10. Hukuk Dairesi
10. Hukuk Dairesi 2022/10184 E. , 2022/12761 K.
"İçtihat Metni"
Mahkemesi :İş Mahkemesi No : Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkeme bozma üzerine ilamında belirtildiği şekilde, önceki kararda direnilmesine, davanın kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı ve feri nüdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Dava, davacının davacı müvekkilinin davalıya ait ... Otogarında otobüs işletmeciliği yapan işyerinde 01.07.2007-01.10.2015 tarihleri arasında peron görevlisi olarak çalıştığının tespiti istemine ilişkin olup, mahkemece, eksik inceleme ve araştırma sonucu “Davacının davalıya ait işyerinde 01/07/2007-01/10/2015 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak sigorta primine esas kazancın alt sınırından çalıştığının tespitine, Kuruma bildirilen günlerin infazda nazara alınmasına,” karar verilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının sigorta primlerinin uyuşmazlık konusu dönem içerisinde davacı şirket dışında ... adına kayıtlı bir işyeri tarafından yatırıldığının görüldüğü, davalı işyeri ile ... arasında arasında organik bir bağ olup olmadığının ... Ticaret Sicil Müdürlüğü' nden sorulduğu, verilen 28.04.2017 tarihli cevabi yazıda; ... İşletmesi- ...' nın hakiki şahıs işletmesi olarak kurulmuş olup, 03.12.2014 tarihinde nevi değişikliği yaparak ... İşletmesi .... Ve Tic. Ltd. Şti. ünvanını aldığının bildirildiği, 15.11.2007 tarihli işe giriş bildirgesinin de işveren ... İşletmesi- ... tarafından verildiği, dosya kapsamından davacının hangi işveren nezdinde çalıştığına dair tereddütlerin giderilmediği anlaşılmaktadır.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/8. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir. Yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular ışığında,
1.Mahkemece, öncelikle davacıya, HMK'nun "Hakimin davayı aydınlatma ödevi" başlıklı 31. maddesi ile "Tarafların Dinlenilmesi" başlıklı 144. maddesi kapsamında, davacının talebi açıklattırılarak dava konusu dönem tam olarak belirlenmelidir.
2.Talep konusu dönemde, dava dışı ... isimli şahıs işyerinden yapılan bildirimlerin olmasına rağmen, mahkemece davalı işveren yanında kesintisiz olarak çalıştığının kabul edilmiş olması çelişkiye neden olmuştur. Dava konusu dönemde bildirilen dava dışı işyerindeki çalışmaların iptali gerçekleşmeden çalışmanın kesintisiz olduğunun kabul edilemeyeceği açıktır. Mahkemece davacının isticvap edilmek suretiyle, bu işyerinde çalışıp çalışmadığı, çalışmaları gerçek değilse iptalinin talep edilip edilmediği sorulmalı, iptalini talep etmesi halinde, dava dışı farklı işyerinden bildirilen çalışmalarla ilgili olarak dava dışı işverenin de hak alanını da ilgilendirdiği gözetilerek HMK 124. maddesi gereği husumet yöneltmesi için davacıya mehil verilmeli; usulüne uygun şekilde katılım sağlandıktan sonra onlarında gösterecekleri bütün deliller toplandıktan sonra, işyeri devri olup olmadığı araştırılmalı, yapılacak değerlendirme sonucuna göre bir karar verilmeli; şayet dava konusu dönem içersinde bildirim yapılan davadışı işyerinde davacının çalışmasının fiili olduğu sabit ise bu bildirimler dışlanmak suretiyle karar verilmelidir. Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın eksik araştırma ve inceleme sonucunda yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı ve feri müdahil kurum vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.