16. Hukuk Dairesi
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2021/2080 Esas
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 21/09/2021
NUMARASI: 2018/153E, 2021/583K.
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA: Davacı dava dilekçesi ile; 75.000 TL ve 75.000 TL olmak üzere toplam 150.000 TL 'lik iki adet çeklerin kaybolduğunu, bu durumun bankaya bildirildiğini, buna rağmen ihtiyati haciz ve icra takibi yapıldığını, takibe konu çeklerin altındaki ...'a ait imzanın sahte olduğunu, bu nedenlerle İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında borçlu olmadıklarına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı cevap dilekçesinde; husumetin çek lehdarı ...ne yöneltilmediğinden usulden reddi gerektiğini, zaman aşımı itirazlarının olduğunu, davacının çekin kaybolduğuna dair resmi kurumlara şikayeti olmadığını, çekte imzası bulunan ...'ın davacı şirketin yetkilisi olduğunu, bu nedenlerle açılan davanın reddi ile %20 icra inkar tazminatı talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI:
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; ".... Davacı şirket yetkilisi ...'ın imza örnekleri alınıp dava konusu çekte ... adına atılan imzalar ile yapılan karşılaştırılması sonucu oluşan grafoloji uzmanı bilirkişi raporuna göre dava konusu çeklerdeki ... adına atılan imzaların ...'ın eli ürünü olmadığı tespit edilmiş ise de çekteki ciro silsilesinin kanundaki şekil unsurlarına uygun olduğu açıktır. Türk Ticaret Kanunu 792. maddesine göre çeki herhangi bir surette olan yeni hamil ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır kusuru bulunduğu taktirde o çeki geri vermekle yükümlüdür. Takip alacaklısının kötü niyetini ispat yükü davacıya ait olup davalının kötü niyetli olduğu veya ağır kusurlu olduğu dosyamızda ispat edilememiştir. İlk lehtar ...ne açılmış bir dava da yoktur. Bu nedenlerle davalının kötü niyeti ve ağır kusuru ispat edilemediğinden davacının davasının reddine karar verilmiştir. Yine davacı açtığı davada imzanın davacı şirket yetkilisi ...'ın eli ürünü olmadığının rapor ile sabit olduğu dolayısıyla davacı taraf açtığı davada kötü niyetli olmadığı anlaşıldığından davalı tarafın kötü niyet tazminat talebi kabul görmemiştir..." gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: - Karar gerekçesini imza sahteliğininin iyiniyetli üçüncü kişiye ileri sürülemeyeceğine dayandığını,
TTK 792 Maddesine atıf yapılmışsa da yasa maddesinin imza sahteliğini kapsamadığını, Kambiyo senetlerinin geçerli olabilmesi için keşidecinin imzasını taşıması şarttır. Bu imzanın elyazısı ile atılmış olması gerektiğini, kambiyo senedinde borçlu gözükmekle birlikte imzası taklit edilen kambiyo senedinde borçlu gözüken şahıs bu hakkını iyiniyetli olsalar dahi alacaklı gözüken ve kendisinden senet bedelini talep eden herkese karşı ileri sürebileceğini, mutlak defi olduğunu, Dava dosyasına adli tıp belge inceleme uzmanı Prof. Dr. ... imzasını içeren bilirkişi raporu sunulduğunu, raporda takip konusu bonolardaki imzanın müvekkil şirket yetkilisinin eli ürünü olmadığına bilirkişice kanaat getirilmiş olmasına rağmen mahkemenin davanın reddine karar vermesinin yerinde olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
İNCELEMEİstanbul ...İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasında takibe konu ... bankası TAO Üsküdar şubesine ait ... seri nolu 31.08.2019 tarihli ve ... seri nolu 31.09.2019 Tarihli 75.000'er TL' bedelli çekler incelendiğinde; keşideciye atfen davacı .. TEKSTİL..ŞTİ, lehtar-ciranatanın ... ÖRME ..ŞTİ, 2.cirantanın ... TEKSTİL şirketi olduğu, Çeklerin süresinde ibraz edildiği ancak keşideci imzası tutmadığından işlem yapılmadığına dair banka kaşesi olduğu görülmektedir. Grafoloji raporunda; çek asılları, önceki tarihli evrak aslı ile karşılaştırılmış imzaların şirketi yetkilisi ... eli ürün olmadığı yönünde görüş bildirilmiştir.
GEREKÇE Dava,
İİK 72.maddesine dayalı olarak açılan borçsuzluğun tespiti istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur.İstinaf incelemesi,
HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Davalı vekili, davaya cevabında davanın İİK 72/5 maddesine göre 1 yıl içinde açılmadığından davanın zamanaşımına uğradığını ileri sürmüş ise de; dava tarihinde takip borcu ödenmemiş olup istirdat davasına ilişkin hak düşürücü süre iş bu davada uygulanmayacaktır. Somut uyuşmazlıkta mahkemece alınan ve Dairemizce de yeterli bulunan bilirkişi raporunda dava konusu senetteki imzanın davacı şirket yetkilisi eli ürünü olmadığı tespit edilmiş olup esasen mahkemenin kabulü de bu yöndedir. İmza defi mutlak defi olup herkese karşı ileri sürülebileceği gibi davacının diğer cirantaya dava açması zorunluluğu da bulunmamaktadır. Bu durumda mahkemece davanın kabulü kararı verilmesi gerekirken reddine karar verilmesi yerinde görülmemiş davacının istinaf isteminin kabulü gerekmiştir.Açıklanan nedenle davacı vekilinin istinaf isteminin kabulüne, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına,
HMK 353/1.b.2 maddesi gereğince Dairemizce yeniden karar verilmesine, davacının menfi tespit isteminin kabulüne, senette görünürde taraflar arasında temel ilişki bulunmadığından davacının tazminat isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.