44. Hukuk Dairesi

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

DAVA DİLEKÇESİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde Finansal Kurumlar Birliği nezdinde 20/11/2017 tarih ... tescil numarası ile tescilli, 20/11/2017 tarih ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi imzalandığını, "1 ADET 2018 MODEL, ... MARKA, E03 TİPİ, ... ŞASE SERİ NUMARALI, ... MOTOR SERİ NUMARALI, ... PLAKA NUMARALI YEŞİL RENKLİ TRAKTÖR, 1 ADET 2017 MODEL, ... MARKA, KABİNLİ TİCARİ ADLI, ... ŞASE SERİ NUMARALI, ... MOTOR SERİ NUMARALI, ... PLAKA NUMARALI YEŞİL RENKLİ TRAKTÖR'ün davalıya teslim edildiğini, ancak davalı kiracının sözleşmenin genel şartlarına göre belirlenen ödeme planına göre kira borçlarını vadesinde ödemediğinden temerrüte düştüğünü, bu nedenle davacı tarafından Beyoğlu ....Noterliği'nin 04/12/2018 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesinin gönderilerek borçların ödenmesinin ihtar edildiğini, ihtarnamenin davalıya 07/12/2018 tarihinde tebliğ edildiğini, ancak borçların ödenmediği gibi teslim alınan malların da iade edilmediğini, bu itibarla sözleşmenin davacı tarafından haklı olarak feshedildiğini, davalının kiralanan malları teslim etmemesi sebebi ile davalı aleyhine İstanbul 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/349 D.iş sayılı dosyası ile ihtiyati tedbir kararı alındığını, anılan nedenlerle mülkiyeti davacı şirkete ait olan sözleşmeye konu malların davalıdan alınarak aynen iadesine, ihtiyati tedbir kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili ıslah dilekçesinde özetle; dava tarihinde bilgi sahibi olmadıkları makinelerin rayiç bedellerini tespit etmenin mümkün olmadığını ve harca esas değerin tahmini olarak 145.000,00 TL olarak belirlendiğini, ancak yapılan inceleme neticesinde davaya konu ekipmanların dava tarihi itibariyle toplam değerinin yaklaşık 428.331,04 TL olduğunu beyan etmiştir.

CEVAP DİLEKÇESİ:

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;

Davacı tarafından müvekkili şirkete gönderilen ihtarnamenin usulüne uygun olmadığını, sözleşmenin feshine ilişkin ihtarnamenin muhatap olarak davalı şirket ve müteselsil kefil ... gösterilmiş olmasına rağmen, yalnızca kefile tebligat yapıldığını, 7201 sayılı TK 21.maddesine göre yapılan tebligatın davalı şirket adına yapılmış gibi kabulünün mümkün olmadığını, yine kefil ...'a "... Mah...." adresine çıkartılan tebligatın da usulüne uygun olarak yapılmadığını, tebligat mazbatasına göre ... işe gitmiş olması sebebi ile adreste bulunmadığı, tebliğ imkansızlığı sebebi ile mahalle muhtarına TK 21.madde hükmü uyarınca tebligat yapıldığı, ikametgahın kapısına da 2 nolu ihtarnamenin yapıştırıldığının belirtildiğinin anlaşıldığı, muhatabın geçici yada sürekli olarak mı ikametgahta bulunmadığı, tekrar dönüp dönmeyeceğinin araştırılarak belirtilmediği, en yakın komşusunun tespiti ile isminin bildirilmediği, dolayısıyla ... yapılan tebligatın da usulsüz olduğunu, sözleşmenin usulüne uygun olarak feshedilmemesi sebebi ile akdin feshi için yasada öngörülen sürenin de işlemeye başlamadığını, bu itibarla davanın açılmasının da mümkün olmadığını, davalı şirketin yaşanan ekonomik kriz, döviz kurlarındaki artış ve zorlayıcı sebeplerden dolayı taksitleri ödemekte geciktiğini, ancak akdin feshine ilişkin ihtarnamenin ellerine ulaşması durumunda davacı ile uzlaşma yolunu deneyebileceklerini, davalının işbu dava dilekçesi ile birlikte akdin feshinden haberdar olduğunu, davacının kötü niyetli olduğunu, anılan nedenlerle yasal dayanaktan yoksun ve mesnetsiz olarak açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İlk Derece Mahkemesince; " Yapılan yargılama, davacı tarafın iddiaları, davalının beyanları, tanzim olunan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında akdedilen Finansal Kiralama Sözleşmelerinden kaynaklanan kira borçlarının keşide edilen ihtarname ve ihtarname ile tanınan 60 günlük süre içerisinde davalı şirket tarafından ödenmemiş olduğu, davacının sözleşme uyarınca kiralananın teslim borcunu yerine getirdiği, davalı yanın ise sözleşme ile yükümlendiği kira bedellerini ödeme edimini yerine getirmediği, buna ilişkin olarak keşide edilen ihtarnamenin de sonuçsuz kaldığı, bu nedenle de sözleşmenin davacı yanca haklı nedenle feshedilmiş bulunduğu, davalının temerrüte düştüğü ve Finansal Kiralama Kanunu ile Finansal Kiralama Sözleşmesi gereği keşide edilen ihtara rağmen de davalı ediminin yerine getirildiğine dair kanıt ibraz edilmediği gerekçesi ile, davacının davasının KABULÜ ile, Finansal Kurumlar birliği nezdinde 20/11/2017 tarih ... tescil numarası ile tescilli, 20/11/2017 tarih ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin davacı tarafça haklı nedenle feshedildiğinin tespiti ile, söz konusu Finansal Kiralama Sözleşmesi uyarınca davalıya teslim edilen, 1 ADET 2018 MODEL, ... MARKA, E03 TİPİ, ... ŞASE SERİ NUMARALI, ... MOTOR SERİ NUMARALI, ... PLAKA NUMARALI YEŞİL RENKLİ TRAKTÖR, 1 ADET 2017 MODEL, ... MARKA, 5105M 4WD KABİNLİ TİCARİ ADLI, ... ŞASE SERİ NUMARALI, ... MOTOR SERİ NUMARALI, ... PLAKA NUMARALI YEŞİL RENKLİ TRAKTÖR'ün 'davalıdan alınarak davacıya teslimine, İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/348 D.İş sayılı dosyasından verilen tedbir kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına,

İSTİNAF:

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Mahkemece davanın kabulüne karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, akdin feshine ilişkin ihtarnamenin usulüne uygun müvekkiline tebliğ edilmediği hususuna ilişkin herhangi bir inceleme yapılmadığını, bu konuda ki hiçbir beyanlarının dikkate alınmadığını, kararda akdin feshine ilişkin ihtarnamenin hangi gerekçe ile usulüne uygun olarak kabul edildiğinin belirtilmediğini, dava şartı olan bu durumun mahkemece dikkate alınmadığını, hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacı tarafından elektronik ortamda defter tutulma işleminin gerçekleştirildiğini, açılış ve kapanış onaylarının alındığını, elektronik ortamda tutulan defter ve kayıtlar üzerinden inceleme yapıldığını, taraflar arasında imzalanan ... nolu finansal kiralama sözleşmesine ait ödeme planı çıkarılarak müvekkili şirket tarafından yapılan ödemeye ilişkin bilgi ve belgelerle birlikte incelendiğini ve sonuçta akdin feshi tarihi itibariyle müvekkili şirketin davacı şirkete ödenmeyen kira borcunun bulunduğunu , finansal kiralama sözleşmesinin 31. madde hükmü uyarınca vadesinde ödenmeyen kira bedeli nedeniyle sözleşmeden kaynaklı tüm alacağın muaccel hale geldiğini, davacı şirketin akdin feshini talep etme hakkının bulunduğunu, akdin feshine ilişkin sürecin yürütülerek 29/11/2018 tarihine kadar vadesi gelen kira bedellerinin ödenmesinin talep edildiğini, akdin feshinin bildiriminden itibaren tanınan 60 günlük süre içerisinde yine ihtarnamede belirtilen borçların ödenmediği bu suretle akdin fesih edildiğini, feshin gerçekleştiği tarihten itibaren 3 gün içerisinde kira sözleşmesine konu traktörlerin iadesininde gerçekleşmediğinden söz edilerek davacının akdi fesih etmekte ve malın iadesini talep ile ilgili hakkının bulunduğunu,Bilirkişi raporunda esasa ilişkin değerlendirmeler yapıldığını, müvekkilinin dava şartı olan ve esasa girişilmeden değerlendirilmesi gereken akdin feshinin usulüne uygun olarak yapılmadığı yönünden itirazlarına ilişkin herhangi bir tespit ve değerlendirme yapılmadığını, finansal kiralama sözleşmesinin davacı tarafından fesih edildiğini gösterir 04/12/2018 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamenin müvekkilline tebliği konusunda yasal düzenleme ve yüksek yargı kararlarına aykırı davranıldığını, ihtarname içeriğinde müvekkilleri ... ile müteselsil kefil ... muhatap olarak gösterildiğini, ihtarnamenin ilk olarak ... tarım adına ve ... tarımın sözleşmede bildirilen ... Mah. ... ... Cad. No:... Ereğli Konya adresine çıkarıldığı, adresin kapalı olması sebebiyle tebligatın ikmal edilmeksizin iade olduğu anlaşıldığını, Beyoğlu .... Noterliği tarafından müteselsil kefil ... ... mah. ... sok. No:... Ereğli /Konya adresine finansal kiralama ve faktoring sözleşmesinin feshine ilişkin ihtarnamenin tebliğe çıkarıldığını muhatabın işe gitmiş olması sebebiyle adreste bulunmadığını tebliğ imkansızlığı gözetilerek 7201 sayılı tebligat kanunun 21. Maddesi uyarınca mahalle muhtarına ihtarnamenin tebliğ edildiği ve kapıya 2. Nolu haber kağıdının yapıştırıldığı belirtilerek akdin feshine ilişkin ihtarnamenin tebliğ edildiği bildirildiğini, ... tarımın ticaret siciline kayıtlı şirket adresine çıkarılmış ancak adresin kapalı olmasından dolayı tebligat iade edildiğini, 2. Kez tebligat yapılmadığını, ... sözleşmede gösterilen şirket adresinden tamamen farklı ikametgah adresine çıkarılan tebligatın Tebligat kanununun 21. Madde hükmü uyarınca yapılan tebligatın GHG tarım adına yapılmış gibi kabulü mümkün olmayacağını, Müteselsil kefil ... ... mahallesi ... adresine çıkarılan tebligatta usulüne uygun bir şekilde yapılmadığını, muhatabın evde olmadığı için muhtara 21.mad. Hükmünce tebligat yapıldığını, muhatabın geçici yada sürekli olarak mı ikametgahında olmadığı, tekrar dönüp dönmeyeceğinin araştırılarak belirtilmediği en yakın komşusunun tespiti ile isminin bildirilmediği dolayısı ile ... yapılan tebligatında usulsüz olduğunu, her iki müvekkili yönünden de usulsüz tebligatlar yapıldığını, açılan dava şartı yokluğundan usul ve yasaya aykırı olduğunu, Akdin feshinin usulüne uygun olarak gerçekleştiğinin kabul edilmesi durumunda ise finansal kiralama sözleşmesini gerçekleştiren aracılık eden ...ltd. Şti 'nin tüm ticari defter ve muhasebe kayıt ve belgelerinin incelenmesi gerektiğini, müvekkili şirket ve temsilcileri faktorig sözleşmesine konu traktörleri Konya Karatayda faaliyetlerini sürdüren ... şirketinden aldığını, davacı şirketin Konya yetkili bayii ... davacının iadesini istediği ve ihtiyati tedbir kararı ile el koyduğu traktörlerden birinin bedelini tamamen tahsil ettiğini, sözleşmeye konu bu traktörü de haksız ve hukuka aykırı bir şekilde ihtiyati tedbir kararı almak suretiyle geri aldığını, dava sonuçlanmadan ihtiyati tedbir kararına konu traktörü satışa çıkarıldığını, tüm bu işlemlerin usulsüz olduğunu, dosyanın esasa girişilmesi halinde yapılacak bilirkişi incelemesi de eksik bilgi ve belgeler üzerinde yapılmış olduğunu, tüm bu nedenlerle mahkemece verilen kabul kararının kaldırılarak açılan davanın dava şartı yokluğundan reddine, ihtiyati tedbir kararının kaldırılarak el konulan traktörlerin müvekkiline iadesine karar verilmesini talep etmiştir. İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Davanın konusu, taraflar arasında imzalanan finansal kiralama sözleşmesi uyarınca, davalıya teslim edilen sözleşmeye konu malların, davalının sözleşme şartlarına uymaması sebebi ile sözleşmenin haklı nedenle fesih edildiğinin tespiti ve sözleşme konusu malların davalıdan aynen iadesine yönelik mal iade davasıdır.Mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, bilirkişiye ait 10/02/2020 tarihli raporda, davacı şirketin ticari defterlerinin açılış ve kapanış beratlarının süresinde yapılmış olduğu ve usulüne uygun olarak tutulduğu, taraflar arasında imzalanan ... numaralı sözleşmede, davacı tarafın davalı taraftan 29/11/2018 tarihine kadar olan kira bedellerinin toplamda 7.910,42 Euro olduğunun tespit edildiği, davacının finansal kiralama sözleşmesini fesihte haklı olduğu ve malın iadesi şartlarının oluştuğu belirtilmiştir. Davalı finansal kiralama bedelini ödediğine veya borcun olmadığına ilişkin MK’nun 6. ve 6100 sayılı HMK’nun 200.maddesi ve izleyen maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerini dosyaya ibraz etmemiştir. Finansal Kiralama konusu mallar, 6361 Sayılı Yasanın 9. maddesi gereğince, kiralayan şirketin mülkiyetindedir. Anılan Yasanın 23. maddesi hükmü gereğince de, kiracı, sözleşme süresinde finansal kiralama konusu malın zilyedi olup; malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6831 Sayılı Yasanın 27. maddesine göre sözleşme süresinin dolması ve sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 26. maddesi hükmüne göre de; sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 29. maddesi gereğince kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana derhal geri vermekte yükümlüdür. Beyoğlu .... Noterliğinin 04/12/2018 tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesinin davalı şirket adına finansal kiralama sözleşmesindeki adresi ... Mah. ... ... cad. No: .. Ereğli/Konya adresine tebliğe çıkarıldığı, şirket adına yapılan tebligatın adresin kapalı olması sebebiyle iade edildiği, kefil ... adına çıkarılan tebligatın TK.21.mad.göre mahalle muhtarına tebliğ edildiği görülmüştür. Somut olayda dava dilekçesi ile davalı olarak şirketin gösterildiği mahkemece verilen kararda karar başlığında davalı olarak şirketin yer aldığı, ... davada taraf olarak yer almadığı, cevap dilekçesinde yer almasının sonucu değiştirmeyeceği anlaşıldığından ... yönünden yapılan istinaf incelemesi neticesinde bu kişinin davada davalı sıfatının bulunmadığı, istinafa başvurma husumeti bulunmadığından bu davalı yönünden istinaf başvurusunun HMK 346-352 mad. gereğince usulden reddine, Davalılardan şirket yönünden yapılan istinaf başvurusunun incelenmesinde; ihtarnamenin tebliğinin yapılmadığı bu nedenle temerrüde düşmedikleri ileri sürülmüş ise de 6361 sayılı Finansal Kiralama Factoring Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu’nun 33/4 fıkrası; “Kiracının bu Kanunda belirtilen süreler içinde borcunu ödememesinden dolayı kiralayan tarafından noter aracılığıyla kiracıya gönderilen fesih ihtarnameleri hakkında 2004 sayılı Kanunun 68/b maddesi hükümleri uygulanır,” düzenlemesini, 2004 sayılı İİK’nun 68/b maddesi ise; “Borçlu cari hesap veya kısa, orta ve uzun vadeli kredi şeklinde işleyen kredilerde krediyi kullandıran taraf, krediyi kullanan tarafın kredi sözleşmesinde belirttiği adresine, borçlu cari hesap sözleşmesinde belirtilen dönemleri veya kısa, orta, uzun vadeli kredi sözleşmelerinde yazılı faiz tahakkuk dönemlerini takip eden on beş gün içinde bir hesap özetini noter aracılığı ile göndermek zorundadır. Sözleşmede gösterilen adresin değiştirilmesi, yurt içinde bir adresin noter aracılığıyla krediyi kullandıran tarafa bildirilmesi halinde sonuç doğurur; yeni adresin bu şekilde bildirilmemesi halinde hesap özetinin eski adrese ulaştığı tarih tebliğ tarihi sayılır,” düzenlemesini içerdiği, kanun hükümleri uyarınca kiracıya finansal kiralama sözleşmesinde ki adrese çıkartılan tebligat bila tebliği olsa bile temerrütün gerçekleştiği anlaşıldığından bu istinaf sebebine itibar edilmiştir.Ayrıca davalı şirket istinafında müvekkil şirketin faktoring sözleşmesine konu traktörleri alabilmek için dava dışı ...rına ödeme yaptıklarını davacının iadesini talep ettiği traktörlerden birinin bedelini ödediklerini bedeli ödenen traktöründe ihtiyati tedbir kararı ile geri alındığını ileri sürmüş ise de HMK 357. mad. göre davada ileri sürülmeyen hususlar istinafta ileri sürelemeyeceğinden davalı şirket cevap dilekçesinde ödeme iddiasında bulunmadığından bu husus değerlendirilmemiştir.Saptanan ve hukuksal durum bu olunca; tarafların dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dosyadaki tespitlere ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda ilk derece mahkemesi kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla yapılan inceleme neticesinde davalı şirket vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.