3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarında özetle; müvekkili şirketin 20 Ocak 2022- 23 Ocak 2022 tarihleri arasında Dubai'de bir konferansa katılmak üzere 10 Ocak 2022 tarihinde davalı şirketten 2 adet bilet satın aldığını, biletler için 15.766,00 TL tutarında ödeme yaptığını, müvekkili 13 Ocak 2022 tarihinde bahsi geçen ve Dubai'de yapılması planlanan konferanısın ...... virüsünün yaygınlaşması sebebi ile 24 Mart 2022 tarihine ertelendiğini öğrendiğini, bu sebeple bahsi geçen biletleri 24 Mart 2022 gidiş ve 27 Mart 2022 dönüş olmak üzere değiştirdiğini, bu değişim sebebiyle davalı şirkete 2 bilet için toplam 525.00 TL (Beş Yüz Yirmi Beş Türk Lirası) ödediğini, uçuş günü olan 24 mart 2022 tarihinde müvekkili şirket yetkilisi ve şirket avukatı vize ile ilgili olarak meydana gelen bir aksaklık sebebi ile o tarihteki uçağa binemediğini, bu sebeple bahsi geçen hem gidiş hem dönüş biletlerini açığa aldığını, vize ile ilgili olarak meydana gelen aksaklık 25 Mart 2022 tarihinde giderildikten sonra müvekkili şirket yetkilisi açığa aldığı iki bileti kullanmak üzere davalı şirket müşteri hizmetlerini aradığında bu işlem için 28.000 TL civarı ek ödeme yapılması gerektiğini bildirdiğini, bunun üzerine müvekkili şirket bu hesaplamada bir hata olabileceğini düşünüp; görüşmeyi sonlandırmış olup; sonrasında yeniden müşteri hizmetlerini aradığını, benzer bir cevap alan müvekkili şirket yetkilisine bu fahiş ücretin neden alındığına dair tek bir açıklama yapılmadığını, hiçbir açıklama yapılmadığı gibi bir de üzerine yanlış bilgilendirildiğini, biletin dönüş saati aynı kalsa da davalı şirket müşteri temsilcisi fiyatın bu şekilde olduğun iletmesi üzerine dönüş saatini biraz daha ileri alıp 28 Mart sabaha karşı saat 02.05 uçuşunun fiyatı için de aynı fiyatı verildiğini, aynı şekilde davalı şirket müşteri temsilcisi uçuş sınıfının farklı olduğunu ve fiyat farkının bundan kaynaklandığını beyan etmişse de, müvekkili şirket yetkilisi ekonomi sınıfı ile uçtuğunu, ilk alınan biletin de ekonomi sınıfı olduğunu, dolayısıyla bir sınıf değişikliği olmadığını, öte yandan gerek 24 Mart 2022 gerekse 25 Mart 2022 tarihinde gerçekleşen uçuşların ikisinde de uçak %100 dolu olmadığını, müvekkili şirketin bahsi geçen bu konferansta bir sunum yapması ve katılan diğer kişiler ile önceden ayarlanmış toplantıları olması ve bu konferansın müvekkili şirket açısından önemli bir konferans olması sebebiyle davalı şirket tarafından talep edilen ek ödemeye katlanılarak 2 adet uçak bileti 28.941,00TL ödenmek sureti ile değiştirildiğini, davalı şirket Ocak ayında benzer bir işlem için 525,00 TL tahsil ederken, Mart 2022 tarihinde 28.941,00TL tahsil ettiğini, bu durumda Mart 2022 de yapılan değişiklik işlemi için tahsil edilen fahiş ücret yerine aslında davalı şirketin tahsil etmesi gereken ücreti ve dolayısıyla haklı bir sebep olmaksızın fazladan müvekkili şirketten tahsil ücretin ne kadar olması gerektiğini bu aşamada bilmek mümkün olmadığını beyanla fazlaya ilişkin her türlü hakları saklı kalmak kaydıyla; hukuka aykırı olarak ve hiç bir meşru sebebi olmaksızın müvekkili şirketten tahsil edilen bilet değiştirme ücreti ile yargılama giderleri ve karşı vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilleri cevap dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarında özetle; görevli mahkemelerin Tüketici Mahkemeleri olduğunu, esas yönünden davacı şirketin davalı/taşıyıcı havayolu müvekkili arasındaki taşıma sözleşmesinin tarafı olmadığından davanın açılmasının mümkün olmadığını, dava dışı yolcuların davacı tarafın şirket yetkilileri olsa dahi adına bilet tanzim edilmiş olan yolcuların davalı yana ilgili süreci yansıtabileceği, dolayısıyla davanın aktif husumet yokluğundan reddi gerektiğini, 24.03.2022 tarihli ....... sayılı İstanbul-Dubai seferine geçerli vizeleri olmadığı ve uçuşa kabul edilmedikleri, vize aksaklığı sonrası aynı tarihli ....... sayılı İstanbul-Dubai gidiş- 28.03.2022 tarihli ...... sayılı Dubai-İstanbul seferi için 29.941 TL tahsil edilmesinde müvekkili havayolunun ayıplı hizmeti kusuru olmadığını, yurtdışına gidecek her yolcu gibi vize, pasaport vs. belgelerin doğruluğu, geçerlilik süreleri, aksaklıkların sorumluluğundan yolcuların sorumlu olacağını, yolcuların 15.766,92 TL tutarlı biletleri 10.01.2022 tarihinde ...... numaralı gidiş-dönüş kayıtların dosyaya sunulduğunu, internet sistemi üzerinden rezervasyon satın alım süreçlerinde yolcu bilgileri (tek yön veya gidiş-dönüş) satın alınabilecek olan bilet tipleri, bu bilet tiplerinin satın aldıktan sonra tabi olacağı ücret koşulları ve toplam ücretlerin bilgisinin yolculara sunulduğu, satın alım sonrasında bu bilgilerin ayrıca mail atıldığını, dava dışı yolcuların 24.03.2022 tarihli ....... sayılı uçuşa kayıtlı olduğu, ancak vize geçerlilik sürelerinin 0S.03.2022 tarihinde dolduğu için ortaklığın ........ sefer sayılı uçuşa kabul edilmediğini, bu noktada vize problemi kaynaklı uçuşa katılım gösterilemediğinin yolcuların kabulünde olduğu, davalı ortaklığın herhangi bir mağduriyet yaratma amacıyla hal ve hareketinin olmadığını, dava konusu ...... numaralı biletlerin tabi olduğu uçuş ücret koşulları sebebiyle uçuş öncesi değişiklik cezası tahsil edilmeksizin no show vize aksaklığı, uçuşa kabul edilmeme gibi uçuş tarihinden sonra talep edilen değişiklik işlemlerinin 30 USD karşılığı no show cezası ile gerçekleştirildiğini, iki yolcu için ayrı ayrı 130 USD-1.928 TL No show ücreti- 223 TL biletleme servis bedeli (DU) ve 183,47 TL vergi farkı, 12.136 TL koltuk ücreti tahsil edilerek yeni bilet düzenlendiğini, İstanbul-Dubai uçuşlarındaki dolululuk oranlarının ayrıca dosyaya sunulduğunu beyanla davanın reddini savunmuşlardır.

Lojistik ve Taşıma Uzmanı bilirkişi ...... tarafından dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen 07/06/2023 tarihli rapora göre ; '' ...... ve ......'ın İstanbul-Dubai yolcu taşıma hizmeti ve seyahati için dosyaya sunulan elektronik biletler ile sabit olmak üzere davalı ...... A.O.'dan bilet satın alındığının anlaşıldığı, ilgili taşıma sürecinin Montreal Konvansiyonu kapsamında olduğu, MK Md.1/1 uyarınca sözleşmenin akdi ve fiili taşıyıcısı olan davalı yanın verdiği hizmet karşılığında ücret talep hakkının olduğu, taşıyıcının ücret karşılığı yolcu taşıma hizmeti sunan bir ticari hava işletmesi olduğunun gerek SHK gerekse TTK hükümleri ile de anlaşıldığı, dava konusu temel itirazın ve konunun değişiklik veya biletleme sürecinde yapılan ücretlendirmelerden ziyade, bilet değişikliği ile kesilen 12.136 TL'lik ücretin fahiş olduğu iddiasına dayandığı, yolcuların Dubai'deki program değişikliği ve vize problemi sebebiyle 2 sefer bilet değişikliği yapıldığı, vize sebebiyle yapılan değişiklik sonucunda gidiş uçuşunun 24.03.2022 sa. 01.30 uçuşundan sa. aynı tarihte daha ileri saatteki (19.45) uçuşu içerdiği, yolcuların bilet sınıfı ve paket yönünde rapor içeriğinde yapılan tespitlerde, yolculara bilet ücret farkı + vergi ücretlendirmesi dışında bir cezai ücret yansıtılmayacağının davalı ....... A.O. tarafından internet sitesindeki ilgili bilet sınıf-paketine yapılan açıklamalarda kamuoyu ile paylaşıldığı, zira davalı yanın cevap dilekçesinde belirtilen 12.136 TL + 1.928 TL + 183,47 TL=14.470,47 TL bedelin, no show, biletleme hizmet bedeli ve bilet koltuk farkı + vergi kombinasyonundan oluştuğunun belirtildiği, no show durumunun vize süresinin uygun olmaması sebebiyle uçuşa katılamamalarından süregeldiği, yeniden biletleme hizmeti bilet farkı + vergilendirmenin ise yapılan değişikliğe ilişkin yeniden bilet oluşturmasında kanaatlerince havayolu sektörünün operasyonel sürecinde karşılaşılan uygulamalar olduğu, değişiklik ile birlikte yolcu başına yansıtılan 12.136 TL'lik tutarın yapılan değişiklik sonucu bilet koltuk farkı + vergi ücretlendirmesine dayandığı, burada önemli olan noktanın 2. değişikliğin yapıldığı tarih ile yeni alınan bilet tarihinin (24.03.2022) aynı gün olması, başka bir ifade ile mevcut biletlerin aynı gün içerisinde daha ileri saatlerdeki biletler ile değiştirildiği, Ticari Havayolu işletmelerinin biletleme, ücretlendirme, değişiklik ücretleri ve cezaları gibi konularda ...... vb. herhangi bir birlik tarafından referans alınacak tarife veya tutarların söz konusu olmadığı, ayrıca Montreal Konv. Ve/veya yerel mevzuat içerisinde de bu hususlarda hava yolu işletmesince talep edilen ücretin fahiş olup olmayacağına dair çıkarım - değerlendirme yapılabilecek referans noktalarının mevcut olmadığı, ancak ticari havayolu işletmelerinin genel operasyonel süreçleri ve işleyişleri gözetildiğinde farklı algoritmalar ile fiyatlama-ücretlendirme politikaları oluşturabildiği, akademik literatür açısından bu yönde çalışmaların mevcut olduğu, bu noktada biletleme-ücretlendirme süreçlerine etki eden ve bu algoritmalar içerisinde kullanılabilen kriter olarak uçuşun yapılacağı tarih ile rezervasyon-satış-değişim yapılan tarih arasındaki sürenin önemli olduğu, yapılan çalışmalarda havayollarının ücretlendirme algoritmaları ve politikalarında bu süre azaldıkça bilet fiyatlarının artmasına dayalı uygulamaları olduğu, hali hazırda kanaatlerince olağan hayat akışı içerisinde de bu durumun örneklerinin gözlenebildiği, mevcut halde, biletlerin 24.03.2022 sa. 01.30 uçuşundan sa. Aynı tarihte daha ileri saatteki (19.45) uçuşa değiştirilmesi sonucunda bilet farkı + vergi oluşmasının kanaatlerince olağan değerlendirildiği, ancak tüm bunlara karşın talep edilen 12.136 TL'lik tutarın fahiş olup olmadığına dair referans veya kıyaslanabilecek bir değerin herhangi bir kurum veya mevzuatta belirlenmemiş olması, ticari havayolu işletmelerinin farklı ücretlendirme politikalarının ve tarifelerinin farklılığı gözetilerek değerlendirilemeyeceği, bu hususta kadri maruf olup olmadığı hususunun nihai takdirinin mahkemede olduğu, temel uyuşmazlık noktalarından 1.000 TL'nin iadesi gerekip gerekmediği hususunda nihai takdirin de mahkemede olması gerektiği'' hususu belirtilmiştir.

Davacı tarafça davalı havayolu şirketinden satın alınan bilet tarihlerinde değişiklik yapılması sonrası kendilerinden 28.000,00 TL civarı ek ödeme alınması nedeniyle hukuka aykırı olduğu iddiasıyla sonradan alınan ödemenin davalıdan tahsili için dava açılmıştır.

Taraf beyanları ve dosyaya sunulu belgeler üzerinde taşıma bilirkişisi tarafından yapılan incelemede davacı tarafça iki sefer bilet değişikliği yapıldığı, davacıya yansıtılan ücretin bilet ücret farkı + vergi ücretlerinden oluştuğunun ve havayolu işletmelerinin biletleme ücretlendirmelerine ilişkin bağlayıcı kriterler olmadığı, uçuş tarihi ve saatlerinin değiştirilmesi sonucu bilet farkı ve vergi oluşmasının olağan olduğu tespit edildiğinden ve denetime elverişli ve tekniğine uygun düzenlenen rapora itibarla davacıdan haksız ücret alındığı ispat edilemediğinden davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1.DAVANIN REDDİNE,

2.Harçlar Kanunu'na göre hesaplanan ve tahsili gereken 269,85 TL karar ve ilam harcının peşin alınan 80,70 TL harç + 409,86 TL ıslah harçtan mahsubu ile Hazine'ye irat kaydına, bakiye 220,71 ‬‬TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,

3.Davacı tarafından sarf olunan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,

Davalı tarafça sarf olunmuş yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar tesisine yer olmadığına, Sarf olunmayan gider/delil avanslarının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine ,

4.6235 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 13 ncü fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve yargılama giderinden sayılan (Taraf başına 330,00 TL x 2 saat= 660,00 TL) X 2 = 1.320,00 TL arabulucuk ücretinin davacıdan tahsili ile Hazineye İRAT KAYDINA ,

5.Kendisini vekil ile temsil ettiren davalı lehine red olunan dava değerine göre hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Av. Kan. ve AAÜT gereğince takdir olunan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek davalı tarafa ödenmesine dair,

Davacı vekili ile davalı vekilinin (e-duruşma ile) yüzüne karşı 5235 Sayılı Kanun'un geçici 2. maddesine göre Bölge Adliye Mahkemeleri'nin kurulmasına ve 20 Temmuz 2016 tarihinde göreve başlamalarına dair kararların 07/11/2015 tarih ve 29525 sayılı Resmi Gazete'de ilan edildiği anlaşılmakla 6100 sayılı Hukuk Mahkemeleri Kanunu'nun 341 ila 360. md hükümleri gereğince mahkememize veya aynı sıfatta başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf, başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile, mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/12/2023 Katip ......