1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Av.

Mahkememizde görülmekte olan tazminat (cismani zarar sebebiyle açılan tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA:

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki 06 ... plaka sayılı aracın önce orta refüje sonra karşı yöne geçerek müvekkili ... idaresindeki 38 ... plaka sayılı araca 28/08/20169 tarihinde çarptığını ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkillerinin kaza nedeniyle kalıcı maluliyetlerinin oluştuğunu, halen tedavilerinin devam ettiğini belirterek kazaya karışan 06 ... plakalı araç üzerinde dava sonuna kadar devrini engellemek amacıyla tedbir kararı verilmesini, davacı ... için kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte 25.000,00-TL manevi tazminat, ... için kaza nedeniyle yaşamış olduğu geçici iş göremezlik ve sürekli sakatlık zararlarının belirlenmesini belirlendiği taktirde arttırılmak üzere şimdilik 500,00-TL geçici iş göremezlik tazminatı, 500,00-TL sürekli sakatlık tazminatı, ... için 50.000-TL manevi tazminat ile 500,00-TL geçici iş göremezlik tazminatı, 500,00-TL sürekli sakatlık tazminatı, ... için 1.000,00-TL manevi tazminatın, ... için 10.000,00-TL manevi tazminat ile 200,00-TL geçici iş göremezlik tazminatı, 200,00-TL sürekli sakatlık tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı *** Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın maddi tazminat taleplerinin açık olmadığını, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalısının kusuru nispetinde olduğunu, davanın açılmasına müvekkili şirketin sebep olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili yönünden husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesini, kaza tarihi olan ... tarihinde müvekkili adına kayıtlı olmadığını, davalının kazaya sebebiyet verecek kasti bir davranışının bulunmadığını, belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...'a dava dilekçesi ekli meşruhatlı davetiye tebliğine rağmen süresinde cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır. Davalı ... ön inceleme duruşmasında "Ben Kayseri 6. Asliye Ceza Mahkemesi'ndeki savunmamda da belirttiğim gibi olayda bir suçum yoktur. Kusur bende değildir. Karşı tarafa karşı kasti bir davaranışım yoktur. Hakkımda açılan davayı kabul etmiyorum. Davanın reddine karar verilsin." şeklinde beyanda bulunmuştur.

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.

Delil bildiren taraflar tedavi evrak ve grafilerine, trafik kaza tespit tutanağı Kayseri 6. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyasına, ZMMS poliçesine ve hasar dosyasına, sosyal ve ekonomik durum araştırmalarına, nüfus kayıtlarına, tanık anlatımlarına ve bilirkişi incelemesine delil olarak dayanmışlar, celbi gereken kayıt ve belgeler celp edilerek incelenmiştir.

Kayseri İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak 38 ... plakalı araç ile Ankara İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak 06 ... plakalı araçların ... kaza tarihi itibariyle ve halen kayıt malikini gösteren trafik kayıt örneği istenilmiştir.

10/01/2018 tarihli Ankara İl Emniyet Müdürlüğünden gelen cevabi yazı ve ekindeki trafik kayıt örneğinden 18/08/2016 tarihinde 06 ... plakalı aracın ... adına online olarak devir ve tescilinin yapıldığı bildirilmiştir.

08/01/2018 tarihli Kayseri İl Emniyet Müdürlüğünden gelen yazı cevabında 38 ... plakalı aracın 10/10/2013 tarihinde Karaçetin ... Ve Teks. San. Ve Tic. Ltd. Şti. adına tescilinin yapıldığı anlaşılmıştır. Davacıların ve davalı gerçek kişilerin sosyal ve ekonomik durumunun araştırılması için ilgili Emniyet Müdürlüğü'ne müzekkere yazılmıştır.

Kayseri 6. Asliye Ceza Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak ... Esas ve ... karar sayılı dava dosyasının incelenmek üzere gönderilmesi istenilmiştir. Bu dosya üzerinde yapılan incelemede, iş bu dava davacılarının katılan, davalı ...'ın da sanık olarak yer aldığı dosyada taksirle birden fazla kişinin yaralanmasına neden olma suçundan dolayı yapılan yargılama neticesinde 21/09/2017 tarihinde neticeten 1 yıl 8 ay hapis cezası verilerek cezanın TCK'nun 51/1. maddesi uyarınca ertelendiği, kararın istinaf edilmeden 11/10/2017 tarihinde kesinleştiği izlenmiştir.

Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Başhekimliği'ne, Kayseri Acıbadem Hastanesi Başhekimliğine, Hospitadent Diş Hastanesine, Uzman Diş Hastanesine müzekkere yazılarak davacılar ..., ..., ... ve ...'ün ... tarihindeki trafik kazası sonucu yaralanmasından dolayı bu hastanede gördüğü muayene ve tedavileri varsa bunlara ilişkin hasta tabela, müşahede kağıtları, tüm tıbbi tahlil, reçete, rapor, kayıt ve belgeler ile hasta dosyasının onaylı ve okunaklı bir örneğinin, ayrıca film ve grafilerinin CD formatında örneği istenmiştir.

Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığından gelen 18/04/2019 tarihli raporda; "30/03/2013 tarihli ve 28603 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması Ve Özürlülere verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik" kapsamında birlikte değerlendirildiğinde ...'ün ... tarihli trafik kazası sonucu meydana gelen maksilla kırığı, diş kayıtları ve anksiyöz mizaçla giden uyum bozukluğu nedeniyle, bir (1 ay) ay süreyle mutat iş ve gücünden kaldığı (tıbbi şifa süresinin 1 (bir) ay olduğu), tam vücut fonksiyon kaybı oranı ve/veya özür oranının %25 (yüzde yirmi beş) olduğu" bildirilmiştir.

Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'ndan gelen 04/07/2019 tarihli raporda; "...'ün maksilla kırığına, anksiyöz mizaçla giden uyum bozukluğuna, diş kayıplarına neden olan ... tarihli trafik kazası sonucu meydana gelen yaralanmaları nedeniyle, diş tedavisine yönelik hususlar dışında SGK/Sağlık güvencesi kapsamında olmayan tıbbi tedavi gideri tespit edilmediği, diş tedavisine yönelik masrafları/ödemeleri açısından Erciyes Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi'nden görüş alınması gerektiği" bildirilmiştir.

Kayseri Dentalpark Özel Sağlık Hiz. San. Ve Tic. A.Ş. tarafından verilen yazı cevabında; ...'ün 20/02/2018 tarihinde hastaneye gelen ve 22556 protokol numarası ile kayıt altına alındığı, hastanın muayenesinin sonucunda ön bölgede dişsizlik tespit edildiği ve 2 adet implant yapıldığı, 4 aylık bekleme süresi sonunda haytaya 4 adet implant üstü zirkonyum porselen köprü yapıldığı" belirtilmiştir.

Melikgazi SGK Merkezi'nden gelen 19/01/2018 tarihli yazı cevabında, davacılardan ...'e ait ... tarihinde maruz kaldığı trafik kazası ile ilgili ödenen geçici iş göremezlik belgesi gönderilmiştir. Ankara Adli Tıp Kurumu Grup Başkanlığı'nca düzenlenen 19/03/2019 tarihli raporda; "Sürücü ...'ın %100 oranında kusurlu olduğu, sürücü ...'ün kusursuz olduğu" bildirilmiştir.

Davalı ... (...) Sigorta A.Ş.'ne müzekkere yazılarak olay tarihi itibariyle 19372912 numarası ile zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan 06 ... plakalı aracın ... tarihindeki trafik kazası neticesinde ..., ..., ... ve ...'ün yaralanması nedeniyle davacıların şirketinize başvuruda bulunup bulunmadığına, başvuruda bulunmuş ise hangi tarihte bulunduğuna, başvuru ile ilgili karar verilip verilmediğine dair hususlarda mahkememize bilgi verilmesi, başvuruya dair tüm kayıt ve belgelerin, sigorta poliçesinin, hasar dosyasının, varsa ödemeye ilişkin belge örnekleri istenilmiş; istenilen kayıt ve belge örnekleri gönderilmiştir. Yargılama sırasında davacılar tarafından gösterilen tanıklar *** mahkememizde usulünce dinlenmiştir.

Davacı Tanığı *** duruşmada; "... benim kardeşim olur. Tanıklıktan çekilme hakkımı anladım. Tanıklık yapacağım. Ben trafik kazasını görmedim. Olay olduktan sonra bana haber verildi. Bende bunun üzerine kardeşim ve ailesinin kaldırıldığı hastaneye gittim. Kardeşim ve eşi .. Yürünün durumları ağırdı. Kardeşim hatırlayabildiğim kadarıyla 5 gün yoğun bakımda kaldı. xx 4 gün hastanede kaldı. Yiğenlerim .... 1 gün önlem almak amacıyla hastanede kaldılar. Bu kaza sebebiyle kardeşim ve ailesinin psikolojisi bozuldu. Manevi açıdan çok yaralandılar. Özellikle xx çocuklarını kaybedeceği korkusuyla yaşamaya başladı. Hatta bende kendisine destek olmak amacıyla yanlarında bir müddet kaldım. Yiğenlerimde çok büyük hasar kaldı. Tek başlarına asansöre binemiyorlardı. Araca binerkende korku yaşıyorlarda. Bizim telkinlerimizle ancak arabaya binebiliyorlar. Psikolojik açıdan davacılar tedavi gördüler. Bu konuda hastaneyede başvurdular. Ancak hangi hastaneye giderek tedavi gördüklerini şuan hatırlayamıyorum. ...'ün dudağı ile ilgili olarak estetik ameliyatı olması gerekmektedir. Bu konuda tekrar ameliyat olacaktır. Benim olaya ilişkin bilgim görgüm bundan ibarettir," şeklinde beyanda bulunmuştur.

Davacı tanığı *** duruşmada; "Duran benim oğlum, .. benim gelinim, *** da benim torunlarım olur. Tanıklıktan çekilme hakkımı anladım. Tanıklık yapacağım. Ben trafik kazasını görmedim. Olay olduktan sonra haberim oldu. Hastaneye gittiğimde dördü de yatar vaziyetteydiler. Oğlum 5 gün yoğun bakımda kaldı. Daha sonra taburcu oldu. Gelinim ve torunlarımda birer gün hastanede yatılı kaldılar. Gelinim daha sonra dudağından ameliyat oldu. Trafik kazasından sonra psikolojileri bozuldu. Hepimizin psikolojisi ailecek bozuldu. Torunlarım kazadan sonra dışarı çıkamıyorlardı. Asansöre tek başlarına binemiyorlardı. Panik atak yaşıyorlardı. Psikolojilerinin bozulmasına ilişkin dördüde tıp fakültesine giderek tedavi gördüler. Hala da gelinim Zeynep psikiyatriste görünmektedir. Tedavisi devam etmektedir. Gelinim Zeynep'in dişleride yapıldı. Ancak halen dudağından bir ameliyat olması gerekmektedir.Benim olaya ilişkin bilgim görgüm bundan ibarettir," şeklinde beyanda bulunmuştur.

Delillerin toplanmasından sonra HMK’nun 266/1. maddesi gereği bilirkişi incelemesi yaptırılmasına,

HMK’nun 267/1. maddesi gereği bilirkişinin HMK’nun 268/1. maddesi uyarınca resen seçilecek bir adli tıp uzmanı bir nitelikli hesaplama/aktüerya bilirkişi olarak belirlenmesine,

HMK’nun 273/1. maddesi gereği mahkememizce toplanan tüm deliller ve tüm dosya kapsamı incelenmek suretiyle; davacılar ..., ..., ...'ün geçeici ve kalıcı iş göremezliğine ilişkin varsa aktüer zararının hesaplanması ile davacı ...'ün talep edebileceği SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri bulunup bulunmadığı var ise miktarı hususlarında açıklamalı rapor tanziminin istenilmiştir.

Bilirkişiler Adli Tıp Uzmanı Dr.*** ile Hesap Bilirkişisi*** tarafından düzenlenen *** tarihli raporda "Davacı ...'ün geçici iş göremezlik zararın bulunmadığı, sürekli iş göremezlik zararının bulunmadığı, Davacı ...'ün geçici iş göremezlik zararının 146,18-TL sürekli iş göremezlik zararının 311.355,10-TL toplam (geçici ve sürekli iş göremezlik) zararı ise 311.501,28-TL olduğu, toplam zararın davalı sigorta şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi teminat limitini (kaza tarihi itibariyle 310.000,00-TL) aştığı, Davacı ... 'ün geçici iş göremezlik zararının 1.177,46-TL, sürekli iş göremezlik zararının 216.302,42-TL, Tedavi giderleri zararının 6.582,88-TL olmak üzere toplam (tedavi giderleri, geçici ve sürekli iş göremezlik) zararı ise 224.062,76-TL olduğu" bildirilmiştir.

Davacılar vekilinin 18/09/2019 tarihli ıslah ve talep artırım başlıklı dilekçesinde davacı ... için dava dilekçesinde 500,00-TL olarak bildirdikleri maddi tazminat taleplerini aktüer bilirkişi raporu doğrultusunda 311.501,28-TL olarak arttırdıklarını, davacı ... için 1.177,46-TL geçici iş göremezlik zararı, 216.302,42-TL sürekli iş göremezlik zararı, 6.582,88-TL SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri zararı olmak üzere 224.062,76-TL olmak üzere talep edildiği anlaşılmıştır.

Davacılar vekilinin sunmuş olduğu bu dilekçesinden bir suret davalı taraflara ayrı ayrı usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.

Dava, trafik kazası nedeniyle, 6098 sayılı TBK'nun 54. maddesi gereğince maddi tazminat ile 6098 sayılı TBK'nun 56. maddesi gereğince manevi tazminat istemine ilişkindir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya mahkememiz görevlidir. Zira dava ZMMS poliçesini düzenleyen sigorta şirketi ile birlikte araç sürücüsüne ve işletenine karşı açılmıştır. Dava değeri dikkate alınarak 6545 sayılı Yasa'nın 45/3. maddesi uyarınca yargılama mahkememiz heyeti tarafından yürütülerek sonlandırılmıştır.

Mahkememizde evvelce yapılan yargılama sonunda 21/09/2020 tarihli, *** Karar sayılı gerekçeli karar ile "Davacı ...'ün davalılar ***Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ***Sigorta A.Ş.) ve ... hakkındaki maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile 146,18-TL geçici işgöremezlik zararı ve 311.355,10-TL sürekli sakatlık (maluliyet) zararı olmak üzere toplam 311.501,28-TL maddi tazminatın davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.)'nin ZMMS poliçesi teminat limiti olan 310.000,00-TL ile sınırlı ve işbu dava tarihi olan 26/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması, davalı ...'ın ise trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması koşulu ile bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, davacı ...'ün davalılar ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) ve ... hakkındaki geçici işgöremezlik zararına ilişkin fazlaya ilişkin maddi tazminat isteminin reddine, davacı ...'ün davalılar ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) ve ... hakkındaki maddi tazminat davasının kabulü ile 1.177,46-TL geçici işgöremezlik zararı, 216.302,42-TL sürekli sakatlık (maluliyet) zararı ve 6.582,88-TL SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri zararı olmak üzere toplam 224.062,76-TL maddi tazminatın davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.)'nin ZMMS poliçesi teminat limiti olan 310.000,00-TL ile sınırlı ve işbu dava tarihi olan 26/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması, davalı ...'ın ise trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması koşulu ile bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, davacı ...'ün davalılar ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) ve ... hakkındaki maddi tazminat davasının reddine, davacıların davalı ... hakkındaki maddi tazminat davalarının pasif husumet yokluğundan reddine, davacılar ... ve ...'ün davalı ... hakkındaki manevi tazminat davasının kabulü ile davacı ... için 25.000,00-TL ve davacı ... için 1.000,00-TL manevi tazminatın trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak ayrı ayrı bu davacılara verilmesine, davacılar ... ile ...'ün davalı ... hakkındaki manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile davacı ... için 30.000,00-TL ve davacı ... için 3.000,00-TL manevi tazminatın trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak ayrı ayrı bu davacılara verilmesine, davacılar ... ile ...'ün davalı ... hakkındaki fazlaya ilişkin manevi tazminat isteminin reddine, davacıların davalı ... hakkındaki manevi tazminat davasının pasif husumet yokluğundan reddine" karar verilmiştir.

Mahkememizin 21/09/2020 tarihli, ... Karar sayılı gerekçeli kararı sadece davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) vekili tarafından yasal süresi içinde istinaf edilmiştir.

Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nce yapılan istinaf incelemesi sonunda 03/06/2021 tarihli, 2021/9 Esas ve 2021/758 Karar sayılı karar ilamı ile "Somut olayda davacılar ... ve ...'e ilişkin olarak maluliyet raporlarının Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'ndan alındığı, 18/04/2019 tarihli raporlar incelendiğinde; davacı ...'ün ERÜ Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı'nın 28/02/2019 tarih ve *** sayılı adli raporunda; şahsın yapılan mental durum muayenesi, psikometrik testleri, kendisinden ve yakınından alınan anamnez bilgileri ve tıbbi kayıtlarının incelenmesi sonucunda, mevcut haliyle 28/02/2016 tarihinde maruz kaldığı bildirilen trafik kazasına bağlı olarak "Anksiyöz Mizaçla Giden Uyum Bozukluğu" rahatsızlığının bulunduğu, tıbbi kayıtlarından daha önceden tedavi ile kısmi giderme sağlandığı anlaşıldığı kanaatine varıldığı, yine davacının ERÜ Tıp Fakültesi Plastik, Rekonstrüktif Ve Estetik Cerrahi Anabilim Dalı'nın 28/11/2018 tarih ve 962/117739 sayılı heyet raporundaki bulgular değerlendirilmek suretiyle kaza tarihinde yürürlükte olan "Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik" çerçevesinde değerlendirme yapılmak suretiyle adı geçende tespit edilen mevcut (kısmi venisyonda Anksiyöz Mizaçla Giden Uyum Bozukluğu) patoloji ilgili mevzuatın "Zihinsel, Ruhsal, Davranışsal Bozukluklar/Nevrotik, stresle ilgili ve somatoform bozukluklar" tanımlaması kapsamında değerlendirilerek tüm vücut fonksiyon kaybı oranının %25 olarak bulunduğu belirtilmiştir.

Davacı ... ile ilgili olarak verilen rapor incelendiğinde; ERÜ Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı'nın bila tarih ve 963/100039 sayılı adli raporunda; şahsın yapılan mental durum muayenesi, psikometrik testleri, kendisinden ve yakınından alınan anamnez bilgileri ve tıbbi kayıtlarının incelenmesi sonucunda, mevcut haliyle ... tarihinde maruz kaldığı bildirilen trafik kazasına bağlı olarak "Kronik Uyum Bozukluğu" rahatsızlığının bulunduğu, tedavi alıp almadığı tam anlaşılamamış olmakla birlikte kısmi düzelme olduğu, tedavisinin devam etmesinin gerektiği tıbbi kanaatine varıldığı kayıtlıdır. Maluliyet oranının belirlenmesi amacıyla ...'ün rapor konusu trafik kazası ile illiyet bağı içerisinde gelişen ve sekel mahiyetindeki yada tıbben kalıcı/iyileşme olanağı beklenmeyen patolojileri 30/03/2013 tarihli ve 28603 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan "Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurlu Raporları Hakkındaki Yönetmelik" çerçevesinde değerlendirilmiştir.

Adı geçende tespit edilen mevcut (kısmi remisyonda Kronik Uyum Bozukluğu) patoloji ilgili mevzuatın "Zihinsel, Ruhsal, Davranışsal Bozukluklar/ Nevrotik, stresle ilgili ve somatoform bozukluklar" tanımlanması kapsamında değerlendirilerek tüm vücut fonksiyon kaybı oranı %25 olarak bulunmuştur şeklindedir.

Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 04/03/2021 tarih ve *** Karar sayılı ilamı ve yine aynı Daire'nin 02/03/2021 tarih ve ***Karar sayılı ilamları incelendiğinde; özellikle trafik kazası sonrası oluşan psikiyatrik rahatsızlıklarla ilgili olarak ilgili yönetmelik hükümlerine göre maluliyet oranlarının tespiti açısından Üniversite Hastaneleri Adli Tıp Anabilim Dalından alınan rapor ile hüküm kurulamayacağı, maluliyet oranına ilişkin olarak Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi'nden kaza tarihinde yürürlükte bulunan yönetmelik hükümlerine göre maluliyet oranına ilişkin rapor alınması gerektiği hususu vurgulanmıştır. Bu durumda davalı vekilinin bu hususa ilişkin istinaf talebi Dairemizce yerinde görülmüş olup, ilk derece mahkemesince Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi'nden davacılar ... ve ... hakkında maluliyet oranına ilişkin rapor alınması gerekirken, ERÜ Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'ndan alınan maluliyet oranına ilişkin rapor ile yetinilmek suretiyle hüküm kurulması doğru görülmemiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş vekilinin diğer hususlara ilişkin istinaf talepleri yerinde görülmemiştir. ..." nedenleriyle davalı ... (...) Sigorta A.Ş.'nin istinaf talebinin kabulü ile; 6100 sayılı HMK'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince mahkememizin *** Karar sayılı kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

İade edilen dava dosyası mahkememizin *** Esas sırasına kaydedilmiştir.

Mahkememizce yeniden yapılan yargılama sırasında; Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nin *** Karar sayılı karar ilamı gereğince İstanbul Adli Tıp Kurumu 3. Adli Tıp İhtisas Kurulu'na müzekkere yazılmasına, dava dosyasının tüm ekleri ile birlikte yazılacak müzekkere ekinde Adli Tıp Kurumu'na gönderilmesine, ... tarihli trafik kazası sonucu yaralanmalarından dolayı davacılar ... ve ...'ün her birinin ayrı ayrı bu kazaya bağlı fizyolojik ve psikolojik sekelleri dikkate alınarak kaza tarihinde yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümleri gereği maluliyeti (tüm vücut fonksiyon kaybı) olup olmadığı, varsa her bir adı geçen davacının maluliyet (özür) oranının % kaç olduğu ve söz konusu maluliyet oranı ile 28/08/2018 tarihli trafik kazasında adı geçen davacıların yaralanması arasında illiyet bağı olup olmadığı konusunda rapor düzenlenmesinin istenmesine, bu hususlarda rapor düzenlenebilmesi için; a)Dosya kapsamında bulunan tıbbi evrak ve grafiler ile rapor düzenlenmesi mümkün ise istenen hususlarda her iki davacı yönünden rapor düzenlenmesinin istenmesine, b)Davacılar hakkında rapor tanzimi için mahallinde çektirilmesi gereken film veya grafi, alınması gereken rapor, tıbbi tahlil vs varsa ve bu yollarla dosya üzerinden rapor verilecekse bunların neler olduğunun bildirilmesinin istenilmesine, ve bunların ikmalinden sonra rapor düzenlenmesi mümkün ise rapor düzenlenerek gönderilmesinin istenilmesine, c)Davacılar hakkında rapor düzenlenmesi için varsa eksik görülen film, grafi, rapor, tıbbi tahlil gibi eksiklerin ikmalinden başka ayrıca davacıların adli tıp kurulunda muayene olmaları gerekiyorsa randevu tarihinin verilmesinin istenilmesine karar verilmiştir.

Müzekkeremiz ve ekinde gönderilen dava dosyamız, Adli Tıp Kurumu tarafından 2. Adli Tıp İhtisas Kurulu'na tevzi olunmuştur. Adli Tıp Kurumu 2. Adli Tıp İhtisas Kurulu'nca düzenlenen *** tarihli raporda özetle; "Adem ve Nejla oğlu, 01/07/1984 doğumlu, ...’ün ... tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının, 30/03/2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik Hükümleri kapsamında özürlülüğe neden olacak düzeyde araz bırakmamış olduğu dolayısıyla; kişinin tüm vücut engellilik oranının %0 (yüzde sıfır) olduğu, İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar uzayabileceği" ve Halit ve Hacer kızı, 27/09/1990 doğumlu, ...’ün ... tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının, 30/03/2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları hakkında yönetmelik hükümlerine göre değerlendirildiğinde; "Kulak burun boğaz, g. çiğneme ve yutma, hafif kısıtlanma, kişinin tüm vücut engellilik oranının %10 (yüzde on) olduğu, İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar uzayabileceği" belirtilmiştir.

Davacılar vekilini yukarıda sözü edilen Adli Tıp Kurumu raporuna itirazları nedeniyle İstanbul Adli Tıp Kurumu Genel Kurulu'na (Üst Kurula) müzekkere yazılmasına, dava dosyasının ve eklerinin müzekkeremiz ile birlikte Adli Tıp Kurumu'na gönderilmesine, davacılar *** hakkında Adli Tıp Kurumu İstanbul 2. Adli Tıp İhtisas Kurulu'nun düzenlediği *** tarihli raporlar ile ERÜ Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'nca düzenlenen raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi, davacılar vekilinin Adli Tıp Kurumu raporuna itirazlarının karşılanması, ... tarihli trafik kazası sonucu yaralanmalarından dolayı davacı Zeynep Yörüm ve davacı Duran Yörüm 'ün her birinin ayrı ayrı bu kazaya bağlı fizyolojik ve psikolojik sekelleri dikkate alınarak kaza tarihinde yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik Hükümleri Çerçevesinde Maluliyetleri (tüm vücut fonksiyon kaybı) olup olmadığı, varsa adı geçen her bir davacının maluliyet (özür) oranının yüzde kaç olduğu ve söz konusu maluliyet oranları ile bu davacıların ... tarihli trafik kazasında yaralanmaları arasında illiyet bağının bulunup bulunmadığı, geçici iş göremezlik sürelerinin her bir davacı yönünden ne kadar olduğu, (kaç günde iyileşebilir oldukları) hususlarında daha önce alınan raporlar arasındaki çelişkilerin giderilip hüküm vermeye ve denetime el verişli açıklamalı rapor düzenlenmesi istenilmiştir.

Adli Tıp Kurumu 2. Üst Kurulu'nca *** tarihli raporda özetle; "... hakkında düzenlenmiş adli ve tıbbi belgelerde bildirilen veriler İkinci Üst Kurul'ca tekrar değerlendirildiğinde; Adem oğlu, 1984 doğumlu, ...’ün ... tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının; a-)30/03/2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik Hükümleri kapsamında özürlülüğe neden olacak düzeyde araz bırakmamış olduğu dolayısıyla; kişinin tüm vücut engellilik oranının %0 (yüzde sıfır) olduğu, b-) İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar uzayabileceği" belirtilmiştir.

Adli Tıp Kurumu 2. Üst Kurulu'nca 17/05/2023 tarihli diğer raporda ise özetle; "... hakkında düzenlenmiş adli ve tıbbi belgelerde bildirilen veriler İkinci Üst Kurul'ca tekrar değerlendirildiğinde; Halit kızı, 1990 doğumlu, ...’ün ... tarihinde geçirdiği trafik kazasıyla illiyetli yaralanması nedeniyle; a-)30/03/2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları hakkında yönetmelik hükümlerine göre değerlendirildiğinde; I. kulak burun boğaz, g. çiğneme ve yutma, hafif kısıtlanma - %10, kişinin tüm vücut engellilik oranının %10 (yüzde on) olduğu, b-)İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar uzayabileceği" belirtilmiştir.

İşgöremezlik raporlarının alınmasından sonra dava dosyanın rapor veren aktüer bilirkişiye tevdine, Adli Tıp Kurumu 2. Üst Kurulu'nun 17/05/2023 tarihli ve Adli Tıp Kurumu 2. Adli Tıp İhtisas Kurulu'nun 05/09/2022 tarihli Kurulu'nun iş göremezlik raporları, kusur raporu, Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nin *** Karar sayılı ilamı, 24/01/2020 tarihli önceki aktüer rapor ve diğer tüm delillere göre davacıların maddi tazminat talepleri yönünden önceki kararın sadece davalı ... (...) Sigorta A.Ş.'nin istinaf ettiği dikkate alınarak mahkememizin ilk kararına esas alınan 24/01/2020 tarihli aktüer rapor tarihindeki verilere göre TRH 2010 yaşam tablosu ve bilinmeyen dönemler için progresif rant (%10 arttırım ve %10 iskonto) yöntemi uygulanmak sureti ile hüküm vermeye ve denetime elverişli ek rapor tanzimi için HMK'nun 281/2. maddesi uyarınca bilirkişiye yetki ve görev verilmesine karar verilmiştir.

Aktüer bilirkişi İbrahim Toksöz tarafından düzenlenen 13/09/2023 tarihli ek raporda özetle; "1-Davacı ...'ün; geçici iş göremezlik zararın bulunmadığı, sürekli iş göremezlik zararının bulunmadığı, 2-Davacı ...'ün; geçici iş göremezlik zararın 146,18-TL, olduğu, söz konusu zararın davalı sigorta şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sağlık/tedavi giderleri teminat limiti (kaza tarihi itibariyle 310.000,00-TL) kapsamında kaldığı, sürekli iş göremezlik zararının bulunmadığı, davacı ...'ün; geçici iş göremezlik zararın 1.177,46-TL, tedavi giderleri zararının 6.582,88-TL, toplam (geçici iş göremezlik ve tedavi giderleri) zararının ise 7.760,344-TL olduğu, söz konusu zararın davalı sigorta şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sağlık/tedavi giderleri teminat limiti (kaza tarihi itibariyle 310.000,00-TL) kapsamında kaldığı, sürekli iş göremezlik zararı 131.029,71-TL olduğu, söz konusu zararın davalı sigorta şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sakatlık/ölüm teminat limiti (kaza tarihi itibariyle 310.000,00-TL) kapsamında kaldığı" belirtilmiştir.

Taraflar arasında uyuşmazlık; ... tarihli trafik kazasının oluşumunda kimin ne oranda kusurlu olduğu, davalı ...'a husumet yöneltilip yöneltilemeyeceği, kaza nedeniyle davacılar ..., ... ve ...'ün tüm davalılardan maddi tazminat talep edip edemeyeceği, edebilecek iseler miktarlarının ne olduğu, yine tüm davacıların bu kaza nedeniyle manevi zararlarının olup olmadığı, varsa davacıların davalılar ... ve ...'dan manevi tazminat talep edip edemeyecekleri noktalarında toplanmaktadır. KTK'nun 97. maddesine ilişkin dava şartının değerlendirmesinde;

Trafik kazalarında hukuki sorumluluk ve sigorta konusu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup sözü geçen Kanun'un 85. maddesinin 1. fıkrasında bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa motorlu aracın bir teşebbüsünün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde motorlu aracın işleteninin ve bağlı bulunduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, aynı maddenin 5. fıkrasında işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğu, 91. maddesinin 1. fıkrasında işletenlerin, bu kanunun 85. maddesinin 1. fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu öngörülmüştür. Kanunun bahsi geçen düzenlemesinden, zorunlu mali sorumluluk sigortacısının, trafik kazasına karışan aracın işleteni veya araç işleticisi teşebbüs sahibi olan sigortalısına bu kaza sebebiyle isabet eden hukuki sorumluluğu poliçe teminat limiti ile sınırlı olarak üstlendiği anlaşılmaktadır. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun "Doğrudan Doğruya Talep ve Dava Hakkı" başlıklı 97. maddesinde (Değişik: 14/4/2016-6704/5 md.) "Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir." Davacılar tarafından ZMMS poliçesi nedeniyle davalı ... (...) Sigorta A.Ş.'nden maddi tazminat talebinde bulunmuştur. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin *** Karar sayılı ilamında belirtildiği üzere KTK'nun 97. maddesindeki düzenlemenin tamamlanabilir nitelikte bir dava şartı olması hususu da dikkate alınarak deliller toplandıktan sonra bu hususta davacılar vekiline 27/09/2018 tarihli celse de kesin süre verilmiş, kesin süre içerisinde davalı sigorta şirketine istenilen tüm belgeler ile başvurulmuş olması nedeniyle davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) vekilinin KTK'nun 97. maddesine yönelik dava şartı yokluğuna ilişkin itirazına itibar edilmemiştir. Kusur durumunun değerlendirmesinde;

Dosya kapsamına göre, ... tarihinde davalı ...'ın sevk ve idaresindeki 06 ... plakalı otomobil ile orta refüjle bölünmüş Erciyes Caddesini takiben Kartal Bulvarı istikametine doğru seyri sırasında direksiyon hakimiyetini kaybettiği, daha sonra aracının kontrolden çıkarak orta refüjü aşıp karşı yönden gelen trafiğin kullandığı yol bölümüne girerek burada karşı yönden gelmekte olan davacı ...'ün sevk idaresindeki 38 ... plakalı otomobile çarptığı, bu çarpışmanın etkisiyle 38 ... plakalı otomobilin savrularak yolun sağında park halinde bulunan dava dışı 38 *** plakalı otomobile çarptığı anlaşılmıştır.

Davaya konu ... tarihli trafik kazasında davalı ...'ın KTK'nun 52/1-a. maddesini ihlal ettiği ve kavşağa yaklaşırken hızını azaltmayarak gereken dikkate ve özen yükümlülüğüne aykırı şekilde hareket ettiği, bu nedenle de dikkatsizliği, tedbirsizliği ve kurala uymaması nedeniyle kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olduğu anlaşılmıştır. Davacı ...'ün ise herhangi bir kural ihlalinin bulunmaması nedeniyle atfedilecek herhangi bir kusurun bulunmadığı kanaatine varılmıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama esnasında üç kişilik Adli Tıp Uzmanının içerisinde bulunduğu Adli Tıp Kurumu Ankara Grup Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesi'nden rapor alınmıştır.

Mahkememizce aldırılan raporunun gerek ... tarihli tarik kazası tespit tutanağı ve gerekse de Kayseri 6. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... esas ... karar sayılı dosyası kapsamında alınan 12/07/2017 tarihli bilirkişi raporu ve ceza mahkemesinin kabulü ile aynı mahiyette olması ve benzer tespitler içermesi atk raporunun objektif, gerekçeli, yeterli, denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli olması nedeniyle itibar edilmiştir. Geçici ve sürekli iş göremezlik durumuna ilişkin değerlendirmede; Yargıtay uygulamalarına göre, maluliyet raporu adli tıp uzmanları tarafından düzenlenmeli ve maluliyet oranı kaza tarihindeki mevzuata uygun olarak belirlenmelidir. "Cismani Zarar Halinde Lazım Gelen Zarar ve Ziyan" başlığı altında düzenlenen TBK'nun 54. maddesinde, bedensel zarara uğranılması nedeni ile talep edilebilecek zarar türleri belirtilmekte olup çalışma gücü kaybı da bu zarar türleri arasında yer almaktadır. Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebinin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.

Maluliyete ilişkin alınacak raporların, haksız fiil; 11/10/2008 tarihinden önce ise Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğüne, 11/10/2008 ila 01/09/2013 tarihleri arasında ise Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği'ne, İşlemleri Yönetmeliği'ne, 01/06/2015 tarihinden sonra ise Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik, 20/02/2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri, yaralananın çocuk olması halinde ise 20/02/2019 tarihinde yürürlüğe giren Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirilmesi Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre maluliyetin tespiti gerekmektedir.

Mahkememizce Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nin *** Karar sayılı ilamı gereğince İstanbul Adli Tıp Kurumu 3. Adli Tıp İhtisas Kurulu'ndan ... tarihli trafik kazası sonucu yaralanmalarından dolayı davacılar ... ve ...'ün her birinin ayrı ayrı bu kazaya bağlı fizyolojik ve psikolojik sekelleri dikkate alınarak kaza tarihinde yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümleri gereği maluliyeti (tüm vücut fonksiyon kaybı) olup olmadığı, varsa her bir adı geçen davacının maluliyet (özür) oranının % kaç olduğu ve söz konusu maluliyet oranı ile 28/08/2018 tarihli trafik kazasında adı geçen davacıların yaralanması arasında illiyet bağı olup olmadığı konusunda rapor alınmıştır. Bu rapora davacılar vekilini itirazları nedeniyle İstanbul Adli Tıp Kurumu 2. Üst Kurulu'dan davacılar Zeynep Yörüm ve Duran Yörüm hakkında Adli Tıp Kurumu İstanbul 2. Adli Tıp İhtisas Kurulu'nun düzenlediği 26/08/2022 tarihli raporlar ile ERÜ Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'nca düzenlenen raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi, davacılar vekilinin Adli Tıp Kurumu raporuna itirazlarının karşılanması, ... tarihli trafik kazası sonucu yaralanmalarından dolayı davacı Zeynep Yörüm ve davacı Duran Yörüm 'ün her birinin ayrı ayrı bu kazaya bağlı fizyolojik ve psikolojik sekelleri dikkate alınarak kaza tarihinde yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik Hükümleri Çerçevesinde Maluliyetleri (tüm vücut fonksiyon kaybı) olup olmadığı, varsa adı geçen her bir davacının maluliyet (özür) oranının yüzde kaç olduğu ve söz konusu maluliyet oranları ile bu davacıların ... tarihli trafik kazasında yaralanmaları arasında illiyet bağının bulunup bulunmadığı, geçici iş göremezlik sürelerinin her bir davacı yönünden ne kadar olduğu, (kaç günde iyileşebilir oldukları) hususlarında daha önce alınan raporlar arasındaki çelişkilerin giderilmesi, hüküm vermeye ve denetime elverişli açıklamalı rapor düzenlenmesi istemiyle rapor alınmıştır.

Adli Tıp Kurumu 2. Üst Kurulu'nca 17/05/2023 tarihli raporda özetle; "... hakkında düzenlenmiş adli ve tıbbi belgelerde bildirilen veriler İkinci Üst Kurul'ca tekrar değerlendirildiğinde; Adem oğlu, 1984 doğumlu, ...’ün ... tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının; a-)30/03/2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik Hükümleri kapsamında özürlülüğe neden olacak düzeyde araz bırakmamış olduğu dolayısıyla; kişinin tüm vücut engellilik oranının %0 (yüzde sıfır) olduğu, b-) İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar uzayabileceği" belirtilmiştir.

Adli Tıp Kurumu 2. Üst Kurulu'nca 17/05/2023 tarihli diğer raporda ise özetle; "... hakkında düzenlenmiş adli ve tıbbi belgelerde bildirilen veriler İkinci Üst Kurul'ca tekrar değerlendirildiğinde; Halit kızı, 1990 doğumlu, ...’ün ... tarihinde geçirdiği trafik kazasıyla illiyetli yaralanması nedeniyle; a-)30/03/2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları hakkında yönetmelik hükümlerine göre değerlendirildiğinde; I. kulak burun boğaz, g. çiğneme ve yutma, hafif kısıtlanma - %10, kişinin tüm vücut engellilik oranının %10 (yüzde on) olduğu, b-)İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar uzayabileceği" belirtilmiştir.

Bu raporun, dosya kapsamındaki delillerle örtüştüğü, hüküm vermeye ve denetime elverişli olduğu değerlendirilmiş ve bu raporlar mahkememizce benimsenerek hükme esas alınmıştır. Aktüer bilirkişi ek raporuna ilişkin değerlendirmede;

Anayasa Mahkemesi'nin 17/07/2020 tarihli, *** Karar sayılı kararıyla 2918 sayılı KTK'nun 90. ve 92. maddelerinde "genel şartlara" atıf yapan cümlelerin iptaline karar verilmiş ve bu karar 09/10/2020 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş olmasıyla birlikte, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nce zarar görenlerin cismani zarar ve destekten yoksun kalma tazminatı alacağının hesaplanmasında TRH 2010 ve %10 artırım %10 iskonto yöntemi benimsenmiş olup TRH 2010 yaşam tablosunun uygulamasından vazgeçilmemiştir (Yargıtay 17. H.D.'nin 22/12/2020 tarihli,*** Karar sayılı emsal ilamı).

Aktüer Bilirkişi *** tarafından düzenlenen 13/09/2023 tarihli ek raporda özetle; "1-Davacı ...'ün; geçici iş göremezlik zararın bulunmadığı, sürekli iş göremezlik zararının bulunmadığı, 2-Davacı ...'ün; geçici iş göremezlik zararın 146,18-TL, olduğu, söz konusu zararın davalı sigorta şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sağlık/tedavi giderleri teminat limiti (kaza tarihi itibariyle 310.000,00-TL) kapsamında kaldığı, sürekli iş göremezlik zararının bulunmadığı, davacı ...'ün; geçici iş göremezlik zararın 1.177,46-TL, tedavi giderleri zararının 6.582,88-TL, toplam (geçici iş göremezlik ve tedavi giderleri) zararının ise 7.760,344-TL olduğu, söz konusu zararın davalı sigorta şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sağlık/tedavi giderleri teminat limiti (kaza tarihi itibariyle 310.000,00-TL) kapsamında kaldığı, sürekli iş göremezlik zararı 131.029,71-TL olduğu, söz konusu zararın davalı sigorta şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sakatlık/ölüm teminat limiti (kaza tarihi itibariyle 310.000,00-TL) kapsamında kaldığı" belirtilmiştir.

Bu rapor; dosya içinde bulunan delillere ve yerleşik Yargıtay uygulamalarına uygun, ayrıca denetime elverişli olduğundan mahkememizce benimsenerek hükme esas alınmıştır. Davalıların sorumluluğuna ilişkin değerlendirmede;

Bilindiği üzere; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, "İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur."; 85/1. maddesinde, "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar."; 85/son. maddesinde ise, "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiştir. Yine, aynı sorumluluk olgusu Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de benzer düzenlemeye yer verilmiştir. 6098 sayılı TBK'nun 54. maddesinde çalışma gücünün azalmasından veya yitirilmesinden doğan kayıplar ile kazanç kaybı, bedensel zararlar kapsamında sayılmış olup, geçici iş görmezlik zararlarının da bu kapsamda olmasına, sürücü ve işletenin, zarar görenin geçici iş görmezlik zararlarından sorumlu olması nedeniyle, aracın sigortalı olması halinde 2918 Sayılı Yasanın 90. maddesi gereğince, sigortanın sorumluluğu da TBK hükümlerine göre belirleneceğinden ve geçici iş göremezlik zararları da 2918 Sayılı Kanunun 92. maddesinde sigorta teminatı dışında tutulmadığından, davacının geçici iş göremezlik tazminatını, davalı sigorta şirketinden talep edebilmesine, her ne kadar davalı tarafından ZMSS yeni genel şartları ve 6111 Sayılı Yasa ile değişiklik yapılan 2918 Sayılı Yasanın 98. maddesi gereğince geçici iş görmezlik zararlarının tedavi giderleri kapsamında olduğundan bahisle, SGK'nın sorumluluğunda olduğu iddia edilmiş ise de, genel şartlara atıf yapan kanuni düzenleme Anayasa Mahkemesi'nce iptal edildiği gibi, geçici iş göremezlik zararı tedavi gideri olmayıp, 2918 Sayılı Yasanın 98. maddesinde geçici iş göremezlik zararlarının SGK'nun sorumluluğunda olduğuna ilişkin düzenlemenin de yer almamasına göre mahkeme kararının usul ve yasaya uygun bulunduğu anlaşılmıştır.

Dava konusu trafik kazasında yer alan davalı ...'ın kullandığı 06 ... plakalı aracın ise zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi kaza tarihi itibariyle davalı ... (...) Sigorta A.Ş. tarafından yapılmıştır. Davalı ...'ın aracın sürücüsü olması diğer davalı sigorta şirketinin ise kaza tarihinde ZMMS poliçesi düzenlemiş olması nedeniyle her iki davalının da KTK'nun 92. maddesi uyarınca sorumlulukları müştereken ve müteselsilen bulunmaktadır. Davalı ... yönünden yapılan incelemede ise 06 ... plakalı kazada yer alan aracın kaza tarihinden önce 18/08/2016 tarihinde davalı ...'a devrinin yapılmış olduğu Ankara İl Emniyet Müdürlüğü'nün 10/01/2018 tarihli yazısı ve trafik tescil kayıtları ile sabit olduğundan davalı ...'un kaza tarihinde işleten sıfatının bulunmaması nedeniyle hakkında açılan maddi ve manevi tazminat davalarının ayrı ayrı pasif husumet yokluğundan reddine dair karar verilmiştir.

Davacıların talep arttırım istemi;

Davacılar vekili dava dilekçesinde HMK'nun 107. maddesi gereğince davayı belirsiz alacak davası olarak açtığını belirtildiği, 18/09/2019 tarihli "ıslah ve bedel arttırım dilekçesi" başlıklı dilekçesini sunmuştur. Bu dilekçe incelendiğinde, "a-) Davacı ... için 146,18-TL geçici iş göremezlik zararı, 311.355,10-TL sürekli iş görmezlik zararı olmak üzere toplam 311.501,28-TL'nın olay tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline (Sigorta şirketi yönünden sigorta had ve teminatları ile sınırlı olmak üzere), b-) Davacı Zeynep Yürüm için 1.177,46-TL geçici iş göremezlik zararı, 216.302,42-TL sürekli iş görmezlik zararı, 6.582,88-TL SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri zararı olmak üzere toplam 224.062,76TL'nın olay tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline (Sigorta şirketi yönünden sigorta had ve teminatları ile sınırlı olmak üzere) karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet üceritinin davalıya yüklenmesi arz ve talep olunur." şeklinde beyan ve talepte bulunmuş ve tamamlama harcını yatırmıştır. Bu dilekçe, davalılara usulünce tebliğ edilmiştir. Her ne kadar davacı tarafça "ıslah ve bedel arttırım dilekçesi" olarak isimlendirilmişse de dosya kapsamı itibarı ile 18/09/2019 tarihli dilekçesinin talep arttırım dilekçesi mahiyetinde olduğu değerlendirilmiştir.

Usuli kazanılmış haklara ilişkin değerlendirmede;

Mahkememizin 21/09/2020 tarihli, ... Karar sayılı gerekçeli kararı sadece davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) vekili tarafından yasal süresi içinde istinaf edilmiştir. Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nce yapılan istinaf incelemesi sonunda 03/06/2021 tarihli, 2021/9 Esas ve 2021/758 Karar sayılı karar ilamı ile bu davalının istinaf talebinin kabulü ile mahkememizin az yukarıda sözü edilen kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

Bir davada, mahkemenin veya tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine (diğeri aleyhine) doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakka, usule ilişkin kazanılmış hak denir. Mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nda ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda (6100 sayılı Kanun/HMK) "usuli kazanılmış hak" kavramına ilişkin açık bir hüküm bulunmamaktadır. Konu, yargı içtihadı ile gelişmiştir. Mahkememizin 21/09/2020 tarihli, ... Karar sayılı gerekçeli kararını istinaf etmeyen davalı ... yönünden davacıların usuli kazanılmış haklarının korunması gerekmektedir. Dosya kapsamına göre; hüküm verilirken mahkememizce usuli kazanılmış haklar gözetilmiştir. Manevi tazminat istemine ilişkin değerlendirmede;

Zaman itibarı ile somut uyuşmazlığa uygulanması gereken 6098 sayılı TBK'nun 56. maddesinde "Hakim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünü zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir. Ağır bedelsel zarar veya ölüm halinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarında da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verebilir." hükmüne yer verilmiştir. Ayrıca 22/06/1966 tarih ve 2/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı'nda manevi tazminat, bir ceza ya da gerçek anlamda bir tazminat olmayıp, zarara uğrayan kişinin manevi ıstırabını bir nebze dindiren, ruhsal tahribatını onaran bir araç olabileceğini belirtmiştir. Dosya kapsamı ve toplanan bütün delilere göre kazanın oluş şekli, kazada davalı ...'ın %100 oranında kusurlu olduğu, davacılardaki yukarıda ayrıntıları belirtilen yaralanmalar, davacıların kaza sonrası duyduğu elem ve üzüntüler, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, meydana gelen zararlar ve kusur durumu, olay tarihine göre paranın alım gücü ve hakkaniyet ilkeleri,

TBK'nun 56. maddesinin hükmü ve yukarıda sözü edilen İçtihadı Birleştirme Kararı bir arada değerlendirildiğinde davacıların davalı ... hakkındaki manevi tazminat talebinde haklı olduğu değerlendirilmiş ve davacılar ... ve ...'ün davalı ... hakkındaki manevi tazminat davasının kabulü ile davacı ... için 25.000,00-TL ve davacı ... için 1.000,00-TL manevi tazminatın trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak ayrı ayrı bu davacılara verilmesine, davacılar ... ile ...'ün davalı ... hakkındaki manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile davacı ... için 30.000,00-TL ve davacı ... için 3.000,00-TL manevi tazminatın trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak ayrı ayrı bu davacılara verilmesine, davacılar ... ile ...'ün davalı ... hakkındaki fazlaya ilişkin manevi tazminat isteminin reddine dair karar verilmiştir. Davalıların temerrütüne ve faiz türüne ilişkin değerlendirmede;

Trafik kazaları haksız fiil niteliğinde olup somut olayda taraflar arasındaki uyuşmazlık haksız fiilden kaynaklanmaktadır. Haksız fiilin faili ihtara veya ihbara gerek olmaksızın zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylemin işlendiği tarihten itibaren zararın tamamı için temerrüde düşmüş sayılır. Haksız fiil faili olan borçlu temerrüde düştüğünden artık faiz haksız fiil tarihinden itibaren ve yasal faiz istenebilir. Bu nedenle davalı ... hakkında hükmedilen tazminatlara trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmiştir. 2918 sayılı KTK'nun 99/1. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel Şartları'nın B-2/a maddesi uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortacının tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Sigortaya başvurulmadan dava açılması veya icra takibi başlatılması halinde ise bu tarihlerde temerrüt gerçekleşir. Bu durumda, ilke olarak davadan önce usulüne uygun başvuru yapılmış ise bundan 8 iş günü sonrasında, başvuru yapılmamış ise dava tarihi itibarıyla, belirlenen tazminat alacağının tamamı için anılan tarihlere uygun faiz uygulanması gerekir. Somut olayda davacıların davadan önce ... Sigorta A.Ş. (Eski ünvanı ... Sigorta A.Ş.)'ye dava öncesi eksik belgelerle başvurdukları, bu eksikliğinde yargılama sırasında yukarıda da belirtiliği üzere giderildiği yani dava öncesi usulüne uygun davalı sigorta şirketine yapılmış bir başvuru olmadığından ve sigorta şirketi yönünden temerrüt gerçekleşmediğinden davacılar vekili dava ve talep arttırım dilekçesi ile talep ettiği sigorta şirketi yönünden de kaza tarihinden yasal faiz işletilmesi talebine itibar edilmemiş davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski ünvanı ... Sigorta A.Ş.) yönünden ZMMS poliçesi teminat limiti olan 310.000,00-TL ile sınırlı ve işbu dava tarihi olan 26/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olmasına hükmedilmiştir. Yargılama sonunda tüm dosya kapsamına göre;

Davacı ...'ün davalılar ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) ve ... hakkındaki geçici iş göremezlik zararına ilişkin davasının kısmen kabulü ile 146,18-TL'nın davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.)'nin ZMMS poliçesinin sağlık/tedavi giderleri teminat limitinden karşılanması, bu teminat limiti ile sınırlı ve işbu dava tarihi olan 26/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması, davalı ...'ın ise trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması koşulu ile bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, davacı ...'ün ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) ve davalı ... hakkındaki geçici iş göremezlik zararına yönelik fazlaya ilişkin maddi tazminat isteminin reddine, davacı ...'ün davalı ... hakkındaki sürekli sakatlık (maluliyet) zararına ilişkin davasının usuli kazanılmış haklar dikkate alınarak kabulü ile 311.355,10-TL sürekli sakatlık (maluliyet) zararına yönelik maddi tazminatın trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacı ...'e verilmesine, davacı ...'ün davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) hakkındaki sürekli sakatlık (maluliyet) zararına ilişkin maddi tazminat davasının reddine, davacı ...'ün davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) ve davalı ... hakkındaki geçici iş göremezlik zararına ve SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri zararına ilişkin maddi tazminat davasının kabulü ile 1.177,46-TL geçici iş göremezlik zararı ve 6.582,88-TL SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri zararı olmak üzere toplam 7.760,34-TL maddi tazminatın davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.)'nin ZMMS poliçesi sağlık/tedavi giderleri teminat limitinden karşılanması, bu limit ile sınırlı ve işbu dava tarihi olan 26/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması, davalı ...'ın ise trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması koşulu ile bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, davacı ...'ün sürekli sakatlık (maluliyet) zararına ilişkin maddi tazminat davasının davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) yönünden kısmen kabulü ve davalı ... yönünden usuli kazanılmış haklar dikkate alınarak kabulü ile davalı ...'ın 216.342,42-TL maddi tazminatın trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması, davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.)'nin ise bu maddi tazminatın 131.029,71-TL'lik kısmından ZMMS poliçesinin sakatlık/ölüm teminatı limitinden karşılanması, bu teminat limiti ile sınırlı işbu dava tarihi olan 26/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sınırlı sorumlu olması koşulu ile bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, davacı ...'ün davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) hakkındaki fazlaya ilişkin sürekli sakatlık (maluliyet) zararına yönelik maddi tazminat isteminin reddine, davacı ...'ün davalılar ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) ve ... hakkındaki maddi tazminat davasının reddine, davacılar ..., ... ve ...'ün davalı ... hakkındaki maddi tazminat davalarının pasif husumet yokluğundan reddine, davacılar ... ve ...'ün davalı ... hakkındaki manevi tazminat davasının kabulü ile davacı ... için 25.000,00-TL ve davacı ... için 1.000,00-TL manevi tazminatın trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak ayrı ayrı bu davacılara verilmesine, davacılar ... ve ...'ün davalı ... hakkındaki manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile davacı ... için 30.000,00-TL ve davacı ... için 3.000,00-TL manevi tazminatın trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak ayrı ayrı bu davacılara verilmesine, davacılar ... ve ...'ün davalı ... hakkındaki fazlaya ilişkin manevi tazminat istemlerinin reddine, davacılar ..., ..., ... ve ...'ün davalı ... hakkındaki manevi tazminat davasının pasif husumet yokluğundan reddine, karar verilmesi gerektiği kanaati hasıl olmuştur. Vekalet ücreti taktiri sırasında yapılan değerlendirmede;

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 3/2. maddesinde "Müteselsil sorumluluk da dahil olmak üzere, birden fazla davalı aleyhine açılan davanın reddinde, ret sebebi ortak olan davalılar vekili lehine tek, ret sebebi ayrı olan davalılar vekili lehine ise her ret sebebi için ayrı ayrı avukatlık ücretine hükmolunur." hükmü yer almaktadır. Bu husus dikkate alınmak suretiyle ret edilen talep yönünden vekalet ücretine hükmedilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

1.Davacı ...'ün davalılar ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) ve ... hakkındaki geçici iş göremezlik zararına ilişkin davasının KISMEN KABULÜ ile 146,18-TL'nın davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.)'nin ZMMS poliçesinin sağlık/tedavi giderleri teminat limitinden karşılanması, bu teminat limiti ile sınırlı ve işbu dava tarihi olan 26/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması, davalı ...'ın ise trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması koşulu ile bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine,

2.Davacı ...'ün ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) ve davalı ... hakkındaki geçici iş göremezlik zararına yönelik fazlaya ilişkin maddi tazminat isteminin REDDİNE,

3.Davacı ...'ün davalı ... hakkındaki sürekli sakatlık (maluliyet) zararına ilişkin davasının usuli kazanılmış haklar dikkate alınarak KABULÜ ile 311.355,10-TL sürekli sakatlık (maluliyet) zararına yönelik maddi tazminatın trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacı ...'e verilmesine,

4.Davacı ...'ün davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) hakkındaki sürekli sakatlık (maluliyet) zararına ilişkin maddi tazminat davasının REDDİNE,

5.Davacı ...'ün davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) ve davalı ... hakkındaki geçici iş göremezlik zararına ve SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri zararına ilişkin maddi tazminat davasının KABULÜ ile 1.177,46-TL geçici iş göremezlik zararı ve 6.582,88-TL SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri zararı olmak üzere toplam 7.760,34-TL maddi tazminatın davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.)'nin ZMMS poliçesi sağlık/tedavi giderleri teminat limitinden karşılanması, bu limit ile sınırlı ve işbu dava tarihi olan 26/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması, davalı ...'ın ise trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması koşulu ile bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine,

6.Davacı ...'ün sürekli sakatlık (maluliyet) zararına ilişkin maddi tazminat davasının davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) yönünden KISMEN KABULÜ ve davalı ... yönünden usuli kazanılmış haklar dikkate alınarak KABULÜ ile davalı ...'ın 216.342,42-TL maddi tazminatın trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması, davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.)'nin ise bu maddi tazminatın 131.029,71-TL'lik kısmından ZMMS poliçesinin sakatlık/ölüm teminatı limitinden karşılanması, bu teminat limiti ile sınırlı işbu dava tarihi olan 26/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sınırlı sorumlu olması koşulu ile bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine,

7.Davacı ...'ün davalı ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) hakkındaki fazlaya ilişkin sürekli sakatlık (maluliyet) zararına yönelik maddi tazminat isteminin REDDİNE,

8.Davacı ...'ün davalılar ... Sigorta A.Ş. (Eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) ve ... hakkındaki maddi tazminat davasının REDDİNE,

9.Davacılar ..., ... ve ...'ün davalı ... hakkındaki maddi tazminat davalarının PASİF HUSUMET YOKLUĞUNDAN REDDİNE,

10.Davacılar ... ve ...'ün davalı ... hakkındaki manevi tazminat davasının KABULÜ ile davacı ... için 25.000,00-TL ve davacı ... için 1.000,00-TL manevi tazminatın trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak ayrı ayrı bu davacılara verilmesine,

11.Davacılar ... ve ...'ün davalı ... hakkındaki manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile davacı ... için 30.000,00-TL ve davacı ... için 3.000,00-TL manevi tazminatın trafik kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak ayrı ayrı bu davacılara verilmesine,

12.Davacılar ... ve ...'ün davalı ... hakkındaki fazlaya ilişkin manevi tazminat istemlerinin REDDİNE,

13.Davacılar ..., ..., ... ve ...'ün davalı ... hakkındaki manevi tazminat davasının PASİF HUSUMET YOKLUĞUNDAN REDDİNE,

14.492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; hükmedilen maddi tazminat yönünden alınması gereken 36.587,11-TL harçtan dava açılırken alınan 302,28-TL peşin harç ve 1.925,88-TL tamamlama (ıslah) harcı olmak üzere toplam 2.228,16-TL harcın mahusbu ile bakiye 34.358,95-TL harcın (davalı ... (...) Sigorta A.Ş.'nin 7.262,57-TL ise sınırlı sorumlu olması koşulu ile) davalılar *** ve ... Sigorta A.Ş. (eski unvanı ... Sigorta A.Ş.)'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,

15.492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; hükmedilen manevi tazminat yönünden alınması gereken 4.030,29-TL karar harcının davalı ...'dan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

16.Davacılar tarafından peşin yatırılan 31,40-TL başvurma harcı, 302,28 TL peşin harç ve 1.925,88 TL tamamlama (ıslah) harcı olmak üzere toplam 2.259,56-TL harcın davalılar ... ve ... (...) Sigorta A.Ş.'nden alınarak davacılara verilmesine,

17.Davacılar tarafından karar ilamı öncesinde yapılan KEP reddiyatı 1,00-TL, 15 müzekkere gideri 172,00-TL, 19 tebligat gideri 278,90-TL, 10 elektronik tebligat gideri 50,00-TL bilirkişi ücreti 1.200,00-TL olmak üzere toplam 1.701,90 TL yargılama gideri ile karar ilamı sonrasında yapılan 306,00-TL tebligat gideri, 173,00-TL e-tebligat gideri, 455,70-TL dosya gönderme masrafı, 8.763,00-TL Adli Tıp Kurumu fatura bedeli ve 1.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 10.697,70-TL olmak üzere genel toplamda 12.399,60-TL'sından (davanın kabul/ret oranına göre hesap edilen 12.391,72-TL'nın (davalı ... (...) Sigorta A.Ş.'nin 13.214,30-TL'lık kısmı ile sınırlı sorumlu olması kaydıyla) davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş. (eski unvanı ...

Sigorta A.Ş.'nden alınarak davacılara verilmesine artan kısmın davacılar üzerinde bırakılmasına,

18.Davacıların davalı ... hakkında yaptıkları yargılama giderlerinin davacılar üzerinde bırakılmasına,

19.Davalı ... Sigorta A.Ş. (eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) tarafından yapılan 5 elektronik tebligat gideri 24,00-TL, 4 tebligat gideri 61,00-TL, Adli Tıp Kurumu posta ve çuval gideri 43,00-TL, Adli Tıp Kurumu fatura gideri 314,50-TL, 1 müzekkere gideri 7,50-TL olmak üzere toplam 450,00-TL yargılama giderinin davanın kabul/ret oranına göre hesap edilen 333,35- TL'nın davacılardan alınarak davalı ... Sigorta A.Ş. (eski unvanı ... Sigorta A.Ş.)'ye verilmesine, artan kısmın ... Sigorta A.Ş. (eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) üzerinde bırakılmasına,

20.Davalılar ... ve ... tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda mahkememizce herhangi bir karar verilmesine yer olmadığına,

21.6100 sayılı HMK'nun 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider, delil avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,

22.Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden maddi tazminat davası yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hükmedilen kısım üzerinden hesap ve taktir olunan 48.725,19-TL nispi ücretinin (davalı ... (...) Sigorta A.Ş.'nin 146,18-TL'lık kısmı ile sınırlı sorumlu olması koşuluyla) davalılar ... (...) Sigorta A.Ş. ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak bu davacıya verilmesine,

23.Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden maddi tazminat davası yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hükmedilen kısım üzerinden hesap ve taktir olunan 35.609,41-TL nispi ücretinin (davalı ... (...) Sigorta A.Ş.'nin 22.206,41-TL'lık kısmı ile sınırlı sorumlu olması koşuluyla) davalılar ... (...) Sigorta A.Ş. ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak bu davacıya verilmesine,

24.Davalı ... Sigorta A.Ş. (eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden ret olunan maddi tazminat miktarına göre karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'nin 13/2. maddesi gereğince hesap ve taktir olunan 353,82-TL nispi vekalet ücretinin ...'den alınarak davalı ... Sigorta A.Ş. (eski unvanı ... Sigorta A.Ş.)'ye verilmesine,

25.Davalı ... Sigorta A.Ş. (eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden ret olunan maddi tazminat miktarına göre karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hesap ve taktir olunan 17.900,00-TL maktu vekalet ücretinin ...'den alınarak davalı ... Sigorta A.Ş. (eski unvanı ... Sigorta A.Ş.)'ye verilmesine,

26.Davalı ... Sigorta A.Ş. (eski unvanı ... Sigorta A.Ş.) kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden ret olunan maddi tazminat miktarına göre karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'nin 13/2. maddesi gereğince hesap ve taktir olunan 400,00-TL nispi vekalet ücretinin ...'den alınarak davalı ... Sigorta A.Ş. (eski unvanı ... Sigorta A.Ş.)'ye verilmesine,

27.Davalı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden pasif husumet yokluğundan reddine karar verilen maddi tazminat davası nedeniyle karar tarihinde yürürlükte olan A.A.Ü.T.'nin 7. maddesi gereğince hesap ve taktir olunan 17.900,00-TL maktu vekalet ücretinin davacılardan ..., ... ve ...'den alınarak davalı ...'a verilmesine,

28.Davacılar kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hükmedilen manevi tazminat miktarına göre karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hesap ve taktir olunan ... için 17.900,00-TL maktu vekalet ücretinin, ... için 17.900,00-TL maktu vekalet ücretinin, ... için 3.000,00-TL nispi vekalet ücretinin ve ... için 1.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak ismi geçen davacılara ayrı ayrı verilmesine,

29.Davalı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden pasif husumet yokluğundan reddine karar verilen manevi tazminat talebi miktarına göre karar tarihinde yürürlükte olan A.A.Ü.T.'nin 7. maddesi gereğince hesap ve taktir olunan 17.900,00-TL maktu vekalet ücretinin davacılardan ..., ..., NeclaYürüm ve ...'den alınarak davalı ...'a verilmesine,

30.Koşulları bulunmadığından davacıların maddi ve manevi tazminat davalarında reddedilen kısımlar yönünden davalı ... lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,

31.Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dosyanın tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra temyiz incelemesine gönderilmesine veya mahkememiz arşivine kaldırılmasına,

Dair, davacılar vekili Av. ***, davalı ... vekili Av. *** ve davalı ...'ın yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 27/11/2023 Başkan ***