2 ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
GAZİANTEP
2 ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
...
GEREKÇELİ KARARIN
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
İstinaf öncesi yargılama; İDDA:
Davacı vekili ibraz etmiş olduğu dava dilekçesi ile; davacı şirkete ait kasko sigortalı ... plakalı 2015 model Scanıa çekici ... kamyon marka araç 17/04/2018 gün ve saat 13.24 sıkaralırnda ... ... yolunun 8+100 km'sinde meydana gelen yaralanmalı ... plakalı araç ile çekici ... maddi hasarlı kaza oluştuğunu, meydana gelen kazadan dolayı davacı aracını Gaziantep Tırsan Yetkili servesinde yaptırdığını, bu tamirattan dolayı 117.809,65 TL msarfa çıktığını, bumasraftan dolayı davacı tarafa 23.561,93 TL öedeme yapıldığını bakiye kısmın ödenmediğini, bu nedenle araçta oluşan zarar nedeniyel bakiye alacak olan 94.247,72 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek reeskont faziyle birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA
Davalı vekili ibraz etmiş olduğu cevap dilekçesi ile; 17.04.2018 tarihinde sürücü Salih Tunadağı idaresindeki... plakalı çekici ile ... plakalı römorkla ... mahallesi istikametinden ... istikametine seyrederken 8+100.km'sine geldiğinde virajlı ve düz yolda viraja hızlı girmesiyle direksiyon hakimiyetini kaybederek yolun gidiş istikametine göre sol tarafından yoldan çıkarak ... isimli şahsın fıstık bahçesine girmesiyle fıstık bahçesi kenarında bulunan kayaya çarpması ve fıstık bahçesindeki 7-8 yıllık 4 adet fıstık ağacı ile 56-60 yıllık 1 adet fıstık ağacına çarpması sonucu maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazasının meydana geldiğini, davacı sigortalıya 08.08.2018 tarihinde 23.561,93 TL tazminat ödemesi yapıldığını, işbu ödeme poliçe genel ve özel şartlarına uygun olduğundan, bakiye tazminat ödeme sorumluluğunun bulunmadığını, bu nedenle davanın reddine, yargılama giderlerini karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava nevi itibariyle Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan tazminat davasından ibarettir.
Dosya kül halinde İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilerek sigorta hukuku alanında uzman bilirkişi ve makina mühendisi bilirkişi heyetine tevdii edildiği, bilirkişiler hazırlamış olduğu raporda; dava dosyasına sunulan hasar bilgilerinden ... plakalı araçta meydana gelen maddi hasarın 117.809,65 TL olduğunu, dava dosyasına sunulan belgelerden kaza tarihinde... plakalı aracın ...e Tic. Ltd. Şti'ne ait olduğunun anlaşıldığını, sigortalı ... plakalı aracın davalı şirket taarfından 23/01/2018- 20/12/2018 tarihleri arasında ... Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu dönemde ve özellikle kaza sırasında bir sözleşme ya da protokol metnine bağlı kiracı tarafından kullanıldığına ilişkin bir tespitin dosyada yer almadığını, davacının davalı sigortacıdan talebi uyarınca maliki olduğu...plakalı aracın 17/04/2018 tarihli kaza sonrasında uğradığı hasar nedeniyle davalı ... şirketinden bakiye 94.247,72 TL tazminatın ilk kısmi hasar tazminatının ödendiği 08/08/2018 tarihinden itibaren sigorta hukukuna ilişkin hükümlerin TTK'da yer alması ve taraflarndan biri olan sigortacının tacir sıfatına istinaden ticari faiziyle birlikte talep ve tahsil etmeye hakkı bulunduğunu mahkememize bildirmişlerdir.
Sigorta şirketine yazılan müzekkere cevabında ... plakalı aracın 17/04/2018 tarihli kazası ile ilgili yapılan araştırmalar nezdinde herhangi bir hasar dosyası açılmadığını mahkememize bildirmiş ise de daha sonra davalı şirketçe gönderilen cevabi yazıda kira sözleşmesinin hasar dosyasında bulunmadığı tespit edilmiştir. ...plakalı aracın davalı şirket tarafından 23/01/2018- 20/12/2018 tarihleri arasında ...Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu dönemde ve özellikle kaza sırasında bir sözleşme ya da protokol metnine bağlı kiracı tarafından kullanıldığının iddia eden davalı tarafça ispat edilemediği , davacının aracında meydana gelen hasarın sigorta teminatı kapsamında kaldığı ve davalı şirketin ilk ödeme tarihinden itibaren davacıya ödemesi gereken bedelin 94.247,72 TL. Olduğunun tespit edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, kaza tarihi, mevcut delil durumu, tarafların beyanları ve alınan tüm bilirkişi raporlarından davacının davasının kabulüne ve bakiye tazminat alacağına davacıya davalı ... şirketi tarafından kısmi ödeme tarihi olan 09.08.2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair karar verilmiştir. İstinaf incelemesinde;
HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda;
Davalı ... şirketinin cevap ve istinaf dilekçesinde, zarar gören aracın uzun süreli kira sözleşmesi ile dava dışı ... Ticaret Limited Şirketi’ ne kiralandığı ve sürücü ...’ın bu şirketin çalışanı olduğu beyan edilmiş, kira sözleşmesinin temini için mahkemece davalı sigortacıya müzekkere yazılmış, davalı tarafından verilen cevapta kira sözleşmesi bulunduğu tekrar edilmiş ancak bu sözleşmenin hasar dosyasında bulunmadığı ifade edilmiştir.
Dairemizce yapılan SGK sorgulamasında, sürücü ...ğ’ın kaza tarihi itibariyle... Ticaret Limited Şirketi çalışanı olduğu tespit edilmiş, iddiaya konu kira sözleşmesi fotokopisi ise davalı tarafından istinaf dilekçesine eklenmiştir. Bu durumda, davalı ... şirketinin delilleri arasında zikredilen kira sözleşmesinin onaylı ve okunaklı bir sureti dosyaya kazandırıldıktan sonra taraflar arasındaki kasko poliçesi hükümleri de değerlendirilmek suretiyle sonuca gidilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı olduğu gibi karar verilmesi doğru olmamış, davalı vekilinin bu yöndeki istinaf başvurusunun kabulü ile mahkeme kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir. GAZİANTEP BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 17. HUKUK DAİRESİNİN 12/10/2022 TARİH 2020/1432 ESAS VE 2022/1774 KARAR SAYILI ilamı sonrası yapılan yargılamada; Yeni duruşma gün ve saati taraflara tebliğ edilmiştir. Kaldırma nedenleri bakımından yapılan değerlendirme; Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin 12/10/2022 Tarih 2020/1432 Esas Ve 2022/1774 Karar Sayılı ilamında kira sözleşmesinin getirtilerek, kira sözleşmesinin tetkiki ile kasko poliçe hükümlerine göre değerlendirme yapılması gerektiği bildirilmiştir. Mahkememizin 11/11/2022 tarihli tensip zaptının 2 no.lu ara kararında taraflara kira sözleşmesini mahkememize ibraz edilmesi için kesin süre verilmiştir.
Davacı vekili 14/08/2023 tarihli beyan dilekçesi ile kira sözleşmesini mahkememize ibraz etmiştir.
Taraflar arasındaki kasko poliçesi tetkik edildiğinde kasko poliçesinin "2- Muafiyetler" başlıklı başlığının "Kullanım Şekli İstisnası" başlığı altında "Sürücü kursu aracı, taksi, dolmuş, her türlü hatlı minibüs ve midibüs olarak işletilen veya kullanılan, ayrıca günlük veya kısa yahut uzun süreli olarak kiralanan araçlarda meydana gelen yangın ve çalınma dâhil tüm hasarlar için aksi açıkça kararlaştırılmış ve gereken ek prim de ödenmemiş ise her hasarda hasar bedelinin % 80 ni sigortalı tarafından karşılanmak üzere müşterek sigorta uygulanacaktır." düzenlemesinin mevcut olduğu görülmüştür.
Davacı vekili tarafından ibraz edilen kira sözleşmesinden de anlaşılacağı üzere aracın uzun süreli kira sözleşmesine konu olduğu anlaşılmıştır. Poliçe tetkik edildiğinde ise muafiyetin istinasına dair ek primin ödenmediği de görülmüştür.
Bu kapsamda davacının zararının 117.809,65 TL olduğu; davalı tarafından davacıya hasarın %20'sinin ödendiği ve %80'sinin muafiyet kapsamında ödenmediği, uyuşmazlığın kapsamının da bu olduğu anlaşılmıştır.
TTK'nın 1423/2. maddesi: "aydınlatma açıklamasının verilmemesi halinde sigorta ettiren, sözleşmenin yapılmasına 14 gün içerisinde itiraz etmemişse sözleşme poliçede yazılı şartlarla yapılmış sayılır" hükmünü; Kasko Sigortası Genel Şartları'nın A.6. Muafiyetler başlıklı maddesi: "Sigorta poliçesinde, tespit olunan bir miktara veya hasar ile sigorta bedelinin belli bir oranına kadar olan zararın sigortacı tarafından tazmin edilmeyeceği kararlaştırılabilir. Bu şekilde belirlenen muafiyetler en az 14 punto büyüklüğünde harflerle poliçeye yazılır."hükmünü; aynı genel şartların A.7. Sigorta Teminatına İlişkin Özel Belirlemeler başlıklı maddesi: "Sigorta poliçesi, sigorta konusu aracın belirli günlerde, belli mesafeler altında veya belli kişiler tarafından kullanılması ve benzeri durumlarda oluşacak zararları kapsayacak şekilde düzenlenebilir. Bu madde uyarınca sigorta teminatına ilişkin olarak yapılan belirlemeler en az 14 punto büyüklüğünde harflerle poliçeye yazılır." yine genel şartların C.11. Özel Şartlar başlıklı maddesi: "bu genel şartlara, sigortalı aleyhine olmamak üzere özel şart konulabilir. Sigortalıya özel şartlar ile sağlanan hasarsızlık indirimi ve diğer menfaatler tâbi olduğu şartlara poliçede yer verilir." hükmünü içermektedir. Ayrıca sözü geçen genel şartların A.5 maddesinde teminat dışı kalan haller sınırlı olarak sayılmıştır. Normların somut olaya uygulanması neticesinde yapılan değerlendirme; Taraflar arasında düzenlenen poliçede dava konusu aracın kiralamaya konu olarak kullanılması halinde muafiyet uygulanacağı hükmü açıkça düzenlenmiştir. Davacının iddiaları kasko genel şartlarında muafiyetin yer almadığı yönünde olsa da; poliçede yer alan muafiyet uygulamalarından da açıkça anlaşılacağı aracın kısa/uzun süreli kiralamaya konu olarak kullanılmasının muafiyet uygulaması için yeterli olduğu görülmektedir. Kira sözleşmesinde de anlaşılacağı üzere dava konusu kiralamaya konu edilmiştir. Poliçenin incelenmesinde Kasko Sigortası Genel Şartları'nın A.6. Muafiyetler başlığı altındaki şartlara uygun olarak hazırlandığı da tespit edilmiştir.
Açıklanan nedenlerle davalının anlaşılan bedel üzerinde muafiyet uygulamasının kanuni düzenlemelere ve taraflar arasındaki poliçe şartlarına uygun olduğuna kanaat edilmiştir. Neticeten;
Tüm dosya kapsamı taraf beyanları, mevcut delil durumu, kaldırma kararında irdelenen hususlar ve denetime elverişli aldırılmış bilirkişi raporları, kira sözleşmesinden de anlaşılacağı üzere aracın kiralamaya konu olması birlikte değerlendirildiğinde davalının muafiyet uygulamasının taraflar arasındaki poliçe ile uyumlu olduğu dikkate alınarak davacının davasının reddine karar vermek gerekmiş olup, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
1.Davanın REDDİ ile;
2.Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 269,85 TL ilam harcından davacı tarafından yatırılan 1.609,52 TL peşin harcın mahsubu ile fazladan alınan 1.339,67 TL harcın talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
3.Davacı tarafından yargılama nedeniyle sarf edilen yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
4.Davalı tarafından yargılama nedeniyle herhangi bir yargılama gideri sarf edilmediğinden bu hususta KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
5.Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca hesaplanan 15.079,64 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
6.Karar kesinleştiğinde artan avansın 6100 sayılı HMK m.333 hükmü uyarınca resen yatıran tarafa İADESİNE,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu AÇIK olmak üzere karar verildi, verilen karar hazır bulunan tarafa okunmak suretiyle tefhim edildi. 20/09/2023