7. Hukuk Dairesi

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ...'in, İstanbul ili, Tuzla ilçesi, ... mah. ... ada, ... parsel sayılı arsanın maliki olduğunu, davalı arsa sahibi ile davalı .... İşletmesi arasında, ...'in sahibi olduğu bu arsada bir Ticaret Merkezi inşaa edilmesi ve inşaa edilen bağımsız bölümlerin satışı ile hasılatlarının paylaşılmasına ilişkin olarak Kartal .... Noterliği 26/03/2018 tarih ve ... yevmiye numaralı "Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadı ve / Hasılat Paylaşım Esaslı İnşaat Sözleşmesi / Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi" imzalandığını, davalı firmalar arasında akdedilen iş bu sözleşmeye göre arsa üzerinde yüklenici tarafından bir proje inşa edilecek ve projedeki bağımsız bölümlerin satışının arsa sahibi adına yine yüklenici tarafından gerçekleştirileceğini, bu satışlardan gelen hasılatın ise %58'i arsa sahibi ...'e, %42'si yüklenici olan .... Ortaklığı'na ait olacağını, inşaat ruhsatının alınmasından itibaren 48 ay sonra halen satışı yapılmamış olan bağımsız bölümlerin ise aynı oranlarda taraflar arasında paylaştırılacağını, akabinde iş bu sözleşmeye göre ...'den satış yetkisi alan ...Ortaklığı tarafından, davalı ...'in ise arsa sahibi/işveren olduğu "İstanbul ili, Tuzla ilçesi, ... Mah. ... Ada, ... parselde kayıtlı taşınmaz üzerindeki ... projesi kapsamında 195 sayılı bağımsız bölümün iyi niyetli 3. Kişi olan müvekkiline 789.000,00 TL karşılığında satıldığını, müvekkilinin ödeme yükümlülüklerini eksiksiz ve zamanında yerine getirdiğini, müvekkili tarafından ödenen satış bedellerinin arsa sahibi ile yüklenici arasında sözleşmedeki oranlar üzerinden davalılarca paylaşıldığını, müvekkilinin bedelini ödediği bağımsız bölümü devralmak için görüşmeler yaptığını, dava konusu bağımsız bölümün davalı arsa sahibi tarafından 3. Kişilere satılmasının kuvvetle muhtemel olduğunu belirterek dava konusu bağımsız bölüm üzerine davalıdır şerhi konulmasına, davalı ....Ortaklığı ile müvekkili arasında akdedilen Kartal ... Noterliği 01/10/2019 tarih ve... yevmiye numaralı Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesi'nin ilgili tapu kütüğüne şerh ve tescil edilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ile diğer davalı yüklenici arasında akdedilen ve davaya konu şerhi talep edilen taşınmaz satış vaadi sözleşmesine müvekkilinin taraf olmadığını, müvekkili ile diğer davalı yükleniciler arasındaki hasılat paylaşım esaslı inşaat sözleşmesi niteliği gereği yükleniciye tapu talep hakkı vermediğini, hasılat paylaşım esaslı inşaat sözleşmeleri niteliği gereği arsa sahibinin mutabakatı olmaksızın 3. Kişilere satış yapılamayacağını, somut olayda müvekkilinin şerhi talep edilen taşınmaz satış vaadi sözleşmesine mutabakatı ve muvafakatinin olmadığını, kaldı ki müvekkilinin diğer davalı yükleniciler ile aralarında akdedilen hasılat paylaşım esaslı inşaat sözleşmesini geriye etkili şekilde feshettiğini, dava konusu sözleşmenin mahiyeti ve niteliği itibariyle eser sözleşmesi olduğunu, İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/1043 D.iş sayılı dosyası ile inşaatın geldiği aşamanın henüz %55.6 oranında tamamlandığının tespit edildiğini, davacı tarafından yanlış bağımsız bölüm için talepte bulunulduğunu, davacının bağımsız bölüm için satın alma yaptığı tarih itibari iye 725.112,06 TL eksik ödemesinin olduğunu, ayrıca hasılat paylaşımlı sözleşmede iskontolu satış şeklinde bir madde bulunmadığı gibi olmayan bir madde üzerinden iskonto yapılmasına yönelik müvekkilinin rıza göstermiş olmasının hatta ve hatta bunun düşünülmesi dahi kabul edilebilir olmadığını, müvekkilinin bugünkü piyasa koşullarında zararının maddi boyutunun 10 milyar TL'ye kadar ulaştığını, müvekkilinin 3. Kişiler ile arasında akdedilmiş herhangi bir sözleşmenin olmadığını, yine alıcılar ile yüklenici arasında akdedilen satış vaadi sözleşmelerinin yapılması için müvekkili tarafından verilen bir vekaletname bulunmadığını gibi hiçbir satış vaadi sözleşmesinde imzasının bulunmadığını, davacıların da dava dilekçesinde müvekkili ile yüklenici arasında yapılan sözleşmeden haberdar olduklarını açıkça ikrar ettiklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.İhbar olunan ... Bankası vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz üzerine satış vaadi sözleşmesinden önce ipotek şerhinin tesis edildiğini ipotek tesisinden sonraki bir tarihte yüklenici-alıcı arasındaki hukuki ihtilaf nedeniyle banka aleyhine dava açılmasının mümkün olmadığını, dava konusu taşınmaz üzerine ipotek tesis tarihinin davacı ile yüklenici davalı arasında imzalanan düzenleme şeklinde satış vaadi sözleşmesinden çok önce olduğunu ve dava konusu ihtilafın davacı alıcı, davalı arsa sahibi ve davalı yüklenici firma arasında olduğunu, müvekkili bankanın uyuşmazlık konusunda bir sorumluluğunun ve rolünün bulunmadığını, ipoteğin fek edilmemesinde müvekkili bankanın sorumluluğunun bulunmadığını belirterek davanın müvekkili banka yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.İhbar olunan ... A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili bankaya ihbar edilen davanın anılan yasa hükmüne uygun olarak ihbar edilmemiş bulunduğundan ve ihbar gerekçeleri bildirilmediğinden davanın ihbarının usulüne uygun bulunmadığını, davanın müvekkili bankaya ihbarın kabul etmediklerini, dava konusu taşınmaz üzerine arsa sahibi ile olan kredi ilişkisi kapsamında ipotek tesis edildiğini, müvekkili bankanın taraflar arasındaki sözleşme şartlarının yerine getirip getirilmediğini kontrol yükümlülüğünün bulunmadığını, İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/449 esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. ... Bankası vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın ihbarının usule aykırı olduğunu, ihbar gerekçelerinin bildirilmediğini, bu nedenle davanın müvekkili bankaya ihbarının kabulünün mümkün olmadığını, davanın ihbarı ile müvekkili bankaya taraf sıfatı kazandırılmasının hukuken mümkün olmadığını müvekkili banka hakkında bu yöntemle hüküm kurulabilmesinin de mümkün olmadığını, müvekkili banka lehine tesis edilen ipoteğin kapsamında bulunan borç ve risklerin halen mer'i olduğunu ve ipotek, davacının taşınmaz satış vaadi sözleşmesinden uzun zaman önce tapuya şerh edildiğini, dava konusu taşınmaz üzerinde müvekkili banka lehine tesis edilen ipoteklerin ... A.Ş firmasının müvekkili bankaya olan doğmuş doğacak tüm borçlarının teminatını oluşturmak üzere kurulduğunu, kanuna aykırı şekilde yapılan davanın ihbarını kabul etmediklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir....A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili bankanın davacı tarafından iddia edilen vakıada taraf olmadığını davanın husumet yönünden reddinin gerektiğini, dava konusu taşınmaz üzerinde müvekkili bankanın ipoteğinin olmadığını, davacının davayı somutlaştırma yükümlülüğünün yerine getirmediğini belirterek davanın müvekkili banka tarafından ve davanın usulden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:

İlk derece mahkemesince " 1-Davanın KABULÜNE,- TMK'nın 1009. Maddesi ile ve Tapu Kanunu'nun 26. Maddesi uyarınca davacı ile davalılardan ... Yapı-... Adi ortaklığı arasında düzenlenen Kartal ... Noterliği'nin ... yevmiye no'lu düzenleme şeklinde Satış Vaadi Sözleşmesi'nin, İstanbul ili Tuzla ilçesi... kain, ... ada, ... no'lu parsel, ... no'lu bağımsız bölüme ilişkin tapu kaydına şerh edilmesine," karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı ... . A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davacının tapu iptal ve tescil davası açma imkanı varken satış vaadi sözleşmesinin şerhi talepli dava açmasının hukuki bir yararı olmadığını, davacı ile diğer davalı yüklenici arasında akdedilen ve davaya konu şerhi talep edilen taşınmaz satış vaadi sözleşmesine müvekkilin taraf olmadığını belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur. Davalılar.... A.Ş., ... A.Ş. ve ... Vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkillerinin yargılama giderleri, istinaf harç ve vekalet ücretinden sorumlu olmayıp arsa sahibi ... A.Ş.'ye yüklenmesini talep ederek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Tüm dosya kapsamı.

Dava, Noterde düzenlenen satış vaadi sözleşmesinin tapuya tescil ve şerhi istemine ilişkindir.Davacı vekili, İstanbul ili, Tuzla ilçesi, .....parsel sayılı arsa maliki ... ile davalı .... İşletmesi arasında, Ticaret Merkezi inşaa edilmesi ve inşaa edilen bağımsız bölümlerin satışı ile hasılatlarının paylaşılmasına ilişkin olarak Kartal ... Noterliği 26.03.2018 tarih ve ... yevmiye numaralı "Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve / Hasılat Paylaşım Esaslı İnşaat Sözleşmesi / Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi" imzalandığını, işbu sözleşmeye göre ...'den satış yetkisi alan ... Ortaklığı tarafından İSTİM Projesi kapsamında ... Sayılı bağımsız bölümün Kartal .... Noterliği 03/06/2020 Tarih ve ... Yevmiye numaralı Düzenlenme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesi ile 1.135.680,00 TL(Kdv Hariç) bedel karşılığında davacı tarafa satıldığını, davacının, işbu sözleşme gereği yüklendiği ödeme yükümlülüklerini eksiksiz ve zamanında yerine getirdiğini, ancak tapu devrini alamadığını belirterek Düzenlenme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesinin tapuya şerh edilmesi talebinde bulunmuş, davalı ... A.Ş vekili ise taraflarınca sözleşmenin geriye etkili feshine ilişkin İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/914 Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını iş bu davanın yüklenici tarafından açılan İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/449 Esas sayılı dosyası ile birleştirildiğini bu davanın sonucunun beklenmesi gerektiğini ve neticeden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.Davalı ... A.Ş’nin, davalı ... Ortaklığı ile arasında imzalanan Kartal .... Noterliği 26.03.2018 tarih ve ... yevmiye numaralı "Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve / Hasılat Paylaşım Esaslı İnşaat Sözleşmesi / Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesinin geriye etkili feshi istemi ile İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/914 Esas sayılı dosyası ile dava açıldığı iddiası karşısında, bu dosyadan verilecek kararın eldeki dosyanın akıbetini belirleyeceği, bir başka deyişle sözleşmenin feshi isteminin kabulü halinde yüklenicinin halefi olarak hareket eden davacı açısından talep edilecek bir hakkın kalmayacağı gözetilerek mahkemece sözleşmenin feshine dair dava dosyasının birleştiği İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/449 Esas sayılı dosyası getirtilerek yapılacak inceleme neticesinde bekletici mesele yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Belirtilen nedenlerle davalı taraf vekillerinin sair temyiz itirazları incelenmeksizin davalı .... A.Ş’nin istinaf başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesince verilen kararın 6100 sayılı HMK’nın 353/1-a/6 maddesi ve 353/1-a gereğince kesin olmak üzere kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.