1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/677 Esas - 2025/570
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
TALEP
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin hac ve umre turizmi ile ilgilendiğini, müvekkilinin davalı ... şirketi ile otel kiralanması konusunda anlaşıldığını ve anlaşmaya göre ... şirketinin müvekkilin 2025 yılı için hacca gidecek özel vizeli 75 müşterisi için ..... 45 günlük otel odası kiralaması yapacağını, anlaşma karşılığı olarak 62.000 Dolar olarak anlaşıldığını, müvekkilinin bu paranın 23.500 dolarlık kısmı ... şirketine elden ödeme yaptığını, kalan 38.500 dolarlık kısım ise banka aracılığı ile yapıldığını, müvekkilinin müşterileri otele yerleştiğini, ancak 2 gece kaldıktan sonra müvekkilin müşterileri otel odasından çıkarıldığını, müşterilerin mağduriyet yaşadığını, dolayısı ile müvekkilinin de müşterilerden kaynaklı olarak mağduriyet yaşadığını, davalı şirketin müvekkili ile 45 günlük kiralaması yaptıklarını belirttiğini, ancak 2 gece kaldıktan sonra müşterilerin otelden çıkarıldığını, müvekkili ve müşterilerinin bu şekilde mağduriyet yaşaması sonrası müvekkili şirketin, davalı şirkete yapmış olduğu ödemeyi talep ettiğini, ancak davalı şirketin bu ödemeyi yapmadığını, müvekkili şirketin davalı şirket ile ticari iş yapmış olmasına rağmen, bu hizmete karşılık olarak hizmet alamadığını müvekkilinin alacağın tahsili bakımından ..... sayılı dosyasından takip başlattığını, taraflarınca açılmış olan icra takibine de haksız yere itiraz edildiğini beyan ederek itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Davalı tarafa dava dilekçesi tebliğ edilmemiştir. Eksik harcın mahkememizin 22/09/2025 tarihli ara kararı ile tamamlanmasına karar verilmiştir.
Uyuşmazlık davacı şirketin davalı şirket ile ..... 45 günlük otel odası kiralaması yapma konusunda anlaştıkları ve davacı tarafın ödeme yaptığını, ancak davacı şirket müşterilerinin kiralanan otelde 2 gece kaldıktan sonra çıkarıldıklarını ileri sürerek davalı şirkete yapmış olduğu ödemenin tahsili bakımından başlatılan icra takibine itirazın iptali davasıdır.
Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar kamu düzenine ilişkindir. (HMK 1 m.) Nitekim Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-c maddesi görevi dava şartları arasında saymıştır. Bu itibarla görev kuralları tarafların ileri sürmesine gerek olmaksızın hâkim tarafından ve yargılamanın her aşamasında resen gözetilir. 01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren TTK'nun 4. maddesinde ticari davalar belirtilmiş olup buna göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için; kanuni düzenleme ile görevin Ticaret Mahkemesine verilmesi veya TTK'nun 4. maddesinde sayılan unsurları taşıması (TTK'da yer alması veya TTK'nun 4/1 b, c, d, e, f fıkralarındaki davalardan olması) ya da her iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili hususlardan doğan dava olması gerekmektedir.
TTK'nun 5. maddesinde ticari davalara ticaret mahkemelerinde bakılacağı, ticaret mahkemeleri ile diğer mahkemeler arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu, göreve ilişkin usul hükümlerinin uygulanacağı düzenlenmiştir. Görev hususu kamu düzenindendir ve yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerekmektedir. 6100 Sayılı HMK'nın 4. maddesinde Sulh Hukuk Mahkemeleri'nin bakmakla görevli olduğu davalar düzenlenilmiş olup, “ç” bendi, “Bu Kanun ile diğer kanunların, sulh hukuk mahkemesi veya sulh hukuk hâkimini görevlendirdiği davaları görürler.” hükmünü; 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'nun Ek 1. maddesi ise, “Bu Kanunun uygulanmasından doğacak her türlü anlaşmazlık sulh mahkemelerinde çözümlenir.” hükmünü içermektedir.
Kira sözleşmeleri yönünden ise görevli mahkeme, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda (6100 sayılı Kanun) özel olarak düzenlenmiştir. Anılan Kanun’un sulh hukuk mahkemelerinin görevini düzenleyen 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca; kiralanan taşınmazların İcra ve İflas Kanunu'na göre ilamsız icra yolu ile tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalar sulh hukuk mahkemesinin görevine girmektedir. Mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’ndan farklı olarak, bu düzenlemede; miktar ayırımı yapılmaksızın tahliye, alacak, tazminat, kiracılık sıfatının tespiti gibi tüm kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıkların çözüm yeri sulh hukuk mahkemesi olarak gösterilmiştir.
HMK.’nun 4/1-a maddesinde; kira sözleşmesinden kaynaklanan alacak davaları da dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkların Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp çözüme kavuşturulacağı hükme bağlandığından ( ..... 26.03.2021 Tarih ..... , 13.05.2024 T. ..... ) mahkememizin görevsizliğine karar verilerek aşağıdaki şekilde hükmün tesisi yoluna gidilmiştir.
Dava dilekçesi ile icra dosyasının incelenmesi sonucunda; taraflar arasındaki anlaşmanın süresi ve bedeli belli olan, kiralanan unsuru belirlenmiş olan ve tüm unsurları itibariyle kira sözleşmesi niteliğinde olması karşısında davanın kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlığa ilişkin olduğu (bkz. ..... Dairesi'nin 01/03/2021 tarih, ..... sayılı kararı) kiralama sözleşmesine konu hususun otel odasında konaklamaya ilişkin olduğu gibi hizmet alım sözleşmesi kapsamında olmadığı, 6100 Sayılı HMK'nun 4/1-a maddesine göre Sulh Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğu anlaşıldığından mahkememizin görevsizliği nedeni ile HMK nun 114/1-c ve 115/2 maddesi gereğince davanın usulden reddine, kararın kesinleşmesine müteakip talep halinde dosyanın görevli ..... Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine İhtiyati tedbir talebinin de görevli mahkemesince değerlendirilmesi gerektiğinden neticeten aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM
1.Mahkememizin görevsizliği nedeni ile HMK nun 114/1-c ve 115/2 maddesi gereğince davanın usulden REDDİNE,
2.Kararın kesinleşmesine müteakip talep halinde dosyanın görevli ..... Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,
3.İhtiyati tedbir talebinin görevli mahkemece değerlendirilmesine,
4.HMK'nun 331/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinin görevli mahkemece hüküm altına alınmasına,
5.İş bu ilam taraflardan birinin süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkememize başvurarak, dava dosyasının görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmesi gerektiği, aksi takdirde resen HMK 20. Maddesi gereğince mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceği hususunun taraflara ihtaratına, (ihtaratın iş bu kararın tebliği sureti ile yapılmış sayılmasına), Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ..... Bölge Adliye Mankemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi.03/10/2025 Başkan .....
(e-imzalıdır)
Üye .....
(e-imzalıdır)
Üye .....
(e-imzalıdır)
Katip .....
(e-imzalıdır)