2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... Sigorta A.Ş' ın trafik sigortasını düzenlediği ... plakalı aracın tam usurlu olarak davacıya ait ... plakalı araca 07.04.2022 tarihinde kusurlu çarpması sonucu Kontrolsüz U dönüşü yapan ... plakalı araç 2918 Say. KYTK 84/İ-J gereği asli ve %100 usurludur. ) davacı aracında kaza sonrası eksik ödenen hasar tazminatı farkının Yargıtay kararlarına öre (Yargıtay kararı ektedir) gerçek zarar ıskontosuz ve KDV dahil hesabı fazlaya ilişkin haklarımız aklı kalmak üzere imdilik 10,00 TL ile değer kaybının da yine Yargıtay kararlarına göre kazadan nceki değeri ile kazadan sonraki değeri arasındaki farka göre fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak zere şimdilik 10,00 TL nin 07/04/2022 ihbar tarihinden 8 iş günü sonrası 20/04/2022(temerrüt tarihi larak, Yargıtay kararı ektedir. ) tarihinden itibaren davalı sigortacıdan, diğer davalıdan ise haksız fiil arihi 07.04.2022 den itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte, ikame araç tazminatı olarak makul narım süresinden ... yönünden haksız fiil tarihinden itibaren şimdilik 10,00 TL den yasal aizi ile tahsiline karar verilmesi talep ve dava etmiştir.

Davalı Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu trafik kazasından kaynaklı talep edilen alacakların zaman aşımına uğradığını, zaman aşımı itirazımızın kabul edilerek davanın reddine karar verilemesini, davacı tarafça ikame edilen davada davalı şirketin her hangi bir kusuru olmaması nedeniyle sorumluluğu bulunmadığını, hasar dosyasının açılmasını takiben araçta meydana gelen hasarın tespiti için yapılan incelemelerde araçta meydana gelen davalı şirketin sorumluluğundaki hasar tutarının 8.280,32-TL olduğunun ekspertiz hesaplaması sonucu tespit edildiğini ve belirlenen 8.280,32-TL tutarındaki hasar onarım bedeli davacı tarafa ödendiğini, meydana gelen trafik kazasında davalı şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, değer kaybı talebinde bulunan davacıya ait aracın kaza tarihinde 165.000 km üstünde olduğu görüldüğün, trafik sigortası genel şartları ekinde belirlenen değer kaybı hesaplama formülüne göre araçta değer kaybı oluşmadığını, davacı tarafça yaptırılan ve ücreti ödendiği iddia edilen ekspertiz raporu ve çekici ücreti gibi giderlerin makul giderler kapsamında bulunmadığını, bu kaleme ilişkin talebinin reddine, davanın kabulü halinde davalı şirketin faiz sorumluluğu ancak dava tarihinden söz konusu olacağı öncelikle usule ilişkin itirazlarımızı kabulü ile davanın usulden reddine, sayın mahkemece usulden ret kararı verilmediği takdirde, haksız, mesnetsiz, yasal mevzuata, hukuka ve hukukun genel ilkelerine aykırı olarak açılmış olan davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı...r vekilicevap dilekçesinde özetle; davalıya ait... plakalı aracın karıştığı kazada davalının kusurlu olduğuna dair iddialarını kesinlikle kabul etmediklerini, bağımsız bir bilirkişiden kusura ilişkin bilirkişi raporu alınmasına, davacının söz konusu kaza neticesinde sigorta şirketi tarafından kendisine ödemenin gerçekleşmediğini beyan ettiğinin ancak sigorta şirketi tarafından gerçekleştirilen ödemeye rağmen davalı değer kaybı ve hasar bedellerine ilişkin sorumluluğundan bahisle işbu haksız davanın açıldığını, bu doğrultuda karşı tarafça açılan işbu davada davalıdan istenen değer kaybı ve hasar bedelleri hâlihazırda sigorta şirketi tarafından ödendiğini söz konusu taleplerinin davalı yönünden reddine, kazada herhangi bir kusuru bulunmayan davalıdan fahiş miktarlarda araç mahrumiyeti bedeli talep edildiğini, araştırma raporuna dayanarak, günlük araç mahrumiyet bedelinin 250,00-TL olduğunu ve toplamda 1.750,00-TL araç mahrumiyet bedeli olduğu yönündeki iddialarını kabul etmediklerini, keza dosyada davacı tarafından araç kiralandığına ya da onarım süresine ilişkin herhangi bir delilin bulunmadığını davacı tarafın ikame araç bedelinin iddialarında belirtiği meblağ kadar olduğunu ispatlayamadığını, öncelikle haksız ve hukuka aykırı davanın arabuluculuk dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine, mahkemeniz aksi kanaatte ise esastan reddine, yargılama giderleri ve ücreti vekâletin davacı üzerinden bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dava; haksız fiil nedeniyle bakiye hasar, ikame araç bedeli ve değer kaybı tazminatı istemine ilişkindir. Davacı 07/04/2022 tarihli trafik kazasında... plakalı aracın işleteni ve sürücüsü olup, davalı ... ... plakalı aracın işleteni, sigorta şirketi ise aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyendir. KTK' nın 97. Maddesi gereği başvuru şartı incelendiğinde 15/11/2022 tarihli dilekçesinin ekinde yer alan belgeye göre davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu, hasar dosyasının açıldığı ve bir kısım hasar tazminatının ödendiği görülmüştür. Davalı ... tarafından arabuluculuk dava şartının kendileri yönünden gerçekleşmediğine ilişkin dava şartı itirazları değerlendirildiğinde;

Müteselsil sorumlu davalılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunması ve HMK'nın 58.maddesinde değinildiği gibi ihtiyari dava arkadaşlığında, davalar birbirinden bağımsız olmasına göre, her bir davalı yönünden açılan davanın zorunlu arabulucu kapsamında olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. Sigorta şirketi dışındaki diğer davalılar hakkındaki dava, mutlak veya nispi ticari dava niteliğinde olmamakla, ticari davalarda, davalar açılmadan önce zorunlu arabulucuya başvuru dava şartı olan, zorunlu arabuluculuğa ilişkin yasa hükümleri bu davalı yönünden uygulanamayacaktır.

Zamanaşımı defi değerlendirildiğinde; 2918 sayılı KTK.nun 109/1. maddesinde "Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her halde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar" hükmü, yine aynı kanunun 109/2. maddesinde ise "dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve Ceza Kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş ise bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir" hükmüne yer verilmiştir.

Davaya konu trafik kazası 07.04.2022 tarihinde meydana gelmiş, olayın, maddi hasarlı trafik kazası olması nedeniyle, uzamış ceza zamanaşımı süresinin uygulanmasını gerektirir bir durum bulunmamaktadır. Bu itibarla, davaya konu talepler yönünden 2 yıllık zamanaşımı süresi geçerli olup, dava dilekçesine konu edilen maddi tazminat taleplerinin, 2 yıllık zamanaşımı süresi içinde ileri sürülmesi gerekmektedir. Kaza tarihinin 07.04.2022, arabulucuya başvuru tarihinin 13/05/2022, dava tarihinin 07/16/2022 olduğu görüldüğünden davaya konu tazminatın 2 yıllık süre içerisinde talep edildiği görülmüştür.

Davalı sigorta şirketinin husumet itirazı değerlendirildiğinde; itirazın sigortalı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığına dayandırıldığı, kusur durumunun TBK' nın 49. Maddesi gereği esastan red sebebi olduğu, her ne kadar poliçe dosya arasında bulunmasa da dava konusu kaza nedeniyle hasar dosyasının açılmış olması ve kısmi ödemenin davacı tarafa yapılması nedeniyle davalı sigorta şirketinin eldeki dava da husumetinin bulunduğu sabittir. Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi' nin sorumluluğu değerlendirildiğinde; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesine göre “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”. Kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.3 maddesinde de “sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde genel şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür." şeklinde sigorta şirketin sorumluluğunun kapsamı ifade edilmiştir.

Bu düzenlemelerden anlaşılacağı üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Kazaya karışan... plakalı araç (cevap dilekçesinin ekinde sunulan hasar dosyasında yer alan ekspertiz raporuna göre) 01.07.2021-2022 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalıya sigortalıdır. Kaza 07.04.2022 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği hasar ve değer kaybı bedelinden dava dışı araç sürücüsünün kusuru oranında sigorta şirketi sorumlu olacaktır. Davalı ...'ın sorumluluğu incelendiğinde; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “ işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, yaşanan trafik kazasında davalı ... plakalı aracın işleteni olduğundan işleten, sürücünün kusuru oranında yukarıda değinilen maddeye göre dava dilekçesi ile talep edilen maddi zarar kalemlerinden sorumlu olacaklardır.

TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce bilirkişiden kusur, değer kaybı ve ikame araç bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.

Mahkememizin 15/11/2022 tarihli celsesi 4 nolu ara kararı gereğince, tüm dosya kapsamı incelenerek davacı ve dava dışı sürücünün oransal kusur durumu ve aynı trafik kazası sebebiyle davacının malik olduğu araçta oluşan gerçek hasar bedelinin (hasar giderim bedeline iskonto uygulanmaması ve kdv eklenmesi (İzmir Bam... HD....Karar) ), değer kaybının aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki farka göre hesaplanmasının ve ayrıca aracın makul tamir süresine göre istenilebilecek ikame araç ücretinin hesaplanması için Bilirkişilerden alınan 19/06/2023 tarihli raporda; "Kusur yönünden: ... (A) plaka sayılı davalı sigorta poliçeli araç sürücüsü... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 52/b ve 47/c maddelerini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna tamamen hatası ile etken olduğu., ...B) plaka sayılı davacı araç sürücüsü... kazanın oluşumuna etken faktörü ve kural ihlali olmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır. Teknik Yönden:

Somut olayda... Sigorta A.Ş sigortalısının kusuru oranında (kusur oranı konusunda takdir Sn. Mahkemenindir.) 18.162,16 TL. olarak belirlenen hasar onarım bedelinden ve Yargıtay içtihatlarına ve piyasa rayiçlerine göre 10.000,00 TL. olarak belirlenen değer kaybı bedelinden poliçe limitiyle sınırlı sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.

Davalı ... Sigorta A.Ş tarafından davaya cevap dilekçesinde davacıya 8.280,32-TL ödeme yapıldığı belirtilmiş olup, finansal kaydı dosya kapsamında yer almaması nedeniyle nihai kararın takdiri Sn. Mahkemeye ait olmakla 9.931,84 TL. olarak hesaplanan bakiye hasar onarım bedelinden ve 10.000,00 TL. değer kaybı bedelinden sorumlu olduğu hesaplanmıştır.

Davacı Vekili tarafından davalı sigorta şirketinin ... elektronik posta kep adresine 13.05.2022 tarihinde başvuru yapıldığı, elektronik yolla yapılan tebligatın, muhatabın elektronik tebligat adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır. 19.05.2022 tarihinde tebligat yapılmış olmakla 01.06.2022 tarihi itibarıyla, -ödenmeyen borç miktarı bakımından- davalı sigorta şirketinin temerrüde düşeceği ve yasal faiz ödemek zorunda olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. Heyetimizce 2.275,00 TL olarak hesaplanan ikame araç bedelinden nihai kararın takdir Sayın Mahkemeye ait olmakla, diğer davalının olay tarihinden itibaren sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır "şeklinde rapor sundukları görülmüştür.

Davalı taraflarca değer kaybına yönelik bilirkişi tarafından yapılan hesaplamaya itiraz edilmiş ise de; trafik kazası sebebiyle davacının malik olduğu araçta oluşan değer kaybının aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları ile önceki hasarları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki farka göre değerlendirme yapıldığından ve tramer kayıtlarıda incelendiğinden itiraz mahkememizce kabul edilmemiştir. Kaldı ki 6704 sayılı yasayla değişik 2918 sayılı KTK nun 90.maddesinde yer alan zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu kanun ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabi olan hükümlerinden tarafı olmadığı zmms sözleşmesindeki şartların davacı açısından bağlayıcı olmaması ve Anayasa Mahkemesi'nin nin 09/10/2020 tarihli resmi gazetede yayınlanan 17/07/2020 tarihli ve 2019/40 esas 2019/40 sayılı kararına göre 6704 Sayılı Kanunun 3.maddesiyle değiştirilen 90. maddesinin birinci cümlesinde yeralan “ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yeralan “ve genel şartlarda ’’ ibaresinin iptal edilmiş olması sebebiyle uygulanmayacaktır.

Mahkememize sunulan kusura yönelik bilirkişi raporu, açıkça itiraza uğramayan ve sürücülerin imzalarını taşıyan kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğundan ayrıca gidiş geliş trafiğin işlediği düz şerit çizgisi ile ayrılan yolda dava dışı sigortalı araç sürücünün gereken dikkat ve özeni göstermediği, düz çizgi ile belirtili dönülmez yerde park halinden U dönüşü yapmak isterken (açıkça kaza tespit tutanağında U dönüşü yapılacağı ve bu yönde seyre başlandığı yazmaktadır.) sola doğru manevra ile seyre geçip dönüş yapmak istediği esnada arkadan gelen trafiği de kontrol etmeden davacının maliki olduğu araca zarar verdiği bu hali ile tam kusurlu bulunduğu kanaatine varılmıştır. Hasar bedeli ise bilirkişi tarafından kalem kalem gösterildiğinden ve bulunan bedellere iskonto uygulanmadan KDV' de eklenmek suretiyle sonuca ulaşıldığından hükme esas alınmıştır (İzmir BAM. ... K.) İkame araç bedeline ilişkin değerlendirmeye itiraz edilmiş ise de;

Trafik kazalarında araç mahrumiyeti nedeniyle zarar belirlenirken aracın hasar durumuna göre onarımı için gereken makul sürenin belirlenmesi ve belirlenen bu süre üzerinden zarar hesabının yapılması gerekir. Bu hesaplama ise çözümü hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren bir husus olup mahkemece bilirkişi görüşüne başvurulmalıdır.

Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda davacının aracının onarımı için gereken makul süre 7 gün olarak belirlenmiştir. Davacıdan kaynaklanan sebeplerle aracın geç onarıma verilmesi, servis yoğunluğu nedeniyle onarımda geçen süre, aracın kiralayana geç teslim edilmesi vb. hususlar davalıya yüklenemeyeceğinden ve makul onarım süresi nazara alınarak hesaplama yapıldığından rapor mahkememizce hükme esas alınmıştır (Yargıtay... K.).

Davacı vekili bedel arttırım dilekçesi ile; 9.931,84 TL hasar bedeli, 10.000,00 TL değer kaybı ve 2.275,00 TL ikame araç tazminatının avans faiziyle tahsilini talep etmiştir.

Tüm bu nedenler ile;

07/04/2022 tarihli çift taraflı trafik kazasında ... plakalı aracın sigorta şirketi ve işeteni ... dava dışı sürücünün kusuru oranında sorumlu olacağından, dava dışı sürücünün tam kusurlu olduğu ve davacının maliki olduğu araçta mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuna göre 10.000,00 TL değer kaybının, 18.162,16 TL hasar bedelinin bulunduğu, ödemeye ilişkin dekont dosyada mevcut değil ise de bedel arttırım dilekçesi ile davalı sigorta vekilinin cevap dilekçesinde savunduğu 8.280,32 TL hasar ödemesinin mahsubu sonucu bedel arttırım dilekçesinin sunulduğu, davacının maliki olduğu aracın hasar gören parçalarına göre makul onarım süresi üzerinden belirlenen süre için ikame araç bedelinin 2.275,00 TL olduğu kanaatine varılarak davanın kabulüne, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı sigorta şirketi başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda, diğer davalı ise kaza tarihinde temerrüte düşeceğinden bu tarihten itibaren zarar veren araç kamyonet olduğundan avans faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

1.Davanın KABULÜ ile;

-9.931,84 TL hasar ve 10.000,00TL değer kaybı bedeli olmak üzere toplam 19.931,84 TL tazminatının davalı sigorta şirketinden (bakiye kalan 41.719,68 TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) 26/05/2022 tarihinden diğer davalı...' dan ise kaza tarihi olan 07/04/2022 itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, -2.275,00 TL ikame araç bedelinin davalı Metin Sincar' dan kaza tarihi olan 07/04/2022 itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine,

2.Hasar bedeli ile değer kaybına yönelik alınması gereken 1.361,54 TL karar ve ilam harcının yatan 459,45 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubu ile eksik kalan 902,09 TL' nin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine' ye irat kadına,

3.İkame araç bedeline yönelik alınması gereken 155,40 TL karar ve ilam harcının davalı Metin Sincar' dan alınarak Hazine' ye irat kadına,

4.Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 459,45 TL peşin harç, 80,70 TL başvurma harcı, 170,25 TL posta ve diğer giderler, 1.500,00 TL bilirkişi masrafı ile 650,00 TL ekspertiz fatura bedeli olmak üzere toplam 2.860,40 TL yargılama giderinin 2.567,36 TL' sinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, bakiye kalan 293,04 TL' nin ise davalı...' dan alınarak davacıya verilmesine,

5.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. Uyarınca değer kaybına yönelik kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekâlet ücretinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,

6.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. Uyarınca ikame araç bedeline yönelik kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 2.275,00 TL vekâlet ücretinin davalı ...' dan alınarak alınarak davacıya ödenmesine,

7.6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.560,00 TL arabuluculuk giderinin davalı sigorta şirketinden alınarak Hazine' ye irat kaydına,

8.Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,

Dair, davacı vekili ve davalı gerçek kişi vekilinin yüzüne karşı diğer davalının yokluğunda tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.30/11/2023 Katip... E imza Hakim ... E imza