11. Hukuk Dairesi

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

Taraflar arasında görülen davada yerel mahkemece verilen karar davacı vekilince istinaf edilmekle, dosyadaki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

DAVA:

Davacı vekili, müvekkili sigortacının ...numaralı İşveren.......numaralı......sigortalısı dava dış...... çalışanı . ..’in geçirdiği .... tarihli iş kazası sonucu davalının da kazada.....kusurlu bulunduğunu, kaza sonrası yaralanan .... ve ailesi tarafından tazminatlarının tahsili için ..... Esas sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine açılan tazminat davası sonucunda .... tarihli protokol ile . . adına kayıtlı hesaba ..-TL ödendiğini, yapılan yargılamada davalının da kusurunun tespit edildiğini beyanla; kusur oranında rücuen tazmin için borçlu aleyhine başlatılan takibe vaki itirazın iptali ile takibin devamını, asgari.. inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin kaza mahallinde taşeron konumda olduğunu, kazazede işçinin kaza mahallindeki taşeronluğunu yaptığı şirketin işçisi olduğunu, müvekkili ile kazazede arasında işçi-işveren ilişkisinin bulunmadığını, müvekkiline atfı kabil kusur bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

DAİREMİZ KALDIRMA KARARI:....... tarihli karararıyla; dosya kapsamı, tanık anlatımları, .....Esas sayılı dosyası ve....... Esas sayılı dosyalarının incelenmesinde davalı şirketin kusurlu davranışı sebebiyle davacı ... şirketini zarara uğrattığının bilirkişi kök ve ek raporuyla sabit olduğundan davanın kısmen kabulü ile takibin ... TL asıl alacak, ... TL işlemiş faiz olmak üzere cem'an .... TL üzerinden devamına, alacak mahiyeti itibariyle likit olmadığından inkar tazminatı isteminin ise reddine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince istinaf edilmiş olup; Dairemizin.... karar sayılı, ... tarihli kararıyla; ...... sayılı kararında da belirtildiği üzere bu davanın sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibi değerlendirilerek görevli mahkemenin tayin edilmesi gerektiği, davacı sigortacı halefiyet hakkına dayalı olarak bu davayı açtığına göre, halefi olduğu sigortalı ile davalı arasındaki ilişkinin mahiyetine bakılarak görevli mahkeme tespit edilececeği, somut olayda, rücuya sebep olan tazminat alacağın davacının sigortalısı dava dışı ....... ile davalı şirket arasındaki ticari nitelikli hizmet alım ilişkisinden kaynaklandığı, bu nedenle her iki taraf da tacir olduğuna göre iş mahkemesince ticaret mahkemesine görevsizlik verilmesi gerekirken, yazılı şekilde davanın kısmen kabulü cihetine gidilmesi doğru görülmediği belirtilerek ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-a.3 maddesi uyarınca kaldırılarak, dava dosyasının görevli ve yetkili ...... gönderilmesine karar verilmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI: Mahkemece; davalı .... dava dışı işçileri ile ..... arasındaki davalının uzlaşması sebebiyle hukuka aykırılığı ortadan kalktığı anlaşıldığından davalı ... şirketinin halefiyete dayalı rücu isteminin yerinde olmadığı ve uzlaşmanın hukuka aykırılığı ortadan kaldıracağına ilişkin itirazların hukuki dayanağı olmadığı belirtilerek davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:

Davacı vekili, nitelikli hesap bilirkişi olarak atanan bilirkişinin hukuki yorum yapmasının kabul edilemeyeceğini, bilirkişi görev ve yetkisini aşan değerlendirmelerde bulunduğunu, ilgili iş kazasında kusurlu taraf davalı şirketin bizzatihi kendisi olup alınan kusur raporlarında da bunun açıkça belirtildiğini, davalı şirket personeli ile mağdur arasında yapılan uzlaşmanın davalı ... bağlamayacağını, bu durumun müvekkilinin TTK ve TBK kaynaklı halefiyet haklarına engel teşkil edemeyeceğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Dava hukuki niteliği itibariyle, işveren sorumluluk sigorta poliçesine dayalı davacı sigortacının dava dışı sigortalısının çalıştırdığı işçisine ... tarihli iş kazası nedeniyle ödediği maddi ve manevi tazminatının davalıdan kusuru oranında rücuen tahsili istemine ilişkindir. Dairemizce inceleme,

HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf edenin sıfatı, ileri sürülen istinaf nedenleri ve kamu düzeni gözetilerek yapılmıştır.

Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi kök ve ek raporlarında;....... sayılı dosyasında alınan “.......yarınca davalı ...... çalışanları ...... ile davacı sigortacının sigortalısı olan şirket çalışanı ....arasında uzlaşma sağlandığı, uzlaşma raporunun tanzim tarihinin..... olduğu, davacı ....'nin kazadan dolayı (uzlaşma tarihinden sonra) .....TL ödeme yaptığı, davalının kazada kusuru bulunan çalışanları ile . .. arasındaki uzlaşma tarihinin .. ödeme tarihinden önce olduğu belirtilmiş, mahkemece CM.... maddesi doğrultusunda ödeme öncesi uzlaşma sağlandığından halefiyet hakkı doğmadığından bahisle davanın reddine karar verilmiştir.

18.10.2023 tarihli ve 32343 sayılı..... yayınlanarak yürürlüğe giren ...... sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun......sayılı Kanun’un 24 üncü maddesiyle değiştirilen 253 üncü maddesinin (19) numaralı fıkrasının beşinci cümlesinin “Uzlaşmanın sağlanması halinde, soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz;…” bölümünün ..’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiştir. . ..’nin iptal kararı, görülmekte olan veya istinaf ya da temyiz aşamasında olan henüz sonuçlanmamış ve kesin hüküm halini almamış tüm davalarda dikkate alınmak zorundadır. ......tarafından bir kanunun veya kanun hükmünde kararnamenin tümünün veya belirli hükümlerinin Anayasaya aykırı bulunarak iptal edilmesi durumunda, görülmekte olan davaların, Anayasaya aykırılığı saptanmış olan kurallara göre görüşülüp çözümlenmesi, Anayasanın üstünlüğü ve Hukuk Devleti ilkesine aykırıdır.

HMK'nın 33. maddesi ile...... tarihli emsal nitelikli içtihadı uyarınca iptal kararı kesinleşmemiş tüm davaları da doğrudan etkiler. . .. iptal kararları usuli kazanılmış hakların istisnasını teşkil eder. Anayasanın 153/5. fıkrasında iptal kararlarının geriye yürümeyeceği düzenlenmişse de bu hüküm müktesep haklarla sınırlı olup, Anayasaya aykırılığı sübuta ermiş yasa kuralının derdest davalarda himaye görmesinin hukuk devleti ilkesinin ruhuna aykırı olacağı aşikârdır. Dolayısıyla iptal kararı, yarattığı sonuçları itibariyle mevcut derdest davalarda re’sen uygulanmalıdır.

Dolayısıyla; gerek iş kazası yargılamasında gerekse de görevsiz mahkemece aldırılan kusur heyet raporları kapsamında iş mahkemesince zararın ......na tekabül eden tutara mahkum edilen davacının müteselsil sorumluluk iç ilişkisi kapsamında payından fazlası.... tutarındaki fazla yapmış olduğu ödemeyi davalı zarar sorumlusuna rücu etme hakkına sahip olduğunun kabulü gerekir. Bu bağlamda mahkemece sigorta teminat limitleri dahilinde yapılan toplam . TL ödemenin.......TL ile ödeme halefiyet tarihinden takip tarihine kadar.....şlemiş yasal faiz tutarı .... TL'nin talep edilebileceğinin kabulü ile taleple bağlı kalınarak ..... TL işlemiş faize hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde uzlaşma nedeniyle halefiyet oluşmadığından bahisle davanın reddi cihetine gidilmesi doğru görülmemişse de, anılan hukuki yanılgı yeniden yargılamayı gerektirmediğinden HMK'nın 353/1-b.(2) bendi gereğince davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile yeniden esas hakkında hüküm kurulması gerekmiştir.

A-) Davacı .... vekilinin vaki istinaf başvurusunun KABULÜ ile;

1........Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

2.Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcı 427,60 istek halinde iadesine,

3.Davacı tarafından yatırılan 1.169,40 TL istinaf başvuru harcı giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, B-)HMK'nın 353/1-b.(2) maddesi gereğince YENİDEN ESAS HAKKINDA HÜKÜM KURULMASINA, Davanın KABULÜ ile;

1..... sayılı icra takip dosyasına davalı borçlu tarafından vaki olmuş itirazın İİK'nın 67/1 maddesi gereğince iptali ile; .... TL asıl alacak, .... TL işlemiş faiz olmak üzere toplam .... TL alacağın, asıl alacak tutarına takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmek suretiyle tahsili için takibin devamına,

2.Alacak niteliği itibariyle likit ve belirlenebilir olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine,

3.Alınması gereken 20.591,64 TL karar harcından peşin alınan 3.640,70 TL'nin mahsubu ile bakiye 16.950,94 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

4.Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesap olunan 48.231,06 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

5.İlk derece yargılamasında davacı tarafından sarfedilen; 3.558,12 TL posta ve bilirkişi masrafı ile 3.640,70 TL peşin harç ve 59,30 TL başvuru harcı olmak üzere ..... 7.258,12 TL'den ibaret yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

6.HMK'nın 333. maddesi uyarınca karar kesinleşince artan gider avansının ilgili tarafa iadesine,

7.HMK'nın 359/4. maddesine göre kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nin 353 ve 362/1-a bendi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verilmiştir... ... Başkan ...