6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirkete ait ... İlinde bulunan ... tesisinin | numaralı C kanadında yıldırım düşmesinden kaynaklanan ... hasarı üzerine işbu hasarın karşılanması amacıyla ... numaralı poliçe kapsamında ... A.Ş.'ye gerekli bildirim yapıldığını, ...A.Ş. bünyesinde açılan .. numaralı hasar dosyasında gerekli kontroller yapılarak hasar nedeni ile oluşan zararın kendilerine ödenmesi aşamasına gelinmişken, sigorta poliçesinin daini mürtehin sahibi olan davalı banka, ilgili ödemenin tarafımıza yapılması konusunda iyiniyet kurallarına aykırı bir biçimde gerekli muvafakati göstermediğini, bunun üzerine, hasarın ivedilikle giderilerek üretime sorunsuz bir şekilde devam edilmesi amacıyla gerekli masraflar müvekkil şirket tarafından karşılandığını, ...

18.Noterliğinin ...tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ...A.Ş.'nin .. numaralı hasar dosyası kapsamında müvekkil şirkete yapacağı ödemeye ilişkin gerekli muvafakatin verilmesi hususunda davalı bankaya ihtarda bulunulduğunu, geçen süre zarfında ilgili ödemenin kendilerine yapılması konusunda herhangi bir muvafakat verilmediğini ve davalı banka, paranın kendi hesabına geçirilmesini istediğini ve müvekkilin rızası hilafına parayı kendi adına tahsil etti ...

18.Noterliğinin... tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalıya tanınan sürenin dolmasıyla ...

31.İcra Müdürlüğünün ...E. sayılı dosyasıyla icra takibi başlandığını, davalı banka, söz konusu icra takibine, asıl alacak tutarına, faiz talebine, yetkiye ve takibin tüm fer'ilerine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiği davalının söz konusu icra takibine itiraz etmesi üzerine 22.06.2022 tarihinde ...dosya numarasıyla arabuluculuğa başvurulduğunu, davalıyla anlaşmaya varılamaması üzerine 21.07.2022 tarihinde arabuluculuk son tutanağı tanzim edildiğini, bu nedenle davalının ...

31.İcra Müdürlüğünün ...E. Sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali istemiyle mahkemenize başvurma zorunluluğu hasıl olduğunu belirterek, Davalının ...31. İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasına havi itirazın iptali ile takibin devamıma, alacağın %20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil Bankanın ... şubesi tarafından davacı şirket ...A.Ş. lehine krediler tesis olunarak kullandırıldığını, borçlu lehine tesis edilerek kullandırılan kredinin ödeme süresinde ve tam olarak ödenmemesi üzerine ...

28.Noterliğinden keşide olunan ... yevmiye numaralı ... tarihli ihtarname ile krediler kat edilerek; ihtarnameye konu borçların ödenmesi kredi borçlularından talep edildiğini; ancak ihtarnameye konu kredi borçları kapatılmadı İhtarnameye rağmen kredi borçlarının ödenmemesi üzerine müvekkil Banka tarafından tesis edilerek kullandırılan kredilerin teminatını oluşturan; ...

9.Noter in ... Tarih, ... Yevmiye Numaralı Düzenleme Şeklinde Ticari İşletme Rehini Sözleşmesi kapsamında olan menkul malların paraya çevrilmesi için ...

11.İcra Müdürlüğü'nün .... E. sayılı dosyası ile taşınır rehininin paraya çevrilmesi yolu ile ve ...

11.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından hisse senedi rehininin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibine başlanıldığını, özetle, davacının müvekkil Bankaya olan kredi borçları devam ettiğini ve hatta davacı yanca ödeme yapılmadığından icrai işlemlerinin devam ettiğini, bu süreçte; kullandırılan kredilerin teminatını teşkil eden ticari işletme rehnine konu ...adresinde yer alan ... için ...A.Ş. Tarafından sigorta poliçesi düzenlendiğini, (Geniş Kapsamlı İşletme Sigortası Poliçesi) ve bu sigortada müvekkil Banka dain-i mürtehin sıfatıyla yer aldığını, belirtilen işletmede oluşan ve sigorta kapsamında değerlendirilen bir hasar için dain-i mürtehin sıfatı ile müvekkil Bankaya, ... A.Ş. tarafından 09/06/2022 tarihinde 3.080,00-USD ödeme yapıldığını, aynı tarihte bu bedelin, şirketin mevcut kredi borcuna tahsil edildiğini, buna ilişkin hesap ekstresi ekte sunulduğunu, davacı tarafın huzurdaki dava ile her ne kadar işbu bedelin iadesini talep etmişse de, bu talebin kabul edilebilmesi mümkün olmadığını, ayrıca husumet itirazlarının bulunduğunu, bu nedenle davanın... A.Ş.ye ihbarını talep ettiklerini, dava konusu edilen sigorta poliçesinde müvekkil banka dair tehin sıfatında olduğunu, sigorta tazminatının ödenmesi durumunda bu ödemenin öncelikli olarak müvekkil bankaya yapılmış olmasında herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığını, davacı tarafından imzalanan sigorta poliçesinde müvekkil Banka ... Şubesi dain ve mürtehin olarak gösterildiğini, dai, olarak belirlenen müvekkil Banka, iş bu sigorta poliçesinden ve poliçeye bağlı olarak doğacak haklardan, doğrudan ve dolaylı olarak yararlanma konumunu elde eden taraf olduğunu, eş deyişle sigorta bedelini talep etme hakkının müvekkil Banka'ya ait olduğunu, buna karşın davacılar huzurdaki dava ile sigorta tazminatının kendilerine ödenmesini talep ettiğini, davacının kullanmış olduğu kredi borcu müvekkil Banka'ya henüz ödenmediğini, müvekkil Banka'nın kredi alacağı bâki olduğunu, müvekkil Banka'nın dain-i mürtehin sıfatı, sigorta tazminatının öncelikli olarak kredi borcuna mahsubu ile bakiye kalırsa davacıya ödenmesi sonucunu doğurduğunun yüksek yargı kararlarında da açıkça ifade edildiğini belirterek, davanın reddini savunmuştur.

Dava, ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK'nın 67/1. maddesi uyarınca iptali ile İİK 67/2.maddesi uyarınca icra inkar tazminatı istemlerine ilişkindir. Dosyada tarafların bildirdiği belgeler, ... 31. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası, genel kredi sözleşmesi, ihtarname, sigorta poliçesi, hasar dosyası, banka ödeme dekontu ve bilirkişi raporu delil olarak değerlendirilmiştir.

HMK'nın 266/1. maddesi gereği dosyanın bir mali müşavir ve bir sigorta mevzuatından kaynaklı nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişilerden oluşacak heyete tevdi ile hazırlanan 21/12/2023 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmında; Davalı şirkete ait 2022 yılları ticari defterlerin TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu,

... A.Ş.'den 15.06.2022 tarihinde Davacı ...A.Ş. adına yapılan 3.080,00 USD ödemenin;16.06.2022 tarihinde...A.Ş.'nin 00170/9202380 numaralı Yatırım Kredisi hesabına 52.985,24 TL olarak aktarıldığının görüldüğü, Geniş Kapsamlı İşletme Sigorta Poliçesi incelendiğinde sigortalı; ... A.Ş. adına ... A.Ş. Tarafından ...; ...Bankası A.Ş. / ....Şubesi rehin alacaklısı lehine 23/09/2021-23/09/2022 vadeli olarak “Poliçede belirtilen ... dahilinde” düzenlendiği, Faaliyet Konusunun; ... olduğu, Kapsamın; ... | ve Il ve/veya Türk yangın Sigortası Genel Şartları, Grev, Lokavt, Kargaşalık, Halk Hareketleri Klozu/ makine Kırılması / Kar Kaybı Genel şartları ve poliçe ve genel şartlarda belirtilen ekli klozlar dahilinde tanzim edildiği, Fiziksel Zararlar için sigorta bedelinin : 30.000.000,00 USD Operasyonel Kar kaybı teminatının: 6.862.000,00 USD (Kar kaybı teminatına Makine Kırılmasına bağlı Kar Kaybının dahil edildiği ve tazminat süresinin12 ay olarak belirlendiği) Yangın Sigortası Genel şartları hükümleri saklı kalmak kaydıyla düzenlendiği, dava konusu tazminat ödemesine konu zararın yıldırım düşmesi ile meydana geldiği yangın sigortası genel şartları dahilinde; Yangın teminatı; Yangın, yıldırım, infilak teminatıdır) işbu zararın ödenmesine karar verildiğinin anlaşıldığı, dava dışı sigorta şirketinin poliçe kapsamında, üzerine düşen sorumluluğu yerine getirdiği ve ödenen tutarın uyuşmazlık konusu olmadığı, dava konusu uyuşmazlıkta; zararın daini murtein sıfatı ile davalı bankanın sigortalı ...'a ödenmesine muvafakat etmemiş olması nedeni ile (kredi hesabının ödenmemesi nedeni ile hasar tarihinden önce kat edildiği ve kredi müşterisinin davalı bankaya kredi borcunun bulunduğu da gözetildiğinde) kendisine ödeme yapılmış olmasından kaynaklandığı, her ne kadar kendisine ödeme yapılmamış olsa da 09/02/2022 tarihinde davalı bankaya yapılan 3.080,00 USD'lik ödemenin davacı şirket hesabına 16/06/2022 tarihinde transferinin gerçekleştirildiği, bir başka değişle alacak kaydı oluşturulduğu, davalı sigorta şirketinin daini murtcin sıfatı ile bankaya ödeme yaptığı görülmüş (daini murtein sıfatı ile bankanın da kredi borçlusu müşterisinin hesabına işbu tutarı alacak olarak kayıt ettiği/ kredi borcu hesabına kaydettiği) ve bu işlemin yukarıda ayrıntılı olarak açıklanmakla, sigortacılık ve yüksek yargı kararları dahilinde yerinde bulunduğu bildirilmiştir. Mahkemece, 08/12/2022 tarihli celse 1 numaralı ara kararı gereği davalı tarafın adresinin İstanbul ili Beşiktaş ilçesinde olması ve bu nedenle İstanbul İcra Dairesi'nin icra takibinde yetkili olması nedeniyle icra dairesinin yetkisine yapılan itirazın reddine karar verilmiştir.

İtiraz iptali davası 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 67 maddesinde: "(Değişik birinci fıkra: 17/7/2003-4945/15 md.) Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren 1 sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağın varlığı ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. (Değişik: 9/11/1988 - 3494/1 md.) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir.(2) İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunması kötü niyetin sübutuna bağlıdır. (Mülga dördüncü fıkra: 17/7/2003-4949/103 md.) Birinci fıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumi hükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkı saklıdır. (Ek fıkra: 2/7/2012-6352/11 md.) Bu Kanunda öngörülen icra inkar tazminatı, kötü niyet tazminatı ve benzeri tazminatların tespitinde, takip talebi veya davadaki talep esas alınır" düzenlemesine yer verilmiştir.

Borçlunun itirazı üzerine takibin durması ile birlikte alacaklı açtığı itirazın iptali davasında takip talebinde talep ettiği alacağının bulunduğunu ispat külfeti bizzat kendisindedir. Ancak davalı borçlunun İcra Dairesinde vermiş olduğu itiraz dilekçesinin içeriği ya da cevap dilekçesinin içeriğine göre ispat külfeti yer değiştirebilecektir. İtirazın iptali davası icra takibinin uzantısıdır ve iki dosya bir birlik oluşturmaktadır. "Mahkemece, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davalının senetlerin ödenmiş senetler olduğunu iddia ederek ödemeye ilişkin belgeler ibraz etmiş ise de, ödemenin kanıtı olarak sunulan belgelere göre ödemenin ...adlı şahsa yapıldığı ve bu şahsın (dosyadaki bilgilere göre) davacı şirket ile ilgisinin bulunmadığının anlaşıldığı, davalının senet bedellerini ödediğini ispat edemediği, 19.10.2015 tarihli bilirkişi raporunun denetime elverişli içeriği itibariyle doğru olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, davalının ...

7.İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı icra takibine yaptığı itirazın 3.600 TL ana para ve 5.356,27 TL işlemiş faiz yönünden iptaline, takibin takip tarihi itibariyle bu miktar üzerinden devamına, inkar tazminatının şartları bulunmadığından reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili ve davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1.Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalının tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2.Davacının temyiz itirazları yönünden yapılan incelemede alacak belgeye dayanıp likit ve belirlenebilir mahiyette olup, İİK’nun 67. maddesi uyarınca davacı yararına inkar tazminatına karar verilmesi gerekirken bu isteğin reddine karar verilmesi doğru olmamış, mahkeme kararının bozulması gerekmiştir. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 24/11/2016 tarih, 2016/4405 Esas 2016/15076 Karar sayılı ilamı)"

İcra inkar tazminatının düzenlenmesinin amacının, borçlunun ödeme emri üzerine icrada borcunu inkar etmesini önlemektir. Yüzde yirmilik oran en az tazminat miktarını ifade etmektedir. Mahkemece daha fazla tazminata da hükmedilebilir. İcra inkar tazminatı asıl alacak üzerinden hesaplanır ve icra inkar tazminatına hükmedilmesi de şartlara bağlanmıştır. İcra inkar tazminatının şartları ise şunlardır:

1.Geçerli bir icra takibi bulunmalıdır.

2.Borçlu geçerli bir itirazda bulunmuş olmalıdır.

3.Süresi içerisinde açılmış olan bir itirazın iptali davası bulunmalıdır.

4.Alacaklı icra inkar tazminatını talep etmiş olmalıdır.

5.Borçlunun itirazının haksız olduğu kararı verilmelidir.

6.İtirazın iptali davasında alacak likit olmalıdır. İcra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için alacaklının kötü niyeti aranmaz. Sadece itiraz etmiş olması yeterlidir.

Yukarıda yer verilen ilkeler ve bilgiler ışığında dava dilekçesi, cevap dilekçesi, yazı cevapları, tarafların bildirdiği belgeler, ...

31.İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası, genel kredi sözleşmesi, ihtarname, sigorta poliçesi, hasar dosyası, banka ödeme dekontu ile 21/12/2023 tarihli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; iş bu itirazın iptali davasının İİK'nun 67/1. maddesi uyarınca 1 yıllık yasal hak düşürücü süre içerisinde açıldığı, davalı şirkete ait 2022 yılları ticari defterlerin TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu, ...A.Ş.'den 15.06.2022 tarihinde Davacı ... A.Ş. adına yapılan 3.080,00 USD ödemenin;16.06.2022 tarihinde ...A.Ş.'nin ... numaralı Yatırım Kredisi hesabına 52.985,24 TL olarak aktarıldığının görüldüğü, geniş kapsamlı işletme sigorta poliçesi incelendiğinde sigortalı; ... A.Ş. adına .. A.Ş. tarafından daini murtein; ... Bankası A.Ş. / ...Şubesi rehin alacaklısı lehine 23/09/2021-23/09/2022 vadeli olarak “Poliçede belirtilen Wording dahilinde” düzenlendiği, Faaliyet Konusunun; R...olduğu, Kapsamın; ... | ve Il ve/veya Türk yangın Sigortası Genel Şartları, Grev, Lokavt, Kargaşalık, Halk Hareketleri Klozu/ makine Kırılması / Kar Kaybı Genel şartları ve poliçe ve genel şartlarda belirtilen ekli klozlar dahilinde tanzim edildiği, fiziksel zararlar için sigorta bedelinin : 30.000.000,00 USD, operasyonel kar kaybı teminatının: 6.862.000,00 USD (Kar kaybı teminatına Makine Kırılmasına bağlı Kar Kaybının dahil edildiği ve tazminat süresinin12 ay olarak belirlendiği), Yangın Sigortası Genel Şartları hükümleri saklı kalmak kaydıyla düzenlendiği, dava konusu tazminat ödemesine konu zararın yıldırım düşmesi ile meydana geldiği yangın sigortası genel şartları dahilinde; zararın ödenmesine karar verildiğinin anlaşıldığı, dava dışı sigorta şirketinin poliçe kapsamında, üzerine düşen sorumluluğu yerine getirdiği ve ödenen tutarın uyuşmazlık konusu olmadığı, dava konusu uyuşmazlıkta; zararın daini murtein sıfatı ile davalı bankanın sigortalı ...'a ödenmesine muvafakat etmemiş olması nedeni ile (kredi hesabının ödenmemesi nedeni ile hasar tarihinden önce kat edildiği ve kredi müşterisinin davalı bankaya kredi borcunun bulunduğu da gözetildiğinde) kendisine ödeme yapılmış olmasından kaynaklandığı, her ne kadar kendisine ödeme yapılmamış olsa da 09/02/2022 tarihinde davalı bankaya yapılan 3.080,00 USD'lik ödemenin davacı şirket hesabına 16/06/2022 tarihinde transferinin gerçekleştirildiği, bir başka deyişle alacak kaydı oluşturulduğu, davalı sigorta şirketinin daini murtcin sıfatı ile bankaya ödeme yaptığı görülmüş (daini murtein sıfatı ile bankanın da kredi borçlusu müşterisinin hesabına işbu tutarı alacak olarak kayıt ettiği/ kredi borcu hesabına kaydettiği) ve bu işlemin sigortacılık ve yüksek yargı kararları dahilinde yerinde olduğu kanaatine varılmıştır. 21/12/2023 tarihli bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun, teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunduğundan Mahkememizce hükme esas alınarak; yukarıdaki açıklamalar ışığında davacı tarafça ispat olunamayan davanın reddine, davanın reddine karar verildiğinden İİK'nın 67/2 maddesi uyarınca icra inkar tazminatının yasal koşulları oluşmadığından reddine, karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

1.Davanın REDDİNE,

2.İcra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,

3.Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 427,60-TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 919,25-TL peşin harç ve 38,80-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 958,05-TL harçtan mahsubu ile artan 530,45-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

4.Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

5.Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

6.... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.560,00-TL arabuluculuk tarife bedelinin, davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,

7.Davalı tarafından yatırılan delil avansı ve yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına yer olmadığına,

8.HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafça yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.14/03/2024