7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekilin dava dilekçesinde özetle: müvekkilinin maliki olduğu ...plakalı araç ... sevk ve idaresindeki iken, 15.03.2022 tarihinde maliki ... ve kaza anında ...'ın sevk ve idaresindeki... plakalı aracı ile müvekkilinin aracına çarptığını, kaza sonucu müvekkilinin aracında yüksek maddi hasar meydana geldiğini, kazaya tam kusuru ile sebebiyet veren... plakalı araç sürücüsünün olduğunu, kaza tarihinde... plakalı aracın... Sigorta Şirketi ... no'lu poliçe numarası ile ZMMS ile sigortalı olduğunu, kaza sonrası müvekkili tarafından ZMMS sigortacısı davalı şirkete başvuru yapıldığını, ... no'lu dosya açıldığını, müvekkilinin aracında oluşan zarar çıkma, yan sanayi, orijinal olmayan parçalar üzerinden 88 oranında fahiş iskonto uygulanarak hesaplanıp müvekkiline 9.912,00 TL işçilik ödemesi ile tedarik firmalara parça ödemeleri yapıldığını, bu ödemelerin gerçek zararı karşılamadığını, yazılı başvuru sonucu 12.000,00 TL değer kaybı ödemesinin yapıldığını, arabuluculuk görüşmelerinin anlaşamama ile sonuçlandığını, arz ve izah edilen ve re'sen gözetilecek nedenlerle 10,00 TL bakiye hasar bedeli, 10,00 TL bakiye değer kaybının temerrüt tarihi olan eksik ödemenin yapıldığı tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı sigorta şirketinden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekilinin cevap dilekçesi özetle: davanın belirsiz alacak davası olarak açılmayacağından davanın usülden reddine, davacının dayandığı delillerin kendilerine tebliğe çıkarılmasının gerektiğini, davacının belirttiği kusur oranını kabul etmediklerini, 03.05.2022 tarihinde davacıya 8.400,00 TL hasar tazminatı ile 1.512,00 TL KDV bedeli ödemesi gerektiğini, davacı adına 30.06.2022 tarihinde 12.000,00 TL değer kaybı tazminatı ödemesi, ... ( hasar firması) 27.04.2022 tarihinde 462,98 TL 5.316,09 TL ve 542,92 TL maddi hasara ilişkin taminat ödemesi,... İstasyonu A.Ş. firmasına 25.05.2022 tarihinde 123,12 TL, ... Motorlu Araçlar A.Ş. firmasına 337,70 TL, ... Yedek Parça A.Ş. ye 6.5.2022 tarihinde 84,74 TL ve 375,51 TL maddi hasar ilişkin tazminat ödemesi yapıldığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla maddi hasar ilişkin bir hesaplama yapılacaksa Karayolları Motorlu Araçlar ZMMS genel şartlara göre yapılması gerektiğini, gerçek değer kaybının belirlenmesi için alanında uzman bilirkişi kanalı ile yapılması gerektiğini, dava konusu araçta daha önce ağır hasar kaydı ve başka hasara uğrayıp uğramadığının tespit edilmesi gerektiğini, müvekkili sigorta şirketinin KDV'den sorumlu tutulamayacağını, müvekkili sigorta şirketinin temerrüte düşmediğini, arz ve izah edilen ve yargılama sırasında ortaya çıkabilecek sair nedenlerle davanın usulden reddine, davacı aracının tramer kayıtlarının celbine, Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesinden kusur raporu alınmasına, değer kaybı ve hasar bedeli talebine yönelik bilirkişi rapor alınmasına ve hesaplamanın ZMMS genel şartlarına göre yapılmasına, dava tarihinden itibaren taraflar açısında yasal faiz uygulanmasına, haksız ve fahiş olan maddi tazminat talebinin ve davanın reddine, aleyhe hüküm kurulması halinde, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Türkiye Noterler Birliğinin yazı cevabı, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin yazı cevabı, ...Şirketi A.Ş'nin yazı cevabı, kusur ve otomotiv bilirkişisi heyeti tarafından hazırlanan 03.05.2023 havale tarihli bilirkişi raporu, davacı vekili tarafından sunulan 05.05.2023 havale tarihli dava değer artırım dilekçesi dosyamız arasındadır.

Mahkememizce verilen ara karar gereği dosyanın bilirkişi heyeti ... ve ...'ndan oluşan tevdi üzerine adı geçen bilirkişiler tarafından hazırlanan 03.05.2023 tarihli raporda özetle "... plakalı otomobil sürücüsü ... önündeki dikkatsiz ve özensiz şekilde sürüş yaparak duraklayan araca çarptığından dolayı kazanın oluşumunda ETKENDİR, ...plakalı otomobil sürücüsü ... atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı kazanın oluşamunda ETKEN DEĞİL, ise de; 15.03.2022 tarihinde meydana gelen kaza sonucu ...plaka sayılı araçta değişmesi gereken yedek parçaların tedarik firmalarından temin edilerek yedek parça bedelinin KDV Dahil 9.888,38 TL olacağı ve bu tedarik edilen yedek parça bedellerinin sigorta şirketi tarafından farklı yedek parça tedarik firmalarına dosya kapsamındaki ödeme dekontlarına göre 9.235,74 TL” nin ödendiği, işçilik bedeli olan KDV Dahil 9.912,00 TL'nin de davacı sigorta şirketinin eksik ödenen hasar bedeli için KDV Dahil 652,64 TL daha ilave hasar ödemesi yapması gerektiğinin kanaatine, ...plaka sayılı araçta orijinal parça kullanılarak onarım yapılması halinde eksik ödenen hasar bedeli için sigorta şirketinin ilave olarak KDV Dahil 28.838,22 TL daha ek hasar ödemesi gerektiğinin kanaatine, 3. ...plaka sayılı araç için sigorta şirketinin eksik ödenen değer kaybı bedeli için 2.000,00 TL daha ek değer kaybı bedeli ödemesi gerektiğinin kanaati" yönünde görüş bildirildiği görülmüştür.

Davacı vekili tarafından sunulan değer artırım dilekçesi ile başlangıçta 20,00 TL olarak belirtilen dava değerinin rapor doğrultusunda artırılmakla 16.852,26 TL bakiye hasar bedelinin ve 2.000 TL bakiye değer kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsilinin talep edildiği görülmüş, dilekçenin davalı yana tebliğ edildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;

Haksız fiil, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 maddesinde; ''Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.'' şeklinde düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 50. maddesinde ise ''Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler.'' hükmü yer almaktadır.

Sorumluluk sigortaları 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473. ve devamı maddelerinde ''Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.'' şeklinde düzenlenmiştir. Sorumluluk sigortalarında sigorta şirketi tarafından zararı karşılanan kişi sigorta sözleşmesinin tarafı değildir. Sigorta ettiren kendisi ya da sorumluluğu altında bulunan kişiler tarafından üçüncü kişilere verilecek zararları sigorta şirketine ödediği prim karşılığında sigorta ettirmektedir. Sorumluluk sigortası, sigorta ettirenin üçüncü kişilere vereceği zararları teminat altına alırken hem üçüncü kişiyi hem de sigortalıyı koruma altına alan bir sigorta türüdür. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, ''İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/1. maddesinde, ''Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/son. maddesinde ise, ''İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.'' hükmüne yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, ''sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.'' düzenlemesi yapılmıştır.

Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Yargıtay ... Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatları kapsamında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır. İlgili maddede Maddi Zararlar Teminatı; ''Hak sahibinin bu genel şartta tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır.'' olarak tanımlanmıştır

Uyuşmazlığın dava dilekçesinden anlaşıldığı üzere; 15/03/2022 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında sürücülerin kusur durumları ile kaza nedeniyle davacıya ait araçta meydana gelen bakiye hasar ve değer kaybının belirlenmesi ile bunun ZMMS poliçesi kapsamında davalı sigorta şirketinden tahsil edilip edilemeyeceği hususlarında toplandığı görülmüştür.

Uyuşmazlığın değerlendirilmesine geçmeden evvel şu hususun belirtilmesinde fayda vardır; davalı sigortanın bu kazadan dolayı sorumluluk limitinin 50.000,00 TL olduğu, kazaya karışan ,... plaka sayılı otomobilin Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Şirketi ... A.Ş tarafından ZMMS poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davacının ... plakalı aracından meydana gelen hasar onarım bedeline yönelik 9.912,00 TL, değer kaybına yönelik 12.000,00TL davacıya ödeme yapıldığı, anlaşılmıştır. Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; 15/03/2022 tarihinde; Davalı sigorta poliçeli aracı kullanan dava dışı sürücü ...'in sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracı ile davacının maliki olduğu ...plaka sayılı araca çarpması sonrasında kazanın meydana geldiği, meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda Davalı sigorta poliçeli aracı kullanan dava dışı sürücü ...'ın iki şeritli yolda sol şeritte düz şekilde ilerler iken önünde sola dönmek için duraklayan araca önlemsizce çarparak soluna refüje savrularak duruşa geçtiği, kazanın bu hali ile meydana geldiği, dava dışı sürücü ...'ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 52. maddesinde belirtilen( sürücüler Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak, zorundadırlar) hükmünü ihlal etmekle kazanın oluşumuna etken olması nedeni ile tam kusurlu olduğu, Davacının maliki olduğu aracı kullanan dava dışı sürücü ...'ün kazanın oluşumuna etken olmaması nedeni ile kusursuz olduğu,

Davacıya ait ...plaka sayılı aracın bu kazadan çarpmanın etkisiyle hasarlandığı tespit edildiği, hasar onarım bedelinin İskontosuz orjinal parça kullanılmak sureti ile KDV dahil 47.985,96 TL olarak tespit edildiği, davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS sorumluluğu kapsamında toplamda işçilik KDV Dahil 9.912,00 TL, dosya kapsamında ki ödeme dekontilarına göre tedarik firmalarına KDV Dahil 9.235,74 TL, toplamda KDV Dahil 19.1 47,74 TL ödeme yaptığınınanlaşıldığı sigorta şirketinin eksik ödenen hasar bedeli için KDWV Dahil 28. 838,22 TL ilave hasar ödemesi yapması gerektiğinin anlaşıldığı, davalı sigorta tarafından bakiye hasar kaybına yönelik ödeme yapılmadığı ve uğranılan zararın karşılanmadığı, davacının değer arttırım dilekçesi ile bakiye hasar kaybına yönelik istemin 16.852,26TL, değer kaybına yönelik istemin 2.000TL ye yükseltildiği, Değer kaybı açısından; dava konusu aracın 150.000,00 TL olarak belirlenen kaza öncesi rayiç değerine göre ve kaza sonrası belirlenen 136.000,00 TL rayiç değerine ve Yargıtay 17 HD” sinin Gerçek Zarar ile ilgili “ gerçek zarar ve değer kaybının; aracın kaza öncesi rayici ile (150.000,00 TL), onarım sonrasi rayiç değeri(136.000,00 TL) arasında ki farktır” kararları göz önüne alındığında değer kaybının 14.000,00 TL olabileceği, ancak davacı sigorta şirketinin 01.07.2022 tarihinde12.000,00 TL değer kaybı ödemesi yapması nedeniyle eksik ödenen değer kaybı bedeli için 2.000,00 TL daha değer kaybı bedeli ödemesi gerektiği, bu hali ile davacı nezdinde bakiye hasar kaybı ve değer kaybı nedeni ile araçtan kaynaklı haksız fiilin koşullarının oluştuğu değerlendirilerek açılı davanın kabulü ile davacı aracındaki bakiye hasar kaybına ilişkin tazminat talebinin kabulü ile 16.852,26-TL maddi tazminatın,2.000 TL değer kaybı tazminatının davacının sigorta şirketine ilk başvuru tarihinin 16/06//2022 tarihi olduğu dikkate alınarak başvurunun PTT KEP adresinden yapıldığı, başvurunun davalı şirket tarafından 21/06/2022 tarihi itibari ile okundu sayılacağı başvuruyu takip eden 8 iş günü geçmekle davalının temerrüte uğrayacağı değerlendirilerek davalıdan temerrüt tarihi olarak takdir edilen 01/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

1.Davanın KABULÜ ile;

-16.852,26TL bakiye hasar bedeli tazminatının davalı sigorta şirketi yönünden taleple bağlılık ilkesi gereğince temerrüt tarihi olarak kabul edilen 01.07.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine -2.000 TL değer kaybı tazminatının davalı sigorta şirketi yönünden taleple bağlılık ilkesi gereğince temerrüt tarihi olarak kabul edilen 01.07.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine ,

2.Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 1.287,79 TL karar ve ilam harcından evvelce tahsil edilen 402,31‬ TL (80,70 TL peşin ve 321,61 TL tamamlama harcın oluşan) harcın mahsubu ile hazineye irat kaydına, bakiye 885,48 TL harcın DAVALIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, söz konusu tutar ile ilgili 492 sayılı harçlar kanunu 28. Madde uyarınca kararın tebliğinden itibaren 1 ay içerisinde tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,

3.Davacı tarafından yatırılan 483,01‬ TL (80,70 TL peşin harç ile 80,70 TL başvuru harcı ile 321,61 TL tamamlama harcından oluşan) harç ile gider avansından kullanılan 1.563,00 TL (tebligat ücreti, posta masrafı ve bilirkişi ücretinden oluşan)'den oluşan toplam 2.046,01‬ TL yargılama giderinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,

4.Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın 6100 sayılı HMK'nın gider avans tarifesinin 5. maddesi gereğince DAVACI TARAFA İADESİNE,

5.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince hesaplanan 17.900 TL vekalet ücretinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,

6.6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A (14) maddesi uyarınca dava açmadan evvel dava şartı kapsamında başvurunun yapıldığı sabit olduğundan 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin DAVALIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, bu hususta Hazineye müzekkere yazılmasına,

7.Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.16/11/2023 Katip ...