması şartları" düzenlendiği ve maddeye göre göre; Madde 14.1-Yüklenici, gerek sözleşme süresi, gerekse Uzatılan süre içinde, sözleşmenin tamamen ifasına kadar, vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülüklerde artışa gidilmesi veya yeni mali yükümlülüklerin ihdası gibi nedenlerle fiyat farkı verilmesi talebinde bulunamaz. Madde14.2-Bu sözleşme kapsamında yapılan işler için fiyat farkı hesaplanacaktır. Dolayısıyla fiyat farkı ödenmesi ve hesaplama yöntemi taraflarca sözleşmeyle kabul edilmiş, fiyat farkı talebinde bulunabilmek için ise sözleşmenin tamamen ifasının şart koşulduğunu ve sözleşme gereği personel taşıma işi de müvekkilince ifa edilmiş olduğundan - fiyat farkı alacağının muaccel hale geldiğini, Sözleşmenin 14.maddesinde fiyat farkına dair esaslar ve hesaplama yöntemi açıkça ve ayrıntılı olarak tarif edildiği, Fiyat farkının, sözleşme kapsamında yapılan işin sözleşme başlangıç tarihi ile iş programına göre uygulamasının yapılacağı ay arasındaki fiyat değişimini ifade ettiğini ve buna göre işçilik, akaryakıt, malzeme ile makine ve ekipman olmak üzere bu 4 kalemde, sözleşmenin başlangıcından tamamlanmasına kadar geçen süreçte oluşan maliyet ve fiyat farklılıkları sözleşmeyle teminat altına alındığı, Bu dört fiyat farkı kalemi için sözleşmede belirtilmiş sabit oranlar ve katsayıların; yine Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan 2003x100 Temel Yılı Üretici Fiyatları Alt Sektörlere Göre Endeks Sonuçları Tablosu'nda belirtilen oranlarla formüle edilmesi neticesinde müvekkili firma, davalı şirketten yapılan iş nedeniyle doğan bakiye fiyat farkını talep ettiğini, davalı kuruma bağlı işletme müdürlüğünce müvekkili firmaya, sözleşme süresince ve her ay düzenlenen hakediş raporlarında fiyat farkı ödemesinin kısmen yapıldığını, Sözleşmede belirtilen ve tarif edilen fiyat farkı hesaplamasına aykırı olarak yapılan hakediş, ihtirazi kayıt düşülmek kaydıyla müvekkili firma tarafından imza edilmiş ve idareye de sözleşmenin 14.maddesine göre hesaplama yapılarak ödeme yapılması talebinde bulunulduğunu, bu rutinin sözleşme süresince devam etmiş olup her ay için, hakediş raporlarındaki fiyat farkları eksik hesaplanmış, müvekkili firma tarafından ihtirazi kayıt düşülmüş ve bu hususun düzeltilmesi için kuruma itiraz dilekçeleri sunulduğunu ifade ederek, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydı ile, Davanın kabulü ile şimdilik 1.000 TL fiyat farkı alacaklarının ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, Yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasını, Talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;
Davacı tarafından müvekkil kurum aleyhine açılan davanın hukuki dayanağı bulunmadığından reddi gerekmekte olup davacının dayanak olarak sunduğu sözleşme ve şartnamelerin bütünü incelendiğinde davanın haksızlığı da ortaya çıkacaktır. Sözleşme ve idari şartnamenin 14.maddesinin 14.2. Bendinde "a2:(0,45) haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı, b1 (0,30) Akaryakıt ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı, b2:(0,20) malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı, c:(0,5) Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı ifade eder. Ağırlık oranlarına ilişkin kat sayılar işin niteliğine ve işte kullanılan girdilere uygun biçimde belirlenen a2, bi, b2, c katsayıları toplamı bire (1,00) eşit olacak şekilde belirlenir ve ihale dokümanlarında gösterilir." denildiğini, ancak idari şartnamenin V- Sözleşmenin uygulanması ve diğer hususlar başlığının 46.maddesinde 46.1.1. Bendinde de "a2:(0,45) haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı , bi (0,30) Akaryakıt ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı, b2:(0,20) malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı, c:(0,5) Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı ifade eder. Ağırlık oranlarına ilişkin kat sayılar işin niteliğine ve işte kullanılan girdilere uygun biçimde belirlenen a2, bi, b2, c katsayıları toplamı bire (1,00) eşit olacak şekilde belirlenir ve ihale dokümanlarında gösterilir. denilmekte olup, katsayılar toplamı 1,45 olduğundan uygulama hakkında işletmeden talimatname istenmiştir. İlgi c'de kayıtlı yazı ile de " Fiyat farkı ödenmesi ve hesaplanması şartları "başlıklı 14 üncü maddesinde yer alan fiyat farkına ilişkin formüldeki değişkenlerin a2=0,45 , b1=0,30 , B2=0,20 , c=0,5 şeklinde tanımlandığı ayrıca, idari şartnamenin 46.maddesinin "a2:(0,45) haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı , bl (0,30) Akaryakıt ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı, b2:(0,20) malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı, c:(0,5) Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı ifade eder. Ağırlık oranlarına ilişkin kat sayılar işin niteliğine ve işte kullanılan girdilere uygun biçimde belirlenen a2, bi, b2, c katsayıları toplamı bire (1,00) eşit olacak şekilde belirlenir ve ihale dokümanlarında gösterilir şeklinde düzenlendiği belirtilmiştir. bununla birlikte sözleşmenin 14.2 maddesinde "Ağırlık oranlarına ilişkin katsayılar, işin niteliğine ve işte kullanılan girdilere uygun bir biçimde belirlenen a1.b1.b2.c katsayıları toplamı bire eşit olacak şekilde belirlenir ve ihale gösterttirilir." şeklinde düzenlendiği ancak formüle esas değişkenlere ait değerlerin toplanması sonucunda elde edilen sayının 1,45 olduğu (0,454 0,30 *0,20 * 05 ) ifade edilerek uygulamanın ne şekilde yapılacağı hususunda müvekkil kurum talimatlandırılmıştır. ancak, firmanın ilk hakediş düzenlenmesinde tarafımızdan fiyat fark 1,00 kat sayısı olarak uygulanmış, bu hesaplamaya itiraz etmiş olup ilk hakediş şerh düşerek imzalanmıştır. Konu hakkında firmanın verdiği dilekçe cevap dilekçemizin ekinde sunulmaktadır. Bu çerçevede davanın haksızlığı ortada olup davanın reddini talep ediyoruz. Yukarıda arz ve izah olunan nedenlerle haksız davanın reddine yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
Tarafların BA-BS formları, sunulan faturalar, ticari defterler ve belgeler, taraflar arasında akdedilen sözleşme bilirkişi incelemesi, tüm dosya kapsamında toplanan deliller.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, taraflar arasında akdedilen taşıma ilişkisi konulu 14/12/2018 tarihli hizmet alımına ait sözleşme kapsamında fiyat farkı talep edilip edilmeyeceğinin tespiti istemine ilişkindir. Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Bilirkişi Mali Müşavir ...
06/12/2022 tarihli raporunda; Taraflar arasında 14.02.2018 tarihinde İstanbul doğalgaz kombine çevrim santrali (A) işletme müdürlüğü personelinin 2015 ve üzeri modelde araçlarla 730 gün süreli taşınması ile ilgili “ Hizmet Alımına Ait Sözleşme” düzenlenmiştir. Sözleşmenin 14.2. maddesinde fiyat farkı katsayısının, a2: (0,45) Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı, bi: (0,30) Akaryakıtın ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı, b2: (0,20) Malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı, €: (0,5) Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranını temsil eden sabit bir (1,5) toplam katsayıyı, ifade edeceği, Davalı şirketin e- (0,5) katsayısını (0,05) orak uyguladığı ve hakkedişlere yansıttığı, davacının tüm hakkedişleri itirazı kayıt ile imzalayarak kabul ettiği, Sözleşmenin 14.2. maddesine göre yapılan hesaplamada katsayının (1,45) olduğu ve bu katsayı içeriğinde yer alan e-(0,5) orandan hesaplama yapıldığında 1.112.073,11 TL fiyat farkı hesap edildiği, davalı şirketin 381.476,72 TL ödediği ve bakiye fark 730.596,39 TL olarak tespit edildiğinden, Sayın mahkemenin fiyat farkı katsayısının e-(0,5) olarak karar ittihazı halinde, davacının, davalıdan aradaki fark olan 730.596,39 TL alacaklı olacağı ve bu alacağa dava tarihinden itibaren 3095 sayılı yasa gereği yıllık 9616,75 orandan başlayacak avans faiz uygulanması gerekeceği sonuç ve kanaatine varıldığını bildirmiştir.
Bilirkişi ...
18/05/2023 tarihli raporunda; Taraflar arasında imzalanmış olan 14.02.2018 tarih, ... ihale kayıt numaralı personel taşıma hizmeti alım sözleşmesinde; davalı kurum tarafından fiyat farkının, c katsayısı 0.05 değeri esas alınarak a2, b1, b2 ve c katsayıları toplamının bire (1.00) eşit olacak şekilde hesaplanarak davacı hakedişlerine yansıtıldığı, 381.476,72 TL fiyat farkı verilmiş olduğu, bu hesaplamanın sözleşme tarihinde yürürlükte olan "4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhalesi Yapılacak Olan Hizmet Alımlarına İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esaslar”a uygun olduğu, davacının başkaca bir alacağının olmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır. Ancak, Sayın Mahkemece sözleşmenin 14.2. maddesine derc edildiği haliyle c katsayısının 0.5 olarak ve toplam katsayının 1,45 olarak kabul edilmesi halinde, 06.12.2022 tarihli bilirkişi raporunda detaylı olarak hesaplandığı üzere fiyat farkı 1.112.073,11 TL olmaktadır, davalı kuruluşun ödediği 381.476,72 TL'nin tenzili ile bakiye 730.596,39 TL'nin davacı tarafça talep edilebileceğine ilişkin bilirkişi raporunu saygı ile arz ederim.
İncelenen tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, bilirkişi raporu içeriğine göre; Taraflar arasında 14.02.2018 tarih, ... ihale kayıt numaralı personel taşıma hizmeti alım sözleşmesi imzalandığı, alınan 18.05.2022 tarihli bilirkişi raporu kapsamında, davalı kurum tarafından fiyat farkının, c katsayısı 0.05 değeri esas alınarak a2, b1, b2 ve c katsayıları toplamının bire (1.00) eşit olacak şekilde hesaplanarak davacı hakedişlerine yansıtıldığı, 381.476,72 TL fiyat farkı verilmiş olduğu, bu hesaplamanın sözleşme tarihinde yürürlükte olan "4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhalesi Yapılacak Olan Hizmet Alımlarına İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esaslar”a uygun olduğu hususlarının ortaya konulduğu görülmekle, raporun hükme ve denetime elverişli olduğu ve bu kapsamda davanın sübuta ermediği anlaşılmakla davanın reddine karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
1.Davanın REDDİNE,
2.Alınması gerekli 427,60 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 59,30 TL harcın mahsubuyla bakiye 368,30 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3.Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4.AAÜT gereğince hesap edilen 1.000,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5.Arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
6.Davalı tarafından yapılan 1.500,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7.Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, Dair,6100 sayılı HMK'nun ilgili maddeleri gereğince dava değerinin istinaf/temyiz sınırının altında kalması nedeniyle kesin olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzünde davalı tarafın yokluğunda açıkça okunup, usulen anlatıldı.15/01/2024 Katip ...
(e-imzalıdır)
Hakim ....
(e-imzalıdır)