1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi. İDDİA VE TALEP:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 26.08.2023 tarihinde ... sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın, müvekkiline ait ... plakalı yabancı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davacının seçimlik hakkını kullanarak aracı ile ikametgahı ve aracının plakasının kayıtlı olduğu Almanya'da bulunan... isimli firma tarafından düzenlenen 25.09.2023 tarihli teknik maliyet ekspertiz raporu ile hasar miktarının KDV dahil 4.249,05 Euro olarak tespit edildiğini belirterek şimdilik 40,00 Euro bakiye hasar tazminatı, 10,00 Euro kullanım kaybı tazminatının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA:

Davalı Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın belirsiz alacak davası şeklinde açılmasında HMK 107. Madde uyarınca hukuki yarar olmadığı, davalı şirketin davacıya 30,253.00 TL maddi hasar ödemesi ve poliçe kapsamında olmamasına karşılık ekspere 771,45 TL ödemek suretiyle sorumluluğunu yerine getirildiğini, sigortalının kusuru oranında sorumlu olduklarını, kusur raporu alınması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; Yetki itirazları olduğunu, kazada davacı aniden fren yaparak yavaşladığını, kazanın bu sebeple meydana geldiğini, olayda asıl kusurlu davacının olduğunu kaza sonrasında davacı taraf sigorta şirketinden hasar bedelini talep ettiğini, sigorta şirketinin ödemeyi tam olarak yaptığını, yurt dışında düzenlenen ve trafik kazasından çok sonra düzenlenen bu raporun bu dava bakımından delil değeri bulunmadığını, aracının yalnızca sol tampon bölgesinde oluşan ufak hasarların bedeli de sigorta firması tarafından davadan önce ödendiğini, kazadan hemen sonra sıcağı sıcağına hazırlanmış bir ekspertiz raporu bulunmadığını, 1984 model aracın yalnızca sol tampon bölgesindeki ufaklı çarı bir hasarın böylesine yüksek bir değer olduğu kabul edilemediğini belirterek davanın reddini karar verilmesini talep etmiştir.

Dava maddi hasarlı trafik kazası sebebiyle hasar bedeli, ikame araç bedeli isteğine ilişkindir.

-Kaza tutanağı -... Sigorta A.Ş nin 09/01/2024 tarihli yazısı ve eki, -Bilirkişi...'in 02/07/2024 tarihli raporu.

Davacının, 26.08.2023 tarihinde davalı ... sevk ve idaresindeki...lakalı aracın kendisine ait ... yabancı plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, kaza nedeniyle aracında hasar onarım bedeli ve ikame araç zararının oluştuğu, Almanya ülkesinde yaşadığı, zararların Almanya ülkesi rayiçlerine göre belirlenmesi gerektiği, söz konusu zararların kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın zmss sigortacısı olan davalı sigorta şirketi ile aracın sürücüsü ve işleteni olan davalı ... tarafından tazmin edilmesi gerektiği iddiasıyla işbu davayı ikame ettiği, davalı sigorta şirketinin mahkememizin görev ve yetkisine itirazının olduğu, davacıya ödeme yapıldığı, sorumluluklarının kalmadığı, davacının Türkiye rayicine göre talepte bulunabileceği, Almanya ülke rayicine göre talep edilen alacağın fahiş olduğu, sorumluluklarının poliçe teminat limiti, sigortalı araç sürücüsünün kusuru ve gerçek zarar ile sınırlı olduğunu savunduğu, diğer davalı ...nın ise mahkemenin yetkisine itiraz ettiği, kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığı, davacının talebinin fahiş olduğu, davacının kötüniyetli olduğunu savunduğu, taraflar arasında mahkememizin görevli ve yetkili olup olmadığı, davacıya ait aracın meydana gelen kazada hasarlanıp hasarlanmadığı, hasarlanmış ise davacının hasar onarım bedeli ve ikame araç zararlarının bulunup bulunmadığı, zararları var ise miktarının ne kadar olduğu ve davalıların sorumluluklarının bulunup bulunmadığı hususlarında uyuşmazlık bulunduğu anlaşılmıştır.

Taraflar arasında doğrudan sözleşme ilişkisi bulunmaması, sorumluluk sigortalarının TTK'da düzenlenmesi, davalılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunması ve usul ekonomisi gereği davaların birlikte yürütülmesi gerektiği anlaşılmakla mutlak ticari dava niteliğindeki somut uyuşmazlıkta mahkememizin görevli olduğu anlaşılmakla davalı sigortanın görev itirazının reddine karar verilmiştir.

Davalı sigortanın İzmir ilinde bölge müdürlüğünün bulunduğu, KTK'nun 110 ve HMK nun 7 maddesi uyarınca mahkememizin tüm davalılar yönünden yetkili olduğu anlaşılmakla davalıların yetki itirazının reddine karar verilmiştir.

Mahkememizce dava konusu kaza nedeniyle taraf sürücüleri ile üçüncü kişilerin kusur durumları ve davacının zararının bulunup bulunmadığı, varsa ne olduğu hususlarının belirlenmesine yönelik olarak dosyanın trafik kusur uzmanı ve otomotiv uzmanı bilirkişiden oluşan heyete tevdi edildiği, bilirkişi heyetinin 02/07/2024 tarihli raporunda, kusur bilirkişinin tespitlerine göre; davacı taraf sürücü ...n sevk ve idaresindeki... yabancı plaka sayılı aracı ile D 010-15 Samsun- Sinop Devlet yolunu takriben sol şeritte seyir halinde Çatalcam dönel kavşağına gelip hızını azalttığı esnada, aracının sol arka köşe kısımlarına, arkasında gelen davalı sürücü ...n sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracının sağ ön kısımları ile çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davalı sürücü ...ki... plaka sayılı aracı ile gündüz vakti meskun mahal üç şeritli trafiğin yoğun ve seri işlediği tek yön konumlu Devlet yoluna gereken dikkat ve özeni göstermediği, aracının hızını yolun icap ve şartlarına göre uyarlamayıp istikametini etkin kontrollü altında bulundurmadığı, istikametinde ve dönel kavşakta yavaşlayan davacı aracını zamanında fark edemediği, ön tedbirsiz tehlikeli biçimde yaklaştığı, sonrasında da duramayıp mevcut sürati ile arkadan çarpması olayında dikkatsiz ve tedbirsiz araç kullanmasından dolayı meydana maddi hasarlı trafik kazasında 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 52/b ve 56/e maddelerini ihlal ettiği, kazanın oluşunda etken olduğu, davacı taraf sürücü ...un sevk ve idaresindeki ... yabancı plaka sayılı aracı ile gündüz vakti meskun mahal üç şeritli trafiğin yoğun ve seri işlediği tek yön konumlu devlet yoluna gereken dikkat ve özeni gösterdiği, kaza mahalli dönel kavşağa sol şeritte gelip kontrollü giriş yapmak istediği esnada, arkasında gelen davalı araç sürücüsünün hatası ve kusurundan dolayı görüş alanını etkin kontrollü altında bulundurmadan tedbirsiz ve tehlikeli biçimde yaklaşıp aracına arkadan çarpması olayında, kural ihlali olmadığı, kusursuz olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirildiği, otomotiv bilirkişinin tespitlerine göre; davacı aracının arka kısmından hasar aldığı, kaza ile hasarın uyumlu olduğu, davacı tarafından dava dosyasına sunulan özel ekspertiz raporunda onarım bedelinin yedek parça, işçilik ve kdv dahil olarak 4.249,05 Euro olarak tespit edildiği, ancak yapılan incelemede söz konusu raporda değişimi öngörülen arka panel değişiminin meydana gelen hasarın boyutuna göre uygun olmadığı, arka panelde oluşan hasarın onarımının giderilebileceği, bunun dışındaki diğer yedek parça ve işçiliklerin uygun olduğu, bu kapsamda yapılan incelemede onarım bedelinin yedek parça işçilik ve kdv dahil olarak 3.639,55 Euro olarak tespit edildiği, 07.12.2023 tarihinde davalı sigorta tarafından davacıya yapılan 30.253,00 TL hasar bedeli ödemesinin Euro karşılığının (30.253 TL/31,2131) 969,24 Euro olduğu, bu bedelin tespit edilen onarım bedelinden (3.639,55 Euro-969,24 Euro) mahsubu neticesinde bakiye onarım bedelinin 2.670,31 Euro olduğu, davaya konu aracın makul onarım süresinin 4 gün olduğu, davaya konu araç ile aynı özelliklerdeki bir aracın, mahrum kalınan onarım süresince yerine ikame araç olarak kullanılması durumunda, aynı, özellik, segment ve konfordaki ikame bir aracın günlük kira bedelinin kaza tarihi itibarıyla Almanya koşullarında 69,00 Euro/gün olduğu, buna göre davacının (4 gün x 69 EUR) 276,00 Euro ikame araç zararının olduğu yönünde görüş kanat bildirildiği görülmüştür.

Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; 26.08.2023 tarihinde davalı... sevk ve idaresindeki... plakalı aracın davacıya ait ... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, mahkememizce alınan bilirkişi raporunda trafik bilirkişinin tespitlerine göre davalı sürücünün hızını yol ve trafik durumuna göre ayarlamadığı, güvenli takip mesafesine uymadığı, arkadan çarpma şeklinde gerçekleşen kazada kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğu, davacının ise kazanın önlenmesinde alabileceği herhangi bir tedbir bulunmadığı, kusursuz olduğu, davalı ... tarafından söz konusu kusur raporuna itiraz edilmiş ise de kaza tutanağı, kazanın meydana geliş şekli ve dosyada bulunan kazaya ilişkin görseller dikkate alındığında bilirkişi tarafından yapılan kusur değerlendirilmesinin somut dosya kapsamında uygun olduğu, buna göre davalı sürücünün kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu kabul edilmesi gerektiği, davalı...'nın kusur raporuna ilişkin itirazının yerinde olmadığı değerlendirilmiştir.

Davacının aracının yabancı plakalı olduğu, aracın Türkiye'de tamir ettirilmesi zorunluluğunun bulunmadığı, davacının bu konuda seçimlik hakka sahip olduğu, 6098 sayılı TBK’nun 99. maddesi ve HGK'nun 10.12.2003 gün ve 2003/4-754 Esas ve 2003/749 Karar sayılı ilamı uyarınca, zarar, zarar gören açısından hangi para birimine göre doğmuşsa, o para biriminin tazminat olarak talep edilmesinin amaca uygunluk yönünden kabulü gerektiği, seçimlik hakkını ikamet ettiği ülkede tamir ettirme yönünde kullanan davacının aracın Almanya'da tamir edilmesi halindeki tamir bedelini yabancı paranın fiili ödeme günündeki TL karşılığı olarak talep edilebileceği, aracın onarımı yapılsın yada yapılmasın, onarıma dair fatura olsun ya da olmasın haksız fiil faili ile onun eyleminden sorumlu olan diğer kişilerin hasar bedelini KDV dahil ödemek zorunda olduğu, bu kapsamda yapılan incelemede mahkememizce alınan otomotiv bilirkişi raporuna göre meydana gelen hasar ile kazanın uyumlu ve ilintili olduğu, davacı aracının tamirinin ekonomik olduğu, meydana gelen hasarın boyutuna göre aracın arka tamponunda parça değişikliği ve boyama yapılması suretiyle onarımının tamamlanabileceği, hasar bedelinin( işçilik, yedek parça ve kdv dahil olmak üzere) 3.639,55 Euro olduğu, davalı sigorta tarafından 07/12/2023 tarihinde davacıya 30.253,00 TL hasar ödemesi yapıldığı, bu ödemenin Euro karşılığının (30.253 TL/31,2131) 969,24 Euro olduğu, bu bedelin tespit edilen onarım bedelinden (3.639,55 Euro-969,24 Euro) mahsubu neticesinde bakiye onarım bedelinin 2.670,31 Euro olduğu, aracın makul onarım süresinin 4 gün olduğu, emsal aracın günlük kiralama bedelinin 69,00 Euro olduğu buna göre davacının talep edebileceği ikame araç zararının 276,00 Euro olduğu, her ne kadar davalılarca söz konusu rapora itiraz edilmişse de, yukarıda anılan yerleşik Yargıtay uygulamaları doğrultusunda davacının Almanya ülkesi rayiçlerine göre talepte bulunabileceği, ayrıca mahkememizce alınan otomotiv bilirkişi raporunda davacı tarafından Almanya ülkesinde alınan ekspertiz raporu ve dosya içerisindeki bilgi belgeler ile görsellerin ayrı ayrı irdelendiği ve gerekçeleri ile hasar ve onarım bedeli ve ikame araç bedeli zararının tespit edildiği, bu sebeple davalıların soyut beyan şeklindeki itirazlarının yerinde olmadığı, meydana gelen hasarın boyutu ve dosyadaki diğer bilgi ve belgelere göre yeniden bilirkişi incelemesi yapılmasının yargılamaya katkı sağlamayacağı, ... plakalı aracın davalı sigorta şirketi nezdinde 18/01/2023-18/01/2024 tarihleri arasında karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigorta kapsamına alındığı, kaza tarihi itibariyle poliçede maddi hasarlarda araç başına teminat limitinin 120.000,00 TL olduğu, davalı sigortanın kaza tarihi itibariyle poliçe teminat limitleri kapsamında kalan davacının belirlenen hasar onarım bedeli zararından sorumlu olduğu, diğer davalı... ...'ın ise kazaya sebebiyet veren aracın işleteni ve haksız fiil faili sürücüsü olarak davacının hasar onarım bedeli ve ikame araç bedeline ilişkin zararından müteselsilen sorumlu olduğu, davalı sürücü ve işleten... ...'ın haksız fiil tarihinde temerrüde düştüğü, davacının davalı sigortaya 25/10/2023 tarihinde müracaat ettiği, davalı sigorta yönünden 8 iş günlük yasal sürenin sonu olan 07/11/2023 tarihi itibariyle temerrüdün gerçekleştiği, dava konusu para alacağının cinsine ve davacının sıfatına göre davacının 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre faiz talep edebileceği, davacının dava değerini otomotiv bilirkişi raporu doğrultusunda 31/10/2024 tarihinde ıslah ettiği, ıslah dilekçesinin davalılara usulüne uygun tebliğ edildiği, mahkememizce alınan bilirkişi raporlarının dosya kapsamı ile yerleşik Yargıtay uygulamasına uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu, iddianın ileri sürülüş biçimi, savunmanın kapsamı ve mahkememizce yapılan incelemenin niteliğine göre başkaca araştırma yapılmasına lüzum bulunmadığı anlaşılmakla davacının hasar bedeli ve ikame araç bedeli talebinin kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Davacı tarafından dava öncesinde ödenen ekspertiz ücretine ilişkin yapılan 821,10 Euro giderin davacı tarafından yargılama gideri olarak dikkate alınmasının talep edildiği, mahkememizce alınan otomotiv bilirkişi raporuna göre meydana gelen hasarın boyutu ve davacı tarafından talep edilebilecek onarım bedeli tutarına göre davacının Almanya ülkesinin koşullarına göre talep edebileceği makul eksper ücretinin kdv dahil 755,65 Euro olduğu, bu sebeple davacının bu tutarda ekspertiz ücreti talebinin makul olduğu anlaşıldığından TTK'nun 1426 ve 6100 sayılı HMK'nun 323.maddesi uyarınca bu gider yargılama gideri olarak hüküm altına alınmıştır.

1.Davacının hasar bedeli talebinin KABULÜ ile 2.670,31 Euro'nun davalı... ... yönünden 26/08/2023 tarihinden itibaren, davalı... Sigorta A.Ş yönünden ise 07/11/2023 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasanın 4/a maddesine göre işleyecek faizi ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki T.C Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak adı geçen davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile (davalı... Sigorta A.Ş kaza tarihi olan 2023 yılı poliçe teminat limiti ile sınırlı sorumlu olmak üzere) davacıya ÖDENMESİNE,

2.Davacının ikame araç talebinin KABULÜ ile 276,00 Euro'nun davalı... ...'dan 26/08/2023 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasanın 4/a maddesine göre işleyecek faizi ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki T.C Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak adı geçen davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

3.Davacının ekspertiz ücreti talebinin KISMEN KABULÜ ile 755,65 Euro'nun fiili ödeme tarihindeki T.C. Merkez Bankası'nın efektif satış kuru üzerinden belirlenecek "TL" karşılığının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,

4.Alınması gerekli 6.510,57 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından yatırılan 269,85 TL peşin harç ile 1.838,48 TL ıslah harcı toplamı 2.108,33 TL harcın mahsubu ile bakiye 4.402,24‬ TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile (davalı... Sigorta A.Ş 3.989,85 TL'si ile sınırlı sorumlu olmak üzere) HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,

5.Davacı tarafından yapılan 269,85 TL başvuru harcı, 269,85 TL peşin harç, 1.838,48 TL ıslah harcı, 5.000,00 TL bilirkişi ücreti, 745,75 TL müzekkere-tebligat-posta giderinden oluşan toplam 8.123,93‬ TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile (davalı... Sigorta A.Ş 7.362,71 TL'si ile sınırlı sorumlu olmak üzere) davacıya ÖDENMESİNE,

6.Davacı kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

7.Davalı... ... tarafından yapılan yargılama giderinin kendisi üzerinde BIRAKILMASINA,

8.6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansından bakiye miktarın kararın kesinleşmesinden sonra taraflara İADESİNE,

9.İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun... sayılı arabuluculuk dosyasında suçüstünden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-11-13. maddesi uyarınca davalı... Sigorta A.Ş'den tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,

Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer davalı tarafın yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı.20/12/2024 Katip... Hakim ... E-İMZA E-İMZA