6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;

Davalı tarafın , müvekkil ... Konut Yapı Kooperatifinin üyesi ve ortağı olduğunu, kooperatif genel kurulunda alınan kararlar doğrultusunda; 2023 yılına ait olan aidat borcu (72.890.-TL) şifahi ve yazılı ikaz ve ihtarlara rağmen ödemediğini akabinde davalı aleyhine19/04/2023 tarihinde ... ... İcra Müdürlüğü’nün 2023/14819 E. sayılı dosyası ile icra takibine başlandığını, davalı tarafın, 03/05/2023 tarihinde borca ve fer’ilerine haksız olarak itiraz ettiğini ve takibi durdurduğunu, davalı tarafından yapılan itiraz haksız ve kötü niyetli olduğunu ve iptali gerektiğini, yapılan dava şartı ara buluculuk görüşmelerinin de sonuçsuz kaldığını belirterek davalının haksız ve kötüniyetli olarak yapmış olduğu itirazın iptaline, mezkur icra takibinin işlemiş ve işleyecek olan faiz ve fer’ileri ile birlikte kaldığı yerden devamına, haksız ve kötüniyetli olarak yapılmış bulunan itiraz nedeniyle %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; Davanın konusu ... ... İcra Müdürlüğü’nün 2023/14819-E. sayılı icra takibine süresinde; borçlunun ikametgâhının Yozgat olduğu ve yetkili icra dairesinin Yozgat İcra Daireleri olması gereğiyle, hem yetkiye hem de müvekkilin davacıya böyle bir borcunun bulunmadığı sebebiyle borca itiraz edildiğini, davanın dava şartı yokluğundan reddedilmesini, Söz konusu itirazın iptali davasının dinlenebilmesi için, davanın açıldığı mahkemenin bulunduğu yerdeki icra dairesinde usulüne uygun olarak yapılmış bir icra takibi bulunması gerektiği kuralına davacı tarafça aykırı hareket edildiğini, takibe dayanak bir evrak olmaksızın yapılan icra takibine ilişkin yaptığı araştırmalar neticesinde davalı kooperatife sözde üye olduğu ve bu nedenle 2021-2022-2023 Yılı İçin Ödenmeyen Kooperatif Üye Aidat Alacakları adı altında kendisine haksız bir icra takibinin yapıldığının öğrenildiğini belirterek davacının haksız, yersiz ve kötü niyetli olduklarının da dikkate alınarak dava değerinin %20’sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.

- ... ... İcra Müdürlüğü’nün 2023/14819 Esas sayılı dosyası

Dava, kooperatif aidat alacağının tahsili amacı ile yapılan icra takibine yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir.

YHGK'nin 24.04.2013 tarih ve 2012/9-1435 E., 2013/569 K. sayılı ilamında "Yargıtay'ın kararlılık kazanmış uygulamasına göre; itirazın iptali davasını gören mahkeme, icra dairesinin yetkisine yönelik itirazı inceleyebilir. Mahkemenin yetkisine yönelik bir itirazın var olup olmaması sonuca etkili değildir. Başka bir ifadeyle, itirazın iptali davasında, mahkemenin yetkisine itiraz edilmiş olsun veya olmasın, mahkeme öncelikle tetkik merciinin (icra hukuk mahkemesinin) yerine geçerek, icra dairesinin yetkisine yönelik itirazı inceleyerek, kesin olarak sonuçlandırmalıdır (Hukuk Genel Kurulunun 28.3.2001 gün ve 2001/19-267 E, 311 K sayılı; 20.3.2002 gün ve 2002/13-241 E, 208 K sayılı ilamları). Bu yetki itirazının incelenmesi sonucunda mahkeme, kendisinin yetkili olup olmadığını da belirlemiş olacaktır (Saim Üstündağ, İcra Hukukunun Esasları, İstanbul 1995, 6. Bası, sayfa:101, 102; Aynı doğrultuda YHGK'nin 20.3.2002 gün 2002/13-241 E., 208 K. sayılı ilamı). İtirazın iptali davasının konusunu teşkil eden icra takibinde borçlu, icra dairesinin yetkisine yönelik bir itiraz ileri sürmediğinden, takibin başlatıldığı yer ile itirazın iptali davasına bakan mahkemenin bulunduğu yerin aynı olması gerekmemektedir." açıklamasına yer verilerek, bu uygulama benimsenmiştir. Yani öncelikle, icra takibinin yetkisine yönelik bir itiraz varsa mahkemece bu çözümlenecektir. Dairenin yetkisine bir itiraz yoksa veya mevcut olup da reddedilir ise Mahkemenin yetkisine yönelik itiraz incelenecektir.

Diğer yandan, YHGK'nin 15.04.2015 tarih ve 2013/23-1758 E., 2015/1190 K. sayılı ilamında da belirtildiği üzere, dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan HMK'nin 14. maddesine göre, tüzel kişiler ile ortakları arasındaki davalarda, tüzel kişinin merkezinin bulunduğu yer mahkemelerinin kesin yetkili olduğu açıkça belirtilmiştir.

İİK'nin 50. maddesinde ise, para veya teminat borcu için yapılan icra takibi hususunda (davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan) Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun yetkiye dair hükümlerinin kıyas yolu ile uygulanacağı hüküm altına alınmış olup öğretide ve uygulamada icra dairelerinin yetkisinin kesin yetki olmadığı kabul edilmiştir. (KURU, B.: İcra ve İflas Hukuku, El Kitabı, 2.b., İstanbul 2013, s.179 ve YHGK., 24.04.2013 gün ve 2012/9-1435 E.,2013/569 K.) Bu açıklamalara ve anılan yasa maddelerine göre, kooperatif ile ortağı arasındaki alacağın tahsili için girişilen icra takipleri bakımından kesin yetki bulunmamakla birlikte kooperatif ile ortağı arasındaki davalarda kesin yetki kuralının geçerli olduğu anlaşılmaktadır.(Yargıtay 23. H.D. 2015/6427 E., 2016/3930 K. 27.06.2016 T.)

Yukarıda da açıklandığı üzere, dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan HMK'nin 14. maddesine göre, kooperatifin ortaklarına ya da ortakların bu sıfatla diğer ortaklar veya kooperatife açacağı davalarda kooperatif merkezinin bulunduğu yer mahkemesi yetkili olup, anılan yetki kuralı, kamu düzenine ilişkin ve kesin nitelikte olduğundan, davanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi, mahkemece re'sen dikkate alınması gerekmekte olup, davacı Kooperatifin merkezinin ... ili sınırları içinde olmasına rağmen Sincan (... ... Adliyesi ) icra müdürlüğünde takip başlatıldığı anlaşılmakla, yetkili icra müdürlüğünde geçerli takip yapılmadığı gerekçesiyle davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

1.Davanın yetkili icra dairesine yapılmış geçerli bir icra takibi bulunmadığından dava şartı yokluğu nedeniyle usulden REDDİNE,

2.Davalının kötüniyet tazminatı talebinin yasal koşullar oluşmadığından REDDİNE,

3.492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 269,85 TL harçtan peşin alınan 179,90 TL'nin mahsubu ile bakiye 89,95 TL harcın kararın davacıdan tahsiline hazineye irat kaydına,

4.Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,

5.Davalı yararına AAÜT uyarınca belirlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

6.HMK'nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider ve delil avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,

7.Arabuluculuk ücreti olarak suç üstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/12/2023 Katip ...