12. Ceza Dairesi
12. Ceza Dairesi 2021/8135 E. , 2023/2005 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Ceza Dairesi
İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:
I. HUKUKÎ SÜREÇ
1.
Davacı vekili 08.06.2018 tarihli dava dilekçesinde özetle; "müvekkilinin 03.06.2016 tarihinde tutuklandığını, 13.09.2017 tarihinde tahliye edildiğini, yapılan yargılama neticesinde beraat ettiğini, haksız gözaltı/tutukluluk süreleri nedeniyle 50.000 TL maddi ve 50.000 TL manevi tazminatın haksız gözaltı tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini" talep etmiştir.
2.
Davalı vekili 12.07.2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle; "davanın süresinde açılmadığını,CMK'nın 144. maddesi uyarınca davacının dava açma hakkı bulunmadığını, tazminat talebinin fahiş olduğunu, davanın belgeler ile ispatlanamamış olduğunu, ... Hazinesinin davalı sıfatının bulunmadığını, davanın yetkili mahkemede açılmadığını,
CMK'nın 141. maddesindeki şartların oluşmadığını, bu sebeple açılan davanın reddine karar verilmesini" beyan etmiştir.
3.... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 25.12.2018 tarihli ve 2018/227 Esas 2018/372 Karar sayılı kararı ile davacının maddi ve manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 20.171,81 TL maddi ve 30.000 TL manevi tazminatın gözaltı tarihi olan 02.06.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
4.... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 08.03.2019 tarihli ve 2019/770 Esas 2019/463 Karar sayılı kararı ile "Dosyada mevcut sorgu tutanağı ve ... Ağır Ceza Mahkemesinin gerekçeli kararındaki savunma ve beyanlara göre davacının uyuşturucu madde alıp satmaya başladığını ifade eden anlatımlarda bulunduğu,
CMK'nın 144. maddesinin 1-e bendinde adli makamlar huzurunda gerçek dışı beyanla suç işlediğini veya suça katıldığını bildirerek gözaltına alınmasına veya tutuklanmasına neden olanların tazminat isteyemeyecek kişiler arasında sayıldığı dikkate alınarak gerektiği takdirde tazminat talebinin dayanağı olan ceza dosyası celp edilerek davacının (sanığın) soruşturma ve kovuşturma aşamalarındaki tüm beyanları incelenip denetime olanak verecek şekilde onaylı birer örnekleri de dosya içine alınarak davacının tazminat talep etme hakkının bulunup bulunmadığı araştırılıp sonucuna göre davacının tazminat talebinin değerlendirilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulmasının kanuna aykırı olduğu "gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
5.... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 04.07.2019 tarihli ve 2019/155 Esas, 2019/242 Karar sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.
6.... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 15.11.2019 tarihli ve 2019/1615 Esas 2019/1027 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı vekilinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
7.Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan, 01.11.2021 tarihli, davacı vekilinin temyiz isteminin esastan reddi görüşünü içerir tebliğname ile Daireye tevdi olunmuştur. II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Davacı vekilinin temyiz istemi; davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğine ve davalı lehine hükmedilen vekalet ücretine ilişkindir. III. DAVA KONUSU Temyizin kapsamına göre;
A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü
İlk Derece Mahkemesince; her ne kadar davacı vekili müvekkilinin ... Ağır Ceza Mahkemesinin 2016/94 esas 2018/27 karar sayılı dosyasında yargılanıp 06.04.2018 tarihinde beraat ettiğini, müvekkilinin bu dosyada gözaltında ve tutuklulukta kaldığını, müvekkili lehine haksız gözaltı/tutukluluk süreleri nedeniyle 50.000 TL maddi ve 50.000 TL manevi tazminatın haksız gözaltı tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkiline verilmesini talep etmiş ise de, dosyada mevcut sorgu tutanağı ve ... Ağır Ceza Mahkemesinin gerekçeli kararındaki savunma ve beyanlara göre davacının uyuşturucu madde alıp satmaya başladığını ifade eden anlatımlarda bulunduğu,
CMK'nın 144. maddesinin 1-e bendinde adli makamlar huzurunda gerçek dışı beyanla suç işlediğini veya suça katıldığını bildirerek gözaltına alınmasına veya tutuklanmasına neden olanların tazminat isteyemeyecek kişiler arasında sayıldığı dikkate alınarak anılan madde hükmü gereğince davacının tazminat talep etme hakkının bulunmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar verilmiştir.
B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü
Bölge Adliye Mahkemesince; vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre mahkemenin kararında usule ve esasa ilişkin herhangi bir hukuka aykırılığın bulunmadığı, delillerde ve işlemlerde herhangi bir eksiklik olmadığı, davanın reddi gerektiği yönünde mahkemede oluşan kanaat ve takdirin dosya kapsamına uygun bulunduğu anlaşıldığından, davacı tarafın ileri sürdüğü nedenler yerinde görülmeyerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
IV. GEREKÇE
Tazminat talebinin dayanağı olan ... Ağır Ceza Mahkemesinin 2016/94 Esas 2018/27 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının uyuşturucu madde ticareti yapma veya sağlama suçundan 02.06.2016-13.09.2017 tarihleri arasında 1yıl 3 ay 11 gün gözaltı/tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 16.04.2018 tarihinde kesinleştiği, tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı ve kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin temyiz istemi yönünden;
1.Davacının 50.000 TL maddi ve 50.000 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ödenmesi talebine ilişkin söz konusu davada; 5271 sayılı Kanun'un "Tazminat isteyemeyecek kişiler" başlıklı 144 üncü maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde yer alan ''Adlî makamlar huzurunda gerçek dışı beyanla suç işlediğini veya suça katıldığını bildirerek gözaltına alınmasına veya tutuklanmasına neden olanlar'' hükmü ve madde gerekçesinde yer alan "Adli makamlar huzurunda gerçek dışı beyanla suçu işlediğini veya suça katıldığını ifade ederek gözaltı veya tutuklamaya neden olmuş ise tazminat istemeye hak kazanmayacaktır." ibaresi ve dosyada mevcut sorgu tutanağı dikkate alınarak soruşturma aşamasında üzerine atılı suçu ikrar etttiği anlaşılan davacı yönünden tazminat isteme koşulları oluşmadığı anlaşılmakla; davacının uyuşturucu madde alıp satmaya başladığını ifade eden beyanları nedeniyle tutuklanmasına sebebiyet verdiği gerekçesiyle davanın reddedilmesi üzerine davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusu üzerine Bölge Adliye Mahkemesince yapılan istinaf incelemesi sonucunda istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesinde hukuka aykırılık görülmemiştir.
2.Ayrıntıları Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 13.03.2007 gün ve 2 Esas, 63 Karar sayılı kararında açıklandığı üzere; koruma tedbirleri nedeniyle tazminat davalarında, ancak davanın tamamen reddi halinde davalı lehine vekalet ücretine hükmedileceği, somut olayda da davalının davayı vekili aracılığıyla takip edip davanın reddi kararı verildiğinden davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
V. KARAR
Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle ... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 15.11.2019 tarihli ve 2019/1615 Esas 2019/1027 Karar sayılı kararında davacı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,
Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ... 1. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
05.06.2023 tarihinde karar verildi.