1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARARIN
Davacı tarafından mahkememizde açılan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde; 01/04/2018 tarihinde Davalı ... oto şirketi adına kayıtlı olmakla birlikte ... Belediyesi adına faaliyet gösteren ve ... yönetimindeki ... plakalı ... marka çöp kamyonu ile müvekkili ...'e çarptığını, müvekkilinin kazada sol ayak ve bacağının kalçasına kadar çöp kamyonunun altında kaldığını, ciddi şekilde kırıldığının, vücudunun çeşitli yerlerinde büyük hasarlar meydana geldiğini, olayla ilgili olarak Bakırköy CBS'nin ... Soruşturma numarası ile soruşturma açıldığını, soruşturma dosyasında alınan ATK raporu ile müvekkilinde birden fazla kırık olması nedeniyle skorlama yapılarak şahısta belirtilen kırıkların müştereken hayat fonksiyonlarını altı ağır derecede etkileyecek durumda olduğunu, diğer davalı ... Oto şirketinin müvekkiline çarpan aracın maliki olduğundan meydana gelen zararlardan işleten sıfatıyla sorumlu olduğunu, müvekkilinin defalarca ameliyat geçirdiğini, başkaca ameliyatlarının da olacağını, müvekkilinin uzunca bir süre evden çıkmadığını, işe gidemediğini, normal hayatını sürdüremediğini, sadece tekerlekli sandalye ile çıkabildiğini, müvekkilinin geçirmiş olduğu kaza nedeniyle uğramış olduğu maddi zararın tazmini için aracın ... numaralı poliçe ile sigortalı olduğu ... Sigortaya 26/04/2018 tarihinde ihtarname gönderildiğini, henüz ödeme yapılmadığını, neticede fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 1.000,00-TL maddi tazminatın şirket yönünden ticari faiz ve poliçe limiti ile sınıklı olmak üzere her üç davalıdan müteselsilen tahsiline, 50.000-TL manevi tazminatın ise diğer iki davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde; Müvekkili şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, Dava dilekçesinde bahsi geçen ... plaka sayılı araç müvekkili şirket nezdinde ... tarihleri arasında ... Numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigortası ile sigortalı olduğunu, bu poliçede, kişi başına sakatlık ve ölüm teminatı 360.000,00 TL olduğunu, manevi tazminatın, geçici iş göremezlik ve bakıcı giderlerine ilişkin talepler poliçe teminatı kapsamında olmadığını, müvekkili şirket sigortalısının dava konusu kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığını, poliçede davacının sadece sürekli maluliyet hallerinin teminat altına alındığını, bu nedenle müvekkili şirketin sorumluluğundan bahsedilmesi için davacının sürekli sakatlığının Adli Tıp Kurumu .... İhtisas Dairesi’nden alınacak rapor ile ispatlanması gerektiğini, Sosyal Güvenlik Kurumu’na müzekkere yazılarak davacıya ödeme yapılıp yapılmadığının ve yapılmış ise hangi koldan ödeme yapıldığının araştırılmasını, söz konusu ödemelerin tazminat hesabı yapılması halinde bu hesaplamadan düşürülmesi gerektiğini, kusur oranının tespitinde savcılık dosyasında tespit edilen maddi vakıalar önemli olacağından dava konusu kazaya ilişkin soruşturma dosyasının celbini talep ettiklerini, usur oranının tespitinde ceza/soruşturma dosyasında tespit edilen maddi vakıalar önem arz emekte olduğundan Bakırköy ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyasının celbini talep ettiklerini, müterafik kusurun tazminattan düşülmesi gerektiğini, mağdur şahsın müterafik kusurunun bulunup bulunmadığı tespiti, dolayısı ile davacının kazada olmasa bile maluliyette kusurunun bulunup bulunmadığının anlaşılması ve tespit edilen kusur oranın da da eğer bir tazminat hesaplanırsa bu kusur oranında indirim yapılması gerektiğini, müvekkili şirket yönünden temerrüt gerçekleşmediğinden müvekkili şirketin faiz, yargılama gideri vekalet ücretinden sorumlu tutulamayacağını, temerrüde düşmemiş ve davanın açılmasına sebebiyet vermemiş bulunan müvekkili şirket aleyhine yargılama giderlerine, faize ve vekalet ücretine hükmolunmamasını neticede davanın reddi ile müvekkili şirketin dava açılmasına sebep olmadığından tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı ... tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Belediyesi vekili cevap dilekçesinde; Husumet itirazında bulunduklarını, kazaya karıştığı iddia edilen çöp kamyonu şoförünün ... ... A.Ş firmasında görevli olduğunu, bu davanın muhatabının müvekkili Belediye Başkanlığının değil ... A.ş firmasının olduğunu, iş bu davanın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, davaya ilişkin esasa girilmemesini, Kaza tespit tutanağı incelendiğinde kazaya karışan davacı ... 'in Karayolları Trafik Kanunu 68/15-3 göre karşıdan karşıya geçer iken yasanın yayalara yüklediğin özen ve dikkat sorumluluğunu yerine getirmediği sonucuna varıldığını, davanın öncelikle iş bölümünden reddine, müvekkili idarenin husumet ehliyeti olmadığından husumet yönünden reddine, itirazları kabul görmez ise esastan reddine karar verilmesini, yargılama harç, masraf ve vekâlet ücretinin davacı ... tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Oto şirketi vekili cevap dilekçesinde; Davanın görevsiz mahkemede açıldığını, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, müvekkili yönünden davanın husumetten reddinin gerektiğini, kazaya karışan ... plakalı aracın 28/08/2017 tarihli hizmet alımı suretiyle taşıt edinilmesine dair sözleşme kapsamında ... Belediyesine uzun süreli araç kiralama sözleşmesi ile kiralandığını, müvekkili şirketin söz konusu aracı ... Belediyesi'nin hizmet alımı işinde kullanılmak üzere dava dışı ... Şirketine kiraladığını, kazada meydana gelen tüm hasardan 3. Kişilerin can veya malına gelen tüm zararlardan ... Belediyesinin sorumlu olduğunu, maddi tazminatın davacı tarafça ispatının gerektiğini, talep edilen manevi tazminat talebinin fahiş olduğunu, kusur durumunu kabul etmediklerini, neticede işleten sıfatı olmayan müvekkili yönünden davanın husumetten reddini, tüm maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddi ile müvekkili bakımından davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
İhbar Olunan ... İnşaat vekili cevap dilekçesinde; Müvekkili şirketin, sermayesi yüzde yüz ... Belediyesine ait olan kamu kuruluşu olduğunu, dolayısıyla davalı ... Belediyesi ile arada rücu ilişkisi söz konusu olamayacağından, davanın ihbar edilmesinin usul hukukuna aykırı olduğunu, görevli mahkemenin hem Belediye hem de müvekkili şirket bakımından Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, meydana gelen dava konusu kazanın Ticaret Kanunun ilgili maddeleri kapsamına dahil olmadığını, 1986 doğumlu olan ve çalışmayan, maluliyet oranı % 15 belirlenen davacının talep ettiği maddi tazminat miktarının fahiş olduğunu, kaldı ki % 60 maluliyetin altında kalan durumlarda pasif dönem hesabının yapılmaması yerleşik Yargıtay içtihatları gereği olmakla dosyadan anlaşıldığı üzere davacı lehine 24 yıl aktif 15 yıl pasif dönem hesabı yapıldığını, kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte, davacıların talep ettiği manevi tazminat miktarının da çok yüksek olduğunu, manevi tazminat bir zenginleşme ya da medeni ceza aracı olmadığını, neticede her türlü yasal talep hakları saklı kalmak kaydıyla: davanın reddine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı asil ...'e mahkememizce tebligat çıkarıldığı, usulüne uygun olarak tebliğ edildiği ancak davalı asil tarafından davaya süresi içerisinde cevap verilmediği görüldü.
Adli Tıp Kurumu Başkanlığı ... İhtisas Kurulu'nun 14/10/2019 Tarih, ... Sayılı maluliyet raporunda; "Kişinin klendinde mevcut idrar inkontinansı şikayeti ile olay arasında illiyet kurulamadığı, 1-... kızı, ... doğumlu ...’in 01.04.2018 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı yaralanmasının, ... tarih ve ... sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerinden yararlanılarak ve meslek grup numarası çalışmadığı bildirilmekle Grup 1 kabul olunarak; Gr1 XII (16Ca........15)A %19x9/15=%11.4, Gr1 XII (32a............1)A %5, Balthazard formülün göre %15.8, E cetveline göre %20.2 (yüzdeonbeşnoktasıfır) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, 2-İyileşme (iş göremezlik) süresinin olay tarihinden itibaren 3 (üç) aya kadar uzayabileceği" kanaatini bildirir müşterek raporunu sunmuşlardır.
Adli Tıp Kurumu Başkanlığı .... İhtisas Kurulu'nun 05/08/2020 Tarih, ... Sayılı maluliyet raporunda; "Mevcut belgelere göre; ... ve ... kızı, ... doğumlu, ...’in 01/04/2018 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının,... tarih ve ... sayılı resmi gazetede yayımlanan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları hakkında yönetmeliği dikkate alındığında;
I. Deri,
Hipertrofik skar ve keloid, Hafif (vücut yüzeyinin %1-9’unu kaplayan), özür oranı %5 olduğu, II. Kas-İskelet Sistemi, Alt ekstremiteye ait sorunlar, a) tibia plato kırığı, tablo 3.33b’ye göre alt ekstremite özürlülük oranı %5, b) ayak parmak ankilozuna bağlı özürlülük, tablo 3.29’a göre alt ekstremite özürlülük oranı %13, balthazard formülü ile alt ekstremite özürlülük oranı %17, tablo 3.2’ye göre özür oranı %9 olduğu, Dolayısıyla balthazard formülüne göre; 1. Kişinin Tüm Vücut Engellilik Oranının %14 (yüzdeondört) olduğu, 2. İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar uzayabileceği, 3. Başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı, ancak iyileşme süresi içerisinde 1 (bir) ay boyunca başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceği" kanaatini bildirir müşterek raporunu sunmuşlardır.
Adli Tıp Kurumu Başkanlığı ..... İhtisas Kurulu'nun ... Tarih, ... Sayılı maluliyet raporunda; "... tarih ve ... sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği, ... tarih ve ... sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğinin sadece Ek-1 bölümünde yapılan değişiklikler içerdiği, Ek-3 ve diğer cetvelleri, meslek grupları bölümünü içermediği, dolayısıyla ... tarih ve ... sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği ile sadece beden çalışma gücünün en az %60’ını kaybedip kaybetmediğine (hangi hastalık ve arızaların malulen emeklilik kriterlerine uyduğu) ilişkin değerlendirme yapılabileceği, bu nedenle söz konusu yönetmeliğe göre meslekte kazanma gücü kaybı belirlenemeyeceği cihetle mevcut belgelere göre; ... ve ... kızı, ... doğumlu, ...’in ... tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının, .... tarih ve ... sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerinden yararlanılarak ve mesleği bildirilmemekle Grup1 kabul olunarak: Gr1 XII (16Ca........15)A %19x3/5=%11.4, Gr1 XII (32a...........1)A %5, Balthazard formülün göre %15.8, 1. E cetveline göre %15.0 (yüzdeonbeşnoktasıfır) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, 2. İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar uzayabileceği, 3. Başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı, ancak iyileşme süresi içerisinde 1 (bir) ay boyunca başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceği" kanaatini bildirir müşterek raporunu sunmuşlardır.
Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesi'nin ... Tarih, ... Sayılı kusur raporunda; "A) Davalı sürücü ... idaresindeki çöp kamyonu ile olay mahalli sokakta çöp konteynırları yanında çöp almak üzere durakladıktan sonra tekrar harekete geçmek istediğinde yola gereken düzeyde dikkatini vermediği, hareket alanını kontrol altında bulundurmadığı, seyir istikametine göre sol taraftan yola girmek suretiyle kavşak başında karşıdan karşıya geçmekte olan ve yolun sağ tarafına kadar gelmiş bulunan (geçişini tamamlamak üzere olan) yayanın durumunu fark etmediği, manevrası öncesi kavşakta ilk geçiş hakkına sahip yayanın geçişi tamamlamasını beklemediği ve dikkatsiz manevrasıyla yayaya çarptığı olayda asli derecede kusurludur.
B) Davacı ... görüşün açık olduğu yerleşim yeri içindeki sokakta, kavşak başını takiben karşıdan karşıya geçmekte olduğu ve geçişini tamamlamak üzere bulunduğu sırada, bu mahalde çöp toplamak üzere duraklar haldeyken harekete geçip sağa dönüş manevrasına başlayan kamyonun çarpmasına maruz kaldığı olayda atfı kabil bir kusuru bulunmamaktadır. Sonuç : Yukarıdaki hususlar muvacehesinde, olayda; A) Davalı ...’in %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu, B) Davacı ...’in kusursuz olduğu" bildirir müşterek raporunu sunmuşlardır.
Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 04/03/2022 havale tarihli raporda; "HMK'nın 280. Maddesi hükmünün gözetilmesi ve HMK'nın 259. Maddesi uyarınca her türlü hukuki takdir tamamen Sayın Mahkemelerine ait olmak kaydıyla; yukarıda arz ve izah edilen hususlar ile ilgili Kanun maddeleri ve dava dosyasına ibraz edilmiş olan deliller ve tüm dosya kapsamı dikkate alınmak suretiyle yapılan bilirkişi incelemesinde, dava konusu somut olayda;
1.Adalet Bakanlığı, Adli Tıp Kurumu trafik İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan Sayın Mahkemenize sunulan ... tarih ve ... sayılı “Kusur” raporunda; “A) Davalı sürücü ..., ...yayaya çarptığı olayda asli derecede kusurlu olduğu, B) kamyonun çarpmasına maruz kaldığı olayda atfı kabil bir kusuru bulunmamaktadır...” sonuç ve kanaatine varıldığı, 2) TC Adalet Bakanlığı Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan ... tarih ve ... sayılı “Adli Tıp Raporu” na göre; “...,E ceiveline göre 9415,0 (yüzdeonbeşnoktasıfır) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar uzayabileceği, Başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı, ancak iyileşme süresi içerisinde 1 (bir) ay boyunca başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceği, ...” şeklinde görüş ve kanaatine varıldığı, a) Geçici işgöremezlik zarar tutarı olarak 7.050,27 TL, b) Sürekli işgöremezlik tazminat tutarı olarak toplam 342.915,91 TL, olmak üzere toplam 349.966,18 TL tazminat hesaplanmıştır. c) Geçici bakıcı gideri tazminat tutarı olarak 2.029,00 TL hesaplandığı, 4) Kaza tarihinde geçerli, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk /TRAFİK sigorta poliçesi azami teminat limiti 360.000,00 TL olduğu, 5) Davacı vekili tarafından toplam 1.000,00TL maddi tazminat talep edildiği, " sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 26/08/2022 havale tarihli birinci ek raporda; "HMK'nın 280. Maddesi hükmünün gözetilmesi ve HMK'nın 259. Maddesi uyarınca her türlü hukuki takdir tamamen Sayın Mahkemelerine ait olmak kaydıyla; yukarıda arz ve izah edilen hususlar ile ilgili Kanun maddeleri ve dava dosyasına ibraz edilmiş olan deliller ve tüm dosya kapsamı dikkate alınmak suretiyle yapılan bilirkişi incelemesinde, dava konusu somut olayda;
1.Adalet Bakanlığı, Adli Tıp Kurumu trafik İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan Sayın Mahkemenize sunuları ... tarih ve ... sayılı “Kusur” raporunda; “A) Davalı sürücü ..., ...yayaya çarptığı olayda asti derecede kusurlu olduğu, B) kamyonun çarpmasına maruz kaldığı olayda atfı kabil bir kusuru bulunmamaktadır...” sonuç ve kanaatine varıldığı, 2) TC Adalet Bakanlığı Adli Tıp Kunmmu Trafik İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan ... tarih ve ... sayılı “Adli Tıp Raporu” na göre; “...,E cetveline göre % 15,0 (yüzdeonbeşnoktasıfir) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar uzayabileceği, Başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı, ancak iyileşme süresi içerisinde (bir) ay boyunca başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceği, ...” şeklinde görüş ve kanaatine varıldığı, 3) Rapor tanzim tarihi 25.08.2022 tarih itibariyle: davacı mağdur ...'e ilişkin, a) Geçici işgöremezlik zarar tuları olarak 7.050,27 TL, b) Sürekli işgöremezlik tazminat tutarı olarak toplam 415.180,88 TL, c) Geçici bakıcı gideri tazminat tutarı olarak 2.029,00 TL, olmak toplam 424.260,15 TL tazminat hesaplandığı, 4) Kaza tarihinde geçerli, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk /TRAFİK sigorta poliçesi azami teminat limiti 360.000,00 TL olduğu, 5) “Sulh Protokolü, İbraname, Feragatname Ve Makbuz” incelenmesinden, takdiri Sayın Mahkemeye ait otmak üzere, davalı ... Sigorta AŞ ile davalı şirkete sigortalı ... Oto, İuş. Tur. Taş. Tem. Ve Gıda San. Dış. Tic. Ltd. Şti. ve sigortalı araç sürücüsü ...'in ibra edildiği, 6) Yargıtay Kararları ve BAM Kararları dikkate alındığında, takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere (Feragatin Sirayeti), poliçe limiti 360.000,00 TL'sini aşan (424.260,15 TL - 360.000,00 TL —) 64.260,15 TL tutardan diğer davalının sorumlu olduğu kanaatine varıldığı, 7) Hukuki takdir Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, Yargıtay ve BAM kararlarına aykırı olduğu kanaatinde olunan davacı velince talep edilen hesaplanan 424.260,15 TL tazminattan, Ödenen tutarın güncellenmiş tutarı 132.330,15 TL sımın tenzili ile hesaplanacak bakiye tazminat tutarın (424 26015 TL - 132.330,15 TL —) 291.930,00 TL olduğu, 8) Davacı vekili tarafından toplam 1.000,00 TL maddi tazminat ve 50.000 TL menevi tazminat talep edildiği, 9) Davacının manevi tazminat talepleri Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, " sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 02/01/2023 havale tarihli raporda; "Dosya muhteviyatında bulunan, TAŞIT KİRALAMA SÖZLEŞMESİ başlıklı sözleşmenin Davalı ... Oto. İnş. Tur. Taş. Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. ile Dava dışı ... Taşımacılık İnş. Güvenlik Sistemleri Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. arasında imzalandığı, ... tarihleri arasında geçerliliği olan iş bu sözleşmede davalı tarafın TAŞIT SAHİBİ, dava dışı tarafın KİRACI konumunda yer aldığı, sözleşmeye konu aracın ... plakalı araç olduğu, Sözleşmenin 4. Maddesinde “bahse konu araçların .... Güvenlik Sistemleri Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. bünyesinde ... tarihleri arasında ... BELEDİYE BAŞKANLIĞI çöp toplama projesinde çalıştırılmak üzere görevlendirilmiştir.” Denildiği, Dosya muhteviyatında bulunan bilgilerde, davaya konu olan kazanın 01.04.2018 tarihinde gerçekleştiği, kazaya sebep olan araç plakasının ... olduğu, ... Plakalı aracın ruhsat bilgilerinde ... tarihinde Davalı ... Oto. İnş. Tur. Taş. Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı/tescilli olduğu, Dosya Muhteviyatında Bulunan Bilgilerde; davaya konu kazanın ... tarihinde gerçekleştiği, kazaya sebep olan aracın plakasının ... olduğu, aracın ruhsat bilgilerinde ... tarihinde Davalı ... Oto. İnş. Tur. Taş. Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı/tescilli olduğu,
Davalı tarafın 2017-2018-2019 yılına ait ticari defter ve kayıtlarını usulüne uygun tuttuğu ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, Dava dışı tarafın 2017-2018-2019 yılına ait ticari defter ve kayıtlarını usulüne uygun tuttuğu ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, Davalı ve dava dışı arasında 2017-2018-2019 yılında cari hesap ilişkisinin olduğu, Davaya konu olan kazanın 01.04.2018 tarihli olduğu,
Davalı tarafın dava dışı tarafa düzenlendiği, 2017 yılında 12 adet KDV dâhil 5.612.708,94 TL tutarlı, 2018 yılında 12 adet KDV dâhil 12.667.243,36 TL tutarlı, 2019 yılında 12 adet KDV dâhil 14.916.036,42 TL tutarlı olmak üzere toplam 36 adet ve KDV dahil 33.195.988,92 TL tutarlı ARAÇ KİRALAMA BEDELİ FATURASI olduğu, İş bu faturaların 2017-2018-2019 yılı her ayında düzenlediği olarak düzenlendiği, açıklama kısımlarına İLGİLİ AY VE YIL BELİRTİLMEK SURETİYLE “ARAÇ KİRALAMA BEDELİ” diye yazıldığı, Faturaların e-fatura olduğu ve teslim eden ile teslime alan kısımlarının bulunmadığı, imza karşılığında teslim edilmediği ve teslim alınmadığı, iş bu faturaların davalı ve dava dışı tarafın ticari defter ve kayıtlarına işlendiği, Dava dışı tarafın faturalara itiraz ettiğine dair dosya muhteviyatında tevsik edici belgeye rastlanılmamıştır. “Türk Ticaret Kanununun MADDE 21–(2) Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır." İfadesi yer almaktadır. Netice itibariyle 01.04.2018 kaza tarihi itibariyle Davalı ... Oto. İnş. Tur. Taş. Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. ile Dava dışı ... Taşımacılık İnş. Güvenlik Sistemleri Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. arasında ticari defter ve kayıtlara göre kiralama ilişkisinin mevcut olduğu, iş bu kiralama ilişkisinin uzun süreli olduğu, 31.01.2017 tarihinde başladığı ve 31.12.2019 tarihinde kadar devam ettiği tespit edilmiştir. Sonuç ve kanaat: Takdirler Sayın Mahkemenin olmak üzere yukarıda yapılan inceleme ve tespitler sonucunda ve raporumuz içinde açıklanan nedenlerle; ... kaza tarihi itibariyle Davalı ... Oto. İnş. Tur. Taş. Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. ile Dava dışı ... Taşımacılık İnş. Güvenlik Sistemleri Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. arasında ticari defter ve kayıtlara göre kiralama ilişkisinin mevcut olduğu, iş bu kiralama ilişkisinin uzun süreli olduğu, 31.01.2017 tarihinde başladığı ve 31.12.2019 tarihinde kadar devam ettiği, Tarafların tazminat, muhakeme masrafları ve benzeri taleplerinin, Sayın Mahkemenizin takdirlerine ait olduğu," sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 27/02/2023 havale tarihli ek raporda; "Davalı ... OTO. İNŞ. TUR. TAŞ. TEM. VE GIDA SAN. DIŞ TİC. LTD. ŞTİ.’nin dosya muhteviyatına ... Şubesi kaşesi ile imzalı hesap ekstresi sunduğu, İş bu ekstrenin Davalı ... OTO. İNŞ. TUR. TAŞ. TEM. VE GIDA SAN. DIŞ TİC. LTD. ŞTİ.’ne ait banka hesabının 01.01.2018-31.12.2019 tarih aralığını içerdiği, İş bu ekstrede dava dışı ... Taşımacılık İnş. Güvenlik Sistemleri Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti.’nin davalı tarafa 03.01.2018 tarihinden 31.12.2019 tarihine kadar havaleler/ödemeler yaptığı, ekstreye konu ödemelerin davalı ve dava dışı tarafın ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, Ekstre Açıklama Örnekleri Kök raporda da belirtildiği üzere davalı tarafın dava dışı tarafa Araç Kiralama Bedeli Faturaları düzenlediği, dava dışı tarafında davalı tarafa Havaleler/Ödemeler yaptığı, fatura ve ödemelerin tarafların ticari defterlerine karşılıklı olarak kaydedildiği, Dosya muhteviyatında bulunan, TAŞIT KİRALAMA SÖZLEŞMESİ başlıklı sözleşmenin Davalı ... Oto. İnş. Tur. Taş. Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. ile Dava dışı ... İnş. Güvenlik Sistemleri Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. arasında imzalandığı, 01.09.2017-30.09.2019 tarihleri arasında geçerliliği olan iş bu sözleşmede davalı tarafın TAŞIT SAHİBİ, dava dışı tarafın KİRACI konumunda yer aldığı, sözleşmeye konu aracın ... plakalı araç olduğu, Sözleşmenin 4. Maddesinde “bahse konu araçların ... Taşımacılık İnş. Güvenlik Sistemleri Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. bünyesinde ... tarihleri arasında ... BELEDİYE BAŞKANLIĞI çöp toplama projesinde çalıştırılmak üzere görevlendirilmiştir.” Denildiği, Dosya muhteviyatında bulunan bilgilerde, davaya konu olan kazanın 01.04.2018 tarihinde gerçekleştiği, kazaya sebep olan araç plakasının ... olduğu, ... Plakalı aracın ruhsat bilgilerinde 15.09.2014 tarihinde Davalı ... Oto. İnş. Tur. Taş. Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı/tescilli olduğu,
Davalı tarafın 2017-2018-2019 yılına ait ticari defter ve kayıtlarını usulüne uygun tuttuğu ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, Dava dışı tarafın 2017-2018-2019 yılına ait ticari defter ve kayıtlarını usulüne uygun tuttuğu ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, Davalı ve dava dışı arasında 2017-2018-2019 yılında cari hesap ilişkisinin olduğu, Kök rapordaki sonuç ve kanaatin değiştirecek herhangi bir durum olmadığı, ... kaza tarihi itibariyle Davalı ... Oto. İnş. Tur. Taş. Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. ile Dava dışı ... Taşımacılık İnş. Güvenlik Sistemleri Tem. Ve Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. arasında ticari defter ve kayıtlara göre kiralama ilişkisinin mevcut olduğu, iş bu kiralama ilişkisinin uzun süreli olduğu, 31.01.2017 tarihinde başladığı ve 31.12.2019 tarihinde kadar devam ettiği,
Davacı tarafın husumet şartı ve yargılama giderleri konularındaki itirazlarının sayın mahkemenin takdirine bırakıldığı, " sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişi Ali İhsan Doğan tarafından düzenlenen 09/05/2023 havale tarihli ikinci ek raporda; "HMK'nın 280. Maddesi hükmünün gözetilmesi ve HMK'nın 259. Maddesi uyarınca her türlü hukuki takdir tamamen Sayın Mahkemelerine ait olmak kaydıyla; yukarıda arz ve izah edilen hususlar ile ilgili Kanun maddeleri ve dava dosyasına ibraz edilmiş olan deliller ve tüm dosya kapsamı dikkate alınmak suretiyle yapılan bilirkişi incelemesinde, dava konusu somut olayda; Adalet Bakanlığı, Adli Tıp Kurumu trafik İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan Sayın Mahkemenize sunulan ... tarih ve .... sayılı “Kusur” raporunda; “A) Davalı sürücü ..., ...yayaya çarptığı olayda asli derecede kusurlu olduğu, B) kamyonun çarpmasına maruz kaldığı olayda atfı kabil bir kusuru bulunmamaktadır...” sonuç ve kanaatine varıldığı, 2) TC Adalet Bakanlığı Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan ... tarih ve ... sayılı “Adli Tıp Raporu” na göre; “...,E cetveline göre 9015,0 (yüzdeonbeşnoktasıfır) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar uzayabileceği, Başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı, ancak iyileşme süresi içerisinde (bir) ay boyunca başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceği, ...” şeklinde görüş ve kanaatine varıldığı, Davacı mağdur ...'e ilişkin olarak; a) Geçici işgöremezlik zarar tutarı olarak 7.050,27 TL, b) Sürekli işgöremezlik tazminat tutarı olarak toplam 629.162,63 TL, olmak üzere toplam 636.212,90 TL tazminat hesaplandığı, hesaplanan 636.212,90 TL sürekli işgöremezlik tazminatının, kaza tarihinde geçerli, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk /TRAFİK sigorta poliçesi azami teminat limiti 360.000,00 TL sını aştığı, Bu durumda, Davalı Sigorta Şirketinin sorumluğu — poliçe limiti dikkate alındığında, Davacı mağdur ...'e ilişkin olarak; a) Geçici işgöremezlik zarar tutarı olarak 3.989,38 TL, b) Sürekli işgöremezlik tazminat tutarı olarak toplam 356.010,62 TL, olmak üzere toplam 360.000,00 TL tazminat hesaplandığı, c) Ayrıca, Geçici bakıcı gideri tazminat tutarı olarak 2.029.00 TL tazminat hesaplandığı, Limiti aşan tutardan ise sorumlulukları kapsamında diğer davalıların sorumlu olduğu dikkate alındığında, Davacı mağdur ...'e ilişkin olarak; c) Geçici işgöremezlik zarar tutarı olarak 3.060,89 TL, d) Sürekli işgöremezlik tazminat tutarı olarak toplam 273.152,01 TL, olmak üzere toplam 276.212,90 TL tazminat hesaplandığı, Kaza tarihinde geçerli, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk /TRAFİK sigorta poliçesi azami teminat limiti 360.000,00 TL olduğu, “Sulh Protokolü, İbraname, Feragatname Ve Makbuz” incelenmesinden, takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, davalı ... Sigorta AŞ ile davalı şirkete sigortalı ... Oto. İnş. Tur. Taş. Tem. Ve Gıda San. Dış. Tic. Ltd. Şti. ve sigortalı araç sürücüsü ...'in ibra edildiği, Yargıtay Kararları ve BAM Kararları dikkate alındığında, takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere (Feragatin Sirayeti), poliçe limiti 360.000,00 TL sını aşan (636.212.90 TL -360.000,00 TL —) 276.212,90 TL tutardan diğer davalının sorumlu olduğu kanaatine varıldığı.
7.Hukuki takdir Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, Yargıtay ve BAM kararlarına aykırı olduğu kanaatinde olunan davacı velince talep edilen hesaplanan 636.212,90 TL tazminattan, ödenen tutarın güncellenmiş tutarı 139.704,06 TL sının tenzili ile hesaplanacak bakiye tazminat tutarın (636.212,90 TL - 139.704,06 TL —) 496.508,84 TL olduğu, 8) Davacı vekili tarafından toplam 1.000,00 TL maddi tazminat ve 50.000 TL manevi tazminat talep edildiği, 9) Davacının manevi tazminat talepleri Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu," sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 10/10/2023 havale tarihli üçüncü ek raporda; "HMK'nın 280. Maddesi hükmünün gözetlmesi ve HMK'nın 259. Maddesi uyarınca her türlü hukuki takdir tamamen Sayın Mahkemelerine ait olmak kaydıyla; yukarıda arz ve izah edilen hususlar ile ilgili Kanun maddeleri ve dava dosyasına ibraz edilmiş olan deliller ve tüm dosya kapsamı dikkate alınmak suretiyle yapılan bilirkişi incelemesinde, dava konusu somut olayda; Adalet Bakanlığı, Adli Tıp Kunumu trafik İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan sayın Mahkemenize sunulan ... tarih ve ... sayılı “Kusur” raporunda; “A) Davalı sürücü ... ... Yayaya çarptığı olayda asli kusurlu olduğu, B) kamyonun çarpmasına maruz kaldığı olayda atfı kabil bir kusuru bulunmamaktadır...” sonuç ve kanaatine varıldığı, 2) TC Adalet Bakanlığı Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan ... tarih ve ... sayılı “Adli Tıp Raporu” na göre; “...,Kişinin tüm vücut engellilik oranının % 14 (ondört) olduğu, iyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar zayabileceği, Başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı, ancak iyileşme süresi içerisinde (bir) ay boyunca başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceği, ...” şeklinde görüş ve kanaatine varıldığı, rapor tanzim tarihi 10/10/2023 tarihi itibariyle Davacı mağdur ...'e ilişkin olarak, a) Geçici işgöremezlik zarar tutarı olarak 2.131,98 TL, b) Sürekli işgöremezlik tazminat tutarı olarak toplam 776.918,44 TL, olmak üzere toplam 779,050,43 TL tazminat hesaplandığı, hesaplanan 779.050,43 TL sürekli iş göremezlik tazminatının, kaza tarihinde geçerli, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk /TRAFİK sigorta poliçesi azami teminat limiti 360.000,00 TL sınırı aştığı, Bu durumda, Davalı Sigorta Şirketinin sorumluğu — poliçe limiti dikkate alındığında, Davacı mağdur ...'e ilişkin olarak; a) Geçici işgöremezlik zarar tutarı olarak 985,19 TL, b) Sürekli işgöremezlik tazminat tutarı olarak toplam 359.014,81 TL, c) Ayrıca, Geçici bakıcı gideri tazminat tutarı olarak 2.029,00 TL tazminat hesaplandığı, Limiti aşan tutardan ise sorumlulukları kapsamında diğer davalıların sorumlu olduğu dikkate alındığında, Davacı mağdur ...'e ilişkin olarak; c) Geçici işgöremezlik zarar tutarı olarak 1.146,79 TL, d) Sürekli işgöremezlik tazminat tutarı olarak toplam 417.903,63 TL olmak 419,050,43 TL tazminat hesaplandığı, 4) Kaza tarihinde geçerli, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk TRAFİK sigorta poliçesi azami teminat limiti ayrı ayrı (maluliyet ve tedavi gideri) 360.000,00 TL “Sulh Protokolü, İbranamc, Feragatname Ve Makbuz” incelenmesinden, takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak Üzere, davalı ... Sigorta AŞ ile davalı şirkete sigortalı ... Oto. İnş. Tur. Taş. Tem, Ve Gıda San. Dış. Tic, Lid. Şti. ve sigortalı araç sürücüsü ...'in ibra edildiği, takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, 2.029,00 TL geçici bakıcı gideri tazminat tutarından da davalı ... SİGORTA A.Ş, sorumlu olduğundan, geçici bakıcı gideri tazminatının da protokol kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, 5) Yargıtay Kararları ve BAM Kararları dikkate alındığında, takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere poliçe limiti 360.000,00 TL sını aşan (719.050.43 TL - 360.000,00 TL -) 419,050,43 TL tutardan diğer davalının sorumlu olduğu, 6) Davacı vekili tarafından toplam 1.000,00 TL maddi tazminat ve 50.000 TL manevi, 7) Davacının manevi tazıminat talepleri Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu," sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Davacı vekilince 27.05.2021 tarihli sulh protokolü dosya kapsamına sunulmuştur.
Davalı ... Oto şirketi tanığı ... 21/05/2019 Tarihli celsedeki beyanında: " Kaza tarihinde ve halen ... Belediyesinde puantör olarak görev yapmaktayım, ben kazayı görmedim, kazaya karışan çöp kamyonu ihale ile çöp işini ... belediyesinden alan ... firmasına aittir, ben kazayı görmedim, sadece sonradan kazayı duydum, bu nedenle kazanın oluşuna dair bilgim yoktur, dedi.
Davalı vekilinin isteği üzerine soruldu : 02/04/2018 tarihi itibari ile KHK ile şirket çalışanları belediye kadrosuna geçti, çalışanlar belediye kadrosuna geçtiği için davalı şirket ile ilişkimiz kalmadı, ancak çöp kamyonlarının durumunu bilmiyorum, şöförlere iş güvenliği eğitimi veriliyordu, " şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı vekili 31/08/2022 tarihli dilekçesiyle dava değerini artırmıştır. Dava dilekçesi, cevap dilekçeleri, taraf beyanları, Adli Tıp Raporları, bilirkişi kök ve ek raporları ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Dava konusu; Davalı ... Oto şirketi adına kayıtlı ve davalı ...'in sevk ve idaresindeki ve davalılardan ... Sigorta tarafından zorunlu mali mesuliyet sigortası bulunduğu ... plaka sayılı aracın 01/04/2018 tarihinde, davacıya çarpmasından kaynaklı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin dava olduğu görülmüştür. Dava konusu miktar 339.901,00-TL' dir. Davalı sigorta şirketi tarafından, ... plakalı araca ilişkin başlangıç 04.09.2017, bitiş 04.09.2018 tarihli Motorlu Kara Taşıt Araçları Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigorta Poliçesinin celp edildiği görülmüştür. Kaza tarihi itibariyle mevcut bir poliçenin var olduğu anlaşılmıştır. Yargılamaya konu kazayla ilgili yürütülen ceza yargılamasına ilişkin Bakırköy .... Asliye Ceza Mahkemesinin ... E. - ... K. sayılı ilamı ile işbu davanın davalısı ...'in cezalandırılmasına karar verilmiş ve hüküm kesinleşmiştir.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan kusur, maluliyet ve hesap yönünden bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesi'nin 28/09/2021 Tarih,... Sayılı kusur raporunda; "A) Davalı sürücü ... idaresindeki çöp kamyonu ile olay mahalli sokakta çöp konteynırları yanında çöp almak üzere durakladıktan sonra tekrar harekete geçmek istediğinde yola gereken düzeyde dikkatini vermediği, hareket alanını kontrol altında bulundurmadığı, seyir istikametine göre sol taraftan yola girmek suretiyle kavşak başında karşıdan karşıya geçmekte olan ve yolun sağ tarafına kadar gelmiş bulunan (geçişini tamamlamak üzere olan) yayanın durumunu fark etmediği, manevrası öncesi kavşakta ilk geçiş hakkına sahip yayanın geçişi tamamlamasını beklemediği ve dikkatsiz manevrasıyla yayaya çarptığı olayda asli derecede kusurludur. B) Davacı ... görüşün açık olduğu yerleşim yeri içindeki sokakta, kavşak başını takiben karşıdan karşıya geçmekte olduğu ve geçişini tamamlamak üzere bulunduğu sırada, bu mahalde çöp toplamak üzere duraklar haldeyken harekete geçip sağa dönüş manevrasına başlayan kamyonun çarpmasına maruz kaldığı olayda atfı kabil bir kusuru bulunmamaktadır. Sonuç : Yukarıdaki hususlar muvacehesinde, olayda; A) Davalı ...’in %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu, B) Davacı ...’in kusursuz olduğu"şeklinde görüş bildirmiştir.Teknik incelemeye ve ceza yargılaması içeriğine göre belirlenen bu rapora ve kusur oranlarına, mahkememizce de dosya kapsamına ve olaya uygun olması sebebiyle itibar edilmiştir.
Adli Tıp Kurumu Başkanlığı .... İhtisas Kurulu'nun ... Tarih, ... Sayılı maluliyet raporunda; "Mevcut belgelere göre; ... ve .... kızı, ... doğumlu, ...’in 01/04/2018 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının, .... tarih ve .... sayılı resmi gazetede yayımlanan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları hakkında yönetmeliği dikkate alındığında;
I. Deri,
Hipertrofik skar ve keloid, Hafif (vücut yüzeyinin %1-9’unu kaplayan), özür oranı %5 olduğu, II. Kas-İskelet Sistemi, Alt ekstremiteye ait sorunlar, a) tibia plato kırığı, tablo 3.33b’ye göre alt ekstremite özürlülük oranı %5, b) ayak parmak ankilozuna bağlı özürlülük, tablo 3.29’a göre alt ekstremite özürlülük oranı %13, balthazard formülü ile alt ekstremite özürlülük oranı %17, tablo 3.2’ye göre özür oranı %9 olduğu, Dolayısıyla balthazard formülüne göre; 1. Kişinin Tüm Vücut Engellilik Oranının %14 (yüzdeondört) olduğu, 2. İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar uzayabileceği, 3. Başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı, ancak iyileşme süresi içerisinde 1 (bir) ay boyunca başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceği" şeklinde görüş bildirmiştir. Teknik incelemeye göre belirlenen bu iş göremezlik raporuna, mahkememizce de dosya kapsamına uygun olması sebebiyle itibar edilmiştir.
Bilirkişi .... tarafından düzenlenen 10/10/2023 havale tarihli üçüncü ek raporda; "Davacı mağdur ...'e ilişkin olarak; a) Geçici işgöremezlik zarar tutarı olarak 985,19 TL, b) Sürekli işgöremezlik tazminat tutarı olarak toplam 359.014,81 TL, c) Ayrıca, Geçici bakıcı gideri tazminat tutarı olarak 2.029,00 TL tazminat hesaplandığı, Limiti aşan tutardan ise sorumlulukları kapsamında diğer davalıların sorumlu olduğu dikkate alındığında, Davacı mağdur ...'e ilişkin olarak; c) Geçici işgöremezlik zarar tutarı olarak 1.146,79 TL, d) Sürekli işgöremezlik tazminat tutarı olarak toplam 417.903,63 TL olmak 419,050,43 TL tazminat hesaplandığı" görülmüştür.
Tüm yargılama dosyası bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacının hüküm tarihi itibariyle davalı sigorta şirketi dışındaki davalılar ... Belediye Başkanlığı ve ... yönünden hak edeceği sürekli iş göremezlik tazminatı miktarı 417.903,67 TL' dir. Ancak, talep arttırım tarihi dikkate alınarak ve talep arttırım miktarları ile sınırlı inceleme yapıldığında; davacının hüküm tarihi itibariyle hak kazandığı toplam geçici iş göremezlik miktarı 9.779,03 TL olup, kendisine 7.647,05 TL geçici iş göremezlik ödemesi yapıldığından, bakiye geçici iş göremezlik alacağı miktarı 2.131,98 TL' dir. Talep arttırım dilekçesinde 7.050,27 TL geçici iş göremezlik tazminatı talebi olduğundan, fazlası kısım reddedilmiştir. Ayrıca, taleple bağlı kalınarak davacının sürekli iş göremezlik tazminatı miktarı da, talep edilen geçici iş göremezlik miktarı mahsup edilerek 282.850,73 TL olarak belirlenmiştir.
Davacının, davalı sigorta şirketi ve diğer davalı ... şirketi ile maddi tazminat talebi yönünden sulh olması sebebiyle bu davalılar yönünden maddi tazminat talebi açısından karar verilmesine yer olmadığına dair hüküm kurulmuş ve bu talep yönünden taraflar lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemiştir. Davalı ...'in kazaya karışan aracı şoför olarak kullanmaktadır. Diğer davalı ... Belediye Başkanlığı' da işveren sıfatında olup, adam çalıştıranın sorumluluğu bulunmaktadır. Bu sebeple bu davalıların kaza kapsamında meydana gelen maddi tazminat alacağından sorumlu oldukları sabit olmuştur. ** Hakimin manevi zarar adı ile kazaya uğrayana verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. .... günlü ve ... sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Manevi tazminatın tutarını belirleme görevi hakimin takdirine bırakılmış ise de hükmedilen tutarın uğranılan manevi zararla orantılı, duyulan üzüntüyü hafifletici olması gerekir.
Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları tarafların sosyal ve ekonomik durumları paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu olayın ağırlığı olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması da gözetilerek, gelişen hukuktaki yaklaşıma da uygun olarak tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. ( HGK 23.6.2004, 13/291-370) Yukarıda belirtilen hususlar doğrultusunda, tarafların sosyal ve ekonomik durumları olaydaki kusur durumu ve olayın oluş şekli, olay tarihi ve kaza olayı göz önüne alınmak sureti ile manevi zarar aşağıdaki şekilde belirlenmiş ve hüküm kurulmuştur.
Davalı ...'in kazaya karışan aracı şoför olarak kullanmaktadır. Diğer davalı ... Belediye Başkanlığı' da işveren sıfatında olup, adam çalıştıranın sorumluluğu bulunmaktadır. Bu sebeple bu davalıların kaza kapsamında meydana gelen manevi tazminat alacağından sorumlu oldukları sabit olmuştur.
Davacının, davalı ... şirketi yönünden manevi tazminat talebi açısından, davalı şirketin uzun süreli araç kiralaması sebebiyle işleten sıfatı bulunmadığından, manevi tazminat davasının bu davalı açısından pasif husumet yokluğu sebebiyle reddine karar verilmiştir.
Dava tarihi itibariyle davacının uzun süreli kiralama sebebiyle davalı ... şirketinin işleten sıfatının bulunmadığını bilme ihtimali olmadığından, davayı açmada kusuru olmadığı kabul edilmiş ve red sebebiyle aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemiştir. Yukarıda açıklanan tüm sebepler dolayısıyla aşağıdaki şekilde karar verilmiş ve hüküm kurulmuştur.
1.Davacının davalı ... Sigorta şirketi ve ... oto şirketi yönünden açmış olduğu maddi tazminat davası yönünden sulh sebebiyle KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2.Davacının Davalı ... Belediye Başkanlığı ve Davalı ... yönünden açmış olduğu maddi tazminat davasının KISMEN KABULÜ İLE KISMEN REDDİNE,
-2.131,98-TL geçici iş göremezlik tazminatının davalılar ... Belediye Başkanlığı ve ... yönünden kaza tarihi olan 01/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... Belediye Başkanlığı ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
-282.850,73-TL sürekli iş göremezlik tazminatının davalılar ... Belediye Başkanlığı ve ... yönünden kaza tarihi olan 01/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... Belediye Başkanlığı ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3.Davacının davalı ... Oto şirketi yönünden açmış olduğu manevi tazminat davasının pasif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,
4.Davacının Davalı ... Belediye Başkanlığı ve Davalı ... yönünden açmış olduğu manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜ İLE KISMEN REDDİNE,
-30.000,00TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 01/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Belediye Başkanlığı ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
5.Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken toplam 21.516,47-TL karar harcından, dava açılırken alınan 174,20-TL peşin harç yargılama sırasında yatırılan 986,75-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.160,95-TL'nin mahsubu ile bakiye 20.355,52-TL harcın davalılar ... Belediye Başkanlığı ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye İRAD KAYDINA, -Davacıya tarafından dava açılırken ve yargılama devam ederken yatırılan 1.202,05-TL harcın davalılar ... Belediye Başkanlığı ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6.Davacı tarafından yargılama gideri olarak yapılan ATK fatura ücreti, bilirkişi ücreti, tebligat ve müzekkere gideri 8.041,10-TL'nin davanın kabul ve red oranı dikkate alınarak % 92,67'si olan 7.451,69-TL'nin davalılar ... Belediye Başkanlığı ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE, Bakiye masrafların davacı üzerinde BIRAKILMASINA, -Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan miktarın karar kesinleştiğinde davacı tarafa İADESİNE,(gerekçeli kararın tebliğe çıkarılma masraflarının kalan gider avansından karşılanmasına)
7.Davalı ... Oto Şirketi tarafından yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
8.Kabul edilen maddi tazminat yönünden; karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesince tayin ve takdir olunan 44.747,41-TL vekalet ücretinin davalılar ... Belediye Başkanlığı ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
9.Kabul edilen manevi tazminat yönünden; karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesince tayin ve takdir olunan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalılar ... Belediye Başkanlığı ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
10.Reddedilen maddi tazminat bakımından; karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesince tayin ve takdir olunan 4.918,29-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Belediye Başkanlığı'na VERİLMESİNE,
11.Reddedilen manevi tazminat yönünden; karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesince tayin ve takdir olunan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Belediye Başkanlığı' na VERİLMESİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekili, davalı ... Belediye vekili, İhbar olunan ... inşaat vekili ile davalı asilin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/11/2023 Katip ...
(e-imzalıdır)
Hakim ....
(e-imzalıdır)