5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA:
Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle; ...'e ait ... plakalı davalı şirkete sigortalı araç, 28.10.2021 tarihinde sürücü ... yönetiminde iken, ...'da, müvekkiline ait ... plakalı araca arkadan çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini. Bu kazada ... plaka sayılı araç sürücüsü %100 kusurlu, Müvekkiline ait aracın sürücüsünün ise kusursuz olduğunu. ...'e ait ... aracın ... Numaralı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile 17.12.2020/2021 vadeli olarak davalı şirket tarafından sigortalandığını. Müvekkiline ait ... plakalı araçta kaza nedeniyle oluşan hasar bedeline ve değer kaybına ilişkin olarak davalı şirket tarafından kısmi ödemeler yapıldığını, müvekkilinin gerçek zararının karşılanmadığını. Hem hasar onarım bedeli hem de değer kaybının, davalı şirketin ödemiş olduğu miktarların çok üzerinde olduğunu, değer kaybına ilişkin olarak 2.000,00 TL ve hasar onarımına ilişkin olarak 8.067,48 TL ödendiğini. Araçta meydana gelen hasarın orijinal parça ile giderilmesi gerektiğini, araçtaki hasarın da iskonto uygulanmaksızın, KDV dâhil hasar tazminatı da ödenmesi gerektiğini, kaza sebebiyle oluşan değer kaybının davalı ... Sigorta A.Ş tarafından karşılanması için sigorta şirketine başvuru yapıldığını, davalı şirket tarafından 26.09.22 tarihinde değer kaybı başvurusuna karşılık 2.000 TL ödeme yapıldığını, Ödenen bu değer kaybı bedeli olması gerekenden düşük olduğunu, söz konusu kaza ... plakalı araç sürücüsünün kusuru ile meydana geldiğini. Dava öncesi Arabuluculuk — yoluna başvuru yapıldığını. Arabuluculuk görüşmeleri 25.11.22 tarihinde anlaşamama ile sonuçlandığını. Davanın Kabulü aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki fark kriterine göre teknik bilirkişi incelemesi ile ortaya çıkacak değer kaybı zararının ve bakiye hasar bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, Yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan 26/10/2023 tarihli dilekçe ile 6.870,97 TL maddi tazminat alacağının tahsili ile ıslah talebinde bulunduğu görülmüştür.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesi ve duruşmalarda özetle;
Davalı vekili cevap dilekçesinde;
Davacı tarafından kasko sigortacısına başvurulup başvurulmadığı, ödeme alınıp alınmadığının tespit edilmesini, kasko sigorta şirketinden ödeme yapılmış olması halinde ZMMS sigortacısı olan müvekkili sigorta şirketine rücu edileceğini bu nedenle davanın reddinin gerektiğini. Ayrıca davacı tarafından sigortalı araç sürücüsünden ve işletenden ödeme alınıp almadığının tespit edilmesi için sigortalı araç sür ve sigortalı işletene davanın ihbar edilmesini, aracın onarılıp onarılmadığı hususunun belirlenmesini, Hasarın ihbar edilmesi sonrasında müvekkilinin hasar dosyası açtığını, eksper tarafından hazırlanan maddi hasar ekspertiz raporunda tespit edilen 325,00-TL işçilik bedeli 15.02.2022 tarihinde bizzat mağdur hesabına ve 7.742,48-TL parça bedeli ise 07.02.2022 tarihinde ...'e olmak üzere toplam 8.067,48-TL hasar tazminatı ödendiğini, oluşan hasar bedelinin müvekkili tarafından karşılandığını. Burada aracın onarım görmüş olması sebebiyle araçta meydana gelen hasar bedelinden ziyade, Uyuşmazlığa konu aracın onarılıp onarılmadığı, Onarılmış ise onarım bedelinin kim tarafından karşılandığı ve davacı tarafından araç teslim alınırken çekince konulup konulmadığı,
Davacı tarafından aracın daha yüksek bedel ile onarılma iddiasının bulunup bulunmadığı ve bu konuda fatura sunulup sunulmadığı, konularının tartışma konusu yapılması gerektiğini. Aracın onarılmamış olması halinde, değişmesi gereken parça-malzeme bedeli ile genel Şartlara ve iskonto uygulanmak suretiyle belirlenmesi gerekeceğini, müvekkili sigorta şirketinin yalnızca yaptırmış olduğu ekspertiz raporundaki miktarla sınırlı kalarak sorumlu tutulmasını ve hesaplanan tazminat bedeli üzerinden asgari %33,00 iskonto uygulanmasını talep ettiklerini. Müvekkili şirketin KDV'den sorumlu tutulması mümkün olmadığını, KDV'den sorumlu tutulabilmesi için, zarar görenin aracını onarırken KDV ödediğini ispatlaması ve yansıtma faturası kesmesi gerektiğin Davacı tarafın müracaatı üzerine 28.10.2021 tarihli kaza sonrasında dava konusu araçta ekte sunulan, eksper tarafından hazırlanan ekspertiz raporunda 2.000-TL değer kaybı oluştuğu tespit edildiğini ve bu tutar 26.09.2022 tarihinde davacı vekiline ödendiğini, yapılan değer kaybı ödemesi ile davacının zararının karşılanmış olduğunu, fazlaya dair taleplerin reddini, müzekkere yoluyla sigortalı araç sürücüsü ve işleten tarafından değer kaybı ödemesi yapılıp yapılmadığının sorulmasını talep ettiklerini. Müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olduğunu, uyuşmazlığa konu kazaya ilişkin kusur dağılımının tespit edilmesini talep ettiklerini. Başvuranın zararı karşılandığını, müvekkili şirketin temerrüdünden bahsedilemeyeceğini, başvuranın temerrüt tarihinden itibaren faiz taleplerinin reddini talep ettiklerini, beyan etmiştir.
DELİLLER
Davacı iddiasını ispata yönelik olarak; kaza tutanağı, ehliyet ve ruhsat sureti, başvuru evrakı, ödeme dekontları, sigorta poliçesi, hasar dosyası, tramer kayıtları, fotoğraflar, tanık, bilirkişi, keşif ve yasal delillere dayandığı görülmüştür.
Davalılar vekili savunmasını ve iddialarını ispat yönünde; sigorta poliçesi, ödeme dekontları, ekspertiz raporu, hasar raporu, fatura, tanık, bilirkişi ve sair delillere dayandığı görülmüştür.
Tarafların dosyaya celbini talep ettiği belge ve kayıtların dosyaya teminine müteakiben, 28/10/2021 tarihinde davacıya ait araç ile davalıya ZMMS sigortası ile sigortalı aracın karıştığı trafik kazasında kazanın oluşumunda hangi tarafın ne oranda kusurlu olduğu, davacıya ait araçta hasar ve değer kaybı oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı, oluşan iş bu zararın kazayla uyumlu olup olmadığı ve davacının ZMMS poliçesi kapsamında davalıdan talep edilip edemeyeceğinin tespiti hususunda dava dosyası Trafik Bilirkişi ... ile Otomotiv Uzmanı Bilirkişi ...'a tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından yapılan inceleme sonucunda dosyaya sunulan 10.10.2023 tarihli raporda; 1-) Davalı ... Sigorta A.Ş. nezdinde 17.12.2020/2021 tarihleri arasında ... sayılı ZMS(trafik) poliçesiyle sigortalı ... plakalı 1991 model ... marka otomobil sürücüsü ...'ün kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK.nın diğer sürücü kusurlarından B2/B, 52/C ile sürücü asli kusurlarından 84/D hükümlerini ihlal ettiği 2-) Davacı ... İç ve Dış Ticaret Limited Şirketi adına kayıtlı ... plakalı 2021 model ... marka kapalı kasa kamyonet sürücüsü ...'ın kazanın oluşumuna katkı sağlayacak trafik kurallarına aykırı etken davranış faktörü görülmediği, 3-) Başkaca kazanın oluşumuna katkı sağlayacak etken kişi, kurum, kuruluş ve dış etmenler olmadığı, Hasar miktarı ve değer kaybı tazminatı yönünden, 1. Dava dosyasında bulunan belgeler, incelenmiştir. Kaza sonucu araçta bil onarılacak parçaların uyumuna, davacının maliki olduğu ... plakalı araçta değer kaybı oluşacağına kanaat edilmiştir.
2.Yapılan Piyasa Rayiç Araştırmasında, kaza tarihinde eşdeğer araçların (kilometresi ve geçmiş hasar kayıtları da incelenerek) ortalama değerinin 230.000,00 TL (ikiyüzotuzbin. TL) olduğuna kanaat edilmiştir.
3.Kaza tarihinde hasar bedelinin 11.938.45 olduğu hesaplanmıştır. Rayiç değere göre ekonomik bir onarım olduğuna, Sovtaj hesaplanmamıştır.5. Bakiye hasar tazminatının; Hesaplanan 11.938,45 TL — Ödenen 8.067,48 TL— 3.870.,97 TL TL Onbindokuzyüzotuzsekiz Pert-Total çalışması Üçbinsekizyüzyetmiş. TL.Doksanyedi.KRS.) Olacağı hesaplanmıştır.
6.Yapılan hesaplama ve piyasa araştırmaları ile kaza tarihinde dava konusu aracın değer kaybı tazminatının 5.000,00 TL (Beşbin. TL) olacağı hesap edilerek kanaat getirilmiştir.
7.Davalı ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ tarafından 26.09.2022 tarihinde davacıya değer kaybı ödemesi olarak 2.000,00 TL yapıldı dava dosyasında görülen ödeme dekontlarından anlaşılmaktadır. Bu 3.000,00 TL (Üçbin. TL) bakiye değer kaybı hesaplanmaktadır.
8.Dava konusu hasar, ZMMS poliçe limitleri içinde kaldığına, Kasko Sigortacısının Kasko poliçesi kapsamına ilişkin “herhangi bir başvuru yapılmadığı için hasar dosyası bulunmadığı” bilgisi ile Kasko Sigortasına müracaat edilmediği şeklinde rapor edildiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME
Dava; trafik kazasından kaynaklanan bakiye değer kaybı bedeli ve bakiye hasar bedelinin karşı araç ZMMS sigortacısından tahsili istemine ilişkindir.
Zararın tespiti ve ödenmesi ile işleten ve araç sürücüsünün sorumluluğunun belirlenmesine ilişkin kanun hükümleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun Haksız Fiillerden Doğan Borç İlişkileri - Sorumluluk başlıklı 49/1. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." hükmünü, Zararın ve kusurun ispatı başlıklı 50/1. maddesi "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü, Tazminat - Belirlenmesi başlıklı 51/1. maddesi "Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler." hükmünü içermektedir.
Davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna ilişkin kanun hükümleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Mali sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu başlıklı 91/1. maddesi "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmünü, İşleten ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin hukuki sorumluluğu başlıklı 85/1. maddesi "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmünü içermektedir.
Değer kaybı tazminatı miktarının hesaplama yöntemi, trafik kazasından kaynaklanan, araç sürücüsü ve işleteni ile zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen sigorta şirketi hakkında açılan araç değer kaybına ilişkin davaların istinaf ve temyiz incelemesini yapmakla görevli Bölge Adliye Mahkemesi ve Yargıtay Hukuk Dairelerinin yerleşik kararları uyarınca dava konusu aracın kaza tarihindeki hasarsız halinin rayiç değeri ile onarımı sonrasında oluşan rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybı olarak belirlenmesinin ve kabul edilmesinin gerektiği ve mahkememizce de belirlenen usulden ayrılmasını gerektiren bir hususun olmadığı anlaşılmıştır.
Kusur durumu ile araçta meydana gelen hasar miktarının tespiti hususunda alınan dosya kapsamına, denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu ile, davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılan ... plakalı araç sürücüsünün % 100 oranında kusurlu olduğu, davacıya ait araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı, davacıya ait araçta meydana gelen hasar miktarının 11.938.45 TL olduğu, dava öncesinde yapılan ödemenin zararı karşılar nitelikte bulunmadığı ve davacının talep edebileceği hasar miktarının 3.870,97 TL olduğu hususlarının tespit edildiği anlaşılmıştır.
Yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 28.10.2021 tarihinde davacıya ait ... plaka sayılı araç ile davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılmış bulunan dava dışı ...'e ait ... plaka sayılı aracın çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacıya ait aracın hasar gördüğü, dosya kapsamına getirilen poliçe örneğine göre hasara neden olan ... plaka sayılı aracın kaza tarihini kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında Tarife Uygulama Esasları Hakkında Yönetmelik ekinde yer alan motorlu araç işletenleri için uygulanacak asgari sigorta teminatlarının belirlendiği eke göre kaza tarihi itibari ile poliçe kapsamında teminatı limitinin 43.000,00 TL olduğu,davacının dava öncesinde değer kaybı ve hasar bedeli yönünden yaptığı başvuru üzerine davalı sigorta şirketi tarafından 2.000,00 TL değer kaybı bedeli ve 8.067,48 hasar bedeli ödeme yapıldığı, alınan bilirkişi raporuna göre ödeme tarihi itibari ile yapılan ödemenin zararı giderir nitelikte bulunmadığı, kusura yönelik alınan bilirkişi raporu ile dava konusu kazada davacının kusursuz, davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen araç sürücüsünün ise %100 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği,yukarıda açıklanan ve mahkememizce de kabul edilen değer kaybı tespit usulüne ve dosya kapsamına uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporuna göre davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı miktarının 5.000,00 TL olduğunun tespit edildiği, davalı sigorta şirketinin kaza tarihi itibari ile zarara sebebiyet veren aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenlemesi nedeniyle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85 ve 91. maddeleri uyarınca sigortalanan araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere meydana gelen hasar bedeli zararından sorumluluğunun bulunduğu, dava öncesinde davalı sigorta şirketine dava konusu ile ilgili olarak başvuru yapıldığı ve sigorta şirketi tarafından eksik ödeme yapıldığı, davacı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketine yapılan başvurunun davalı tarafından takip eden 8. iş günü olan 29/09/2022 tarihi itibari ile davalı yönünden temerrüt koşullarının oluştuğu, dava konusu zarara sebebiyet veren aracın hususi nitelikte olması nedeniyle yasal faize hükmedilmesinin gerektiği anlaşıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM
Gerekçesi HMK 294/4 mad. gereğince bir ay içinde açıklandığı üzere;
1.Davanın KABULÜ ile ,
2.Davacının değer kaybı bedeli talebinin Kabulü ile, 3.000,00TL araç değer kaybı bedeli ve 3.870,97 TL hasar onarım bedeli olmak üzere toplam 6.870,97 TL bedelin temerrüt tarihi olan 29/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3.Alınması gereken 469,35-TL karar ve ilam harcından davacı tarafça yatırılan 179,90 TL peşin harç ile 115,07 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 294,97 TL harcının mahsubu ile bakiye 174,38-TL'nin davalıdan alınarak HAZİNEYE gelir kaydına,
4.Davacı tarafça yapılan 179,90 TL başvuru harcı, 179,90 TL peşin harç, 115,07 TL tamamlama harcı, 25,60 TL vekalet harcı, 2.499,25-TL tebligat, posta gideri, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.999,72 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5.Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL'nin davada haksız çıkan davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
6.Hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan 6.870,97 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7.HMK.nun 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının davacıya iadesine, Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda dava konusunun miktar ve değeri istinaf sınırının altında olması nedeniyle kesin olarak verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı..09/11/2023 Katip...
(e-imzalıdır)
Hakim...
(e-imzalıdır)