3. Hukuk Dairesi

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir. TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :

Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu 30/07/2018 tarihli dava dilekçesinde özetle;müvekkillerinin murisi olan ........'ın 19/05/2008 tarihinde ........ sevk ve idaresindeki ........ plakalı aracın karışmış olduğu kazada vefat ettiğini; kaza nedeniyle Konya .... Asliye Ceza Mahkemesi'nde açılan ceza davasında araç sürücüsü ile birlikte yol çalışması yapan şirket yetkilisinin ceza aldığını; Konya .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile açılan tazminat davası sonucunda davacı Yeter için 70.913,43 TL. küçük Ulkiye için 20.579,96 TL. maddi tazminat ödenmesine karar verildiğini; kesin hüküm nedeniyle davalı sigorta şirketinin de sigorta limitleri ile sınırlı olarak sorumluluğu olduğunu; davalı sigorta şirketine davanın ihbar edildiğini; hüküm gereğince alacağın tahsili için davalı sigorta şirketi aleyhine Konya .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını; davalının yasal süresi içerisinde yaptığı itiraz üzerine icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiğini; davalının yapmış olduğu itirazın haksız ve kötüniyetli olduğunu; davalı sigorta şirketine 2008 yılında başvuru yaptıklarını; bu başvuruya 11/07/2008 tarihinde verilen cevabı da ekte sunduklarını; itiraz edilen takipteki faiz başlangıç tarihinin kaza tarihi olan 19/05/2008 değil, 01/08/2008 tarihi olduğunu; davalının faiz başlangıc tarihi ile birlikte kusur oranına da itiraz ettiğini, ancak bu itirazın da haksız olduğunu; yapılan yargılama sonunda verilen karar ile davalı sigorta şirketinin 91.493,39 TL asıl alacak ve faizleri ile birlikte toplam 218.849,06 TL.'den sorumlu olduğunun artık mahkeme kararı ile netleştiğini beyanla öncelikle dava konusu alacağı karşılamaya yeter miktarda davalı adına kayıtlı taşınmaz ve araçların kayıtlarına ihtiyati tedbir şerhi konulmasına; itirazın iptali ile takibin devamına; kötüniyetle borca itiraz eden davalının %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine; yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı sigorta şirketi vekili mahkememize vermiş olduğu 17/09/2018 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle, davacı vekili tarafından söz konusu kazaya ilişkin sigortalı aleyhine açılan davanın müvekkili sigorta şirketine ihbar edildiğini; mahkemece verilen hükmün sigortalı tarafından temyiz edildiğini; ihbar edilen olarak müvekkili şirketin temyiz sürecinde davaya herhangi bir müdahalede bulunamadığını; Yargıtay tarafından hükmün bozulduğunu ve bozma sonrası verilen yeni hükme dayalı olarak müvekkili şirket aleyhine icra takibi başlatıldığını; söz konusu takibiz haksız ve yasal dayanaktan yoksun olduğunu; Asliye Hukuk Mahkemesi'nin kararına dayanak hesaplamanın hatalı olduğunu; murisin anne ve babasının yapılan hesaplamada dikkate alınmadığını; davacının kaza tarihi itibari ile faiz talebinin de yerinde olmadığını; bisiklet sürücüsü olan murisin kaza sırasında koruyucu ekipmanlarının olmadığını; bu nedenle zararın artmasına müterafik kusuru ile sebebiyet verdiğini, ancak bu durumun mahkemece göz önünde bulundurulmadığını; Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen kararın hatalı olduğunu; davacı tarafın Asliye Hukuk Mahkemesince verilen ilk kararı da icra takibine konu ettiğini; bu nedenle mükerrer tahsilata yol açacak olan ikinci takibe itiraz edildiğini beyanla haksız ve yasal dayanaktan yoksun davanın reddine; yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararı ile; "Dava, trafik kazası sonucu doğan destekten yoksun kalma zararının davalı sigorta şirketinden itirazın iptali yoluyla tahsili istemine ilişkindir.

Davacılar vekili, müvekkillerinin desteği ........'ın trafik kazasında vefat ettiğini, kazaya karışan diğer araç sürücüsünün ZMMS poliçesi ile sigortacısı olan davalıdan destekten yoksun kalma zararlarının tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığını, ancak takibin itiraza uğradığını belirterek itirazın iptali ile takibin devamını talep ettiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde 2018/685 esas 2019/659 karar sayılı 14/02/2020 tarihli karar ile davacılar vekilinin talebi kısmen kabule değer görülerek toplam 86.605,50TL asıl alacak ve 120.551,89TL işlemiş faiz üzerinden takibin devamına ve 41.431,048TL icra inkar tazminatının davalı şirketten alınarak davacılara verilmesine karar verildiği görülmüştür. Anılan kararın davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 2020/497 esas, 2020/635 karar sayılı 08/09/2020 tarihli kararı ile ıslah edilen miktar üzerinden eksik harcın tamamlanmaması, hesap raporunda davalı sigortacının sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğu dikkate alınmaksızın rapor düzenlenmesi, müterafik kusur itirazları ile ilgili kararda bir değerlendirme yapılmaması ve son olarak takip konusu alacak likit olmadığı halde icra inkar tazminatına hükmedilmesinin yanlış olması gerekçeleri ile kaldırıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememiz istinaf mahkemesi kararı ile bağlı olduğundan ilk olarak davacı vekiline ıslah edilen miktar üzerinden eksik harcı tamamlaması için kesin süre verilmiş olup, davacı vekilince süresinde harç ikmali yapıldığından yargılamaya devam edilmiştir. Sonrasında dava konusu kazada vefat edenin kask ve koruyucu ekipman takıp takmamasının ölümüne ne derecede etki ettiği konusunda adli tıp uzmanı bilirkişiden rapor aldırılmıştır. Adli tıp uzmanı bilirkişi 18/01/2021 tarihli raporunda, vefat edenin kullandığı bisikletler için kaza tarihinde kask takılması ile ilgili bir zorunluluğunun bulunmadığını ancak ölüm sebebi dikkate alındığında vefat edenin kask takmamasının ölümüne etkili olduğunu belirtmiştir. Bu itibarla dosya kapsamı gereği vefat edenin kaza sırasında kask takmadığı sabit ise de, kaza tarihi itibariyle bisiklet sürücülerinin kask kullanımı ile ilgili zorlayıcı bir düzenleme olmadığından somut olayda müterafik kusur indiriminin uygulanamayacağı kanaatine varılmıştır. Yine BAM kararı gereği dosyaya görevlendirilen aktüerya hesap bilirkişi ........'dan davacıların destek zararlarının hesaplanması istenilmiş olup, bilirkişi 23/02/2021 tarihli raporunda davacı ........'ın 4.694,98TL, davacı ........'ın 19.748,11TL destek zararlarının bulunduğunu tespit etmiştir. Rapor, bilimsel veriler içerdiğinden ve denetlenebilir olduğundan hükme esas alınmıştır. Belirlenen tazminat miktarına temerrüt tarihi olan 01/08/2008'den takip tarihi olan 24/05/2018 tarihine kadar işlemiş yasal faizin 34.023,94TL olduğu mahkememizce hesaplanmıştır. Dava ve takip konusu alacak likit olmayıp yargılamayı gerektirdiğinden davacının inkar tazminat talebi yerinde görülmemiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle; davanın kısmen kabul kısmen reddi ile, davalının Konya .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile, takibin; 24.433,09 TL asıl alacak, 34.023,94 TL işlemiş faiz, olmak üzere 58.467,03 TL toplam alacak ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren %9,75 ve değişen oranlarda avans faizi üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, dava ve takip konusu alacak likit olmayıp yargılamayı gerektirdiğinden davalı aleyhine tazminata hükmedilmesine yer olmadığına dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Konya Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı." şeklinde hükmün kurulduğu anlaşılmıştır. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :

Davalı vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müteveffa bisiklet sürücüsünün kaza esnasında gerekli koruyucu ekipmanının takılı olmaması dolayısıyla zararın artmasına mütefarik kusuru ile sebebiyet verdiğini, bu hususun bilirkişi raporu ile de açık ve net bir şekilde tespit edildiğini, işbu nedenle tazminat hesabından %20 oranında müterafik kusur indirimi uygulanması gerekirken bu yöndeki itirazlarının mahkeme tarafından nazara alınmaksızın hüküm kurulduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte, müvekkil şirketin sigorta bedelini ödeme yükümlülüğünün dava tarihinde muaccel hale geldiğini, bu sebeple mahkemece faize hükmedilmesi halinde, faiz başlangıç tarihinin dava tarihi olması gerektiğini, tüm bu nedenlerle Yerel Mahkemece verilen kararın istinaf incelemesi ile kaldırılarak davanın reddine ve karar kesinleşinceye kadar icranın geri bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı (Kendine asaleten, küçük ........’a velayeten ........) vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; ilgili dosyanın yüksek yargı denetiminden de geçtiğini ve bu nedenle kusura ilişkin tespitin kesin hükümle karara bağlanan mahkeme kararı ile kesinleşmiş olduğunu, kusura ilişkin değerlendirmenin değiştirilmesinin mümkün olmadığını, Konya .... Asliye Hukuk Mahkemesinde hükmedilen maddi tazminat miktarının sabit olduğunu, bu nedenle ilgili dosyada hesaplanan tazminat miktarı yönünden sadece davalının sigortalısına düşen kısım yönünden değerlendirme yapılarak çıkacak rakam üzerinden hesaplama yapılması gerektiğini, evlilik durumunda, müteveffa eski eşin verdiği desteğin, yeni eşten daha fazla olması durumunda müteveffa eş ile yeni eşin sağladığı destek oranının hesaplanması ve buna göre yeniden hesap yapılması gerektiğini, kusur raporunun aleyhe olan kısımlarını kabul etmemekle beraber, istinaf kararında yeniden aktüerya hesabı yapılması gerektiğine dair kaldırma kararı bulunmamakta olup bu yönden bilirkişi raporu alınmaması gerekirken, rapor alınmasının da kaldırma kararına aykırı olduğunu, tüm bu nedenlerle Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi Başkanlığının 30.09.2021 tarih ve ... Esas-... Karar sayılı kısmen reddine dair kararının kaldırılarak davanın tam kabulüne karar verilmesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Konya Bölge Adliye Mahkemesi 01/03/2022 tarih, ... esas, ... karar sayılı ilamıyla özetle;

DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE, Davalının Konya .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın KISMEN İPTALİ ile, takibin; 19.546,48 TL asıl alacak, 34.023,94-TL işlemiş faiz ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren %9,75 ve değişen oranlarda avans faizi üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine," şeklinde karar vermiştir. TEMYİZ NEDENLERİ

Davacı vekili temyiz başvuru dilekçesinde; davalı tarafın müterafik kusura ilişkin itirazın kabulü ile %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmasının hukuka aykırı olduğunu, bilirkişi raporunda kaza tarihi itibariyle kask zorunluluğunun bulunmadığını, yeniden aktüerya hesabı yapılması gerektiğine dair kararın bulunduğunu, bu yönde bilirkişi raporu alınmaması gerekirken kaldırma kararına aykırı olarak rapor alınmasının hukuka aykırı olduğunu, kararın kaldırılmasını, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasını dilemiştir.

Dairemiz 01/03/2022 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı kaldırma yeniden hüküm kurma kararının Yargıtay.....Hukuk Dairesi'nin 13/05/2025 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile bozulmasına dair verilen karar sonucu bozulmasına dair verilen karar sonucu, Dairemizce yapılan duruşma sonucunda Yargıtay bozma ilamına uyulmasına karar verilmiş; Somut olayda; kaza tarihi 19.05.2008 olup bisiklet sürücülerinin koruma başlığı (kask) takma zorunluluğunun 16.08.2022 tarihinde yapılan değişiklikle getirildiği göz önünde bulundurulduğunda %20 müterafik kusur indirimi yapılmadan aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; Yargıtay ..... Hukuk Dairesi'nin 13/05/2025 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı bozma ilamına UYULMASINA,

1.DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE, Davalının Konya .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile, takibin; 24.433,09 TL asıl alacak, 34.023,94 TL işlemiş faiz, olmak üzere 58.467,03 TL toplam alacak ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren %9,75 ve değişen oranlarda avans faizi üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,

2.Davacının inkar tazminatı isteminin reddine, İlk Derece Yargılaması Yönünden;

3.Alınması gereken 3.993,19 TL harcın peşin alınan 3.737,39 TL harçtan mahsubu bakiye 255,80 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

3.Davacılar tarafından yapılan 35,90TL başvuru harcı, 5,20TL vekalet suret harcı, 35,90TL peşin harç, 468,22TL, 435,00TL ve 2.798,27TL tamamlama harçları olmak üzere toplam 3.778,49TL harcın davalıdan alınarak davacılara verilmesine,

4.Davacılar tarafından sarfedilen 1.300,00TL bilirkişi ücreti ve 157,00TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 1.457,00TL yargılama giderinin haklılık oranına göre hesaplanan 931,02 TL'lik kısmının davalıdan alınarak davacılara verilmesine, kalan kısmın davacılar üzerinde bırakılmasına,

5.Davalı tarafından sarfedilen 33,00TL yargılama giderinin haklılık oranına göre hesaplanan 11,91 TL'lik kısmının davacılardan alınarak davalıya verilmesine, kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,

6.Davacılar vekili yararına AAÜT'ye göre hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,

7.Davalı vekili yararına AAÜT 13/3 maddesi gereği hesaplanan 33.026,36 TL vekalet ücretinin davacılardan tahsili ile davalıya verilmesine,

8.Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine, İstinaf Yargılaması Yönünden;

9.İstinaf başvurma harcı dışında istinaf peşin harcı olarak alınan istinaf karar harcının talep halinde davacı tarafa iadesine,

10.Davacı tarafça yapılan 382,80 TL istinaf başvuru giderinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,

11.İstinaf eden davalıdan alınması gereken 3.993,88 TL karar ve ilam harcından istinaf aşamasında yatırılan 998,47 TL nin mahsubu ile bakiye 2.995,41 TL eksik harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

12.İstinaf aşamasında davalı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,

13.Temyiz başvurusu üzerine verilen bozma kararı sonrasında istinafta görülen duruşma nedeniyle, davacılar kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 2/4 maddesi uyarınca hesaplanan 22.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, Temyiz Yargılaması Yönünden;

14.Temyiz başvurma harcı dışında temyiz peşin harcı olarak alınan temyiz karar harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,

15.Davacı tarafça yapılan 795,60 TL temyiz başvuru gideri ile 88,50 TL posta gideri olmak üzere toplam 884,10 TL'nin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

16.Temyiz aşamasında davalı tarafça yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda HMK'nun 361 maddesi gereğince kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren İKİ HAFTA içinde temyiz yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verildi.20/11/2025 .....