12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili ... ... ... plakalı aracın 01/10/2022 tarihinde caddede seyir halindeyken, sola dönüş yapmakta olan ... ... ... 488 plakalı aracın 66759556 numaralı trafik sigorta poliçesi (ZMMS) ile sigortalı olduğunun görüldüğünü, ...plakalı araç sürücüsünün asli ve tam kusuru ile meydana gelen kazada müvekkili aracının hasara ve değer kaybına uğradığını, kazanın gerçekleşmesinde müvekkilinin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, işbu husus kaza tespit tutanağı ve kaza sonrası de doğrulandığını, zira kaza tespit tutanağında ...plakalı araç en soldan yapması gerekirken geniş açı ile dönüş yaparak 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu madde 53/1-b hükmünü ihlal ettiği belirtildiğini, her ne kadar müvekkiline ait araç sürücüsüne de kusur yüklenmiş olsa da bu belirlemenin gerçek olmaktan uzak olduğunu, kaza sebebiyle müvekkiline ait 06 C 2334 plakalı araçta hasar meydana geldiğini ve bu hasarlar tamir edilse de bu durumun aracın değer kaybına uğramasına engel teşkil etmediğini, yapılacak incelemesinde müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybının ne olduğu tespit edileceğini, hasara ilişkin hasar tespit formunu da dilekçe ekinde sunduklarını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalması kaydı ile; davacı müvekkilin aracında meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybının bilirkişi marifetiyle tespitine ve bu doğrultuda haklı davamızın kabulüne, ...plakalı araç sürücüsünün kusuru ile meydana gelen kaza sonrası müvekkilin aracında oluşan hasar ve değer kaybından ötürü meydana gelen zarar nedeniyle şimdilik 50,00 TL değer kaybı ile 50,00 TL hasar bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı müvekkile verilmesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Zamanaşımı itirazında bulunduklarını, sigortacıya müracaat edilmediğini, hiçbir kabul anlamına gelmemekle birlikte değer kaybı ve araç hasarına ilişkin zarar olup olmadığının; varsa miktarının tespiti ancak uzman bilirkişi marifeti ile tespitini talep ettiklerini, araçta meydana geldiği iddia edilen değer kaybının ve araç hasarına ilişkin zararın tespiti açısından, davacıya sigortalı aracın dava konusu kaza öncesinde başka bir kazaya karışıp karışmadığının da tespitinin gerekli olduğunu, kaldı ki; davacının değer kaybı talebinin gerek teknik ve gerekse teorik açıdan ele alınması, aracın modeli, kilometresi, geçmiş dönemdeki kaza sayısı, kompanent ve işçilik bedellerinin dikkate alınarak değerlendirilmesi, her iki değerlendirme sonucu parametreler korelasyonlu birbiri ile ilintili ve gerçek değer kaybının tespiti için dosyanın bu konuda uzman bir bilirkişiye tevdüni talep ettiklerini, km kullanılmışlık değeri, hasar büyüklüğü tablosu ve rayiç değer grubu gibi teknik veriler kullanılarak değer kaybı hesaplanmasının gerektiğini, Genel şartlarda hem de uygulamada değer kaybı tespiti için kullanılan teknik analizler, kat sayılar ve hesaplama yöntemleri olmasının gerektiğini, aracın geçmiş hasar kaydı sorgulanarak değer kaybı oluşup oluşmadığının incelenmesi gerektiğini, hiçbir kabul anlamına gelmemekle birlikte değer kaybı hesaplaması aracın yaşı kilometresi gibi bir çok parametreyi içeren teknik bir hesaplamayı gerektirdiğinden alanında uzman bir bilirkişiden rapor alınmasını talep ettiklerini belirterek davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinden bırakılmasına karar verilmesini savunmuştur.

Anadolu Anonim Türk Sigorta A.ş.'ye, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine, Türkiye Noterler Birliği Başkanlığına müzekkereler yazıldığı görüldü.

Mahkememizce 01/04/2024 tarihli Makina Mühendisi Bilirkişi Bülent Aras'tan rapor aldırılmıştır.

Davacı vekilinin 26/04/2024 tarihli bedel artırım dilekçesi ile başlangıçta 50,00 TL talep ettiği değer kaybı tazminatını11.200,00 TL daha artırarak toplam 11.250,00 TLye, başlangıçta 50,00TL olarak talep etmiş olduğu araç hasar bedeli tazminatını ise 19,862,50 TL daha artırarak 19.912,50TL olmak üzere toplam 44.550,38TL'nin davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davacının talep arttırım dilekçesi davalılara tebliğ edilmiştir. Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeni ile davacıya ait araçta meydana gelen değer azalması ve hasar bedeli sebebiyle maddi tazminatın davalıdan tahsili istemine ilişkindir (2918 sayılı KTK m. 85, 91; T.B.K m. 49). Trafik kazası tespit tutanağı örneği, araç ve sigorta bilgilerini gösterir belgeler, ZMMS sigorta poliçesi örneği, hasar dosyası, eksper dosyası, fatura/ödeme belgeleri ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.

Trafik sigortası kural olarak üçüncü kişilere verilen gerçek zararı sigorta limiti dahilinde ve sigortalının kusuru oranında teminat altına alır. Yerleşik Yargıtay uygulamasına göre, davacıya ait aracın tamir süresince çalışamaması nedeni ile oluşan kazanç kaybı, trafik sigortası teminatı dışında kalır. Ancak meydana gelen kaza nedeni ile araçta değişen parçalar veya yapılan onarım nedeni ile meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında sayılır. Yargıtay yerleşik uygulamasına göre, araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, trafik sigortacısı meydana gelen değer azalmasından sorumludur (Bkz. Yargıtay 17. HD 01/04/2010, 2009/9892 E, 2010/3124 K; 17 HD 05/04/2010, 2009/9892 E, 2010/3124 K,).

Bilindiği üzere Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihli ve 2019/40 E-2020/40 K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiştir. Söz konusu karar dikkate alındığında araçta meydana gelen değer kaybının genel şartlar ekinde yer alan esaslara göre yapılması artık mümkün olmadığından, genel şartlar yürürlüğe girmeden önceki Yargıtay uygulamasına dayanılarak ve aracın piyasa rayici gözetilerek belirlenmesi yerinde olacaktır.

Davalı sigorta şirketi tarafından, davacının aracına çarparak hasarlanmasına sebebiyet veren ...plakalı araç için ZMMS poliçesi düzenlenmiştir. Poliçenin 29/07/2022 - 29/07/2023 tarihleri arasını kapsadığı, kazanın poliçe vadesi dahilinde meydana geldiği ve poliçenin kaza tarihi itibarıyla araç başına 100.000,00-TL, kaza başına 200.000,00-TL maddi teminat sağladığı anlaşılmaktadır.

Maddi hasarlı trafik kazasındaki kusur oranlarının belirlenmesi ve davacının maddi tazminat talepleri hakkında makina mühendisi bilirkişi ... .... ... ... 'tan alınan 01/04/2024 tarihli rapora göre: ...plakalı davalıya sigortalı araç sürücüsü ... ... 'ın değerlendirme bölümünde açıklanan nedenlerden ötürü 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 47/d, 53b ve 67/a maddesinde belirtilen kuralları ile 84. maddesinin (f) bendinde yer alan asli kusurlardan «doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma» kuralını ihlal ettiğinden dolayı %75 (Yüzde Yetmişbeş) oranında kusurlu olduğu, 06 C 2334 plakalı davacıya ait araç sürücüsü Necati KIZILARSLAN'ın değerlendirme bölümünde açıklanan nedenlerden ötürü 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 47/d ve 52/a maddelerinde belirtilen kuralları ihlal ettiğinden dolayı %25 (Yüzde Yirmibeş) oranında kusurlu olduğu,

Davacıya ait 06 C 2334 plakalı, Volkswagen marka, Crafter 2.0 TDİ ELWB HR tip, 2015 model araçta meydana gelen hasar miktarının olay tarihi olan 01/10/2022 tarihi itibarıyla 26.550,00 TL, kusur durumuna göre talep edilebilir miktarın 19.912,50 TL, değer kaybının 75.000,00 TL, kusur durumuna göre talep edilebilir miktarın 71.250,00 TL, toplam zararın 31.162,50 TL olacağı rapor edilmiştir. Deliller değerlendirilmiştir. Davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar olduğundan yargılamaya devam olunmuştur.

Yukarıda belirtilen Anayasa Mahkemesi kararı sonucu oluşan mevcut durum itibarıyla davacı arasındaki değer kaybına ilişkin hesaplama ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. Bu hususlar nazara alınarak düzenlenen ve hükme esas alınan bilirkişi raporunda kazanın meydana gelmesinde davalı şirket tarafından sigortalanan araç sürücüsünün olay mahallinde emniyetli bir şekilde sola dönüş yapması gerekirken arkasından gelen araçların uzaklık ve hızını göz önünden bulundurmadan hareket etmesi sebebiyle yüzde 75 oranında asli kusurlu, davacının maliki bulunduğu araç sürücüsünün ise kavşağa yaklaşırken hızını ayarlamaması, sola dönüş yapan araca karşı tedbir almaması sebebiyle yüzde 25 oranında tali olarak kusurlu olduğu, bu kusur oranları gözetilerek davacı aracında meydana gelen değer kaybının 19.912,50-TL olacağı, hasar bedelinin ise yedek parça tutarı ile işçilik ve KDV dahil 11.250,00-TL olacağı, davacı vekilinin belirlenen bu tutarlar üzerinden talep arttırım dilekçesini sunduğu, davalı sigorta şirketinin dava öncesi yapılan başvuru sebebiyle 20/03/2023 tarihinden itibaren sigortalı aracın kullanım amacı ve cinsine göre işletilecek yasal faizle birlikte sorumluluğuna gidileceği anlaşılmakla davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

1.Davacının davasının kabulü ile 11.250,00 TL değer kaybı ve 19.912,50 TL hasar bedeli olmak üzere toplam 31.162,50 TL'nin 20/03/2023 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

2.Harçlar kanunu gereği alınması gereken 2.128,71 TL karar ve ilam harcından 269,85 TL peşin harç, 550,00 TL ıslah harcı toplamı olan 819,85 TL harcın düşümü ile bakiye 1.308,86 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

3.Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL başvuru harcı, 269,85 TL peşin harç, 38,40 TL vekalet harcı, 550,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.128,10 TL harç ile, Davacının karşıladığı 205,25 TL tebligat gideri, 2.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.705,25 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4.6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

6.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7.Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.27/06/2024