6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE; Müvekkilin alacağına karşılık aldığı, "Keşidecisi ... olan ... Bankası A.Ş. ...(...) Şubesi'ne ait ... ... ve ... çek nolu 30.08.2021 keşide tarihli 50.000 TL bedelli çek" ve bununla birlikte toplam 10 tane çek müvekkilin yedinde iken zayi olduğu, bunun üzerine tarafımızca 17.06.2021 tarihinde Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi ...

E. Nolu dosya ile ödeme yasağı talepli olarak çek iptali davası açıldığı, bu dosya kapsamında ödemeden yasağı talebi kararı alınmış ve Ticaret Sicili Gazetesi'nde çekler ile ilgili olarak ilan yapıldığı, ilan sürelerinin sonunda dava konusu çek ile ilgili olarak mahkemesine herhangi bir itiraz ve başvuru söz konusu olmadığı, dava konusu ettiğimiz çek, 16.06.2021 tarihinde müvekkilin elinden rızası dışında çıktığı, buna rağmen dava konusu ... , ... , ... ve ... çek nolu 30.08.2021 keşide tarihli 50.000 TL bedelli çeklerin; 31/08/2021 tarihinde ... Bankası A.Ş' ye ibraz edildiği Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi ...

E. Nolu dosya kapsamında tespit edilmiştir.

Bankaya ibraz edilen çeke ödeme yasağı sebebiyle ödeme yapılmamasına rağmen davalılar Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi ...

E. Nolu dosyaya herhangi bir talepte bulunmadığı, ilan üzerine veya ödeme yasağının öğrenilmesine rağmen davalılar tarafından hiçbir başvuruda bulunulmadığı halde sözkonusu ... , ... , ... ve .... çek nolu 30.08.2021 keşide tarihli 50.000 TL bedelli 7 adet çek ile ilgili olarak tarafımıza istirdat davası açmamız için süre verilmiş ve işbu dava açıldığı, davalılar müvekkilin elinden rızası dışında çıkan çeki kötüniyetli olarak elinde bulundurduğu, zira müvekkilin çeki davalılara vermesi söz konusu olmadığı gibi müvekkil ile davalılar arasında böyle bir çek vermeyi gerektirecek herhangi bir ticari ilişki, fatura vs. Bulunmadığını beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacı dilekçesinde, alacağına kaşılık aldığı, '' Keşidecisi .... olan ... Bankası A.Ş. ... (...) şubesine ait ..., ... ve ... çek nolu 30.08.2021 keşide tarihli 50.000- TL bedelli çek'' ve bununla birlikte 10 tane çekin zayi olması sebebiyle, Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi ...

E. Sayılı dosya ile ödeme yasağı talepli çek iptal davası açtığını belirterek;

müvekkil bankanın, ... nolu 30.08.2021 keşide tarihli 50.000,00- TL bedelli çeki kötü niyetli olarak elinde bulundurduğunu iddia ederek söz konusu çekin istirdatı için iş bu haksız ve mesnetsiz davayı açtığını, davaya konu keşidecisi ... olan ... Bankası A.Ş. ... (...) Şubesi' ne ait ... nolu 30.08.2021 keşide tarihli 50.000,00- TL bedelli çek, müvekkil banka müşterisi ... firması tarafından tahsil amacı ile şubeye ibraz edildiği, ancak Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi ...

E. Sayılı dosya ile verilen tedbir kararı gereği işleme alınmadığını, iş bu nedenledir ki müvekkil şirketten çekin istirdatı veya çek bedelinin istirdatı talebi hukuken mümkün olmadığı nitekim İstirdat davası borçlu olmadığı bir paranın ödenmesi halinde açılabileceği, aynı şekilde çekin istirdatı da çeki elinde haksız şekilde bulunduran kişiye karşı talep edilebileceği iş bu nedenlerle davanın usulden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Bankası vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; dava konusu çekler haklı ve yetkili hamil Müvekkil Banka'nın ... Şubesi tarafından süresi içinde takas ortamında ibraz edilmiş olmakla birlikte, çeklerde vaki ödeme yasağı kararı nedeniyle işlem yapılamadığını, dava dışı ... tarafından kredi borçlarının bir kısmının ödenmesi amacıyla, çek bedeli ödendiğinde kredi borcuna mahsup edilmek üzere, Müvekkil Banka'ya tevdi edildiği, bu haliyle çeklerin içerdiği hak da kayıtsız ve şartsız yeni ve haklı hamil olan Müvekkil Banka’ya geçmiş ve söz konusu çekler üzerinde gerek Davacı'nın gerekse ...'un bir hakkı kalmadığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... Faktoring A.Ş. vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE;Dava konusu çeklerden, Keşidecisi ... olan İş Bankası A.Ş. ... (...) şubesine ait ... nolu 30.08.2021 keşide tarihli 50.000 TL bedelli çek müvekkil ... Faktoring A.Ş. tarafından müşterisi ... Faktoring A.Ş ile 10.05.2021 tarihinde gerçekleştirilen refaktoring işlemi neticesinde alındığı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 9/2 maddesinde;"Faktoring şirketi Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal veya hizmet satışından doğmuş fatura ile tevsik edilemeyen alacaklar ile Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamaz veya tahsilini üstlenemeyeceğini, aynı faturaya dayalı birden çok faktoring şirketine yapılan kısmi temliklerin toplam tutarı fatura tutarını aşamaz.." şeklindeki düzenlemede hüküm altına alındığı üzere müvekkil şirket müşterisi ... Faktoring A.Ş. ile arasındaki refaktoring işleminde aşağıda detaylandırılacağı üzere hukuka uygun hareket ettiğini, müvekkil Destek .... Faktoring A.Ş., ... Faktoring A.Ş. ile gerçekleştirdiği 10.05.2021 tarihli refaktoring işlemi kapsamında söz konusu ... nolu çeki, alacağın varlığını tevsik eden; dava dışı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin davacıya düzenlemiş olduğu 01.05.2021 tarih ve ... nolu fatura ile birlikte devralan müvekkil şirket; Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 9/2 maddesi ile tüm yükümlülüklerini yerine getirmek suretiyle usulüne uygun bir şekilde faktoring işlemi tesis etmiş ve mevzuata uygun olarak söz konusu çekin yetkili hamili olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, çeklerin zayi olduğu iddiası ile açılan çek istirdatı davasıdır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davacı tarafın el çantasını ...’a gezinmek için geldiği sırada kaybettiği iddiasıyla bu davaya konu 7 adet çekin davalılar tarafça iktisabında davalıların kötü niyetlerinin, ağır kusurlarının olup olmadığı, çek davalılarca iktisabının hangi ticari ilişkiya dayanarak olduğu, davalıların kendilerinden önceki ciranta ile gerçek/fili ticari ilişkinlerinin olup olmadığı, çeklerin davalılarca ne zaman iktisap edildiği, halen davalılar uhdesinde bulunup bulunmadığı, davalılar uhdesinde bulunmuyor ise hangi tarihten beri kimler uhdesinde bulunduğuna ilişkindir.

Dosyanın yapılan incelemesinde; davacı tarafın dava dilekçesi ile 7 adet çeke ilişkin çek istirdatı davası açtığı, davacı tarafın delil olarak çeklere, Bakırköy ... ATM'nin ... esas sayılı dosyasını, ticari defterlere dayandığı, çeklerin zayi olma nedeni olarak yolculuk sırasında el çantasının kaybolmasının gösterildiği,

Davaya konu çeklerin ibrazının ... bankasından sorulduğu, davaya konu iki adet çekin davalı .... tarafından ... Bankasından ibraz edildiği, iki adet çekin davalı ... bankası tarafından ibraz edildi, diğer davalıların da birer adet çeki ibraz ettikleri, Bakırköy ... ATM'nin ... esas sayılı dosyasının celp edildiği, Davalı ... davaya konu çeklerden ... seri nolu çekin davalı bankaya tahsil amacıyla ibraz edildiğini, ancak tedbir kararı gereği ödeme yasağı olduğundan , bankaca işleme alınamadığına dair şerh düşülerek müşterisine iade edildiği belirtilerek husumet itirazında bulunduğu, Davalı ... şirketinin cevap dilekçesinde belgeleri ibraz ederek ... nolu çekin ödeme yasağı sebebiyle karşılıksız çıktığından müşterisine iade edildiği belirtilerek husumet itirazında bulunduğu, belgelerini ibraz ettiği, Davalı ... iki adet çekin alacağına karşılık alındığını, bu iki çekin bedellerinin ödenerek ... iade edildiği, husumet itirazında bulunduğu, belgelerini sunduğu, Davalı ... Bankasının Mahkeme yetkisine itiraz ettiği,... ve ... seri numaralı çeklerin kaybolduğu belirtilen tarihlerden 1,5 ay önce davalı bankanın uhdesinde olduğunu, kötüniyetli olduğunu beyan ettiği, Mahkememizin ... nolu celsesinde ticari defterlerin incelenmesi için ara karar kurulduğu ancak bilirkişi ücreti ödenmediğinden ve başvuran kimse olmadığından inceleme yapılamadığına ilişkin tutanak düzenlendiği,

Somut olayın incelenmesinde, Mahkememizin görevli ve yetkili olduğu, yetki itirazında bulunan bankanın Mahkememiz yetki çevresinde banka şubeleri de bulunduğundan yetki itirazının reddine karar verildiği,

TTK'nın 792.maddesine göre; "Çek herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790.maddesine göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çek geri vermekle hükümlüdür." düzenlemesi bulunduğu, ispat yükünün davacı tarafta bulunduğu, davacı tarafın yetkili hamil olduğunu, çeki iktisap eden davalıların ağır kusuru ya da kötüniyetle çekleri iktisap ettiğini ispat etmesi gerektiği, davacı tarafın ticari defter ve belgelere delil olarak dayandığı ancak ücret ödemesi olmadığından dolayı bu delile dayanmaktan vazgeçmiş sayıldığı, dosya kapsamında yer alan çek görüntülerinden ciro zincirinin sağlam olduğu, davacı yemin deliline dayanmadığından yemin hakkının hatırlatılmadığı, miktar itibariyle yazılı delille ispat edilmesi gerektiği, çekleri elinde bulunduran davalılar yönünden bu hususların ispat edilemediği, diğer davalıların husumet itirazında bulunduğu, bu kişilerin istirdatı istenen çekleri mevcut halde uhdelerinde bulundurmadığından pasif husumetlerinin bulunmadığı değerlendirilerek aşağıdaki şekilde hüküm kuruldu.

1.Açılan çek istirdatı davasının davalılar ... , ... AŞ ve ... Faktoring AŞ yönünden pasif husumet eksikliğinden usulden reddine

2.Açılan davanın diğer davalılar ... , ... AŞ yönünden ise ispat edilemediğinden reddine

3.492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 179,90.-TL red karar harcının, mahkememiz veznesine yatırılan 5.977,13.-TL peşin harcından mahsubu ile hazineye gelir kaydına, bakiye 5.797,23‬.-TL harcın karar kesinleşince ve talebi halinde davacı tarafa iadesine,

4.Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

5.Davalı ... Bankası A.Ş. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davanın ispat edilememesi yönünden hesaplanan 16.000,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine, (... ve ... nolu çekler yönünden talep iki çek bedeli toplamı 100.000,00 TL üzerinden nispi vekalet ücreti hesaplanmıştır.)

6.Davalılar ... ve ... kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre pasif husumet eksikliği yönünden hesaplanan 9.200,00.'er TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara ... ve ... verilmesine, (... ve ... nolu 50'şer Bin TL'lik 2 ayrı çek için 2 ayrı davalıdan talep edildiğinden ayrı ayrı vekalet ücreti takdir edilmiştir.)

7.Bakiye avansın karar kesinleşince yatırana iadesine, Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen kararın, gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.07/06/2023 Katip ...