7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçelerinde, müvekkilinin, dava dışı ... Taahhüt Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile Elazığ İli Baskil İlçesi Nazaruşağı Ve Doğancık Mahalleleri 275 Adet Konut Ve 1 Adet 3 Dükkanlı Ticaret Merkezi İnşaatları İle Altyapı Ve Çevre Düzenlemesi İşi için Taşeronluk Sözleşmesi imzaladığını, müvekkili şirketin, sözleşme gereği taşeron sıfatında olduğunu, söz konusu iş nedeniyle, müvekkili şirket yapmış olduğu işler karşılığı, hakediş bedeli olarak, dava dışı ... Taahhüt Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketin’den ... Katılım Bankası Balgat Şubesi’nin, 2272842 Seri nolu, 53.000,00 TL bedelli çeki aldığını, söz konusu çekin iş yerinde kaybolduğunu, tüm aramalara rağmen bulunamadığını, müvekkilinin, çekin yetkili hamili olduğunu, çeki uhdesinde bulundurduğu sırada rızası dışında kaybolduğunu belirterek; Albaraka Bankası'na ait olan, 2272842 seri nolu  ve 53.000,00 TL bedelli çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Dava hasımsız olarak açılmıştır. YARGILAMA VE GEREKÇE : Dava; davacının, yasal hamil olduğu çekin, rızası dışında elinden çıkarak kayıp olması nedeniyle, iptali istemine ilişkindir. Banka cevabı, gazete ilanları ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.

Zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali, kıymetli evrakta hak ile çek arasındaki sıkı bağlılığın, çekin zayi edilmesi halinde ortaya çıkaracağı haksızlıkları önleme ihtiyacından doğmuştur. Yetkili hamil veya lehtar tarafından zayi edilen çekin hak sahipliğini teşhis fonksiyonunu ortadan kaldırarak ve dilekçe sahibinin söz konusu hakka sahip olduğu konusunda bir karine yaratarak bu hakkı çekişmesiz olarak talep etmesini sağlamaya yönelik nizasız kaza yani hasımsız dava konusu bir işlemdir. Bu davada Asliye Ticaret Mahkemesi görevlidir. Mahkeme tarafından verilecek iptal kararı ile birlikte borçlu, bono, poliçe veya çeki ibraz edilmeden ödeme imkanına kavuşmaktadır (Özkan Gültekin, Öğretide ve Uygulamada Kıymetli Evrakın Ziya ve İptali, Ankara-2006, s.51).

Kıymetli evrak iptali veya çek iptali davalarında amaç; kıymetli evrakı ibraz mecburiyetinde olan ve çekin zilyetliğini kaybetmesi nedeniyle bu zorunluluğu yerine getiremeyen lehtar veya hamile, hakkının mevcudiyetini kanıtlamak bakımından bir imkan sunmak ve çeki ibraz edememekten dolayı alacak hakkını kullanmaktan mahrum kalmasını önlemektir. 6102 sayılı TTK 757 madde hükmünde kıymetli evrakın iptali ve önleyici önlemler konusunda düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemede iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesi'nden muhatabın poliçeyi ödemekten men edilmesini isteyebilir. Kıymetli evrak iptali zayii edilmesi nedeniyle iptalini talep etme hakkı TTK 757 madde hükmünde yapılan açık düzenleme uyarınca kıymetli evrak (bono, poliçe, çek) elinden çıkan kişi yani yetkili hamil bu davayı açma hakkına sahiptir.

Toplanan deliller, yapılan ilanlar ve tüm dosya içeriği incelendiğinde; yetkili hamil tarafından kıymetli evrakın zayii nedeniyle açılan iptal davasında kanunda öngörülen şekilde ticaret sicil gazetesinde gerekli ilanların yapıldığı ve yasal süre içerisinde bu çek ile ilgili herhangi bir hak iddiasının yapılmadığı, mahkememize müracaat edenin olmadığı anlaşılmakla; dava konusu çekin zayi nedeniyle iptaline karar vermek gerekmiştir. Anlatılan nedenlerle,