10. Hukuk Dairesi
10. Hukuk Dairesi 2024/10997 E. , 2024/10032 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kocaeli 2. İş Mahkemesi
Taraflar arasındaki ödeme emrinin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiştir. Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline, 1005329 iş yeri sicil numaralı ... Uluslar Arası Nak. Tic. ve San. Ltd. Şti. ortağı ve müdürü ... ...'nın mirasçısı sıfatıyla 88699458-6329 sayılı ödeme emrinin 22.02.2024 tarihinde tebliğ edildiğini, ...'nın 06.03.2021 tarihinde vefat ettiğini, yasal mirasçılarından olan müvekkil ...'in Kocaeli 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2021/931 Esas ve 2021/1090 Karar sayılı dosyasında miras bırakan ...'nın mirasını reddettiğini, işbu ret talebinin Mahkeme tarafından tespit ve tescil edildiğini ve kararın da 16.07.2021 tarihinde kesinleştiğini,müvekkilinin terekenin borçlarından sorumluluğunun ortadan kalkması nedeniyle başlatılan takibin herhangi bir dayanağı bulunmadığını,ayrıca takibe konu edilen son dönem borcunun 2013/12 olduğunu ve üzerinden 10 yıl geçmesi hasebiyle talep edilen alacaklar zaman aşımına uğradığını belirterek müvekkil aleyhine başlatılan 14.02.2024 tarih ve 6329 takip numaralı ödeme emrinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurumda işlem gören iş yeri yetkilisi, ortağı ve müdürü olan ... varisi olarak davacıya ödeme emri gönderildiğini, davacı tarafça Kuruma herhangi bir başvuru yapılmadığını, ayrıca aynı borca ilişkin diğer mirasçılara da gönderilen ödeme emirlerine yönelik de ödeme emrinin iptali davaları açıldığını, dosyaların birleştirilmesini talep ettiklerini, davacıya mirasçı olarak ödeme emri gönderilmiş iken davacının reddi mirasla ilgili kesinleşen kararından Mahkeme tarafından gönderilen dava dilekçesi ile öğrenildiğini, söz konusu davanın açılmasını müvekkil Kurumun sebebiyet vermediğini, davacının ödeme emri tebliği ile Kuruma başvurmadan dava açarak kötüniyetli davrandığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi tarafından özetle; İzmit Sosyal Güvenlik Merkezinin 18.03.2024 tarihli müzekkere cevabının incelenmesinde; ...'in Kuruma başvuruda bulunmadığı, Kocaeli 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2021/931 Esas sayılı dosyasından verilen mirasın reddi kararına ilişkin belgenin davacı tarafından Kuruma daha önce verilmediği, söz konusu reddi miras kararına ilişkin olarak Kurumdan gönderilen ödeme emrinin iptal edildiği ve davanın konusuz kaldığının anlaşıldığı, dava dilekçesi, cevap dilekçesi, Kurum kayıtları ve tüm dosya kapsamından 27010010110053290410733000 sicil sayılı dosyada işlem gören Nural Uluslararası Nak. Tic. ve San. Ltd. Şti.'nin tahsil edilemeyen prim borçlarından dolayı davacı ...'e ...'nın varisi olması nedeniyle ödeme emri gönderilmiş ise de Kocaeli 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2021/931 E-1090 K sayılı ilamı ile ...'nın mirasını reddettiği, SGK'nın 18.03.2024 tarihli yazı cevabından da reddi miras kararı olduğu için ödeme emrinin iptal edildiği anlaşıldığından, davanın konusuz kaldığı ancak dava tarihi itibariyle davacının dava açmakta haklı olduğu anlaşılmakla davacı lehine vekalet ücreti ve yargılama giderine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur.
B. İstinaf Sebepleri:
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; ödeme emirlerinin düzenlenip tebliğ edildiği tarihte müvekkil Kurumun reddi miras kararından haberi olmadığını, dolayısıyla ödeme emri düzenlenmesinde müvekkil Kurumun herhangi bir kusuru bulunmadığını, öğrenme ile birlikte ödeme emirlerini ve icra takip işlemlerini iptal ettiğini, davacı tarafın ödeme emirlerini tebliğ aldıktan sonra Kuruma başvurması halinde o tarihte iptal edileceğini, Kurumun mirasın reddi hususundan dava ile haberdar olması nedeniyle dava açılmasına sebebiyet vermediği dikkate alındığında, davalı Kurum aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı özetle; İzmit Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından dava dışı ... Uluslararası Nakliyat Ticaret ve Sanayi Limited şirketinin borçları nedeniyle şirket müdürü ... mirasçısı ... hakkında ödeme emri düzenlendiği, ödeme emrinin 22.02.2024 tarihinde tebliğ edildiği, eldeki davanın hak düşürücü süre içerisinde 07.03.2024 tarihinde açıldığı, şirket müdürü ...'nın 06.03.2021 tarihinde vefat ettiği, davacı ...'in Kocaeli 2.Sulh Hukuk Mahkemesinin 13.06.2021 tarih ve 2021/931 E.-1090 K. sayılı ilamı ile mirası reddettiğinin tespit ve tesciline dair karar verildiği, davalı SGK Başkanlığınca davanın açılmasından sonra mirasın reddi kararının öğrenilmesi üzerine ödeme emrinin iptal edildiği, davalı Kurum aleyhe vekalet ücretine karar verilmesi nedeniyle istinaf başvurusunda bulunmuş ise de ödeme emrinin tebliği üzerine Kuruma başvuru dava şartının bulunmaması, hak düşürücü süre içerisinde dava açma külfetinin olması, davacı tarafın kendisini vekil ile temsil ettirmesi nedenleriyle İlk Derece Mahkemesince Kurum aleyhine vekalet ücretine karar verilmesinde bir hata bulunmadığı gerekçesiyle davalı ... Başkanlığının istinaf başvurusunun HMK.'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacının sorumluluğunun miras hukukundan kaynaklandığını, davanın konusuz kalma sebebi olan mirasın reddi kararından haberdar olmayan Kurumun öğrenme ile birlikte ödeme emrini iptal ettiğini belirterek davanın açılmasına sebebiyet vermeyen Kurum aleyhine yargılama giderine ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiği ve dava açmakta kötü niyetli olan davacı aleyhine karar verilmesi gerektiğini beyanla temyiz isteminde bulunmuştur.
C. Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, konusuz kalan davada yargılama giderlerinden hangi tarafın sorumlu tutulması gerektiği noktasında toplanmaktadır.
2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369. maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371. ve 331. maddeleri hükümleridir.
3.Değerlendirme
1.Somut olayda, her ne kadar konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ve davalı Kurum aleyhine vekalet ücretine hükmedilmiş ise de söz konusu Mahkeme kararının gerekçesinin kesinleşmiş mirasın reddi davası olduğu ve davalı Kurumun bu durumdan ancak işbu dava ile haberdar olması nedeniyle davanın açılmasına sebebiyet vermediği dikkate alındığında ve temyiz edenin sıfatına göre davalı Kurum aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
2.Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370. maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir. VI. KARAR Açıklanan sebeple;
1.Davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine,
2.Davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
3.İlk Derece Mahkemesi hükmündeki vekalet ücretine ilişkin (3) no.lu bendin silinerek hükümden çıkarılmasına,
4.İlk Derece Mahkemesi hükmündeki (4) no.lu bendin silinerek yerine, “Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına” ibaresinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
22.10.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi