10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı borçluya ait ... plakalı araçlar ile 21.09.2016- 11.11.2017 tarihleri arasında davacı tarafından işletilen otoyollardan 237 adet ihlalli geçiş yapıldığını, bu bedellerin tahsili için icra takibi başlatıldığını, itiraz üzerine takibin durduğunu, .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas dosası ile 21.11.2017 tarihinde icra takibi başlatıldığını, alacağın 25.117,86 TL olarak talep edildiği, ancak 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 sayılı kanun gereğince ücretlere ilişkin gecikme cezalarının dört kata düşürülmekle fazlaya ilişkin haklarının saklı olduğunu, davalı borçlu aleyhine .... İcra Müdürlüğü nezdinde açılan takibin yasa değişikliği nedeniyle harca esas değerin yasaya uyarlandığını, davalının borca ve faize ilişkin itirazlarının hukuki mesnetten yoksun olduğunu belirterek davanın kabulüne, itirazın iptaline, takibin 1.983,95 TL geçiş ücreti, 7.138,40 TL gecikme cezası olmak üzere toplam 9.122,35 TL asıl alacak, 542,92 TL işlemiş faiz ve 97,72 TL KDV olmak üzere fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 9.762,99 TL üzerinden devamı, hüküm kurulan işlemiş faize ve işleyecek faize 3065 sayılı KDV kanunu gereğince 418 KDV uygulanması, 9420 den aşağı olmamak üzere İcra inkâr tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle:alı vekilinin 28.08.2023 tarihli dilekçesinde özetle; davacının belirttiği gibi ihlalli geçişin söz konusu olmadığını, davalı araçlarında HGS sisteminin kayıtlı olduğunu, bakiyesi mevcut durumda geçiş yapıldığını, davacıya ait turnike ve para geçiş sistemindeki arıza ya da ödemeyi çekememesinin davalının değil davacının kusuru olduğunu, sanki ödeme yapılmamış gibi göründüğünü, davalıya bu konuda bir bildirim dahi yapılmadığını, davacının afaki talepleri nedeniyle uzlaşma sağlanamadığını, davalıya ait araçların 21.09.2016-/11.11.2017 tarihleri arasında 237 adet geçiş yaptığının belirtildiğini, bunun mümkün olmadığını, havacının sistem arızası olduğunu, bunun davalıya bildirilmesi gerektiğini, bu geçişlerin bedellerinin neden alınmadığının araştırılması gerektiğini, davalının HGS hesabını müsait tuttuğunu, geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulunduğu halde ödeme alınamamasından sorumlu tutulamayacağını, sistem arızası kaynaklı ücret alınamamasından dolayı cezai yaptırım uygulanamayacağını, takibe haklı olarak itiraz edildiği hak arama kapsamı içerisinde yer aldığından icra inkâr tazminatına hükmedilemeyeceğini, alacağın likit olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE:

Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, davacı vekili tarafından sunulan ihlalli geçişlerini gösterir tablo, geçiş görüntüleri, provizyon sorgularını içeren tablonun bulunduğu DVD, OGS Hesap bilgiler tablosu, OGS Geçiş ve Bakiye Listesi, .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosya UYAP sureti, PTT'den banka hareketleri ve geçiş hareketleri, UYAP sistemi üzerinden davaya konu araçların Araç Sorgu Detay Raporları dosyamız içerisine alınmıştır.

Dosya kapsamından davacı şirketin 23.302,55 TL asıl alacak, 1.538,40 TL işlemiş faiz ve 276,91 TL KDV alacağı olmak üzere toplam 25.117,86-TL'nin tahsili için için davalı aleyhinde .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığı, davalının takibe süresinde itirazı üzerine itirazın iptali ve takibin devamı için işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken 25/05/2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16/5/2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir. 6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.

Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir. ... Asliye Ticaret Mahkemesince 6001 sayılı Kanunun 30/7 maddesinin Anayasa aykırılığı iddiası ile açılan davada, Anayasa Mahkemesi 18.01.2018 tarih, ... sayılı kararında ".... İşletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren eylem ücret ödemeden geçiş yapılması anında tamamlanmış olacaktır. Bu durumda, kuralda belirtilen ödemesiz geçiş tarihinden itibaren on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi hâlinde cezanın uygulanmayacağına ilişkin düzenleme oluşan neticeyi ortadan kaldırılmakta olup ihlalli geçiş eylemini gerçekleştirenler lehine getirilmiş bir düzenlemedir...... kuralda, cezasızlık hâlinin kapsamı, eylemin sonucu olarak öngörülen yaptırımın hangi hâlde uygulanmayacağı, ödemenin hangi süre içinde yapılması gerektiği açık, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olarak belirlenmiştir. Geçiş ücretinin ödenmesi şekil ve yöntemlerinin tümünün önceden öngörülmesi ve kanun koyucu tarafından tek tek belirlenerek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür. Geçiş ücretinin tahsili yöntemlerinin zaman içinde değişip gelişebileceği ve otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerinin tahsili yöntemlerinin benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır....." yönünde karar vermiştir. Bu durumda davalının ihlali sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Dosya otoyol geçiş ücreti ve cezaları yönünde uzman bilirkişiye tevdi olunmuş, düzenlenen 24/07/2024 tarihli raporda; Mahkememiz takdirinin temerrüdün takip tarihinde oluştuğunun kabulü halinde; davacının 21/11/2017 takip tarihi itibari ile davalıdan davalıya ait araçların ihlali geçişleri kaynaklı geçiş ücreti ve cezalar toplamı olan 9.122,35 TL alacağının bulunduğu, asıl alacak tutarı olan 9.122,35 TL'ye takip tarihinden tahsil tarihine kadar talep edildiği üzere (AATUHK) faiz oranı üzerinden hesaplanacak faiz talep edilebileceği, Mahkememiz takdirinin davacı talebinde olduğu üzere geçiş tarihini takip eden 16. gün temerrüt oluştuğu kanaatinde olması halinde; davacının davlıdan 20/09/2018 takip tarihi itibarı ile toplam alacağının talebe istinaden 9.762,99 TL asıl alacak tutarının 9.122,35 TL olduğu, asıl alacak tutarı olan 9.122,35 TL'ye takip tarihinden tahsil tarihine kadar talep edildiği üzere (AATUHK) faiz oranı üzerinden hesaplanacak faiz talep edilebileceği, nihai takdirin, tarafların icra inkar ve diğer tüm taleplerinin Mahkememiz takdirinde olduğu belirtilmiştir.

Dava, itirazın iptali davasıdır. Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Öncelikle HMK'nın 10. maddesi uyarınca akdin ifa edileceği yer yetkilidir. Sözleşmeye göre akdin ifa yeri yani hizmetin yapıldığı yer aynı zamanda TBK 89. Maddesi uyarınca para borcu alacaklının yerleşim yeri İstanbul olduğundan, davalının yapmış olduğu yetki itirazının reddine karar verilmiştir.

Davacı tarafından işletilen köprü ve otoyollardan davalı borçluya ait ... plakalı araçlar ile 21.09.2016- 11.11.2017 tarihleri arasında davacı tarafından işletilen otoyollardan 237 adet ihlalli geçiş yapıldığı, geçiş tarihinde ve geçişi izleşen 15 günlük süre içinde geçiş ücretinin ödenmediği, bu hususun dosyaya sunulan geçiş kayıtları ile sabit olduğu bu itibarla tahakkuk eden geçiş ücretinin 4 katı para cezası ve geçiş ücreti ile birlikte davacının geçiş ücretleri toplamı 9.122,35 TL alacaklı olduğunun kabulü gerektiği keza 6001 sayılı Yasa hükümleri dikkate alındığında davalının takipten önce temerrüde düşürülmesine gerek bulunmadığı değerlendirildiğinden ayrıca taraflar tacir olup, davalı tarafından davacının işlettiği köprü ve otoyolu kullanmış olduğundan bu nedenle davacının ticari iş niteliğindeki hizmet nedeniyle ticari faiz talep edebileceği değerlendirilmekte olup, buna göre işbu alacağın tahsili amacıyla davalı aleyhine başlatılan takibe davalının itirazının haksız olduğu anlaşılmakla, davacının davasının kabulü ile, davalının ....İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile, takibin 9.122,35-TL asıl alacak (1.983,95-TL geçiş ücreti ve 7.138,40-TL ceza tutarı), 542,92-TL işlemiş faizi ve 97,72-TL KDV olmak üzere toplam 9.762,99-TL üzerinden devamına, asıl alacak tutarına takip tarihinden tahsil tarihine kadar işleyecek % 9,75 oranında ve TCMB tarafından belirlenen değişen oranlarda avans faizi uygulanmasına, ayrıca geçiş ücreti ve ceza tutarı belirlenebilir ve likit olduğundan asıl alacak yönünden icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerekmiş olup,

İİK. 67/2. Maddesi uyarınca asıl alacağın %20’si oranında (1.824,47-TL) icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.

1.Davanın KABULÜNE, davalının ....İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile; takibin 9.122,35-TL asıl alacak (1.983,95-TL geçiş ücreti ve 7.138,40-TL ceza tutarı), 542,92-TL işlemiş faizi ve 97,72-TL KDV olmak üzere toplam 9.762,99-TL üzerinden devamına, asıl alacak tutarına takip tarihinden tahsil tarihine kadar işleyecek % 9,75 oranında ve TCMB tarafından belirlenen değişen oranlarda avans faizi uygulanmasına,

2.İİK. 67/2. Maddesi uyarınca asıl alacağın %20’si oranında (1.824,47-TL) icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3.Harçlar Kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 666,91-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 179,90-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 487,01-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

4.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 9.762,99-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5.Davacı tarafından yapılan; 179,90-TL Peşin/nisbi Harcı, 2.500,00-TL Bilirkişi ücreti, 120,50-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 2.800,40TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6.6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13)- (14) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak Hazine adına gelir kaydına,

7.Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine, Dair miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda karşı okunup usulüne uygun anlatıldı. 25/11/2024 Katip ...