1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA :

Davacı vekili sunmuş olduğu dava dilekçesiyle; davacı şirketin inşaat yüklenicisi olduğu İzmir Narlıdere'de bulunan ...isimli inşaatta kullanılmak üzere 2 adet asansör yapımı ve tesisi için davalı şirket ile sözleşme yaptığını, 05.03.2015 tarihli sözleşmeye göre sözleşme bedelinin 78.000 Euro olduğunu, bir takım sebeplerden dolayı işin tesliminin ancak 08.02.2019 tarihinde yapılabildiğini, ancak asansörün kullanılması ve işletmeye alınması için gerekli yasal şartları taşımadığının ve yönetmeliklere uygun olmadığının belirlendiğini, davalı şirketten bu hususun düzeltilmesinin talep edildiğini, ancak davalı şirketin bu talebe cevap vermediğini, bu durumun düzeltilmesi için bu defa dava dışı... Asansör Sistemleri Ltd. Şti isimli şirketle anlaşıldğını ve asansörün tescilinin sağlandığını ve davacı şirket tarafından KDV dahil 73.160,00 TL ödeme yapıldığından bahisle fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 73.160,00 TL tazminatın ödeme tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili sunmuş olduğu cevap dilekçesiyle; 05.03.2015 tarihli sözleşme ile müvekkilinin 2 adet asansörün sözleşme ekinde bulunan teknik özelliklere göre imal ve montajının yapılması ve çalışır durumda işverene teslim edilmesi hususunda anlaşıldığını, bu asansörlerin tesisat numaralarının ... ve ... olduğunu, ... seri numaralı asansörün 22.06.2016 tarihinde davacı şirkete inşaatın halen devam etmesi nedeniyle revizyonda çalışır vaziyette teslim edildiğini, davacı şirketin ticari faaliyetleri uzun bir süre yasal olarak KHK ile durdurulduğunu, davacı şirketin 2019 yılına kadar hiçbir inşaai faliyet göstermediğini, müvekkili şirket çalışanlarının davacının Aydın ilindeki şirket merkezine dahi gittiklerini ancak işyerinin kapalı olması nedeniyle muhatap bulamadıklarını, yaşanan gecikmede müvekkili şirkete atfedilecek bir kusurun bulunmadığını, 2019 yılında davacı şirketin ... nolu tesisatı teslim almak istediğini, montajını talep etmediğini, 08.02.2019 tarihinde davacı şirkete sadece malzeme tesliminin yapıldığını, asansör montaj bedeli olan 7.095,36 TL ücretin davacı şirkete iade edildiğini, davacı şirketin, müvekkili şirkete montaj bedeli farkı faturası kestiğini, dava konusu asansörün 2015 yılında imal edilmiş olmasına rağmen o tarihlerde montajının yapılmayarak 2020 yılına kadar beklenmesi ve bu süreçte 01.09.2017 tarihi itibariyle asansör standartlarının değiştiğini, davacı şirketin müvekkilinden imalatın yasa ve yönetmeliklere uygun hale getirilmesinin istemediğini, davacı şirketin kendi isteği ile başka bir firmaya işi tamamlattığını belirterek açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

1.Mahkememizce yapılan yargılama sırasında davacı tanıkları ...'nın beyanları talimat yolu ile alınarak dosyamız arasına delil olarak eklenmiştir.

2.Mahkememizce yapılan yargılama sırasında davacı tanığı... " Ben davacı şirketin bünyesinde taşeron olarak çalışmaktayım. Dava konusu sözleşmeye dayalı olarak yapılması gereken işlemler davalı firma tarafından yapılmamıştır. Davalı şirket asansörleri teslim etmesi gerekirken yapmamış olup, yarım kalan işleri bir başka firmaya tamamlattırdığını biliyorum. Sözleşmenin içeriğini bilmiyorum. Davalı şirketi çalışmış olduğum davacı şirket yetkilisi ... tarafından arandı. Arandığında ben de yanında idim. Karşı tarafın ne dediklerini bilmiyorum ancak... işin parayı ödemelerine rağmen işin tamamlanmasını, mağdur olduklarını söylediğini duydum.", davacı tanığı... "Ben davacı şirketin bünyesinde müdür olarak çalışmaktayım. Dava konusu sözleşmeye dayalı olarak yapılması gereken işlemler davalı firma tarafından yapılmamıştır. Davalı şirket asansörleri teslim etmesi gerekirken yapmamış olup, yarım kalan işleri kendim firmayı arayarak işin tamamlanmasını söyledim. Tekrar para istediler. Tüm yetkilileri ile görüştüm. Davalı İzmir Bölge Müdürü beni arayarak biz sizin işi yapmıyoruz dediler. Sözleşmenin içeriğini biliyorum. Davalı şirketi çalışmış olduğum davacı şirket yetkilisi... tarafından defalarca arandığını duydum. Ancak ararken yanında değildim. Daha sonra... asansör firmasına yarım kalan işleri yaptırdık.", davacı tanığı... " Ben asansör montaj işi ile uğraşıyorum. Ben... Asansör firmasında çalışıyorum. Bize işin yapılması için talimat geldi. Bizde Narlıdere mevkinde bir inşaat halindeki binaya gidip, takılı asansörün kontrollerini yaptık. Biz gittiğimizde asansör çalışmıyordu. Bize asansörü tamir edip çalıştırmamız söylendi. Asansörü ilk yapan firmanın sistemini bilmediğimizden biz de asansörde gerekli parçaları değiştirerek tamiratı yaptık ve asansörü çalışır hale getirdik. Modül G ruhsatını aldık. Asansörü faal duruma getirdik. Yaklaşık olarak 15 gün kadar çalıştık. Tamirat süresi 15 gün sürdü. Asansörde biz asansörün motorunu, halatlarını, kabin iç kapısını, butonlarını, fleksiblini, regülatörünü değiştirdik. Sadece taşıyıcı aksamlar kaldı. Takılı olan asansör Otis marka olup, bizim sistemimize uymadığından Türkiye'deki sisteme uyumlu hale getirmek için bu şekilde parçaları değiştirdik. Genel olarak inşaat firması ile anlaşma sağlandıktan sonra asansörün malzemeleri şantiyeye iner ve montaj aşaması başlar. Montaj bittikten sonra asansörün komple ruhsatı alınır ve çalışır vaziyette şantiyeye teslim edilir. Süreç bu şekilde işler. Eğer avan projesi var ise 2017 yılından önceki asansörlere yeni yönetmeliğin uygulanmasına gerek yoktur. Avan projesi kayıpsa yeni yönetmeliğe göre yeniden projelendirmesi gerekir.", davacı tanığı ... "Ben... Asansör firmasında montaj ustası olarak çalışmaktayım. Bize iş geldi. Ve binayı yapan müteahhitle görüşüp Narlıderedeki inşaat halindeki binaya gittik. Binada tek asansör vardı ve asansör bizim gittiğimizde çalışmıyordu. Biz bu asansörün makinasını, panosunu, halatlarını, butonlarını, kabin askı kayışlarını, kuyu dibi tamponlarını, kuyu dibine inen merdivenlerini ve regülatör sistemleri ile emniyet sistemlerinin hepsinin yenisi yaptık. Eski çıkardığımız parçaları da müteahhit firmaya teslim ettik. Daha sonra asansörün ruhsatını aldık. Site yönetimine teslim ettik. Tamirat işi yaklaşık 15 gün sürdü. Biz tamirat işini bitirdikten sonra sonrasında ruhsatını alarak site yönetimine teslim ettik. Tamirat işiinin bitiminden yaklaşık 20 25 gün kadar sonra ruhsatı alıp teslim ettik. Yabancı firmaların asansör sistemlerinde Türkiye'de parçasını bulamadığımız için sistemi Türkiye'de yapılan sisteme çevirdik. Takılı olan asansörün markası ... Türkiye'de parçaları yoktu. Biz de Türkiye'de yapılan sistemi uyguladık. Bu nedenle belirttiğim takılı parçaları değiştirmek zorunda kaldım.", davalı tanığı ... " ben davalı şirkette bölge müdürü olarak çalışmaktayım. 2015 yılının Mart ayında 2 asansörün davacıya satış sözleşmesini yaptık. 2016 yılında sadece 1 asansörün kuyusunu bize verebildiler. Biz bu asansörün mekanik montajını inşaat halindeki binaya tamamladık. Bir sonraki aşama olan tescil aşamasına geçmek için müşterinin şantiyeye ait kapı cephelerindeki inşaat işlerini yapması için asansörü geçici teslim ile teslim ettik. Tutanakta düzenledik. Tutanakta da bu ifade yazmaktadır. Geçici teslimi Haziran 2016 tarihinde yaptık. Sonrasında müşterimiz ile bağımız koptu. Sonrasında müşterimize ulaşamadık. Zira bu arada 15 Temmuz darbe girişimi de oldu. Sonrasında hukuki süreç başladı. Ayrıca diğer asansörün kuyusu davacı tarafça teslim edilmediğinden diğer asansörün montajını yapamadık. Bu asansörün malzemelerini müşterimiz şantiyeden alıp götürdü. Bu ara 1.09.2017 tarihi itibariyle asansör yönetmeliği standartı değişti. Dolayısıyla bu tarihten önceki yapılan asansörlerde eski standart geçerli oldu. 2020 yılının Şubat ayında müşteri bizimle temasa geçti. Asansörün çalıştırılmasını talep etti. Bunun üzerine aradan 4 yıl geçtiği için teknik ekibi sahaya gönderdim. İnceleme yaptılar. Su almasından kaynaklı hasarlar tespit ettik. Bu hasarlarla ilgili teklifi Mart 2020 yılında davacı müşteriye ilettik. Herhangi bir dönüş alamadık. Akabinde tarihini tam olarak hatırlamıyorum. Ancak benimle temasa geçtiler. Asansörlerin tescilinin alınmasını talep ettiler. Bunun üzerine müşteriye 01.09.2017 tarihi itibariyle asansör yönetmeliğinin değiştiğinin bilgisini verdim. Dolayısıyla asansörün eski yönetmeliği göre denetlenmesi için Belediyeye gitmelerini ve Belediyeye kendilerinin daha önce ilettikleri asansör avan projesini almalarını ve o projeyi bize gönderip denetçi kuruluşa göndermemiz için bize teslim etmelerini işledik. Zira denetçi kuruluşun eski standarta göre denetim yapması için bu evrak talebi olacaktı. Daha sonradan müşterimiz olan davacı taraftan beni tekrardan aradılar. Bu evrağı bulamadıklarını söylediler. Evrak kayıt numarasından mutlaka olması gerekiğini, işin bu şekilde süreceğini söyledim. Evrak bulunamadığı takdirde asansörün yeni standarta göre bir çok kompenantinin değişmesinin gerektiğini, dolayısıyla güncel standart üzerinden denetlenmesi gerektiğini, hatta şuan asansörün kabin genişliği güncel standart olan planlı alanlar yönetmeliğine göre 1.200'ün altında olduğunu, 1.100 olduğunu, dolayısıyla kuyununda bu asansörün güncel standartına göre tescil almasının mümkün olmayacağını, mutlaka o evrağa ulaşmaları gerektiğini ilettim. Akabinde de daha sonra bu dava süreciyle karşılaştık. Diğer firmanın yaptığı malzemeler ve bizden talep edilen bedel asansör eksiği ile ilgili olmayıp, güncel standarta göre komponentlerin değişmesinden kaynaklıdır. Nitekim diğer firmanın teklifinde EN81-20 olan güncel standart bilgisini gördüm. Özet olarak burada yapılan ilave masraf tamamen asansörün güncel standartlara çevrilmesinden kaynaklıdır. Asansörün hazırlandığı dönemdeki yönetmeliği göre eksik bir malzeme teslimimiz yoktur,15 Temmuz darbe girişimi olmasaydı ve davacı şirket faaliyetlerine devam edebilseydi davalı şirket edimini tam olarak yerine getirecekti.", davalı tanığı ... "ben davalı şirkette montaj uzmanı olarak görev yapmaktayım. Keşif yapmak üzere davalı şirket beni görevlendirdi. 2020 yılının Mayıs Haziran aylarında tek başıma asansörde keşif yapmak üzere gittim. Bir tane asansörde keşif yaptım. Çıkan eksik listesini hazırladım ve şirketteki yöneticimizle paylaştım. Asansörün cephe imalatı henüz bitmemişti. Kuyu diplerinde sudan kaynaklı hasarlar vardı. Kumanda panosu söküktü. Cephe imalatının bitmediğinden kaynaklı bizim kat butonlarımız takılı değildi. Binada inşaata ait yapılması gereken işler vardı. Hatırlayabildiklerim bunlardır." ve davalı tanığı... "Ben Buga ...A.Ş şirketinde montaj personeli olarak çalışmaktayım. Davaya konu şantiyede binaya takılı olan bu asansör ... tesisat numaralı asansördür. Bu asansörün montajına başlandı. Revizyon aşamasına geldiğimizde işimizi bitirip asansörü şantiyeye geçici teslimini yaptık. Asansörü taktığımız bina inşaat halinde olduğu için asansör kapılarının kenarında açıklıklar vardır. Bu nedenle inşaat firmasının yapması gereken işleri tamamlaması için biz asansörün geçici teslimi yaptık. Geçici teslimle ilgili olarak tutanak hazırlandı. Tutanağı şirket hazırlamıştır. Tutanakta benim imza yoktur. Biz geçici teslimi yaptıktan sonra inşaat işlerinin bitirilip haber verilmesini beklerken 15 Temmuz darbe girişimi oldu. İnşaat durdu. Daha sonrasında da biz inşaat yerine uzun bir süre gitmedik. Daha sonra inşaat firması asansörün devreye alınmasını istedi. Şirketimde 26.02.2020 tarihinde beni görevlendirdi. Ben de inşaat yerine gittim. Asansörün kuyu dibinde su olduğu için hasarlı malzemelerin tespiti yapmak için gittik. Aşağı yukarı 5 yıllık gibi bir süreç geçince asansörün kuyu dibine su birikmişti. Asansördeki hasarları tespit ettik ve üstümüze bildirdik. Daha sonrasını da ben bilmiyorum. 15 Temmuz darbe girişimi nedeniyle inşaatta bulunan taşeron firmaların tamamı inşaattaki takımlarını ve malzemelerini inşaattan çıkarmaya çalışıyorlardı. Bu nedenle inşaat durdu ve inşaat kapatıldı" şeklinde beyanda bulunmuşlardır.

3.Mahkememizce yapılan yargılama sırasında tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi açısından davacı şirkete ait ticari defterler ve dava dışı... ... Ltd. Şti.'ye ait ticari defterler üzerinde talimat ile bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, mali müşavir bilirkişi... tarafından düzenlenen 05.07.2022 tarihli raporda ; davacının 2015 yılı ticari defterlerini usulüne uygun olarak tuttuğu, davalının 2016, 2017, 2018, 2019, 2020 ve 2021 yılı ticari defterlerinin e-defter olarak ve usulüne uygun olarak tutulduğu ve sahipleri lehine delil olma vasfını taşıdığı bildirilmiş olup, dosyamız arasına delil olarak eklenmiştir.

4.Mahkememizce yapılan yargılama sırasında tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi açısından davalı şirkete ait ticari defterler üzerinde talimat ile bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, mali müşavir bilirkişi ... tarafından düzenlenen 02.01.2023 tarihli raporda ; Davacı ... İnş. Müh. Mob. Dek. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. (işveren) ile davalı ...Asansör San. ve Tic. A.Ş. (yüklenici) arasında 05.03.2015 tarihinde sözleşme imzalandığı, davacı şirketin 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020 ve 2021 yılları ticari defterlerinin İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasına Bilirkişi SMMM ... tarafından sunulan 05.07.2022 tarihli Bilirkişi Raporu ile incelendiği, davalı şirket tarafından incelenmek üzere 2015, 2016, 2017, 2018 ve 2019 yılları ticari defterlerinin ibraz edildiği, ibraz edilen ticari defter kayıtlarının TTK.m.64 ve müteakip maddelerinde ve HMK.m.222 de belirli kanuni şartları taşıdıkları sabit olmakla davalı lehinde delil olma ve ispat kuvvetine sahip bulundukları, davalı şirket nezdinde davacı şirket ile olan ticari ilişkisinin ... muhasebe kodlu Alıcılar hesaplarında takip edildiği, taraflar arasında imzalanan sözleşme gereği savacı ile davalı arasındaki ticari ilişki ile ilgili olarak ; davalı şirket tarafından davacı şirket adına 31.03.2015-27.11.2015 tarihleri arasında tanzim edilen toplam KDV hariç 78.000,00 Euro luk (-236.965,56 TL) tutarlı faturaların tanzim edildiği, bu faturaların davalı şirketin ticari defterlerinde davacının cari hesabına borç olarak kaydedildiği, bu faturaların KDV tutarı olan 42.653,80TL.nın davalı şirketin ticari defterlerinde davacının cari hesabına borç olarak kaydedildiği, davalı şirket tarafından davacı şirket adına tanzim edilmiş faturaların KDV hariç tutarları ile ilgili olarak davacı tarafından davalı şirket adına toplam 78.000,00 Euro luk (2237.909,36 TL) ödeme yapıldığı, ayrıca edilmiş faturaların KDV tutarları ile ilgili olarak toplam 42.652,80 TL lık ödeme yapıldığı, bu ödemelerin davalı şirket nezdindeki davacı şirketin cari hesabına davacının alacağı olarak kaydedildiği, davalı şirket tarafından davacı şirket adına tanzim edilmiş tarafların ticari defterlerinde kayıtlı olan faturalarla ilgili olarak davacı şirket tarafından davalı şirkete 01.10.2019 tarihinde 7.095,36 TL.lık “montaj fiyat farkı bedeli” açıklaması ile fatura tanzim edildiği, davalı şirket tarafından da bu faturaya karşılık davacı şirkete 18.10.2019 tarihinde 7.095,36TL.lık ödeme yapıldığı, bu faturanın ve ödemenin davalı şirketin ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, dava dosyasında mevcut davacı şirketin ticari defter incelemesi ile ilgili olarak sunulan bilirkişi raporunda yer alan incelemelere ve rapor ekinde yer alan cari hesap ekstrelerine göre yukarıda detayı arz edilen davalı şirket nezdindeki davacı şirkete ait cari hesaplarda yer alan tüm fatura ve ödemelerin davacı şirketinde ticari defterlerinde de kayıtlı olduğunun anlaşıldığı, davacı ile davalı şirket arasında 31.12.2015 tarihi itibariyle herhangi bir borç alacak bakiyesinin bulunmadığı bildirilmiştir.

5.Mahkememizce yapılan yargılama sırasında davaya konu asansör üzerinde keşfen bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, makina mühendisi bilirkişi... tarafından düzenlenen 24.04.2023 tarihli raporda; Dava konusu, davacı şirket inşaat yüklenicisi olup, İzmir Narlıdere de bulunan...Residense isimli inşaatında kullanılmak üzere iki adet asansör yapımı ve tesisi için davalı şirket Davalı ...Asansör Sanayi ve Ticaret AŞ. ile 05/03/2015 tarihinde sözleşme yapıldığı, bu sözleşmenin asansör yapım ve montaj işi ile ilgili olduğu, yapılan sözleşmenin teknik özellikler bölümünde asansörlerin tariflendiği, sözleşme kapsamında yapılacak olan asansör imalatı ve montajı işi için sözleşmenin 12.6 Diğer Hususlar maddesinde istenilen standartların belirtildiği, sözleşmenin 3. Maddesinin “İşin süresi ve gecikme hali” başlığı taşıdığı; “Sözleşmenin imzalanması, teknik detayların belirlenmesi, avans ödemesinin yapılmasına müteakip 7 ay içerisinde işler vaziyette teslim edileceği, Asansör kuyuları, iş programına göre inşaai işleri tamamlanmış olarak YÜKLENİCİ 'ye sözleşme tarihinden en geç 4,5 ay sonra ayrı bir teslim tutanağı ile teslim edilecektir. denildiğini, sözleşmede belirtilen T11547 tesis nolu asansörün 22/06/2016 tarihinde Asansör Geçici Teslim Tutanağı ile teslim edildiği, yine bahsi geçen sözleşmede belirtilen 08.02.2019 tarihinde... tesis nolu asansör ile ilgili olarak Asansör Malzeme Teslim Tutanağının tanzim edildiğinin ve sadece malzeme olarak teslim edildiğinin görüldüğünü, herhangi bir montaj işleminin yapılmadığı, davacı firma, dava dışı... asansör firması ile karşılıklı asansör revizyon sözleşmesi yaptığı, bu sözleşmeye göre montajı yapılacak olan asansör için uygun standartlara göre montaj ve tescil işleminin yapılmasının istendiğinin,... Firması ile yapılan sözleşmenin tarihin görülmediği, davacı firmanın, davalı firmaya 11/02/2019 tarihinde asansör “Montaj Fiyat Farkı” faturasının düzenlendiği, davacı firma, davalı firmaya “Montaj Fiyat Farkı” faturası düzenleyerek işin montaj kısmının yaptırılmayacağını kabul etmiş olarak davalı firmanın bundan sonra iş ile ilgili bir sorumluğunun olmadığını kabul ettiği, asansör imalatı ve montajı işi yapan firmaların imalat ve montajlarını Resmi Gazetede yayınlanan yönetmeliklere göre uyumlu yapmaları gerektiği, davacı firmanın 2015 tarihinde faaliyetlerine ara vermesi ile birlikte inşaatın durmuş olduğunu dosyadaki deliler ve tanık beyanlarından tespit edilmiş durumunda olduğunun, ayrıca asansör malzeme teslim tutanağının da 2019 tarihinde yapıldığı, bu durumunda herhangi bir montaj işleminin yapılmadığı, tanık beyanlarında da davalı firmanın asansör kumanda sisteminin dışarıdan müdahaleye açık olmadığı ve bu sebepten dolayı da dava dışı firmanın kendi istemlerine dönüştürülüşünün açıklamasının olduğunun, davaya söz konusu olan asansörün revizyon montajının yapıldığı tarihte Asansör Yönetmelik ve Standartlarının değişmiş olduğu, 14/6/2017 tarihli ve 30096 sayılı Resmi Gazete 'de yayımlanan Asansörlerin Tasarımına İlişkin Usul ve Esaslara Dair Tebliğe göre bu tarihten sonra imalatı ve montajı yapılacak olan asansörler yeni yönetmelik ve standartlara uygu olarak yapılması gerektiği, imalat ve montaj yapan firmaların biliyor ve uyguluyor olması gerektiği, 2017 yılında yürürlüğe girmiş olan TS EN 81-20 Standardının uygulama zorunluğunun 31.08.2017 olduğunun asansör imalat ve montaj yapan firmaların biliyor olması gerektiği, dava dışı firmanın mahkemeye sunmuş olduğu teknik dosyada da Modül G ile ilgili beyanda bulunmuş olduklarının fakat bu beyana göre yapılmış olan muayene ve tetkiklerin sonucunda da bahsi geçen asansör için...Asansör yönetmeliği ile ilgili “temel sağlık ve güvenlik gereklerini” karşılamadığını, davacı firmanın ve işi üstlenen dava dışı firmanın standart ile ilgili olarak, “Uyumlaştırılmış standart geçişi GEÇİCİ MADDE | (1) Asansör monte eden ile asansör yaptırıcısı arasında yapılan sözleşme neticesinde TS EN 81-1 +A3 veya TS EN 81-2 + A3 standartlarında yer alan yapım ve montaj için güvenlik gerekliliklerine göre hazırlanan ve 1/9/2017 tarihine kadar ilgili ruhsat makamı tarafından onaylanan asansör Avan veya uygulama projelerine uygun olacak şekilde 1/9/2017 tarihi itibarıyla piyasaya arz edilen asansörlerin periyodik kontrolünde ve tescilinde, TS EN 81-20 ve TSEN 81-50 standart gereklilikleri aranmaz. (2) İlgili ruhsat makamı tarafından 1/9/2017 tarihinden sonra onaylanan asansör Avan veya uygulama projelerine uygun olacak şekilde piyasaya arz edilen asansörlerin periyodik kontrolünde ve tescilinde, TS EN 81-20 ve TS EN 81-50 standartlarında yer alan yapım ve montaj için güvenlik gereklilikleri aranır.” şartlarının sağlandığı şekilde imalat ve montaj yapması gerektiğinden ve T11546 tesis nolu asansörün standart şartlarını karşılamadığı için tescil edilmediğinin ve yaptığı işler için ekstra bir ücret talep etmesinin uygun olmadığının, bundan dolayı da davacı firmanın davalı firmadan bir alacağı olmayacağı sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

6.Mahkememizce yapılan yargılama sırasında bir makina mühendisi, bir serbest mali müşavir, bir ticaret hukuku konusunda uzman bilirkişiden tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dosya kapsamı ve belgeler incelenmek kaydıyla yerinde inceleme yetkisi verilerek tarafların talepleri konusunda bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olup, makina mühendisi bilirkişi ..., mali müşavir bilirkişi... ve ticaret hukuku konusunda uzman bilirkişi ...arafından düzenlenen 05.01.2024 tarihli raporda; Sözleşme kapsamında yapılacak olan Asansör imalatı ve montajı işi için sözleşmenin 12.6 Diğer Hususlar maddesinde istenilen standartların belirtildiğinin, Sözleşmenin 3. Maddesinin “İşin süresi ve gecikme hali” başlığı taşıdığını; “Sözleşmenin imzalanması, teknik detayların belirlenmesi, avans ödemesinin yapılmasına müteakip 7 ay içerisinde işler vaziyette teslim edileceğini, Asansör kuyuları, iş programına göre inşaai işleri tamamlanmış olarak Yüklenici 'ye sözleşme tarihinden en geç 4,5 ay sonra ayrı bir teslim tutanağı ile teslim edilecektir denildiğinin, sözleşmede belirtilen T11547 tesisat numaralı asansörün 22/06/2016 tarihinde Asansör Geçici Teslim Tutanağı ile teslim edildiğinin, yine bahsi geçen sözleşmede belirtilen 08.02.2019 tarihinde TI1546 tesisat numaralı asansör ile ilgili olarak Asansör Malzeme Teslim Tutanağının tanzim edildiğini ve sadece malzeme olarak teslim edildiğinin görüldüğü, herhangi bir montaj işleminin yapılmadığı, davacı firma, dava dışı... asansör firması ile karşılıklı Asansör revizyon sözleşmesi yaptığını, bu sözleşmeye göre montajı yapılacak olan asansör için uygun standartlara göre Montaj ve tescil işleminin yapılmasının istendiğinin,... Firması ile yapılan sözleşmenin tarihinin yazılı olmadığı, davacı firma, dava dışı... asansör firması ile karşılıklı Asansör revizyon sözleşmesi yaptığını, bu sözleşmeye göre montajı yapılacak olan asansör için uygun standartlara göre montaj ve tescil işleminin yapılmasının istendiği, asansör imalatı ve montajı işi yapan firmaların imalat ve montajlarını Resmi Gazetede yayınlanan yönetmeliklere göre uyumlu yapmaları gerektiği, 21/12/2022 tarihinde yerinde yapılan incelemede, T11546 tesisat numaralı asansöre ait kimlik numarası ve renkli (yeşil-mavi güvenlik kartının alınmamış olduğu,asansörün tespit günü aktif olarak kullanıldığının belirlendiği, davacı firmanın T11546 tesisat numaralı asansörün montajını dava dışı... firmasına yaptırdığı, davacı firmanın bu iş için ödediği parayı davalı firmadan talep ettiği, asansörün revizyon montajının yapıldığı tarihte Asansör Yönetmelik ve Standartlarının değişmiş olduğunun, 21/12/2022 tarihinde yerinde yapılan incelemede asansöre ait kimlik numarası ve renkli (yeşil-mavi güvenlik kartının alınmamış olduğu, 14/6/2017 tarihli ve 30096 sayılı Resmi Gazete 'de yayımlanan Asansörlerin Tasarımına İlişkin Usul ve Esaslara Dair Tebliğe göre bu tarihten sonra imalatı ve montajı yapılacak olan asansörler yeni yönetmelik ve standartlara uygun olarak yapılması gerektiği 2017 yılında yürürlüğe girmiş olan TS EN 81-20 Standardının uygulama zorunluğunun 31.08.2017 olduğu Dava dışı firmanın mahkemeye sunmuş olduğu teknik dosyada da Modül G ile ilgili beyanda bulunmuş olduklarının fakat bu beyana göre yapılmış olan muayene ve tetkiklerin sonucunda da bahsi geçen asansör için 2014/33/AB Asansör yönetmeliği ile ilgili “temel sağlık ve güvenlik gereklerini” karşılamadığını, Uyumlaştırılmış standart geçişi Geçici Madde:1 — (1) Asansör monte eden ile asansör yaptırıcısı arasında yapılan sözleşme neticesinde TS EN 81-1 + A3 veya TS EN 81-2 + A3 standartlarında yer alan yapım ve montaj için güvenlik gerekliliklerine göre hazırlanan ve 01.09.2017 tarihine kadar ilgili ruhsat makamı tarafından onaylanan asansör Avan veya uygulama projelerine uygun olacak şekilde 01.09.2017 tarihi itibarıyla piyasaya arz edilen asansörlerin periyodik kontrolünde ve tescilinde, TS EN 81-20 ve TS EN 81-50 standart gereklilikleri aranmaz. (2) İlgili ruhsat makamı tarafından 01/0/2017 tarihinden sonra onaylanan asansör Avan veya uygulama projelerine uygun olacak şekilde piyasaya arz edilen asansörlerin periyodik kontrolünde ve tescilinde, TS EN 81-20 ve TS EN 81-50 standartlarında yer alan yapım ve montaj için güvenlik gereklilikleri aranır.” denilmekte olduğu, sağlandığı şekilde imalat montaj yapılması gerektiğinden ve T11546 tesis nolu asansörün standart şartları karşılamadığı için tescil edilemediği, dava konusu olayda işveren kaynaklı gecikme olması, düzenlediği montaj fiyat farkı faturası ile işin montaj kısmının yaptırılamayacağını kabul etmiş olacağı ve davalı firmanın bundan sonraki iş ile ilgili bir sorumluluğunun olmayacağından Davacı ...nş. Müh. Mob.

D. Tur. San.

ve Tic, Ltd. Şti nin Davalı ... Asansör A.ş den ekstra bir ücret talep etmesinin yerinde olmadığı ve davacı firmanın davalı firmadan bir alacağı olmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Dava: taraflar arasındaki eser sözleşmesi kapsamında davalı tarafça üretimi gerçekleştirilen asansörün kullanımı ve işletmeye alınması için yasal şartları taşımadığı, ayrıca Resmi Gazete'de yayımlanan yönetmeliklere de uygun olmadığı, davalı taraftan talep edilmesine rağmen yasa ve yönetmeliklere uygun hale getirilmediği, bu nedenle asansörde gerekli tadilat ve tamiratın yapılması ve işletmeye alınması için dava dışı firma ile yapılan anlaşma gereğince KDV dahil 73.160,00 TL ödendiği iddiasıyla bu tutarın davalıdan ödeme tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte tahsili istemine ilişkin olduğu, .. tarafından düzenlenen 05.07.2022 tarihli rapordan ve mali müşavir bilirkişi ...üzenlenen 02.01.2023 tarihli rapordan, davacının 2015 yılı ticari defterlerini usulüne uygun olarak tuttuğu, davalının 2016, 2017, 2018, 2019, 2020 ve 2021 yılı ticari defterlerinin e-defter olarak ve usulüne uygun olarak tutulduğu ve sahipleri lehine delil olma vasfını taşıdığı, tarafların defterlerinin birbirlerini teyit ettiği ve davacı ile davalı şirket arasında 31.12.2015 tarihi itibariyle herhangi bir borç alacak bakiyesinin bulunmadığının belirlendiği,

Mahkememizce yapılan yargılama sırasında davaya konu asansör üzerinde keşfen bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, makina mühendisi bilirkişi...tarafından düzenlenen 24.04.2023 tarihli raporda; davacı firmanın, davalı firmaya 11/02/2019 tarihinde asansör “Montaj Fiyat Farkı” faturasının düzenlendiği, davacı firma, davalı firmaya “Montaj Fiyat Farkı” faturası düzenleyerek işin montaj kısmının yaptırılmayacağını kabul etmiş olarak davalı firmanın bundan sonra iş ile ilgili bir sorumluğunun olmadığını kabul ettiği, asansör imalatı ve montajı işi yapan firmaların imalat ve montajlarını Resmi Gazetede yayınlanan yönetmeliklere göre uyumlu yapmaları gerektiği, davacı firmanın 2015 tarihinde faaliyetlerine ara vermesi ile birlikte inşaatın durmuş olduğunu dosyadaki deliler ve tanık beyanlarından tespit edilmiş durumunda olduğu, ayrıca asansör malzeme teslim tutanağının da 2019 tarihinde yapıldığı, bu durumunda herhangi bir montaj işleminin yapılmadığı, tanık beyanlarında da davalı firmanın asansör kumanda sisteminin dışarıdan müdahaleye açık olmadığı ve bu sebepten dolayı da dava dışı firmanın kendi istemlerine dönüştürülüşünün açıklamasının olduğu, davaya söz konusu olan asansörün revizyon montajının yapıldığı tarihte Asansör Yönetmelik ve Standartlarının değişmiş olduğu, 14/6/2017 tarihli ve 30096 sayılı Resmi Gazete 'de yayımlanan Asansörlerin Tasarımına İlişkin Usul ve Esaslara Dair Tebliğe göre bu tarihten sonra imalatı ve montajı yapılacak olan asansörler yeni yönetmelik ve standartlara uygu olarak yapılması gerektiği, imalat ve montaj yapan firmaların biliyor ve uyguluyor olması gerektiği, 2017 yılında yürürlüğe girmiş olan TS EN 81-20 Standardının uygulama zorunluğunun 31.08.2017 olduğunun asansör imalat ve montaj yapan firmaların biliyor olması gerektiği, dava dışı firmanın mahkemeye sunmuş olduğu teknik dosyada da Modül G ile ilgili beyanda bulunmuş olduklarının fakat bu beyana göre yapılmış olan muayene ve tetkiklerin sonucunda da bahsi geçen asansör için 2014/33/AB Asansör yönetmeliği ile ilgili “temel sağlık ve güvenlik gereklerini” karşılamadığını, davacı firmanın ve işi üstlenen dava dışı firmanın standart ile ilgili olarak, “Uyumlaştırılmış standart geçişi GEÇİCİ MADDE | (1) Asansör monte eden ile asansör yaptırıcısı arasında yapılan sözleşme neticesinde TS EN 81-1 +A3 veya TS EN 81-2 + A3 standartlarında yer alan yapım ve montaj için güvenlik gerekliliklerine göre hazırlanan ve 1/9/2017 tarihine kadar ilgili ruhsat makamı tarafından onaylanan asansör Avan veya uygulama projelerine uygun olacak şekilde 1/9/2017 tarihi itibarıyla piyasaya arz edilen asansörlerin periyodik kontrolünde ve tescilinde, TS EN 81-20 ve TSEN 81-50 standart gereklilikleri aranmaz. (2) İlgili ruhsat makamı tarafından 1/9/2017 tarihinden sonra onaylanan asansör Avan veya uygulama projelerine uygun olacak şekilde piyasaya arz edilen asansörlerin periyodik kontrolünde ve tescilinde, TS EN 81-20 ve TS EN 81-50 standartlarında yer alan yapım ve montaj için güvenlik gereklilikleri aranır.” şartlarının sağlandığı şekilde imalat ve montaj yapması gerektiğinden ve T11546 tesis nolu asansörün standart şartlarını karşılamadığı için tescil edilmediğinin ve yaptığı işler için ekstra bir ücret talep etmesinin uygun olmadığının, bundan dolayı da davacı firmanın davalı firmadan bir alacağı olmayacağının sonuç ve kanaatine varıldığı,

Mahkememizce yapılan yargılama sırasında bir makina mühendisi, bir serbest mali müşavir, bir ticaret hukuku konusunda uzman bilirkişiden tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dosya kapsamı ve belgeler incelenmek kaydıyla yerinde inceleme yetkisi verilerek tarafların talepleri konusunda bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olup, makina mühendisi bilirkişi ...lirkişi... ve ticaret hukuku konusunda uzman bilirkişi... tarafından düzenlenen 05.01.2024 tarihli rapordan; davaya söz konusu olan asansörün revizyon montajının yapıldığı tarihte Asansör Yönetmelik ve Standartlarının değişmiş olduğu, 21/12/2022 tarihinde yerinde yapılan incelemede asansöre ait kimlik numarası ve renkli (yeşil-mavi güvenlik kartının alınmamış olduğu, 14/6/2017 tarihli ve 30096 sayılı Resmi Gazete 'de yayımlanan Asansörlerin Tasarımına İlişkin Usul ve Esaslara Dair Tebliğe göre bu tarihten sonra imalatı ve montajı yapılacak olan asansörler yeni yönetmelik ve standartlara uygun olarak yapılması gerektiği, 2017 yılında yürürlüğe girmiş olan TS EN 81-20 Standardının uygulama zorunluğunun 31.08.2017 olduğu, dava dışı firmanın mahkemeye sunmuş olduğu teknik dosyada da Modül G ile ilgili beyanda bulunmuş olduklarının fakat bu beyana göre yapılmış olan muayene ve tetkiklerin sonucunda da bahsi geçen asansör için 2014/33/AB Asansör yönetmeliği ile ilgili “temel sağlık ve güvenlik gereklerini” karşılamadığı, Uyumlaştırılmış standart geçişi Geçici Madde:1 — (1) Asansör monte eden ile asansör yaptırıcısı arasında yapılan sözleşme neticesinde TS EN 81-1 + A3 veya TS EN 81-2 + A3 standartlarında yer alan yapım ve montaj için güvenlik gerekliliklerine göre hazırlanan ve 01.09.2017 tarihine kadar ilgili ruhsat makamı tarafından onaylanan asansör Avan veya uygulama projelerine uygun olacak şekilde 01.09.2017 tarihi itibarıyla piyasaya arz edilen asansörlerin periyodik kontrolünde ve tescilinde, TS EN 81-20 ve TS EN 81-50 standart gereklilikleri aranmaz. (2) İlgili ruhsat makamı tarafından 01/0/2017 tarihinden sonra onaylanan asansör Avan veya uygulama projelerine uygun olacak şekilde piyasaya arz edilen asansörlerin periyodik kontrolünde ve tescilinde, TS EN 81-20 ve TS EN 81-50 standartlarında yer alan yapım ve montaj için güvenlik gereklilikleri aranır.” denilmekte olduğu, sağlandığı şekilde imalat montaj yapılması gerektiğinden ve... tesis nolu asansörün standart şartları karşılamadığı için tescil edilemediği, dava konusu olayda işveren kaynaklı gecikme olması, düzenlediği montaj fiyat farkı faturası ile işin montaj kısmının yaptırılamayacağını kabul etmiş olacağı ve davalı firmanın bundan sonraki iş ile ilgili bir sorumluluğunun olmayacağından Davacı ... İnş. Müh. Mob.

D. Tur. San.

ve Tic, Ltd. Şti nin Davalı ...Asansör A.ş den ekstra bir ücret talep etmesinin yerinde olmadığı ve davacı firmanın davalı firmadan bir alacağı olmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı,

Denetime ve hüküm kurmaya elverişli raporlardan ve tüm dosya kapsamında bulunan delillerden anlaşılacağı üzere, taraflar arasında, İzmir Narlıdere'de bulunan... Residence inşaatında tesis edilecek 2 adet asansörün sözleşme ekinde belirtilen teknik özelliklere göre imal ve temin edilerek montajının yapılması ve çalışır durumda işverene teslim edilmesine ilişkin 05.03.2015 tarihli sözleşme kapsamında, yapılacak olan Asansör imalatı ve montajı işi için sözleşmenin 12.6 Diğer Hususlar maddesinde istenilen standartların belirtildiği, Sözleşmenin 3. Maddesinin “İşin süresi ve gecikme hali” başlığı taşıdığı, “Sözleşmenin imzalanması, teknik detayların belirlenmesi, avans ödemesinin yapılmasına müteakip 7 ay içerisinde işler vaziyette teslim edileceğini, Asansör kuyuları, iş programına göre inşaai işleri tamamlanmış olarak Yüklenici 'ye sözleşme tarihinden en geç 4,5 ay sonra ayrı bir teslim tutanağı ile teslim edilecektir" denildiği, sözleşmede belirtilen...tesisat numaralı asansörün 22/06/2016 tarihinde "revizyonda çalışır vaziyette , kapı cepheleri bittikten sonra tescil alınarak ve çalışır vaziyette teslim edilecektir" notuyla Asansör Geçici Teslim Tutanağı ile teslim edildiği, yine bahsi geçen sözleşmede belirtilen 08.02.2019 tarihinde ... tesisat numaralı asansör ile ilgili olarak Asansör Malzeme Teslim Tutanağının tanzim edildiği ve sadece malzeme olarak teslim edildiğinin görüldüğü, ... tesisat numaralı asansörün herhangi bir montaj işleminin yapılmadığı, davacı firma tarafından davalı firmaya 11.02.2019 tarihinde KDV dahil 7.095,56 TL bedelli montaj fiyat farkı faturasının kesildiği, davalı şirket tarafından da bu faturaya karşılık davacı şirkete 18.10.2019 tarihinde 7.095,36TL.lık ödeme yapıldığı, taraflar arasında 31.12.2015 tarihi itibariyle herhangi bir borç alacak bakiyesinin bulunmadığı, davaya söz konusu olan asansörün revizyon montajının yapıldığı tarihte Asansör Yönetmelik ve Standartlarının değişmiş olduğu, 21/12/2022 tarihinde yerinde yapılan incelemede,... tesisat numaralı asansöre ait kimlik numarası ve renkli (yeşil-mavi güvenlik kartının alınmamış olduğu,asansörün tespit günü aktif olarak kullanıldığının belirlendiği, 15.07.2016 tarihinde davacı firmanın tanık beyanlarından anlaşılacağı üzere inşaat çalışmalarına ara verdiği, davalı firmanında zorunlu olarak asansör montaj çalışmalarına ara verdiği, 2020 yılında tekrar inşaata devam edildiği, davacı firmanın... tesisat numaralı asansörün montajını dava dışı... firmasına yaptırdığı, davacı firmanın bu iş için ödediği parayı davalı firmadan talep ettiği, 14/06/2017 tarihli ve 30096 sayılı Resmi Gazete 'de yayımlanan Asansörlerin Tasarımına İlişkin Usul ve Esaslara Dair Tebliğe göre bu tarihten sonra imalatı ve montajı yapılacak olan asansörler yeni yönetmelik ve standartlara uygun olarak yapılması gerektiği, 2017 yılında yürürlüğe girmiş olan...Standardının uygulama zorunluğunun 31.08.2017 olduğu, dava dışı firmanın sunmuş olduğu teknik dosyada da, Modül G ile ilgili beyanda bulunmuş oldukları, fakat bu beyana göre yapılmış olan muayene ve tetkiklerin sonucunda da bahsi geçen asansör için... Asansör yönetmeliği ile ilgili “temel sağlık ve güvenlik gereklerini” karşılamadığı, "Uyumlaştırılmış standart geçişi Geçici Madde:1 — (1) Asansör monte eden ile asansör yaptırıcısı arasında yapılan sözleşme neticesinde TS EN 81-1 + A3 veya TS EN 81-2 + A3 standartlarında yer alan yapım ve montaj için güvenlik gerekliliklerine göre hazırlanan ve 01.09.2017 tarihine kadar ilgili ruhsat makamı tarafından onaylanan asansör Avan veya uygulama projelerine uygun olacak şekilde 01.09.2017 tarihi itibarıyla piyasaya arz edilen asansörlerin periyodik kontrolünde ve tescilinde, TS EN 81-20 ve TS EN 81-50 standart gereklilikleri aranmaz. (2) İlgili ruhsat makamı tarafından 01/09/2017 tarihinden sonra onaylanan asansör Avan veya uygulama projelerine uygun olacak şekilde piyasaya arz edilen asansörlerin periyodik kontrolünde ve tescilinde, TS EN 81-20 ve TS EN 81-50 standartlarında yer alan yapım ve montaj için güvenlik gereklilikleri aranır.” denilmekte olduğu, sağlandığı şekilde imalat montaj yapılması gerektiğinden ve... tesis nolu asansörün standart şartları karşılamadığı için tescil edilemediği dava konusu olayda işveren kaynaklı gecikme olması, davacı firmanın düzenlediği montaj fiyat farkı faturası ile işin montaj kısmının yaptırılamayacağını kabul etmiş olması ve davalı firmanın bundan sonraki iş ile ilgili bir sorumluluğunun olmayacağından, davacının, davalıdan ekstra bir ücret talep etmesinin yerinde olmadığı ve davacı firmanın davalı firmadan bir alacağı olmadığı sonuç ve kanaatine varılarak davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşüağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM / Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere; Davanın REDDİNE,

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gerekli olan 427,60 TL maktu karar ve ilam harcının başlangıçta mahkememize yatırılan 1.249,39 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 821,79 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 25/9 ve 26.maddesi gereğince 6183 Sayılı Yasa kapsamında davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 02/04/2024 Katip...