17. Hukuk Dairesi

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

(İİK 285 İla 308/h))

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

ASIL DAVA: Davacı ... San. ve Tic. AŞ vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin, çeşitli belediyelerden topladığı çöp ve benzeri ürünleri kullanarak, katı atıktan organamineral gübre üreten ve biogazdan her gün elektrik üretimi yapan, yaptığı gübreleri resmi veya özel çeşitli kurum ve kuruluşlara, çiftçilere ve kooperatiflere satış yapan, ürettiği elektriğin devlete satışını yapan bir şirket olduğunu ve katı atık yönetimi projelerini geliştirmek ve yönetmek üzere kurulduğunu, genel ekonomide yaşanan sorunların yanı sıra, döviz kurlarındaki sert çıkışlardan dolayı müvekkilinin, banka kredileri ve diğer finansman kaynaklarını kullanmakta zorlandığını, bu durumun mali zorluklara sebep olduğunu, 2008-2020 yılları arasında görev yapan yönetim kurulu üyelerinin ihmali ve yönetimdeki hatalı tutum ve davranışları nedeniyle şirketin, borçlarını vadesinde ödeyemeyecek duruma geldiğini, borçlarını ödeyememe tehlikesiyle karşı karşıya kaldığını, bu duruma neden olan yöneticilere sorumluluk davaları açılarak yönetim değişikliğine gidildiğini, ancak eski yöneticilerin haksız taleplerinden dolayı yine müvekkili şirketin, faaliyetlerini neredeyse sürdüremeyecek hale geldiğini, olumsuzlukların aşılmasına yönelik borçların yeniden yapılandırılmasının elzem hale geldiğini, konkordato projelerinin uygulanmasına imkan verilmesi halinde borçlarının, talep ettikleri vade yapısı ile ödeneceğine inandıklarını, iflas halinde alacakların %86,71'i ödenebilecekken konkordato tekliflerine göre %100'ünün ödeneceğini, konkordato tekliflerine göre 30/09/2021 tarihi itibariyle borçlarında herhangi bir iskonto yapılmadan kararın kesinleşme tarihinden itibaren 4 yılda eşit paylı ödeme şeklinde borçların ödeneceğini belirterek 2004 sayılı İİK'nın 287. maddesinde belirtilen 3 ay süre ile geçici mühlet kararı verilmesine, 297/2 maddesi doğrultusunda malvarlıklarının korunmasına yönelik tedbirlerin alınmasına, tüm takip işlemlerinin ihtiyati tedbir yolu ile durdurulmasına, geçici mühlet içinde yapılacak inceleme sonucu bir yıllık kesin mühlet verilmesine, İcra İflas Kanununda belirlenen kesin süre içinde yapılacak yargılama sonucu konkordatonun tasdikine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

BİRLEŞEN İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN 2022/51 ESAS SAYILI DOSYASI: Davacılar ... San. Tic. AŞ ile ... Çevre San. Tic. AŞ vekili dava dilekçesinde; grup şirketlerinden olan ... Ticaret Anonim Şirketinin, işbu davanın davacısı olan şirketlerin %100 ortağı olduğunu, müvekkili şirketlerin, her türlü katı atığın toplanması, bunların ayrıştırılarak geri dönüşüm ve geri kazanım yollarıyla değerlendirilmesi, enerji elde edilmesi, organik atıklardan gübre ve kompost elde edilmesi, elde edilen enerjinin kullanımı, tehlikeli atıkların proliz v.b. metotlarla bertaraf edilmesi amacıyla tesisler kurmak ve işletmek faaliyeti ile iştigal ettiğini, konkordato talebinde bulunan müvekkili şirketlerin, ülkenin ve dünyanın ekonomik daralmasından kaynaklanan darboğaz neticesinde bir konkordato projesi çerçevesinde faaliyetlerini değişen şartlara göre uyarlama ve yeni koşullara uyum sağlayarak daha sağlıklı bir şekilde faaliyetlerine devam etme kararı aldığını, bu sayede aktif pasif dengesini düzeltmek suretiyle mevcut borçlarını, şu an içinde bulunduğu ödeme güçlüğünden kurtularak ödeme imkanına kavuşacağını, iflas halinde alacaklılar, alacaklarını tahsil edemeyecekken konkordato projesinin uygulanması halinde alacakların %100'ünün elde edilebileceğini, tüm alacaklılara tek bir teklif sunulduğunu ve vade konkordatosu talep edildiğini, konkordato projesinin 2022 yılı sonunda Mahkemece tasdik edilebileceği varsayımına göre, konkordatoya tabi imtiyazsız alacakların ödenmesine 2023 yılı başında başlanarak ödemelerin dört (4) yıl boyunca, üç ayda bir eşit taksitlerle yapılacağını belirterek dosyanın öncelikle İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/872 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine, 2004 sayılı İİK'nın 287. maddesinde belirtilen 3 ay süre ile geçici mühlet kararı verilmesine, 297/2 maddesi doğrultusunda malvarlıklarının korunmasına yönelik tedbirlerin alınmasına, tüm takip işlemlerinin ihtiyati tedbir yolu ile durdurulmasına, geçici mühlet içinde yapılacak inceleme sonucu bir yıllık kesin mühlet verilmesine, İcra İflas Kanununda belirlenen kesin süre içinde yapılacak yargılama sonucu konkordatonun tasdikine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI:

İlk derece mahkemesince; komiser heyetinin rapor ve tespitlerine itibar edildiği, buna göre mühlet için öngörülen kar ve faaliyet sağlanmadığı, faaliyete geçmek için eksikliklerin ancak tamamlandığı ve faaliyete hazır hale gelebildiği, somut bir kaynak yaratılmadığı, borçların süresinde ve vadesinde ödeneceğini gösterir proje olmadığı, gelinen durum itibariyle gerçekçi ve uygulanabilir bir projenin olmadığı, %2'lerde kalan alacaklı kabul oylarının, tasdik için gerekli yasal nisapların yakınına bile yaklaşmadığı, güncel (rayiç teknik raporlara göre) verilere göre her üç davacının da borca batık olmadığı,

İİK'nun 292. maddesinde yer alan iflası gerektirir diğer koşulların da (alacaklıları zarara uğratma kastıyla hareket etmek gibi bir eylemi) olmadığı gerekçeleri ile davacılar için verilen kesin mühletin kaldırılması ile konkordato taleplerinin ayrı ayrı reddine, her üç davacı yönünden de iflas şartları oluşmadığından iflas kararı verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ: Karar yasal süresinde davacılar vekili tarafından istinaf edilmiştir.

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; konkordatoya başvuru tarihi olan 30.09.2021 tarihinden bu yana müvekkili şirketlerin borç ödeme faaliyetlerine yönelik kaynak yapısında olumlu yönde değişimler meydana geldiğini, müvekkili şirketlere ait işletmelerin aktif halde olduğunu ve gelir elde ettiğini, şirket yetkilisinin şahsi cezai soruşturmasının neticesinde Mahkemece atanan ilk kayyum tarafından projeye yeterli ilginin gösterilmemesi nedeniyle müvekkil şirketlerin uzun bir süre istenilen verimde çalışmayan fabrikayı aktif hale getirme, atıl duran makinelerin bakım ve üretime kazandırılması sürecinde kararların icrasını sekteye uğrattığını, yerel Mahkeme tarafından da tespit edilen bu durum neticesinde kayyumun değiştirildiğini ve bu değişiklik üzerine istenen verimin alınmaya başlandığını, konkordato projesinin, verimli ve başarılı biçimde uygulandığını, özellikle işletmelerin aktif hale gelmesi ile birlikte elde edilen gelirlerin önemli ölçüde arttığını ve bu sayede de, borçların ödenebilirliği ve konkordato projesinin uygulanma ihtimalinin yükseldiğini, alınan teknik raporlarda da müvekkili şirketlerin borca batık olmadığı yönünde defalarca kez tespitlerde bulunulmuş olmasına rağmen konkordato komiser heyetince olumsuz yönde görüş bildirilmesi ve Yerel Mahkeme tarafından da bu raporlar esas alınarak müvekkili şirketlerin konkordato talebinin reddine karar verilmesinin yasaya açıkça aykırılık teşkil ettiğini, kaldı ki, nihai raporlarda konkordato komiserleri tarafından müvekkili şirketler için sunulan konkordato projeleri değerlendirilmiş olup projenin başarıya ulaşma ihtimali bulunduğunun değerlendirildiğini, yapılan incelemeler ve alınan raporlar doğrultusunda dava dilekçesinde yer alan hususların tümünün gerçeği yansıttığının tespit edildiğini, bu noktada müvekkili şirketlerin, konkordato projesinin devamı için aynı samimiyetle gayret gösterdiğinin aşikar olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE: Talep, konkordatonun tasdikine ilişkindir. İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 24/01/2022 tarih ve 2002/51 Esas 2022/39 Karar sayılı kararı ile, davacılar ... San. Tic. AŞ ile ... San. Tic. AŞ tarafından açılan dava, işbu eldeki dava olan İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/872 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verildiği anlaşılmıştır.Komiser heyeti tarafından sunulan 09/05/2023 tarihli nihai raporda; borçlu şirketlerin, kaydi ve rayiç değer hesaplamalarına göre borca batık olmadığı, borçlu şirketlerin konkordato projesine karşı 26/04/2023 tarihinde yapılan alacaklılar toplantısında ve 03/05/2023 tarihine kadar komiser heyetine yapılan iltihak bildirimleri üzerinden kullanılan oylar dikkate alındığında her 3 şirket bakımından red yönünde oy kullanılan konkordato projesinin İİK'nun 302/A maddesinde öngörülen çoğunluk ile reddedildiği, konkordato talep eden şirketlerin tamamı yönünden, konkordatonun tasdiki için İİK'nun 305. maddesinde öngörülen koşulların gerçekleşmemiş bulunması nedeniyle, konkordato komiser heyeti olarak konkordatonun tasdiki konusunda görüşlerinin olumsuz olduğu bildirilmiştir. Dosya kapsamından, Mahkemece, borçlu ... San. ve Tic. AŞ lehine 21/12/2021; ... San. Tic. AŞ ile ... San. Tic. AŞ lehine ise 04/02/2022 tarihinden geçerli olmak üzere 3 aylık geçici mühlet kararı verildiği, 16/03/2022 tarihli celsede borçlu ... San. ve Tic. AŞ lehine verilen geçici mühletin İİK'nun 287/4 maddesi uyarınca bir sonraki celseye kadar (27/04/2022 tarihine kadar) uzatılmasına; ... San. Tic. AŞ ile ... San. Tic. AŞ yönünden ise, 04/02/2022 tarihinde verilen 3 aylık geçici mühletin devamına karar verildiği, 27/04/2022 tarihli celsede ise, İİK'nun 289/2 maddesi uyarınca her üç borçlu şirket hakkında 1 yıllık kesin mühlet verilmesine, karar verildiği, 26/04/2023 tarihli celsede de, verilen kesin mühletin İİK'nun 289/5 maddesi uyarınca 2 ay daha uzatılmasına karar verildiği, 31/05/2023 tarihli celsede ise, her üç borçlu şirket hakkında verilen kesin mühletin kaldırılarak, mühlet ve konkordato talebinin reddine ve iflas şartları oluşmadığından iflas kararı verilmesine yer olmadığına dair istinafa konu olan işbu kararın verildiği anlaşılmıştır. Dosya istinaf aşamasında iken borçlu şirketler vekili 28/12/2023 tarihli dilekçesi ile, konkordato talebinden feragat ettiklerini beyan etmiştir. 6100 sayılı HMK'nun 307. maddesinde davadan feragat düzenlenmiş olup buna göre feragat, davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesi olarak tanımlanmıştır. Aynı Kanunun 310. maddesinin 1. fıkrasında, feragat ve kabulün, hüküm kesinleşinceye kadar her zaman yapılabileceği;

2.fıkrasında, feragat veya kabul, hükmün verilmesinden sonra yapılmışsa, taraflarca kanun yoluna başvurulmuş olsa dahi, dosya kanun yolu incelemesine gönderilmez ve ilk derece mahkemesi veya bölge adliye mahkemesince feragat veya kabul doğrultusunda ek karar verileceği düzenlenmiştir. Ayrıca HMK'nun 74. maddesi gereğince, vekilin davadan feragat edebilmesi için vekaletnamesinde özel yetkinin bulunması gerekir. Somut olayda, konkordato talep eden şirketler vekilinin konkordato talebinden feragat ettiği, vekilin feragat hususunda vekaletname kapsamında özel yetkisinin bulunduğu, komiser heyeti raporunda borçlu şirketlerin, kaydi ve rayiç değer hesaplamalarına göre borca batık olmadığının tespit edildiği anlaşılmakla asıl ve birleşen dosyaya konu konkordato talebinin feragat nedeniyle reddine, feragat sebebiyle istinaf başvurusu hakkında inceleme yapılmasına yer olmadığına dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.